Κάθε άνοιξη συμβαίνει το ίδιο: τα ρολόγια πάνε μία ώρα μπροστά, οι μέρες μεγαλώνουν, αλλά εμείς νιώθουμε λες και χάσαμε τη γη κάτω από τα πόδια μας. Μπορεί η μετάβαση στη θερινή ώρα να σημαίνει περισσότερες βόλτες στο ηλιοβασίλεμα, όμως αυτό το «κλεμμένο» εξηντάλεπτο ύπνου κάνει κάτι παραπάνω από το να μας αφήνει, απλώς, κουρασμένους και νευρικούς την επόμενη μέρα.
Πώς το «χάσιμο» μιας ώρας ύπνου επηρεάζει την οικογένεια και την υγεία μας
Γιατί όμως μας επηρεάζει τόσο πολύ; Η επιστήμη εξηγεί ότι τα σκοτεινά πρωινά και το φως που αργεί να σβήσει το βράδυ «μπερδεύουν» το βιολογικό μας ρολόι. Αυτό μπορεί να φέρει αϋπνίες για εβδομάδες, ενώ έρευνες δείχνουν ακόμα και μια μικρή αύξηση σε καρδιακά επεισόδια αμέσως μετά την αλλαγή του Μαρτίου.
Ευτυχώς, υπάρχουν απλά τρικ για να βοηθήσουμε τον οργανισμό μας –και των παιδιών μας– να προσαρμοστεί χωρίς δράματα!
Πότε αλλάζουμε τα ρολόγια μας;
Η θερινή ώρα ξεκινά παραδοσιακά την τελευταία Κυριακή του Μαρτίου. Μπορεί για κάποιους η προσαρμογή να φαίνεται παιχνιδάκι, όμως για το ένα τρίτο των ενηλίκων που ήδη παλεύουν να κοιμηθούν ένα ποιοτικό επτάωρο, αυτή η ώρα είναι πολύτιμη.
Πολλοί προσπαθούν να προετοιμαστούν πηγαίνοντας για ύπνο 15-20 λεπτά νωρίτερα τις προηγούμενες ημέρες – μια εξαιρετική ιδέα και για τα παιδιά, που συνήθως δυσκολεύονται περισσότερο να αποχωριστούν το παιχνίδι τους.
Τι συμβαίνει στο μυαλό μας όταν η μέρα «μεγαλώνει»;
Ο εγκέφαλός μας έχει το δικό του εσωτερικό ρολόι που ρυθμίζεται από το φως και το σκοτάδι. Αυτός ο «κιρκάδιος ρυθμός» μας λέει πότε πρέπει να είμαστε στην τσίτα και πότε ήρθε η ώρα για νανάκια.
Όταν έχουμε παραπάνω φως το βράδυ, η μελατονίνη –η ορμόνη του ύπνου– αργεί να εκκριθεί. Αποτέλεσμα; Ο κύκλος μας αποσυντονίζεται. Και επειδή ο καλός ύπνος είναι το «καύσιμο» για την καρδιά, τον μεταβολισμό και τη διάθεσή μας, η έλλειψή του μας κάνει να νιώθουμε… εκτός φόρμας.
Προσοχή στους δρόμους και στην καρδιά
Δεν είναι μόνο η νύστα. Σύμφωνα με μελέτες, τα τροχαία ατυχήματα παρουσιάζουν μια μικρή άνοδο τις πρώτες ημέρες μετά την αλλαγή, κυρίως το πρωί, λόγω της στέρησης ύπνου.
Παράλληλα, οι καρδιολόγοι παρατηρούν μια αύξηση στα περιστατικά εμφραγμάτων τη Δευτέρα μετά την αλλαγή. Αν και οι επιστήμονες ακόμα ψάχνουν το «γιατί», φαίνεται πως η απότομη διατάραξη του ρυθμού μας μπορεί να πιέσει λίγο παραπάνω όσους έχουν ήδη θέματα, όπως υψηλή πίεση.
4 απλά tips για ανώδυνη προσαρμογή
Μην αφήσετε την αλλαγή της ώρας να σας χαλάσει την εβδομάδα! Δοκιμάστε τα εξής:
- Πρωινό ραντεβού με τον ήλιο: Την πρώτη εβδομάδα, βγείτε στο μπαλκόνι ή κάντε μια βόλτα μόλις ξυπνήσετε. Το φυσικό φως θα «κλειδώσει» το βιολογικό σας ρολόι στη σωστή ώρα.
- Μετακινήστε το πρόγραμμα: Δοκιμάστε να φάτε βραδινό ή να γυμναστείτε λίγο νωρίτερα από το συνηθισμένο.
- Προσοχή στον καφέ και τις οθόνες: Ο απογευματινός καφές και το μπλε φως του κινητού το βράδυ είναι οι μεγαλύτεροι εχθροί του ύπνου, ειδικά τώρα που ο οργανισμός σας είναι ήδη μπερδεμένος.
Όχι στον μεσημεριανό ύπνο: Τουλάχιστον για τις πρώτες 2-3 μέρες, προσπαθήστε να μην κοιμηθείτε το μεσημέρι, ώστε να νυστάξετε πιο εύκολα το βράδυ.
Θα σταματήσουμε ποτέ να αλλάζουμε την ώρα;
Η συζήτηση για την κατάργηση της αλλαγής της ώρας κρατάει χρόνια. Αν και πολλοί θα ήθελαν να μείνουμε για πάντα στη θερινή ώρα για να έχουμε περισσότερο φως τα απογεύματα, οι ειδικοί του ύπνου διαφωνούν. Υποστηρίζουν ότι η χειμερινή (τυπική) ώρα είναι αυτή που ταιριάζει καλύτερα στη βιολογία μας και μας χαρίζει τον πιο ξεκούραστο ύπνο.
Μέχρι να αποφασίσουν οι υπεύθυνοι, εμείς ας φροντίσουμε να απολαύσουμε την άνοιξη με όσο το δυνατόν περισσότερη ενέργεια!
