Μια απλή τεχνική για να ξεπεράσεις την αναβλητικότητα και να υιοθετήσεις νέες, καλές συνήθειες στην καθημερινότητά σου.
Το παρακάτω άρθρο αποτελεί απόσπασμα από το βιβλίο Atomic Habits, το οποίο έχει γίνει bestseller των New York Times. Πρόσφατα, ακολουθώ έναν απλό κανόνα που με βοηθά να σταματήσω την αναβλητικότητα και ταυτόχρονα να υιοθετώ πιο εύκολα καλές συνήθειες.
Ο Κανόνας των Δύο Λεπτών λέει το εξής: «Όταν ξεκινάς μια νέα συνήθεια, θα πρέπει να διαρκεί λιγότερο από δύο λεπτά.» Θα διαπιστώσετε ότι σχεδόν κάθε συνήθεια μπορεί να «συμπυκνωθεί» σε μια εκδοχή δύο λεπτών: Το «Διαβάζω πριν κοιμηθώ κάθε βράδυ» γίνεται «Διαβάζω μία σελίδα». Το «Κάνω τριάντα λεπτά γιόγκα» γίνεται «Στρώνω το στρώμα μου». Το «Μελετώ για το μάθημα» γίνεται «Ανοίγω τις σημειώσεις μου». Το «Διπλώνω τα ρούχα» γίνεται «Διπλώνω ένα ζευγάρι κάλτσες». Το «Τρέχω τρία χιλιόμετρα» γίνεται «Δένω τα αθλητικά μου παπούτσια».
Η ιδέα είναι να κάνετε τις συνήθειές σας όσο πιο εύκολες γίνεται για να ξεκινήσετε. Οποιοσδήποτε μπορεί να διαλογιστεί για ένα λεπτό, να διαβάσει μία σελίδα ή να μαζέψει ένα ρούχο. Όπως μόλις συζητήσαμε, αυτή είναι μια ισχυρή στρατηγική γιατί όταν ξεκινήσεις τη σωστή πράξη, είναι πολύ πιο εύκολο να συνεχίσεις. Η νέα συνήθεια δεν πρέπει να μοιάζει με πρόκληση – οι ενέργειες που ακολουθούν μπορεί να είναι δύσκολες, αλλά τα πρώτα δύο λεπτά πρέπει να είναι εύκολα.
Αυτό που θέλετε είναι μια «πύλη-συνήθεια» που θα σας οδηγεί φυσικά σε έναν πιο παραγωγικό δρόμο. Μπορείτε συνήθως να εντοπίσετε αυτές τις πύλες αν καταγράψετε τους στόχους σας σε μια κλίμακα από το «πολύ εύκολο» ως το «πολύ δύσκολο». Για παράδειγμα, ο μαραθώνιος είναι πολύ δύσκολος. Ένας αγώνας 5 χλμ. είναι δύσκολος. Το περπάτημα δέκα χιλιάδων βημάτων είναι μέτρια δύσκολο. Το περπάτημα δέκα λεπτών είναι εύκολο. Και το να φορέσεις τα αθλητικά σου παπούτσια είναι πολύ εύκολο.
Γιατί λειτουργεί ο Κανόνας των Δύο Λεπτών
Συχνά οι άνθρωποι θεωρούν περίεργο να ενθουσιάζεσαι επειδή διάβασες μία σελίδα ή διαλογίστηκες για ένα λεπτό ή έκανες ένα τηλεφώνημα πωλήσεων. Όμως, ο στόχος δεν είναι η μία πράξη. Ο στόχος είναι να μάθεις τη συνήθεια του να εμφανίζεσαι. Η αλήθεια είναι ότι μια συνήθεια πρέπει πρώτα να καθιερωθεί πριν μπορέσει να βελτιωθεί.
Αν δεν μάθετε πρώτα την βασική δεξιότητα του να εμφανίζεστε, τότε δύσκολα θα κατακτήσετε τις πιο σύνθετες λεπτομέρειες. Αντί λοιπόν να προσπαθείτε από την αρχή για την τέλεια συνήθεια, κάντε το εύκολο πράγμα με συνέπεια. Πρέπει πρώτα να τυποποιήσεις, πριν μπορέσεις να βελτιστοποιήσεις.
Καθώς κατακτάτε την τέχνη του «εμφανίζομαι», τα πρώτα δύο λεπτά γίνονται απλώς ένα τελετουργικό στην αρχή μιας μεγαλύτερης ρουτίνας. Δεν πρόκειται απλώς για κόλπο ώστε οι συνήθειες να φαίνονται πιο εύκολες – στην πραγματικότητα, αυτός είναι ο ιδανικός τρόπος για να κατακτήσεις μια δύσκολη δεξιότητα.
Όσο περισσότερο τελετουργικοποιείς την αρχή μιας διαδικασίας, τόσο πιθανότερο γίνεται ότι θα μπεις σε κατάσταση βαθιάς συγκέντρωσης που απαιτείται για σπουδαία πράγματα. Κάνοντας πάντα το ίδιο ζέσταμα πριν από κάθε προπόνηση, διευκολύνεις τον εαυτό σου ώστε να φτάσει στη μέγιστη απόδοση. Ακολουθώντας την ίδια δημιουργική ρουτίνα, κάνεις πιο εύκολη την είσοδο στη σκληρή δουλειά της δημιουργίας.
Η δύναμη της μικρής νίκης στην ταυτότητα
Ο Κανόνας των Δύο Λεπτών μπορεί σε κάποιους να φαίνεται σαν κόλπο. Ξέρεις πως ο πραγματικός στόχος είναι κάτι μεγαλύτερο από δύο λεπτά, οπότε ίσως νιώθεις ότι κοροϊδεύεις τον εαυτό σου. Κανείς δεν επιδιώκει πραγματικά απλώς να διαβάσει μία σελίδα ή να κάνει ένα push-up ή απλά ν’ ανοίξει τις σημειώσεις του.
Αν αυτό σας φαίνεται εξαναγκασμένο, δοκιμάστε το εξής: Κάντε τη δραστηριότητα μόνο για δύο λεπτά και σταματήστε εκεί. Τρέξτε, αλλά σταματήστε μετά από δύο λεπτά. Ξεκινήστε διαλογισμό, αλλά σταματήστε στα δύο λεπτά. Μελετήστε μια ξένη γλώσσα για δύο λεπτά και μετά σταματήστε – αυτή είναι όλη η διαδικασία.
Ένας άνδρας χρησιμοποίησε αυτή τη στρατηγική και έχασε πάνω από 45 κιλά. Στην αρχή πήγαινε κάθε μέρα στο γυμναστήριο αλλά έβαζε στον εαυτό του όριο πέντε λεπτών παραμονής εκεί. Έκανε λίγη άσκηση και έφευγε μόλις έληγε ο χρόνος του. Μετά από λίγες εβδομάδες σκέφτηκε: «Αφού έρχομαι έτσι κι αλλιώς κάθε μέρα, γιατί να μη μείνω λίγο παραπάνω;». Λίγα χρόνια αργότερα, είχε χάσει όλο το περιττό βάρος.
Τέτοιες στρατηγικές λειτουργούν και για έναν ακόμη λόγο: ενισχύουν την ταυτότητα που θέλεις ν’ αποκτήσεις. Αν εμφανίζεσαι στο γυμναστήριο πέντε μέρες στη σειρά – ακόμα κι αν μένεις μόνο δύο λεπτά – ψηφίζεις υπέρ της νέας σου ταυτότητας.
Δεν αγχώνεσαι αν θα αποκτήσεις φόρμα· επικεντρώνεσαι στο να γίνεις ο άνθρωπος που δεν χάνει ποτέ προπόνηση. Κάνεις τη μικρότερη δυνατή κίνηση που επιβεβαιώνει τον τύπο ανθρώπου που θες ν’ είσαι.
Σπάνια σκεφτόμαστε έτσι την αλλαγή γιατί όλοι εστιάζουν στον τελικό στόχο. Όμως ένα push-up είναι καλύτερο από το τίποτα· ένα λεπτό εξάσκησης στην κιθάρα καλύτερο από καθόλου· ένα λεπτό ανάγνωσης καλύτερο από το ποτέ. Είναι προτιμότερο να κάνεις λιγότερα απ’ όσα ελπίζεις παρά τίποτα απολύτως.
Όποτε δυσκολεύεστε να κρατήσετε μια συνήθεια, εφαρμόστε τον Κανόνα των Δύο Λεπτών. Είναι ένας απλός τρόπος για ν’ αφήσετε τις καλές συνήθειες… να σας βγαίνουν αβίαστα.
