Η όραση αποτελεί, ίσως, την πιο πολύτιμη αίσθηση μέσω της οποίας αλληλεπιδρούμε με τον κόσμο. Συχνά, τη θεωρούμε δεδομένη, μέχρι τη στιγμή που αρχίζει να μας προδίδει. Σύμφωνα με τη Βίβλο, τα μάτια είναι «ο λύχνος του σώματος»: αν είναι υγιή, το σώμα πλημμυρίζει από φως. Αν, απλά και φυσικά, περνούσαμε λίγη ώρα την ημέρα σε φυσικό περιβάλλον, μειώνοντας τον χρόνο που κοιτάμε τις οθόνες, η προστασία για την όρασή μας θα ήταν πολύ σημαντική.
Παρά τον φόβο που προκαλεί η απώλεια όρασης, η επιστήμη φέρνει καλά νέα: το 90% των προβλημάτων όρασης μπορεί να προληφθεί ή να θεραπευτεί. Η διατήρηση της οφθαλμικής υγείας βασίζεται σε ένα τρίπτυχο: σωστή διατροφή, σωματική δραστηριότητα και τακτικός έλεγχος.
Η «επιδημία» της μυωπίας στα παιδιά
Σήμερα, βιώνουμε μια παγκόσμια έξαρση της μυωπίας, με έναν στους τρεις εφήβους να παρουσιάζει δυσκολία στην εστίαση μακρινών αντικειμένων. Αν και πολλοί κατηγορούν τις οθόνες, η πραγματικότητα είναι ελαφρώς διαφορετική.
«Η απευθείας συσχέτιση των οθονών αυτών καθαυτών με τη μυωπία είναι επιστημονικά ασθενής», εξηγεί η Καθηγήτρια Allison McKendrick.
Το πρόβλημα δεν είναι η οθόνη, αλλά το τι στερούμαστε εξαιτίας της. Η υπερβολική ενασχόληση με τα tablet και τα κινητά κλέβει πολύτιμο χρόνο από δραστηριότητες που προστατεύουν τα μάτια.
Γιατί το φως του Ήλιου είναι απαραίτητο
Η παραμονή σε εξωτερικούς χώρους είναι ο νούμερο ένα σύμμαχος για τα παιδιά. Η έκθεση στο φυσικό φως διεγείρει την έκκριση ντοπαμίνης, ενός νευροδιαβιβαστή που παίζει καθοριστικό ρόλο στην υγιή ανάπτυξη του οφθαλμού.
Επιπλέον, όταν τα παιδιά παίζουν έξω, το μάτι εστιάζει σε μακρινές αποστάσεις, κάτι που βοηθά στη σωστή διαμόρφωση του σχήματός του. Η «συνταγή» των ειδικών είναι απλή: 1 έως 2 ώρες την ημέρα στο ύπαιθρο μπορούν να επιβραδύνουν σημαντικά την εξέλιξη της μυωπίας.
Το φαινόμενο των «κοντών χεριών» μετά τα 40
Αν γύρω στα 45 συνειδητοποιήσατε ότι πρέπει να τεντώσετε το χέρι σας για να διαβάσετε τον κατάλογο ενός εστιατορίου, δεν είστε μόνοι. Πρόκειται για την πρεσβυωπία, μια φυσιολογική και αναπόφευκτη εξέλιξη της ηλικίας.
Τι συμβαίνει: Ο κρυσταλλοειδής φακός του ματιού χάνει την ελαστικότητά του και δεν μπορεί πλέον να «λυγίζει» εύκολα για να εστιάσει σε κοντινά αντικείμενα.
Ο μύθος των γυαλιών: Πολλοί πιστεύουν ότι τα γυαλιά «τεμπελιάζουν» το μάτι. Αυτό είναι λάθος. Η όραση χειροτερεύει λόγω ηλικίας, όχι λόγω των γυαλιών. Η χρήση τους, απλώς, διορθώνει την εστίαση και ανακουφίζει το βλέμμα.
Παρομοίως, ο καταρράκτης (η θόλωση του φακού) είναι μια άλλη κοινή ηλικιακή αλλοίωση. Παρότι δεν προλαμβάνεται, θεραπεύεται πλήρως με μια απλή επέμβαση αντικατάστασης του φακού.
Οι «σιωπηλοί εχθροί»: Γλαύκωμα και Ωχρά Κηλίδα
Υπάρχουν, ωστόσο, παθήσεις που μπορούν να προληφθούν αν διαγνωστούν έγκαιρα:
Γλαύκωμα: Προοδευτική βλάβη του οπτικού νεύρου.
Εκφύλιση Ωχράς Κηλίδας: Αλλοίωση του κεντρικού τμήματος του αμφιβληστροειδούς.
Το επικίνδυνο με αυτές τις παθήσεις είναι ότι στα αρχικά στάδια δεν έχουν συμπτώματα. Όταν ο ασθενής αρχίσει να παρατηρεί απώλεια όρασης, η βλάβη είναι συχνά μη αναστρέψιμη.
Συμβουλές για υγιή όραση:
Διατροφή & Διακοπή Καπνίσματος: Προστατεύουν τα αγγεία των οφθαλμών.
Τακτικός Έλεγχος: Κάθε 2-3 χρόνια για άτομα κάτω των 60 ετών και συχνότερα μετά τα 60.
Ο κανόνας των τριών: Λιγότερη οθόνη, περισσότερος χρόνος έξω, τακτική επίσκεψη στον οφθαλμίατρο.
