Πριν δεκαπέντε χρόνια, το Παγκράτι ήταν μια πόλη μέσα στην πόλη — αλλά αλλιώς. Όλα ήταν λιγότερα. Λιγότερα φαγάδικα, λιγότερη φασαρία, λιγότερα αυτοκίνητα. Και περισσότεροι άνθρωποι που μπορούσες να μαντέψεις τις ιστορίες τους, γιατί δεν έμοιαζαν με κανέναν.

Στο πιο κεντρικό του σημείο, υπήρχε ένα βιβλιοπωλείο. Το Λεξικοπωλείο. Μια μικρή όαση στο Βατραχονήσι, ανάμεσα σε παλιά σπίτια, ταβέρνες και μπακάλικα. Ένας χώρος ανθρωποκεντρικός, ζεστός, ανοιχτός. Ένα βιβλιοπωλείο ανεξάρτητο — με όλη τη σημασία της λέξης.

Όσο μεγαλώνω, τη νοσταλγία την κρατώ για τα Σαββατοκύριακα. Δεν θέλω να ζω μέσα στο «τότε». Όμως το Λεξικοπωλείο δεν ήθελα ποτέ να το βάλω σε παρελθοντικό χρόνο. Όπως δεν θέλω να χωράω στο «κάποτε» κανέναν τόπο, που ανασαίνει πολιτισμό και αλληλεγγύη.

Λυπήθηκα βαθιά σήμερα, όταν διάβασα πως αυτή η μικρή όαση κλείνει. Πώς αφήνουμε να συμβαίνει κάτι τόσο στενάχωρο; Πώς συμβιβαζόμαστε με τη σταδιακή «απανθράκωση» της γειτονιάς; Πώς αντέχουμε να μπαίνει οριστική τελεία σε όσα αγαπάμε;

Στην αποχαιρετιστήρια ανακοίνωσή τους, οι άνθρωποι του βιβλιοπωλείου θυμήθηκαν τον Romain Gary: «Είμαι φανατικός με τα λεξικά. Είναι το μόνο μέρος στον κόσμο όπου όλα εξηγούνται και όπου βρίσκει κανείς την ηρεμία του. Εκεί μέσα, όλα είναι σίγουρα».

Ίσως αυτό προσπάθησε να είναι το Λεξικοπωλείο όλα αυτά τα χρόνια: ένας ασφαλής χώρος. Ένα φιλόξενο μέρος, όπου ο καθένας είχε τη θέση του. Ένα σημείο αναφοράς σε μια πόλη που αλλάζει με ταχύτητα που δεν αφήνει πάντα χώρο για ρίζες.

«Πέρασα πολύ όμορφα. Αντίο και ευχαριστώ», έγραψαν κλείνοντας τον κύκλο.

Κι εμείς λέμε ευχαριστώ. Για τις κουβέντες, για τις παρουσιάσεις, για τις σπουδαίες ανακαλύψεις ανάμεσα στα ράφια. Για την απόδειξη ότι μια γειτονιά δεν είναι μόνο τετραγωνικά και ενοίκια, αλλά άνθρωποι που επιμένουν να δημιουργούν χώρους συνάντησης.

Ίσως οι πόρτες να κλείνουν. Αλλά ό,τι χτίστηκε μέσα τους δεν τελειώνει τόσο εύκολα. Δεκατέσσερα χρόνια κοινότητας δεν εξαφανίζονται έτσι.