Κάποτε η εποχή της γύρης ήταν πιο ξεκάθαρη. Σήμερα, με την άνοδο της θερμοκρασίας και τη μετατόπιση των εποχικών κύκλων, η περίοδος της γύρης ξεκινά νωρίτερα και διαρκεί περισσότερο σε όλη την Ευρώπη. Για όσους έχουν αλλεργία, αυτό σημαίνει ότι τα συμπτώματα δεν περιορίζονται πια σε λίγες εβδομάδες, αλλά μπορεί να διαρκούν σχεδόν όλον τον χρόνο.

Η άνοιξη είναι εδώ και, μαζί με τις μεγαλύτερες ημέρες και τις υψηλότερες θερμοκρασίες, έρχεται μια λιγότερο ευχάριστη «παρενέργεια»: οι αλλεργίες. Αυτή την εποχή, τα δέντρα, οι θάμνοι και τα αγριόχορτα μέσα στις πόλεις (τα οποία είναι συχνά και τα πιο επικίνδυνα σε επίπεδο αλλεργιών) ξεκινούν τη φυσική διαδικασία απελευθέρωσης γύρης. Και μαζί, ξεκινά για όλους όσοι υποφέρουν από αλλεργίες τα γνώριμα συμπτώματα: καταρροή, φτέρνισμα, ερεθισμός και φαγούρα στα μάτια. Κι εδώ τα νέα δεν είναι τόσο αισιόδοξα καθώς η εικόνα που διαμορφώνεται τα τελευταία χρόνια δείχνει ότι το φαινόμενο γίνεται πιο έντονο και πιο επίμονο.

Περισσότερη γύρη για περισσότερο διάστημα

Η αλλεργία στη γύρη αφορά περίπου στο 40% του ευρωπαϊκού πληθυσμού και αποτελεί μία από τις συχνότερες αλλεργίες. Τα ποσοστά της παρουσιάζονται υψηλότερα στις αστικές περιοχές, όπου η ατμοσφαιρική ρύπανση και οι αλλαγές στον τρόπο ζωής επιβαρύνουν την κατάσταση.Οι ειδικοί συνδέουν άμεσα αυτή την εξέλιξη με την κλιματική αλλαγή.

«Μια πιο παρατεταμένη περίοδος αλλεργιών δεν είναι κάτι που μπορούμε να προσπεράσουμε. Πρόκειται για ένα σαφές σήμα ενός πλανήτη που θερμαίνεται, ως αποτέλεσμα της ρύπανσης από διοξείδιο του άνθρακα. Καθώς οι θερμοκρασίες αυξάνονται, οι περίοδοι χωρίς παγετό επιμηκύνονται σε όλες τις περιοχές, δίνοντας στα φυτά επιπλέον εβδομάδες για να αναπτυχθούν και να απελευθερώσουν γύρη. Δεν είναι τυχαίο ότι οι περισσότερες πόλεις στις ΗΠΑ έχουν κερδίσει περίπου τρεις επιπλέον εβδομάδες καλλιεργητικής περιόδου από το 1970. Για εκατομμύρια ανθρώπους, αυτό μεταφράζεται σε πιο πρώιμες, πιο παρατεταμένες και συχνά πιο έντονες αλλεργίες, με ουσιαστικές επιπτώσεις στην υγεία και την καθημερινότητα», εξηγεί η Kristy Dahl, Ph.D., αντιπρόεδρος επιστημονικών ερευνών στο Climate Central των ΗΠΑ.

Τα δεδομένα της τελευταίας δεκαετίας επιβεβαιώνουν την τάση: οι περίοδοι γύρης ξεκινούν νωρίτερα, διαρκούν περισσότερο και χαρακτηρίζονται από αυξημένη ένταση. Μελέτη που ανέλυσε δεδομένα 30 έως 44 ετών από σταθμούς καταγραφής σε Βέλγιο, Ολλανδία και Λουξεμβούργο κατέγραψε αύξηση τόσο στα ετήσια επίπεδα γύρης όσο και στις μέγιστες τιμές. Παράλληλα, διαπιστώθηκε πρωιμότερη έναρξη της περιόδου.

Οι συνθήκες αυτές ενισχύουν την ανάπτυξη των φυτών και την παραγωγή γύρης, επιμηκύνοντας τη διάρκεια έκθεσης. Και όσο περισσότερο εκτίθεται ο οργανισμός, τόσο αυξάνεται και η ευαισθητοποίηση, με αποτέλεσμα περισσότερα άτομα να εμφανίζουν αλλεργικά συμπτώματα.

Ενδεικτικά, ερευνητές από το UniversityofEastAnglia εκτιμούν ότι τα περιστατικά αλλεργίας από αμβροσία, ένα από τα αγριόχορτα που ευδοκιμούν σε όλο τον δυτικό κόσμο και που ευθύνονται για πολλές αλλεργίες, θα μπορούσαν να διπλασιαστούν έως το 2050, φτάνοντας τα 77 εκατομμύρια ανθρώπους.

Τι μπορούμε να κάνουμε για να προστατευτούμε

Τα καλά νέα -γιατί υπάρχουν κι αυτά- είναι ότι μπορούμε να υιοθετήσουμε κάποιες συνήθειες που περιορίζουν την έκθεση σε αλλεργιογόνα:

• Κρατάμε τα παράθυρα κλειστά κατά τη διάρκεια της ημέρας
• Αερίζουμε νωρίς το πρωί ή αργά το βράδυ, όταν τα επίπεδα γύρης είναι χαμηλότερα
• Κάνουμε ντους και αλλάζουμε ρούχα όταν επιστρέφουμε στο σπίτι
• Στεγνώνουμε τα ρούχα σε εσωτερικό χώρο
• Φοράμε γυαλιά ηλίου για προστασία των ματιών
• Προτιμάμε γυαλιά ή ημερήσιους φακούς επαφής, καθώς τα αλλεργιογόνα προσκολλώνται στους επαναχρησιμοποιούμενους φακούς

Ας το αναγνωρίσουμε. Η γύρη ήρθε για να μείνει – περισσότερο από παλιότερα. Και όσο η περίοδος γύρης επιμηκύνεται, τόσο πιο σημαντικό είναι να γνωρίζουμε πώς να περιορίζουμε την έκθεσή μας σε αυτήν με στόχο τον έλεγχο των συμπτωμάτων. Σε κάθε περίπτωση, για ανθρώπους που εκδηλώνουν σοβαρή αλλεργία στη γύρη, μόνο ο γιατρός ή ο φαρμακοποιός μπορεί να προτείνει τρόπους προστασίας και αντιμετώπισης των συμπτωμάτων.