Το βούρτσισμα των δοντιών τρεις φορές την ημέρα και οι τακτικοί οδοντιατρικοί έλεγχοι μπορούν να μειώσουν σημαντικά τον κίνδυνο εμφάνισης περισσότερων από 50 σοβαρών παθήσεων, όπως η άνοια και η αρθρίτιδα.
Η σύνδεση της στοματικής υγείας με τη γενική ευεξία είναι γνωστή εδώ και χρόνια, καθώς έρευνες έχουν δείξει ότι τα βακτήρια από στοματικές ασθένειες σχετίζονται με το Alzheimer, τον καρκίνο, καρδιαγγειακές νόσους, διαβήτη και άλλες παθήσεις.
Στο ετήσιο συνέδριο της American Association for the Advancement of Science (AAAS), που πραγματοποιήθηκε πρόσφατα στην Αριζόνα των ΗΠΑ, ειδικοί τόνισαν τη σημασία της στοματικής φροντίδας για τη συνολική υγεία.
«Πλέον πιστεύουμε ότι η διατήρηση υγιών δοντιών συνδέεται με μειωμένο κίνδυνο για περισσότερες από 50 συστηματικές ασθένειες», ανέφερε ο καθηγητής Alpdogan Kantarci από τη Σχολή Οδοντιατρικής του Πανεπιστημίου της Μινεσότα, σε εκδήλωση με θέμα «Το στόμα ως πύλη για τη συνολική υγεία».
Ο Kantarci σημείωσε ότι όσοι βουρτσίζουν συστηματικά τα δόντια τους ή επισκέπτονται τον οδοντίατρο παρουσιάζουν καλύτερες γνωστικές λειτουργίες, ακόμη και αν έχουν ήπιες ή μέτριες νόσους.
Περιοδοντίτιδα, φλεγμονή και χρόνιες παθήσεις
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στην περιοδοντίτιδα, μια επιθετική μορφή ουλίτιδας που αποτελεί βασικό παράγοντα κινδύνου για την εμφάνιση ρευματοειδούς αρθρίτιδας και άνοιας. Όταν τα βακτήρια μεταναστεύουν στο αίμα και τον εγκέφαλο, προκαλούν χρόνια φλεγμονή.
Αυτό μπορεί να οδηγήσει το ανοσοποιητικό σύστημα να επιτεθεί στις αρθρώσεις και να επιταχύνει το σχηματισμό πλακών στον εγκέφαλο, γεγονός που διαταράσσει τους νευροδιαβιβαστές και εντείνει τη γνωστική έκπτωση. Ωστόσο, δεν υπάρχουν στοιχεία πως η ουλίτιδα προκαλεί άμεσα άνοια ή αρθρίτιδα.
Η κατάσταση της στοματικής υγιεινής στην Ευρώπη
Παρόλο που το Ηνωμένο Βασίλειο έχει φήμη για κακή στοματική υγεία, πολλές ευρωπαϊκές χώρες αντιμετωπίζουν επίσης προβλήματα. Έρευνα του 2022 ανέδειξε τη Νορβηγία ως την πιο «συνειδητοποιημένη» χώρα για τα δόντια, ενώ η Σερβία, η Λετονία και η Πολωνία κατατάχθηκαν στις τελευταίες θέσεις.
Όσον αφορά τις επισκέψεις στον οδοντίατρο, η Ολλανδία βρίσκεται στην κορυφή, ενώ η Πορτογαλία, η Ιρλανδία και το Ηνωμένο Βασίλειο έχουν τα χαμηλότερα ποσοστά. Ποικίλοι κοινωνικοοικονομικοί παράγοντες συμβάλλουν σε αυτές τις ανισότητες: υψηλό κόστος, μεγάλες λίστες αναμονής και αποστάσεις δυσκολεύουν την πρόσβαση.
Ιδιαίτερα οι ηλικιωμένοι επηρεάζονται περισσότερο, καθώς σύμφωνα με στοιχεία της Eurostat 2024, οι κάτοικοι της ΕΕ άνω των 65 ετών αναφέρουν περισσότερες ανεκπλήρωτες ανάγκες οδοντιατρικής φροντίδας σε σχέση με τις ηλικίες 16-44 ετών.
Ο ρόλος της διατροφής και οι νέες συστάσεις
Ο Kantarci επεσήμανε ότι η εξάρτηση του δυτικού κόσμου από υπερεπεξεργασμένα τρόφιμα επιδεινώνει την κατάσταση: «Πιστεύουμε ότι στη Δύση έχουμε καλύτερη πρόσβαση στη φροντίδα του στόματος, όμως η επεξεργασμένη διατροφή, η μαλακή τροφή, η έλλειψη άσκησης και η παχυσαρκία μας εκθέτουν πολύ περισσότερο σε κινδύνους».
Σύμφωνα με την πρόσφατη έρευνα Adult Oral Health Survey (AOHS), το 41% των κατοίκων του Ηνωμένου Βασιλείου εμφανίζει τερηδόνα — σημαντική αύξηση σε σχέση με το 28% του 2009. Σχεδόν οι μισοί ερωτηθέντες δήλωσαν πως η κατάσταση των δοντιών τους επηρεάζει σε μεγάλο βαθμό την καθημερινότητά τους.
Ο Kantarci συνιστά προτεραιότητα στο βούρτσισμα πριν τον ύπνο και μετά την κατανάλωση ζάχαρης. Επιπλέον, προτείνει ηλεκτρική οδοντόβουρτσα και καθαρισμό της γλώσσας, καθώς συγκεντρώνει εξίσου πολλά βακτήρια. «Είναι ξεκάθαρο ότι πρέπει να ενισχύσουμε την ευαισθητοποίηση για τη σημασία της στοματικής υγείας στη συνολική υγεία», κατέληξε.
