Είσαι ό,τι τρως, λέμε, και φαίνεται ότι στην περίπτωση της αντιγήρανσης οι διατροφικές μας επιλογές επηρεάζουν την υγεία και την εμφάνιση του δέρματος.
Ποια διατροφή προστατεύει το δέρμα και καθυστερεί τη γήρανση; Η φράση «είσαι ό,τι τρως» μπορεί να ακούγεται κλισέ, ωστόσο αποτυπώνει με ακρίβεια τη σχέση της διατροφής όχι μόνο με τη σωστή λειτουργία του οργανισμού, αλλά και με την υγεία και την εμφάνιση του δέρματος.
Πώς επηρεάζει η διατροφή μας το δέρμα;
Τα μικροθρεπτικά και μακροθρεπτικά συστατικά που προσλαμβάνουμε μέσω της διατροφής μπορούν να συμβάλουν στην επιδιόρθωση του κατεστραμμένου δέρματος, να επηρεάσουν την πορεία δερματικών παθήσεων όπως η ακμή, το έκζεμα, η ψωρίαση και η ροδόχρους ακμή, αλλά και, αντίστροφα, να προκαλέσουν βλάβες, καθιστώντας το δέρμα πιο ευάλωτο ακόμη και στην εμφάνιση καρκίνου του δέρματος.
Με την πάροδο του χρόνου, οι διατροφικές ανισορροπίες μπορούν να επιταχύνουν τη φυσική διαδικασία γήρανσης του δέρματος, γεγονός που καθιστά την πρόληψη εξίσου σημαντική με τη θεραπεία. Ενδεικτικά, μια διατροφή πλούσια σε αντιοξειδωτικά, βιταμίνες και υγιή λιπαρά υποστηρίζει την παραγωγή κολλαγόνου, ενισχύει την ενυδάτωση και συμβάλλει στη διατήρηση μιας λαμπερής και σφριγηλής επιδερμίδας. Αντίθετα, μια δίαιτα με υψηλή περιεκτικότητα σε επεξεργασμένα τρόφιμα, ραφιναρισμένα σάκχαρα και ανθυγιεινά λίπη μπορεί να αφήσει το δέρμα θαμπό, ξηρό και πρόωρα γερασμένο.
Όπως εξηγεί ο Δερματολόγος Αφροδισιολόγος δρ Χρήστος Στάμου, «η έρευνα έχει καταστήσει σαφές ότι οι διατροφικές επιλογές και συνήθειες έχουν σημαντική επίδραση στο δέρμα, τόσο αρνητική όσο και θετική. Δεδομένα από μελέτες υποδεικνύουν ότι η μη ισορροπημένη ή ελλιπής διατροφή μπορεί να οδηγήσει σε ασθένειες και σε επιτάχυνση της γήρανσης».
Χαρακτηριστικά, το αλκοόλ βλάπτει το δέρμα, καθώς προάγει τον πολλαπλασιασμό των κερατινοκυττάρων, αυξάνει τη διαπερατότητά του, καταστρέφει τη λειτουργία του δερματικού φραγμού και ενισχύει τον βαθμό γήρανσης. Τα λιπαρά καθυστερούν την επούλωση, προκαλούν οξειδωτικό στρες και προάγουν τη φλεγμονή, επιταχύνοντας τη γήρανση και αυξάνοντας τον κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του δέρματος. Επιβαρυντική για την υγεία του δέρματος είναι επίσης η υπερβολική κατανάλωση αλατιού και ζάχαρης, καθώς και οι πικάντικες ή αυστηρά χορτοφαγικές διατροφικές επιλογές. Ορισμένα από αυτά τα συστατικά έχουν συνδεθεί με την επιδείνωση δερματοπαθειών, όπως τα κορεσμένα λιπαρά με την ψωρίαση και η ζάχαρη με την ακμή.
Αντίθετα, ο σωστός εφοδιασμός του οργανισμού με ωφέλιμα θρεπτικά συστατικά μπορεί να βελτιώσει αισθητά την κατάσταση του δέρματος, να καθυστερήσει τη χρονολογική γήρανση και να αποτρέψει τη φωτογήρανση.
5 τροφές για νεανικό και υγιές δέρμα
Νερό
Το νερό υποστηρίζει τη λειτουργία κάθε συστήματος του σώματος. Η έλλειψή του οδηγεί σε αφυδάτωση, η οποία προκαλεί μείωση της ελαστικότητας του δέρματος, απώλεια σφριγηλότητας και εμφάνιση φλεγμονής. Το δέρμα δείχνει κουρασμένο, τραχύ ή ακόμη και σκασμένο, με θαμπή όψη, λεπτές γραμμές και ρυτίδες πρόωρης γήρανσης.
Ιχνοστοιχεία
Παρότι βρίσκονται σε πολύ μικρές ποσότητες στο σώμα, ιχνοστοιχεία όπως ο σίδηρος, ο ψευδάργυρος και ο χαλκός έχουν ισχυρές φυσιολογικές και βιοχημικές επιδράσεις. Συνδέονται στενά με την ανοσία και τη φλεγμονή του δέρματος και παίζουν σημαντικό ρόλο τόσο στη θεραπεία δερματικών παθήσεων όσο και στην αντιγήρανση. Ο χαλκός, για παράδειγμα, εμπλέκεται στην αγγειογένεση, βελτιώνει την ελαστικότητα του δέρματος, μειώνει τις λεπτές γραμμές και συμβάλλει στην επούλωση των πληγών. Το σελήνιο καθιστά το δέρμα λιγότερο ευαίσθητο στο οξειδωτικό στρες της υπεριώδους ακτινοβολίας και προάγει τη λειτουργία των κερατινοκυττάρων.
Βιταμίνες
Οι βιταμίνες συμμετέχουν ενεργά στην αντιοξειδωτική άμυνα και στην επούλωση των πληγών. Οι βιταμίνες A, C, E, D και K θεωρούνται ιδιαίτερα σημαντικές, καθώς ενισχύουν την παραγωγή κολλαγόνου, προστατεύουν από την υπεριώδη ακτινοβολία, συμβάλλουν στην ενυδάτωση, μειώνουν τη φλεγμονή και προλαμβάνουν παθήσεις όπως το έκζεμα. Η έλλειψή τους σχετίζεται με ξηρότητα, πρόωρη γήρανση, φλεγμονή και κακή επούλωση πληγών, ενώ ελλείψεις σε βιταμίνες και μέταλλα, όπως ο ψευδάργυρος και ο σίδηρος, διαταράσσουν τη λειτουργία του δερματικού φραγμού.
Πρωτεΐνες
Οι πρωτεΐνες παίζουν καθοριστικό ρόλο στην κατασκευή και επιδιόρθωση των ιστών, συμπεριλαμβανομένου του δέρματος. Το κολλαγόνο, η ελαστίνη και η κερατίνη συμβάλλουν στη διατήρηση της σφριγηλότητας και της ελαστικότητας. Η επαρκής πρόσληψη πρωτεΐνης υποστηρίζει την αναγέννηση, την επανόρθωση και την ενυδάτωση του δέρματος, ενισχύοντας τον δερματικό φραγμό και προστατεύοντάς τον από ρύπους, μολύνσεις και πρόωρη χαλάρωση.
Λιπαρά και υδατάνθρακες
Τα καλά λιπαρά, κυρίως τα ωμέγα-3 και τα μονοακόρεστα, είναι απαραίτητα για τη διατήρηση του λιπιδικού φραγμού του δέρματος, συμβάλλοντας στην ενυδάτωση, την ελαστικότητα και τον περιορισμό της φλεγμονής. Αντίστοιχα, οι υδατάνθρακες χαμηλού γλυκαιμικού δείκτη και πλούσιοι σε φυτικές ίνες υποστηρίζουν την υγεία του δέρματος, σε αντίθεση με εκείνους που αυξάνουν απότομα τον γλυκαιμικό δείκτη και συνδέονται με την ακμή. Η ανεπαρκής πρόσληψή τους μπορεί να προκαλέσει ξηρότητα, μειωμένη αναγέννηση κυττάρων και διαταραχές στη λειτουργία του δέρματος.
Όπως καταλήγει ο δρ Στάμου, «η υιοθέτηση μιας ισορροπημένης διατροφής πλούσιας σε αντιοξειδωτικά και θρεπτικά συστατικά παρέχει στον οργανισμό πολλαπλούς τρόπους υποστήριξης του δέρματος. Από μόνη της δεν αρκεί, καθώς η υγεία και η εμφάνισή του επηρεάζονται και από γενετικούς, περιβαλλοντικούς και παράγοντες τρόπου ζωής. Όταν όμως η σωστή διατροφή συνδυάζεται με την αποφυγή επιβαρυντικών συνηθειών, όπως το κάπνισμα και η υπερβολική έκθεση στον ήλιο, τότε βελτιώνεται ουσιαστικά η υγεία του δέρματος και καθυστερεί η γήρανση».
