Ένα παιδικό κινούμενο σχέδιο για προσχολικές ηλικίες, που αφηγείται τις περιπέτειες μιας μικρής κοπέλας και ενός συνταξιούχου αρκούδου του τσίρκου, φαίνεται απίθανο να προκαλέσει ανησυχία στο κοινοβούλιο. Ωστόσο, μια διακομματική ομάδα Βρετανών βουλευτών απευθύνθηκε σε υπουργούς, ζητώντας να εξεταστεί το ενδεχόμενο διακοπής της προβολής του «Masha and the Bear» στο Ηνωμένο Βασίλειο, υποστηρίζοντας ότι πρόκειται για μια ήπια μορφή ρωσικής προπαγάνδας.
Η σειρά, που βασίζεται χαλαρά σε μια παραδοσιακή ρωσική λαϊκή ιστορία, ανήκει στα πιο δημοφιλή προγράμματα όλων των εποχών στο YouTube. Ένα από τα επτάλεπτα επεισόδια της, με τίτλο «Recipe for Disaster», έχει συγκεντρώσει πάνω από 4,6 δισεκατομμύρια προβολές στην πλατφόρμα.
Παρά τη δημοτικότητά της, το «Masha and the Bear» έχει επικριθεί από κρατικό οργανισμό της Ουκρανίας και τον υπουργό Εξωτερικών της Εσθονίας, ως εργαλείο ρωσικής «ήπιας ισχύος». Με τη σειρά να ανανεώνεται πρόσφατα για το Netflix και να διατίθεται μέσω της ψηφιακής πλατφόρμας ITVX, ομάδα βουλευτών από τους Φιλελεύθερους Δημοκράτες, το Εργατικό Κόμμα, τους Συντηρητικούς, τους Πράσινους, το SNP και το Plaid Cymru απέστειλε επιστολή στην υπουργό Πολιτισμού, Lisa Nandy, ζητώντας την παρέμβασή της.
Την επιστολή επιμελήθηκε ο βουλευτής των Φιλελεύθερων Δημοκρατών Tom Gordon και την υπέγραψαν πάνω από 50 βουλευτές. Υποστηρίζουν ότι κάποιες από τις πράξεις της τετράχρονης Masha αποτελούν «περιεχόμενο προπαγάνδας» που «δεν είναι καν συγκαλυμμένο».
Επεισόδια με σοβιετική εικονογραφία και αντιδράσεις
Οι βουλευτές επικαλούνται επεισόδιο όπου η Masha εμφανίζεται με καπέλο πληρώματος άρματος μάχης και στολή σοβιετικής εποχής, καθώς και άλλο επεισόδιο όπου φορά καπέλο συνοριοφύλακα της ΕΣΣΔ – σύμβολο που συνδέεται ιστορικά με την μυστική αστυνομία NKVD. Όπως σημειώνουν, η NKVD ήταν «υπεύθυνη για μαζικές απελάσεις, εκτελέσεις και διώξεις δεκάδων εκατομμυρίων ανθρώπων».
Ανάλογη εικονογραφία χρησιμοποιήθηκε και στον αγγλόφωνο λογαριασμό X του στούντιο παραγωγής Animaccord, που εδρεύει στην Κύπρο. Σε σχετική ανάρτηση αναφέρεται: «Μια πραγματική κοπέλα του στρατού με απόχη! Ποιος χαίρεται; Τώρα είμαι στον στρατό!».
Οι βουλευτές υποστηρίζουν πως τέτοιες εικόνες «κανονικοποιούν ενεργά τη σοβιετική στρατιωτική εικονογραφία σε παγκόσμιο κοινό μικρών παιδιών».
Στην επιστολή τους αναφέρουν: «Ζητούμε άμεση κυβερνητική παρέμβαση μετά την ανακοίνωση του Netflix για την απόκτηση δύο νέων κύκλων του ρωσικού κινουμένου σχεδίου ‘Masha and the Bear’ και την επέκταση της άδειας προβολής για τις υπάρχουσες σεζόν και τα spin-offs σε πάνω από 100 χώρες».
Ανησυχίες για τα παιδιά στη Βρετανία και διεθνώς
«Το συγκεκριμένο περιεχόμενο μεταδίδεται επίσης στο Ηνωμένο Βασίλειο μέσω ITVX. Τα βρετανικά παιδιά έχουν πρόσβαση τόσο μέσω μιας διεθνούς streaming πλατφόρμας όσο και ενός σημαντικού εγχώριου καναλιού – κάτι που θεωρούμε απαράδεκτο», συνεχίζουν οι βουλευτές. «Οι Βρετανοί γονείς δικαιούνται να περιμένουν ότι όσα προβάλλονται στα παιδιά τους από αδειοδοτημένες πλατφόρμες έχουν εξεταστεί κατάλληλα, ειδικά όταν υπάρχουν σοβαρές ανησυχίες για κρατική προπαγάνδα από συμμάχους μας».
Επικαλούνται επίσης δηλώσεις του ουκρανικού Κέντρου Αντιμετώπισης Παραπληροφόρησης – κρατικού φορέα – που χαρακτήρισε το ‘Masha and the Bear’ όχι απλώς ως κινούμενο σχέδιο αλλά ως «εργαλείο ρωσικής ήπιας ισχύος», επισημαίνοντας τη «γελοιοποίηση παραδόσεων άλλων λαών μέσα από τη συμπεριφορά της Masha» και τη «νομιμοποίηση σοβιετικών συμβόλων και μιλιταριστικών θεμάτων».
Η αντίδραση του Animaccord
Από την πλευρά του, το Animaccord, που παράγει τη σειρά, απορρίπτει κατηγορηματικά αυτές τις κατηγορίες, τονίζοντας πως πρόκειται για ιδιωτική επιχείρηση που δημιουργεί δημοφιλείς παιδικές σειρές χωρίς καμία κρατική χρηματοδότηση.
Η εκπρόσωπος του στούντιο, Melanie Bonvicino, δήλωσε: «Ο πελάτης μου απορρίπτει κατηγορηματικά τους ψευδείς και συκοφαντικούς ισχυρισμούς ότι το ‘Masha and the Bear’ συνδέεται με προπαγάνδα.»
