Σχεδόν 30 χρόνια μετά τη χαρτογράφηση του πολύπλοκου νευρικού δικτύου του πέους, ολοκληρώθηκε για πρώτη φορά η αντίστοιχη καταγραφή για ένα από τα λιγότερο μελετημένα όργανα του ανθρώπινου σώματος – την κλειτορίδα. Η νέα μελέτη όχι μόνο αναδεικνύει το εκτεταμένο δίκτυο νεύρων που είναι κρίσιμο για τον οργασμό, αλλά αποκαλύπτει και λανθασμένες αντιλήψεις της ιατρικής κοινότητας σχετικά με την ανατομία της κλειτορίδας, γεγονός που θα μπορούσε να προστατεύσει τις γυναίκες από απώλεια σεξουαλικής λειτουργίας μετά από επεμβάσεις στην πύελο.
Η κλειτορίδα, υπεύθυνη για τη σεξουαλική απόλαυση, παραμένει ένα από τα πιο αδικημένα επιστημονικά πεδία. Πολιτισμικά ταμπού γύρω από τη γυναικεία σεξουαλικότητα έχουν καθυστερήσει σημαντικά την έρευνα, με αποτέλεσμα η κλειτορίδα να μην εμφανίζεται καν στα βασικά εγχειρίδια ανατομίας μέχρι τον 20ό αιώνα. Ακόμη και στην 38η έκδοση του Gray’s Anatomy το 1995, παρουσιαζόταν απλώς ως «μια μικρή εκδοχή του πέους».
Η Helen O’Connell, ουρολόγος από τη Μελβούρνη, υποστηρίζει ότι η κλειτορίδα έχει αγνοηθεί αδικαιολόγητα από τους ερευνητές. «Έχει διαγραφεί πνευματικά από την ιατρική και επιστημονική κοινότητα, ευθυγραμμιζόμενη ίσως με μια κοινωνική άγνοια», δηλώνει χαρακτηριστικά.
Επαναστατική 3D χαρτογράφηση της κλειτορίδας
Για να κατανοήσουν καλύτερα τη λειτουργία αυτού του βασικού οργάνου απόλαυσης, η Ju Young Lee, ερευνήτρια στο Amsterdam University Medical Center, και η ομάδα της χρησιμοποίησαν ακτίνες Χ υψηλής ενέργειας για να δημιουργήσουν τρισδιάστατες απεικονίσεις δύο γυναικείων πυέλων που είχαν προσφερθεί μέσω προγράμματος δωρεάς σωμάτων.
Οι σαρώσεις αποκάλυψαν με πρωτοφανή λεπτομέρεια την πορεία των πέντε πολύπλοκων, δενδροειδών νεύρων που διατρέχουν την κλειτορίδα, με το πιο ευρύ να φτάνει τα 0,7 χιλιοστά. Η εργασία παρουσιάστηκε στην πλατφόρμα bioRxiv και δεν έχει ακόμη αξιολογηθεί από άλλους επιστήμονες.
«Αυτή είναι η πρώτη τρισδιάστατη χαρτογράφηση των νεύρων μέσα στη βάλανο της κλειτορίδας», εξηγεί η Lee. Εκφράζει έκπληξη που χρειάστηκαν τόσα χρόνια, δεδομένου ότι αντίστοιχη γνώση για τη βάλανο του πέους υπήρχε ήδη από το 1998.
Η ομάδα της Lee διαπίστωσε πως ορισμένοι κλάδοι των νεύρων φτάνουν έως το εφήβαιο (mons pubis), ενώ άλλοι καταλήγουν στην καλύπτρα της κλειτορίδας, που καλύπτει το μικρό και εξαιρετικά ευαίσθητο εξωτερικό μέρος – τη βάλανο –, η οποία αποτελεί μόλις το 10% του συνολικού οργάνου. Άλλα νεύρα καταλήγουν στα χείλη του αιδοίου.
Προηγούμενες έρευνες υποστήριζαν ότι το μεγάλο ραχιαίο νεύρο της κλειτορίδας μειώνεται σταδιακά όσο πλησιάζει στη βάλανο. Ωστόσο, οι νέες σαρώσεις δείχνουν πως αυτό δεν ισχύει: το νεύρο παραμένει ισχυρό μέχρι το άκρο.
Νέες προοπτικές για χειρουργικές επεμβάσεις
Η Georga Longhurst, επικεφαλής των ανατομικών επιστημών στο St George’s, University of London, δήλωσε εντυπωσιασμένη από τις υψηλής ανάλυσης εικόνες στη βάλανο – το πιο ευαίσθητο σημείο –, καθώς αυτά τα τελικά τμήματα των νεύρων είναι αδύνατον να εντοπιστούν κατά τη διάρκεια ανατομικής διάνοιξης.
Η O’Connell, που δημοσίευσε την πρώτη ολοκληρωμένη ανατομική μελέτη της κλειτορίδας το 1998, θεωρεί τα νέα ευρήματα καθοριστικά για την κατανόηση του μηχανισμού διέγερσης και οργασμού μέσω της κλειτορίδας. «Ο οργασμός είναι εγκεφαλική λειτουργία που συμβάλλει στη βελτίωση της υγείας και της ευεξίας και έχει θετικές επιπτώσεις στις ανθρώπινες σχέσεις και ίσως στη γονιμότητα», τονίζει.
Η χαρτογράφηση των νεύρων της κλειτορίδας αναμένεται να βελτιώσει τις επανορθωτικές επεμβάσεις μετά από γυναικεία γεννητική ακρωτηριασμό – μια ακραία μορφή πολιτισμικής μισογυνίας. Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, πάνω από 230 εκατ. κορίτσια και γυναίκες σε 30 χώρες έχουν υποστεί τέτοιου είδους ακρωτηριασμό, όπου συχνά αφαιρείται το ορατό τμήμα της κλειτορίδας μαζί με μέρη των χειλέων.
Η πρακτική αυτή δεν προσφέρει κανένα όφελος στην υγεία και μπορεί να προκαλέσει σοβαρή αιμορραγία, λοιμώξεις, δυσκολίες στην ούρηση, προβλήματα περιόδου και επιπλοκές στον τοκετό.
Pερ. Το 22% των γυναικών που υποβάλλονται σε χειρουργική αποκατάσταση μετά από ακρωτηριασμό βιώνουν μείωση στη σεξουαλική τους εμπειρία και στον οργασμό. Η καλύτερη γνώση της έκτασης των νεύρων μπορεί να μειώσει αυτό το ποσοστό, σύμφωνα με τη Lee.
Η O’Connell επισημαίνει ότι τα νέα δεδομένα θα βοηθήσουν επίσης σε χειρουργικές επεμβάσεις για καρκίνο του αιδοίου, αλλαγής φύλου ή αισθητικές επεμβάσεις όπως η λαβιοπλαστική – διαδικασία που αυξήθηκε κατά 70% μεταξύ 2015-2020.
Η Lee φιλοδοξεί να δημιουργήσει μια έκθεση αφιερωμένη στην κλειτορίδα στο Πανεπιστημιακό Ιατρικό Κέντρο του Άμστερνταμ, εμπνευσμένη από το Μουσείο Κόλπου στο Λονδίνο, συμβάλλοντας έτσι στη διάδοση της γνώσης γύρω από αυτό το σημαντικό όργανο.
Με πληροφορίες από The Guardian
