Κάποτε, ήταν απολύτως αποδεκτό να περάσεις την Παραμονή Πρωτοχρονιάς φορώντας πιτζάμες, θαυμάζοντας τα πυροτεχνήματα ή κλέβοντας μια γουλιά σαμπάνια όταν δεν σε έβλεπε κανείς. Πλέον, οι περισσότερες αναρτήσεις στα social media είναι γεμάτες ανθρώπους με λαμπερά ρούχα, μπροστά σε δέντρα στολισμένα με καρό κορδέλες, όπως επιβάλλει το viral χριστουγεννιάτικο στυλ Ralph Lauren, ή σφιχταγκαλιασμένους για μια ομαδική selfie.
Τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ενισχύουν την πίεση να οργανώσουμε εντυπωσιακές συγκεντρώσεις και να πούμε «ναι» σε κάθε πρόσκληση. Στη Σουηδία, όμως, έχει αναδειχθεί μια εναλλακτική που εγκρίνει και το Instagram: το Fredagsmys. Πρόκειται για μια παράδοση που σηματοδοτεί την έναρξη της βραδιάς και μεταφράζεται ως «χαλαρή Παρασκευή» ή «Παρασκευή στο σπίτι», όπως εξηγεί η Sofie Roos, σεξολόγος και συγγραφέας στο Passionerad.
«Κατά τους κρύους και σκοτεινούς μήνες, το Fredagsmys μας επιτρέπει να περνάμε χρόνο με αγαπημένα πρόσωπα σε ζεστό και χαλαρό περιβάλλον, ακόμα κι όταν νιώθουμε εξαντλημένοι», αναφέρει η Roos. «Είναι μια στιγμή που προτεραιότητα έχει η ευεξία κι όχι το networking ή η ανάγκη να δείχνουμε πάντα τον καλύτερό μας εαυτό».
Στο TikTok, δεκάδες βίντεο 20άρηδων και 30άρηδων δείχνουν πώς απολαμβάνουν τη βραδιά στο σπίτι, με αγαπημένα σνακ. Για τη Marta, συνιδρύτρια βρετανικής εταιρείας πολυτελών διακοπών, Fredagsmys σημαίνει άναμμα τζακιού στις 6 μ.μ., χοντρές μάλλινες κουβέρτες και ένα μπουκάλι κρασί. Μετά από σπιτική πάστα ή πίτσα, λατρεύει να χαλαρώνει στον καναπέ βλέποντας ταινία, συνοδεία σοκολάτας και mince pie. Μερικές φορές καλεί φίλους, αλλά οι μικρές παρέες συμβάλλουν ακόμη περισσότερο στην αίσθηση θαλπωρής.
Πώς το Fredagsmys αντιμετωπίζει το άγχος του FOMO
Οι γιορτές εντείνουν το αίσθημα ότι «κάτι χάνουμε» κάθε Παρασκευή βράδυ. Το γνωστό FOMO (Fear of Missing Out), δηλαδή ο φόβος ότι θα μετανιώσεις αν μείνεις σπίτι, γίνεται πιο έντονο όταν όλοι γύρω σου οργανώνουν εξόδους ή ταξίδια. Η Kiana Shelton, ψυχοθεραπεύτρια στη Mindpath Health, σημειώνει ότι τα social media ενισχύουν αυτό το συναίσθημα, αφού οι εικόνες από χαρούμενες παρέες δημοσιεύονται αμέσως, αφήνοντας πολλούς με αίσθημα αποκλεισμού.
Ακόμη κι αν δεν υπήρχαν τα social media, διαφημίσεις, ταινίες και έργα όπως αυτά του Norman Rockwell μας έδειχναν πώς πρέπει να μοιάζει η τέλεια γιορτή. Σύμφωνα με τη ψυχολόγο Lienna Wilson, το FOMO έχει εξελικτικές ρίζες: η επιβίωσή μας βασιζόταν στο ανήκειν σε μια ομάδα. Έτσι, κάθε ένδειξη απόρριψης ή αποκλεισμού βιώνεται ως απειλή.
Η υιοθέτηση του Fredagsmys μπορεί να μειώσει αυτή την πίεση και να κάνει τα σαββατοκύριακα πιο ξεκούραστα.
Γιατί το Fredagsmys κερδίζει έδαφος παγκοσμίως;
Οι γιορτές υποτίθεται πως είναι περίοδος χαράς και ξεγνοιασιάς – μέχρι να αρχίσεις να συγκρίνεις τα σχέδιά σου με τις αναρτήσεις άλλων. Ξαφνικά, ένα απλό δείπνο φαντάζει άχρωμο μπροστά στα εντυπωσιακά τραπέζια των influencers ή τις φωτογραφίες φίλων από το Λονδίνο. Όπως λέει η Wilson, δίνουμε υπερβολική αξία στην παραγωγικότητα και την τελειότητα, οδηγώντας τον εαυτό μας στην εξάντληση.
Σε αντίθεση με τη συνήθεια της υπερκατανάλωσης στις γιορτές, το Fredagsmys στηρίζεται στην απλότητα. Όλοι μπορούν να συμμετέχουν: είτε βλέποντας ταινία υπό το φως κεριών είτε φτιάχνοντας έναν δίσκο με πατατάκια και γλυκά. Η Shelton συμφωνεί πως είναι εύκολο να προσαρμοστεί στα μέτρα σου και στον προϋπολογισμό σου.
Η πανδημία έκανε πιο έντονη την ανάγκη για ουσιαστική επαφή. Οι μικρότερες παρέες ευνοούν τις βαθύτερες συζητήσεις σε σχέση με τα θορυβώδη μαγαζιά. Εξάλλου, ανεβάζοντας ένα σχετικό βίντεο νιώθεις μέλος μιας κοινότητας – ακόμα κι αν περνάς μόνος τη βραδιά.
Το Fredagsmys ως αυτοφροντίδα – Πρακτικές συμβουλές
«Δεν αισθάνομαι πλέον FOMO», λέει η Marta. «Οι ήσυχες Παρασκευές μου δίνουν περισσότερη ενέργεια από κάθε έξοδο». Το Fredagsmys αφορά τη στιγμή: είτε κοιμάσαι νωρίς είτε διαβάζεις βιβλίο είτε ακούς μουσική. Η Roos προσθέτει ότι η αυτοφροντίδα δεν σημαίνει πάντα δράση – συχνά είναι απλά να μην κάνεις τίποτα ιδιαίτερο ώστε να εκτιμήσεις περισσότερο τις κοινωνικές εκδηλώσεις όταν συμμετέχεις σ’ αυτές.
Η Shelton παρατηρεί ότι συχνά βλέπουμε την αυτοφροντίδα ως πολυτέλεια ή λύση ανάγκης ενώ θα έπρεπε να είναι προληπτική πρακτική κατά της εξουθένωσης. Αν νιώθεις ενοχές επειδή προτιμάς χαλαρά σχέδια στις γιορτές, δοκίμασε να επαναπροσδιορίσεις τη στάση σου: σκέψου ότι επιλέγεις συνειδητά αυτό που έχεις ανάγκη τώρα.
Επιπλέον, οι πολλές γιορτινές εκδηλώσεις συχνά εκτροχιάζουν τις προσπάθειές μας για μέτρο στο φαγητό ή το ποτό. Όπως τονίζει η Wilson, μένοντας σπίτι έχεις τον έλεγχο του τι καταναλώνεις.
Πώς να οργανώσεις το δικό σου Fredagsmys
Η Shelton προτείνει τον κανόνα «ICU»: I (Intention) – θέσε πρόθεση για τη βραδιά (π.χ., «θέλω να νιώσω ηρεμία»), C (Create your vibe) – δημιούργησε ατμόσφαιρα με φαγητό, μουσική και φωτισμό που ταιριάζει στη διάθεσή σου, U (Unplug) – απενεργοποίησε συσκευές και απόλαυσε τη βραδιά χωρίς περισπασμούς.
Η Wilson προτείνει δραστηριότητες όπως διάβασμα ή άλλες χαλαρωτικές ασχολίες που ενεργοποιούν το παρασυμπαθητικό νευρικό σύστημα και μας βοηθούν να νιώσουμε ισορροπημένοι και ασφαλείς.
Η Roos συστήνει επίσης κεράκια, μουσική και μακριά από κινητά τηλέφωνα. Απλές συνταγές όπως πίτσα ή τάκος κι ένα διασκεδαστικό φιλμ συμπληρώνουν ιδανικά τη βραδιά. «Αυτή η χαλάρωση στέλνει σήμα στον εγκέφαλο ότι η εργάσιμη εβδομάδα τελείωσε», λέει η ίδια. Τα οφέλη; Λιγότερο στρες, καλύτερος ύπνος κι αυξημένη ενέργεια.
«Το τέλειο Fredagsmys δεν είναι περίπλοκο ούτε πολυτελές», συνοψίζει η Roos. Σημασία έχει να περνάμε όμορφα χωρίς προσδοκίες ή υποχρεώσεις.
Με πληροφορίες από Huffpost
