Μία καινοτόμος παρέμβαση, που φαίνεται να μειώνει τα κρούσματα έως και 66%, σε περιοχές υψηλού κινδύνου.
Η εφαρμογή ειδικής εντομοκτόνου επεξεργασίας στα υφάσματα, με τα οποία οι μητέρες μεταφέρουν τα μωρά τους, φαίνεται ότι προσφέρει ουσιαστική προστασία από την ελονοσία στην πρώιμη παιδική ηλικία. Η επεξεργασία αυτή χρησιμοποιείται εδώ και χρόνια στις στρατιωτικές στολές. Αυτό δείχνουν τα ευρήματα νέας επιστημονικής μελέτης, η οποία καταγράφει σημαντική μείωση των κρουσμάτων της νόσου στα βρέφη.
Η μελέτη στην Ουγκάντα
Η εξάμηνη μελέτη πραγματοποιήθηκε σε περιοχές της Ουγκάντας όπου η ελονοσία είναι ενδημική και περιέλαβε 400 μητέρες με τα βρέφη τους, ηλικίας από 6 έως 18 μηνών.
Οι συμμετέχουσες χωρίστηκαν τυχαία σε δύο ομάδες:
· Η πρώτη ομάδα χρησιμοποίησε βαμβακερά υφασμάτινα περιτυλίγματα για τη μεταφορά των βρεφών, τα οποία είχαν υποστεί επεξεργασία με περμεθρίνη, ένα εντομοκτόνο της εταιρείας Sawyer Products.
· Η δεύτερη ομάδα αποτέλεσε την ομάδα ελέγχου και έλαβε υφάσματα που είχαν υποστεί επεξεργασία μόνο με νερό.
Τα υφάσματα επαναλαμβανόμενα υποβάλλονταν σε νέα επεξεργασία κάθε τέσσερις εβδομάδες, ώστε να διατηρείται η εντομοκτόνος δράση.
Αξίζει να σημειωθεί ότι όλες οι μητέρες και τα παιδιά, ανεξαρτήτως ομάδας, χρησιμοποιούσαν ήδη εμποτισμένες με εντομοκτόνο κουνουπιέρες, κατά τη διάρκεια του ύπνου.
Εντυπωσιακή μείωση των κρουσμάτων
Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της μελέτης, που δημοσιεύθηκαν στο έγκριτο επιστημονικό περιοδικό The New England Journal of Medicine, τα υφάσματα μεταφοράς βρεφών με περμεθρίνη μείωσαν τα περιστατικά ελονοσίας στα βρέφη κατά 66%, σε σύγκριση με την ομάδα ελέγχου.
Το εύρημα αυτό αναδεικνύει μια απλή, χαμηλού κόστους και εύκολα εφαρμόσιμη παρέμβαση, η οποία μπορεί να λειτουργήσει συμπληρωματικά στα ήδη υπάρχοντα μέτρα πρόληψης.
Ασφάλεια και ανεπιθύμητες ενέργειες
Όπως αναφέρεται στη δημοσίευση, οι ανεπιθύμητες ενέργειες που καταγράφηκαν ήταν ήπιες, σπάνιες και παρόμοιας συχνότητας τόσο στην ομάδα που χρησιμοποίησε τα εντομοκτόνα υφάσματα όσο και στην ομάδα ελέγχου.
Παρά τα ενθαρρυντικά δεδομένα, οι ερευνητές επισημαίνουν την ανάγκη για μακροχρόνια παρακολούθηση των παιδιών, ιδίως όσον αφορά πιθανές επιπτώσεις της έκθεσης στην περμεθρίνη στη νευροαναπτυξιακή εξέλιξη.
Οφέλη και πιθανοί κίνδυνοι υπό αξιολόγηση
Όπως σημειώνουν οι ίδιοι οι επιστήμονες: «Δεδομένης της αναμενόμενης διάρκειας και συχνότητας χρήσης, απαιτείται παρατεταμένη παρακολούθηση των παιδιών, ιδιαίτερα για πιθανές νευροαναπτυξιακές επιδράσεις από την έκθεση στην περμεθρίνη».
Ωστόσο, υπογραμμίζουν ότι και η ίδια η ελονοσία –τόσο στις βαριές όσο και στις πιο ήπιες μορφές της– μπορεί να προκαλέσει μακροχρόνια γνωστική επιβάρυνση στα παιδιά. Επομένως, όπως επισημαίνουν, απαιτείται προσεκτική στάθμιση των πιθανών κινδύνων και των σημαντικών οφελών που προσφέρει η συγκεκριμένη προληπτική παρέμβαση.
Μια πολλά υποσχόμενη στρατηγική δημόσιας υγείας
Η μελέτη ανοίγει τον δρόμο για νέες, πρακτικές στρατηγικές στην πρόληψη της ελονοσίας σε βρέφη και μικρά παιδιά, ιδιαίτερα σε χώρες με υψηλό επιδημιολογικό φορτίο. Η αξιοποίηση καθημερινών αντικειμένων, όπως τα υφάσματα μεταφοράς βρεφών, ενισχύει τη φαρέτρα της δημόσιας υγείας με λύσεις που μπορούν να εφαρμοστούν άμεσα, με σημαντικό κοινωνικό και υγειονομικό όφελος.
