Ένας Ισπανός καθηγητής μιλά για την καταπίεση των αγοριών και τα στερεότυπα ανδρισμού στη σχολική ζωή.
Πόσο αργά αλλάζουν τα πράγματα. Πόσο δύσκολο είναι να αλλάξει πορεία η παρωχημένη αλλά μαζική και αδρανής σεξιστική κοινωνία. Σε ένα ισπανικό γυμνάσιο, σε μια τάξη της Γ΄ Γυμνασίου, ένας καθηγητής συνομιλεί με έναν μαθητή —ας τον ονομάσουμε Χ— μετά το μάθημα. Ο καθηγητής τον επαινεί για τα πολυχρωματισμένα και άψογα περιποιημένα νύχια του, και τον ρωτά αν του έχουν δημιουργήσει προβλήματα.
Ο Χ ξεσπά σε κλάματα: κάθε μέρα δέχεται συνεχείς προσβολές. Παρ’ όλα αυτά, δηλώνει πως νιώθει ευτυχισμένος σε αυτό το σχολείο. Πώς γίνεται αυτό; απορεί ο καθηγητής. «Γιατί τουλάχιστον εδώ δεν μου πετούν πέτρες», απαντά ο Χ.
Ο καθηγητής είναι ο Αγκουστίν Θαραγκοθά, συγγραφέας και φιλόσοφος στο Αλκόι (Αλικάντε), καθώς και σύμβουλος Ισότητας και ειδικός στην πρόληψη της κατανάλωσης πορνογραφίας. Είναι 45 ετών και τα τελευταία 10 χρόνια διοργανώνει εργαστήρια, διαλέξεις και σεμινάρια με θέμα όσα ονομάζει «(Απο)εκμάθηση της αρρενωπότητας».
Ο Θαραγκοθά μιλά σε σχολεία ή γεμίζει θέατρα με 400 αγόρια, αλλά παραδίδει επίσης σεμινάρια σε εκπαιδευτικούς και άλλους κοινωνικούς φορείς. Αυτόν τον μήνα, για παράδειγμα, θα πραγματοποιήσει τετράωρη εκπαίδευση στο σωματείο UGT στη Βαλένθια.
Τα στερεότυπα φύλου ως κοινωνικές κατασκευές
Μια από τις πιο γνωστές φράσεις της Σιμόν ντε Μποβουάρ είναι: «Γυναίκα δεν γεννιέσαι, γίνεσαι». Πράγματι, το παραδοσιακό γυναικείο στερεότυπο δεν είναι κάτι φυσικό ή βιολογικό, αλλά μια κοινωνική κατασκευή που μας επιβάλλεται από τη γέννησή μας.
Το ίδιο ισχύει όμως και για τους άνδρες: ο άνδρας δεν γεννιέται, γίνεται. Ωστόσο, όπως σημειώνει ο Θαραγκοθά, επειδή οι άνδρες έχουν τον «καλύτερο ρόλο» σε αυτό το παράλογο θέατρο του σεξισμού, χρειάστηκαν περισσότερο χρόνο για να συνειδητοποιήσουν ότι πρόκειται για μια τεχνητή επιβολή —και ότι πληρώνουν υψηλό τίμημα γι’ αυτήν: την καταπίεση των συναισθημάτων τους ή την υποχρέωση να είναι πάντα πιο σκληροί, πιο δυνατοί, πιο θαρραλέοι.
Σύμφωνα με τον Θαραγκοθά, οι άνδρες μπαίνουν σε ένα «κουτί αρρενωπότητας» και αυτό το καλούπι που επιβάλλει η κοινωνία λόγω του φύλου είναι μορφή βίας. Είναι βία γιατί δεν τους δίνεται η ευκαιρία να αποφασίσουν αν το θέλουν ή όχι. Είναι βία γιατί όποιος δεν προσαρμόζεται ή αισθάνεται άβολα, υποφέρει πολύ. Και είναι βία γιατί όσοι δεν ταιριάζουν στο επιβεβλημένο αυτό πρότυπο στιγματίζονται, διώκονται και γελοιοποιούνται.
Η ανδρική βία στα σχολεία και η επίδραση της πορνογραφίας
Όπως συμβαίνει με τον Χ —τον μαθητή που νιώθει ευτυχισμένος επειδή τουλάχιστον δεν τον λιθοβολούν— τα περιστατικά επίθεσης προέρχονται αποκλειστικά από αγόρια· ποτέ από κορίτσια. Αν και δυστυχώς και τα κορίτσια μπορούν να διαπράξουν σκληρό σχολικό εκφοβισμό, οι περισσότερες συγκρούσεις στην τάξη προκαλούνται από αγόρια, σύμφωνα με τον Θαραγκοθά.
Το πρόβλημα επιτείνεται από την πορνογραφία, στην οποία έχουν πρόσβαση τα παιδιά μέσω κινητών τηλεφώνων όλο και νωρίτερα — ακόμη και στα 10 έτη ή μικρότερα. Η πορνογραφία αυτή προβάλλει στρεβλά και μισογυνικά πρότυπα σχέσεων και σεξουαλικότητας.
Ζούμε σε έναν κόσμο που επιτρέπει, παράγει και καταναλώνει πορνογραφία με ακραίο μισογυνισμό, γεγονός που επηρεάζει βαθιά τις αντιλήψεις των νέων για το φύλο και τις σχέσεις.
Πηγή: El País
