Το γνωρίζατε ότι το γλαύκωμα θεωρείται σήμερα μία από τις σημαντικότερες αιτίες μη αναστρέψιμης τύφλωσης παγκοσμίως;
Παρότι η ιατρική γνώση γύρω από τη νόσο έχει προχωρήσει σημαντικά, εκατομμύρια άνθρωποι παραμένουν αδιάγνωστοι επειδή στα αρχικά στάδια του γλαυκώματος δεν εμφανίζονται συμπτώματα. Οι ειδικοί προειδοποιούν ότι μέχρι το 2040 περισσότεροι από 110 εκατομμύρια άνθρωποι ενδέχεται να ζουν με τη νόσο.
Με αφορμή την Παγκόσμια Εβδομάδα Γλαυκώματος (8-14 Μαρτίου), η Ελληνική Εταιρεία Γλαυκώματος παρουσίασε τα νεότερα δεδομένα για τη νόσο, δίνοντας έμφαση στην πρόληψη και στην αξία του τακτικού οφθαλμολογικού ελέγχου. «Η συχνότητα του γλαυκώματος ανέρχεται σε 2,5% στα άτομα άνω των 45 ετών και αυξάνει με την αύξηση του ηλικιακού φάσματος. Στην Ελλάδα, σύμφωνα με τα δεδομένα της Thessaloniki EyeStudy (μεγάλη επιδημιολογική μελέτη των οφθαλμολογικών νοσημάτων, με διεθνή απήχηση), η συχνότητα φτάνει το 5,5% σε ηλικίες άνω των 60 ετών.
Με βάση τα πληθυσμιακά δεδομένα, εκτιμάται ότι περίπου 170.000 Έλληνες άνω των 60 ετών πάσχουν από γλαύκωμα, ενώ το 50% αυτών, δηλαδή περίπου 85.000 άτομα, παραμένουν αδιάγνωστοι», επισήμανε κατά την εκδήλωση ο καθηγητής κ. Φώτης Τοπούζης, Πρόεδρος της Παγκόσμιας Εταιρείας Γλαυκώματος. Τόνισε δε ότι: «Ο τακτικός οφθαλμολογικός έλεγχος βοηθάει στη έγκαιρη διάγνωση. Ειδικότερα, σύμφωνα με την Thessaloniki Eye Study, οι ασθενείς που δεν είχαν εξετασθεί τον τελευταίο χρόνο από οφθαλμίατρο είχαν 6 φορές αυξημένο κίνδυνο να είναι αδιάγνωστοι».
10 σημαντικές πληροφορίες για το γλαύκωμα
Το γλαύκωμα είναι η κύρια αιτία μη αναστρέψιμης τύφλωσης
Το γλαύκωμα αποτελεί την πιο συχνή αιτία μη αναστρέψιμης τύφλωσης διεθνώς, προκαλώντας προοδευτική βλάβη στο οπτικό νεύρο, συνήθως λόγω αυξημένης ενδοφθάλμιας πίεσης.
Πάνω από 110 εκατομμύρια άνθρωποι κινδυνεύουν έως το 2040
Το 2020, περίπου 76 εκατομμύρια άνθρωποι ζούσαν με γλαύκωμα. Οι προβλέψεις δείχνουν ότι έως το 2040 ο αριθμός αυτός θα ξεπεράσει τα 110 εκατομμύρια, ενώ τα περιστατικά αναμένεται να αυξηθούν ακόμη περισσότερο τις επόμενες δεκαετίες.
Οι μισοί ασθενείς δεν γνωρίζουν ότι πάσχουν
Σύμφωνα με διεθνή δεδομένα, περισσότερο από το 50% των ασθενών δεν γνωρίζει ότι έχει γλαύκωμα μέχρι να εμφανιστεί σημαντική απώλεια όρασης.
Η νόσος συχνά εξελίσσεται χωρίς συμπτώματα
Στα αρχικά στάδια το γλαύκωμα δεν προκαλεί πόνο ούτε εμφανή συμπτώματα. Για τον λόγο αυτό συχνά χαρακτηρίζεται «σιωπηλός κλέφτης της όρασης».
Στην Ελλάδα επηρεάζει μεγάλο ποσοστό του πληθυσμού
Η συχνότητα της νόσου ανέρχεται περίπου στο 2,5% στα άτομα άνω των 45 ετών. Σε ηλικίες άνω των 60 ετών το ποσοστό φτάνει το 5,5%, σύμφωνα με τα δεδομένα της Thessaloniki Eye Study.
Περίπου 170.000 Έλληνες άνω των 60 ετών έχουν γλαύκωμα
Με βάση τα διαθέσιμα στοιχεία, εκτιμάται ότι περίπου 170.000 άτομα ηλικίας άνω των 60 ετών στη χώρα μας ζουν με τη νόσο.
Οι μισοί ασθενείς στη χώρα μας παραμένουν αδιάγνωστοι
Από αυτούς, περίπου 85.000 δεν γνωρίζουν ότι πάσχουν. Μάλιστα, σύμφωνα με την ίδια μελέτη, όσοι δεν έχουν επισκεφθεί οφθαλμίατρο τον τελευταίο χρόνο έχουν έως και έξι φορές μεγαλύτερη πιθανότητα να παραμένουν αδιάγνωστοι.
Ο κίνδυνος αυξάνεται σημαντικά μετά τα 60
Η ηλικία αποτελεί βασικό παράγοντα κινδύνου, με τη συχνότητα της νόσου να αυξάνεται σημαντικά μετά τα 60 έτη.
Το οικογενειακό ιστορικό αυξάνει δραματικά την πιθανότητα
Άτομα με συγγενείς πρώτου βαθμού που έχουν γλαύκωμα έχουν 4 έως 10 φορές μεγαλύτερο κίνδυνο να εμφανίσουν τη νόσο.
Η υψηλή μυωπία αποτελεί επίσης σημαντικό παράγοντα κινδύνου
Οι ειδικοί εκτιμούν ότι η αύξηση της μυωπίας στον πληθυσμό μπορεί να συμβάλει σε δεκάδες εκατομμύρια νέες περιπτώσεις γλαυκώματος τις επόμενες δεκαετίες.
Πώς γίνεται η διάγνωση
Η σύγχρονη οφθαλμολογία διαθέτει εξετάσεις που μπορούν να εντοπίσουν τη νόσο πριν προκληθεί σοβαρή βλάβη στην όραση. Οι βασικές εξετάσεις περιλαμβάνουν:
• μέτρηση ενδοφθάλμιας πίεσης (τονομέτρηση)
• εξέταση οπτικού νεύρου
• οπτική τομογραφία συνοχής (OCT)
• εξέταση οπτικού πεδίου
• γωνιοσκοπία
Υπάρχει θεραπεία;
Το γλαύκωμα δεν θεραπεύεται οριστικά, όμως μπορεί να ελεγχθεί αποτελεσματικά όταν διαγνωστεί εγκαίρως. Στόχος της θεραπείας είναι η μείωση της ενδοφθάλμιας πίεσης ώστε να επιβραδυνθεί η εξέλιξη της νόσου.
Οι βασικές θεραπευτικές επιλογές είναι:
• φαρμακευτική αγωγή με κολλύρια που μειώνουν την ενδοφθάλμια πίεση
• θεραπεία με λέιζερ (Selective Laser Trabeculoplasty – SLT)
• χειρουργικές επεμβάσεις, όπως τραμπεκουλεκτομή, ενθέσεις βαλβίδων ή ελάχιστα παρεμβατικές τεχνικές
Πρόληψη SOS
Με αφορμή την Παγκόσμια Εβδομάδα Γλαυκώματος, η Ελληνική Εταιρεία Γλαυκώματος συμβουλεύει και παροτρύνει για τις ακόλουθες ενέργειες:
- Τακτικό έλεγχο των ματιών από τον οφθαλμίατρο, ακόμα κι αν δεν υπάρχουν συμπτώματα
- Ενημέρωση του οικογενειακού περιβάλλοντος σε περίπτωση νόσησης από γλαύκωμα, καθώς τα μέλη 1ου βαθμού έχουν πολλαπλάσιο κίνδυνο
- Ευλαβική τήρηση της θεραπείας κατά του γλαυκώματος, καθώς η μη συμμόρφωση αποτελεί βασικό παράγοντα απώλειας της όρασης
- Σε περίπτωση που η χρήση κολλυρίων προκαλεί δυσφορία, π.χ. λόγω συντηρητικών, άμεση επικοινωνία με τον οφθαλμίατρο σας, προκειμένου να βοηθήσει για ανακούφιση από την δυσφορία
