Ο καρκίνος αποτελεί μία από τις κύριες αιτίες ασθένειας και θανάτου στις γάτες, ωστόσο μέχρι σήμερα γνωρίζαμε ελάχιστα για το πώς αναπτύσσεται. «Η γενετική του καρκίνου στις γάτες ήταν μέχρι τώρα ένα μαύρο κουτί», δήλωσε η επικεφαλής της έρευνας, Δρ Louise Van der Wayden. «Όσο περισσότερο κατανοούμε τον καρκίνο σε κάθε είδος, τόσο μεγαλύτερο το όφελος για όλους».

Η ανάλυση έδειξε πως πολλά από τα γονίδια που προκαλούν καρκίνο στις γάτες έχουν αντίστοιχα στους ανθρώπους, υποδεικνύοντας ότι τα δύο είδη μοιράζονται σημαντικές βιολογικές διεργασίες που ευνοούν την ανάπτυξη και εξάπλωση των όγκων.

Γάτες και άνθρωποι: Κοινές ρίζες στον καρκίνο

Οι επιστήμονες υποστηρίζουν ότι η οικόσιτη γάτα μπορεί να βοηθήσει στην κατανόηση συγκεκριμένων τύπων καρκίνου του μαστού, όπως ο τριπλά αρνητικός καρκίνος. Περίπου 15 στους 100 καρκίνους του μαστού ανήκουν σε αυτήν την ιδιαίτερα επιθετική μορφή.

Οι γάτες εμφανίζουν αυτόν τον υπότυπο πιο συχνά από τους ανθρώπους, προσφέροντας στους επιστήμονες πολύτιμα δείγματα και ενδείξεις για την ανάπτυξη νέων φαρμάκων που θα μπορούσαν να βελτιώσουν τη θεραπεία.

Σχεδόν το ένα τέταρτο των νοικοκυριών στο Ηνωμένο Βασίλειο διαθέτει τουλάχιστον μία γάτα, καθιστώντας το ζώο σχεδόν εξίσου δημοφιλές με τους σκύλους ως σύντροφο.

Περιβαλλοντικοί παράγοντες και νέες προοπτικές

Ενώ οι μελέτες για τον καρκίνο έχουν επικεντρωθεί κυρίως στους σκύλους, οι γάτες παραμένουν σχετικά ανεξερεύνητες. Οι επιστήμονες σημειώνουν ότι τόσο οι γάτες όσο και οι σκύλοι μπορούν να προσφέρουν στοιχεία για τους περιβαλλοντικούς παράγοντες που συμβάλλουν σε ορισμένες μορφές καρκίνου.

Καθώς μοιράζονται τους ίδιους χώρους διαβίωσης με τους ανθρώπους, εκτίθενται επίσης στους ίδιους περιβαλλοντικούς κινδύνους. «Αυτό μπορεί να μας βοηθήσει να κατανοήσουμε καλύτερα γιατί αναπτύσσεται ο καρκίνος σε γάτες και ανθρώπους, πώς το περιβάλλον επηρεάζει τον κίνδυνο εμφάνισης της νόσου και πιθανώς να οδηγήσει σε νέους τρόπους πρόληψης και θεραπείας», δήλωσε ο καθηγητής Geoffrey Wood από το Ontario Veterinary College, στον Καναδά.

Η έρευνα δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Science.

«Αν θέλετε να φέρετε γάτες στο εργαστήριο», σχολιάζει ο Δρ. Kerman, «καλή τύχη». Όταν αυτός και οι συνεργάτες του ζήτησαν από ιδιοκτήτες γατών άδεια να βιντεοσκοπήσουν στα σπίτια τους, η ανταπόκριση ήταν ενθουσιώδης. «Αρκεί να μας δώσετε κάποιες απαντήσεις για τις γάτες μας», ήταν μια συχνή απάντηση. Ωστόσο, τα ευρήματα της έρευνας ίσως δεν αρέσουν σε όλους τους άνδρες που φροντίζουν γάτες.

Οι γάτες μιλούν περισσότερο στους άνδρες φροντιστές

Σε μελέτη που δημοσιεύθηκε αυτόν τον μήνα στο περιοδικό Ethology, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι οι γάτες νιαουρίζουν πιο συχνά όταν υποδέχονται άνδρες φροντιστές. Η ομάδα υπέθεσε ότι οι άνδρες «χρειάζονται πιο ξεκάθαρες φωνητικές ενδείξεις για να παρατηρήσουν και να ανταποκριθούν στις ανάγκες των γατών τους». Με άλλα λόγια, οι επιστήμονες υποστηρίζουν πως πολλές γάτες έχουν καταλήξει ότι οι άνδρες δεν ακούν πάντα, και προσαρμόζουν ανάλογα τη συμπεριφορά τους.

Εθελοντές που δήλωσαν κύριοι φροντιστές των γατών τους κλήθηκαν να φορέσουν μια διακριτική κάμερα και να καταγράψουν τα πρώτα λεπτά της επιστροφής τους στο σπίτι, συμπεριφερόμενοι όσο πιο φυσικά γίνεται. Οι ερευνητές ανέλυσαν τα πρώτα 100 δευτερόλεπτα βίντεο από 31 εθελοντές, εστιάζοντας στην πρώτη γάτα που πλησίαζε τον φροντιστή σε νοικοκυριά με περισσότερες από μία γάτες.

Σε όλες τις δημογραφικές μεταβλητές — συμπεριλαμβανομένου του φύλου και της ηλικίας της γάτας, της ράτσας και του αριθμού των ζώων στο σπίτι — μόνο ένας παράγοντας συνδέθηκε με τη συχνότητα των νιαουρισμάτων: το βιολογικό φύλο του φροντιστή. Κατά μέσο όρο, οι γάτες παρήγαγαν 4,3 νιαουρίσματα στο παράθυρο των 100 δευτερολέπτων όταν υποδέχονταν άνδρες και 1,8 όταν επρόκειτο για γυναίκες. (Οι ερευνητές κατέγραψαν επίσης άλλους ήχους όπως τριλλίσματα, τιτιβίσματα, γρυλίσματα ή γουργουρητά.)

Διαφορές στην επικοινωνία ανδρών και γυναικών με τις γάτες

Οι επιστήμονες υποπτεύονται ότι η διαφορά αυτή αντικατοπτρίζει διαφορετικά στιλ επικοινωνίας. Προηγούμενες έρευνες έχουν δείξει ότι οι γυναίκες φροντίστριες μιλούν περισσότερο στις γάτες τους και πιθανόν να ερμηνεύουν καλύτερα τα φωνητικά σήματα των ζώων σε σχέση με τους άνδρες.

Ο Jonathan Losos, εξελικτικός βιολόγος στο Pανεπιστήμιο Washington στο St. Louis και συγγραφέας του βιβλίου «The Cat’s Meow», θεωρεί την υπόθεση εύλογη, αρκεί να αποκλειστούν άλλες εξηγήσεις. «Οι συγγραφείς προτείνουν ότι εμείς οι άνδρες αγνοούμε τις γάτες και χρειάζονται περισσότερα νιαουρίσματα για να τραβήξουν την προσοχή μας», σχολιάζει. «Μπορεί να ισχύει».

Ωστόσο, σημειώνει ότι το δείγμα είναι μικρό και υπάρχουν εναλλακτικές εξηγήσεις. «Οφείλεται αυτό εγγενώς σε διαφορές μεταξύ ανδρών και γυναικών ή σχετίζεται με τη διαδικασία του πειράματος; Μήπως οι άνδρες και γυναίκες ακολουθούν διαφορετικά τις οδηγίες;» διερωτάται.

Η Mikel Delgado, ειδικός στη συμπεριφορά των γατών και ανώτερη ερευνήτρια στο Purdue University, είναι πιο επιφυλακτική. «Πρέπει να είμαστε προσεκτικοί στην ερμηνεία αυτού ως σαφές εύρημα που ισχύει για όλες τις γάτες», τονίζει. Επιπλέον, η μελέτη δεν έλαβε υπόψη παράγοντες όπως το πόση ώρα είχε μείνει μόνη η γάτα ή αν ήταν πεινασμένη. Επίσης, αν και ζητήθηκε από τους συμμετέχοντες να συμπεριφέρονται φυσικά, δεν καταγράφηκε πόσο μιλούσαν στους φίλους τους κατά τη διάρκεια του βίντεο — κάτι που επηρεάζει επίσης το πόσο νιαουρίζουν οι γάτες.

Ο ρόλος της κουλτούρας στη συμπεριφορά των κατοικιδίων

Ο Δρ. Kerman και οι συνεργάτες του παραδέχονται ότι πολιτισμικοί παράγοντες μπορεί να επηρέασαν τα ευρήματα, καθώς όλοι οι συμμετέχοντες ζούσαν στην Τουρκία. Πρόσφατη έρευνα έχει δείξει πως η επικοινωνία ανθρώπων-γατών διαφέρει μεταξύ πολιτισμών. Στην Τουρκία, όπως λένε οι ίδιοι, οι άνδρες συνηθίζουν να έχουν λιγότερη λεκτική αλληλεπίδραση στο σπίτι, κάτι που ίσως αναγκάζει τις γάτες να νιαουρίζουν πιο έντονα για να λάβουν ανταπόκριση.

«Ένα από τα πράγματα που πραγματικά θα ήθελα», λέει ο Δρ. Kerman, «είναι να επαναλάβω αυτή τη μελέτη σε άλλα μέρη του κόσμου». Τέτοιου είδους έρευνες είναι σημαντικές για την ευημερία των ζώων γενικά, προσθέτει, καθώς οι γάτες είναι «πολύ καλές στο να κρύβουν τα προβλήματά τους». Όσο καλύτερα κατανοούν οι άνθρωποι τι προσπαθούν να επικοινωνήσουν οι γάτες τους, τόσο καλύτερα μπορούν να τις φροντίσουν.

«Αν μόνο μπορούσαν να μιλήσουν», συνηθίζουν να λένε πολλοί ιδιοκτήτες. «Μα ήδη μιλούν», απαντά ο Δρ. Losos. «Απλώς πρέπει να μάθουμε να το αποκρυπτογραφούμε».

Με πληροφορίες από The New York Times

Περισσότεροι από 15 εκατομμύρια κάτοικοι διεκδικούν χώρο στη μεγαλύτερη πόλη της Τουρκίας, που ενώνει την Ευρώπη με την Ασία στις όχθες του Βοσπόρου. Η εικόνα θυμίζει μια οικιακή γάτα που ακουμπά μισή στον καναπέ και μισή στο τραπεζάκι του σαλονιού – κι αυτό δεν είναι τυχαίο, αφού εκτιμάται ότι περίπου 250.000 αδέσποτες γάτες ζουν εκεί

Οι γάτες είναι βαθιά συνδεδεμένες με τον ιστό και την ιστορία της πόλης, τόσο παρούσες όσο και τα χαλιά που πωλούνται σε κάθε γωνιά. Πρόκειται για μια πόλη που μοιράζεται· μια πόλη που «νιαουρίζει» ασταμάτητα από αγάπη και ζωή.

«Οι γάτες της Κωνσταντινούπολης, γενικά, δεν είναι ούτε κατοικίδια ούτε απλώς αδέσποτα, αλλά κάτι ενδιάμεσο», εξηγεί ο φωτογράφος και συγγραφέας του βιβλίου “City Cats of Istanbul”, Marcel Heijnen. Προσθέτει πως οι γάτες δεν ανήκουν σε συγκεκριμένους ανθρώπους, αλλά φροντίζονται συλλογικά από την κοινότητα κάθε γειτονιάς.

Οργανωμένη φροντίδα και σεβασμός προς τις γάτες

Ο Marcel Heijnen επισημαίνει έναν τοπικό σεβασμό προς τις γάτες που δεν έχει συναντήσει αλλού. «Κάθε δήμος διαθέτει κτηνιατρική υπηρεσία που βοηθά τα ζώα του δρόμου στην περιοχή του, παρέχοντας δωρεάν στειρώσεις για τις αδέσποτες γάτες», εξηγεί ο συνιδρυτής του Μουσείου Γάτας Κωνσταντινούπολης, Fatih Dağlı.

Επιπλέον, ιδιωτικές κτηνιατρικές κλινικές προσφέρουν μειωμένες τιμές για τις υπηρεσίες τους προς τις αδέσποτες γάτες, ενώ οι κάτοικοι συχνά συνεισφέρουν οικονομικά για να καλυφθούν τα έξοδα των θεραπειών.

Πηγή: BBC

Όραση
Όπως και οι άνθρωποι, οι γάτες βασίζονται στην όραση για να εξερευνήσουν τον κόσμο και να κυνηγήσουν. Ωστόσο, οι διαφορές στη δομή των ματιών σημαίνουν πως η εικόνα που λαμβάνουν είναι εντελώς διαφορετική. Οι γάτες χρειάζονται κάποιο φως για να εφορμήσουν, παρότι η ικανότητά τους να κινούνται στο σκοτάδι συχνά θυμίζει νυχτερινή όραση.

Η εξέλιξη εκατομμυρίων ετών έχει κάνει πολλές γάτες πιο δραστήριες κατά το σούρουπο και την αυγή. Το φως περνά από τον κερατοειδή χιτώνα — τη στρογγυλή, διαφανή επιφάνεια του ματιού — ο οποίος εστιάζει το φως στον αμφιβληστροειδή. Ο κερατοειδής της γάτας είναι μεγάλος και θολωτός, επιτρέποντας τη συλλογή περισσότερων φωτονίων — μια προσαρμογή για ζωή σε χαμηλό φωτισμό. Οι κόρες των ματιών είναι κάθετες και μπορούν να διασταλούν έως και 300 φορές, όταν στους ανθρώπους η διαστολή φτάνει μόνο τις 15 φορές.

Στο πίσω μέρος του ματιού υπάρχει το tapetum lucidum, ένα στρώμα που αντανακλά το φως πίσω στον αμφιβληστροειδή, βοηθώντας τη γάτα να βλέπει στο σκοτάδι και δημιουργώντας εκείνη τη χαρακτηριστική λάμψη στα μάτια όταν πέφτει φως πάνω τους. Η περιφερειακή όραση των γατών είναι επίσης καλύτερη από τη δική μας.

Ωστόσο, άλλες πτυχές της όρασης δεν είναι τόσο οξείες. Επειδή διαθέτουν λιγότερα κωνία — τα φωτοϋποδοχέα που αντιλαμβάνονται τα χρώματα — οι γάτες βλέπουν τον κόσμο λιγότερο ζωντανό και με περιορισμένες αποχρώσεις σε σχέση με εμάς. Η ευκρίνειά τους επίσης υστερεί· ό,τι μια γάτα διακρίνει από απόσταση 6 μέτρων, ένας άνθρωπος το βλέπει καθαρά από 30 μέτρα.

Παρά αυτά τα μειονεκτήματα, δεν επηρεάζονται στην καθημερινότητά τους, καθώς ανταποκρίνονται περισσότερο στην κίνηση παρά στις λεπτομέρειες ή στα χρώματα.

Η ακοή της γάτας: Δορυφορικά αυτιά με υπερευαισθησία

Τα τριγωνικά αυτιά της γάτας λειτουργούν σαν μικρές δορυφορικές κεραίες. Τα πτερύγια (pinnae) μπορούν να περιστρέφονται ανεξάρτητα προς κάθε κατεύθυνση για να εντοπίσουν την πηγή ενός ήχου. Η περιστροφή αυτή φτάνει τις 180 μοίρες, επιτρέποντας στον εντοπισμό ήχου μέσα σε λίγα εκατοστά, σε μόλις έξι εκατοστά του δευτερολέπτου — ταχύτερα κι από το ανοιγοκλείσιμο του ματιού — ακόμη κι αν ο ήχος προέρχεται από απόσταση τριών ποδιών.

Οι γάτες ξεχωρίζουν ακόμη και ελάχιστες διαφορές στους ήχους, έως ένα δέκατο του τόνου. Η υπερηχητική ακοή τους ξεπερνά τόσο τους ανθρώπους όσο και τα σκυλιά. Το 2015, ερευνητές από δύο αμερικανικά πανεπιστήμια δοκίμασαν μουσική ειδικά σχεδιασμένη για γάτες, με ήχους που μιμούνταν γουργουρητό και τον παλμό του θηλασμού. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι οι γάτες προτίμησαν τα “τραγούδια για γάτες” σε σχέση με τη μουσική για ανθρώπους.

Όσφρηση: Το ισχυρότερο εργαλείο της γάτας

Η όσφρηση είναι πλήρως ανεπτυγμένη μόλις γεννηθεί η γάτα. Το νεογέννητο χρησιμοποιεί άμεσα τη μύτη του για να βρει τη θηλή της μητέρας του και να πιει το πρώτο πολύτιμο γάλα.

Οι ειδικοί εκτιμούν ότι η όσφρηση μιας γάτας είναι περίπου 14 φορές ισχυρότερη από του ανθρώπου. Ο οσφρητικός επιθήλιος της οικιακής γάτας έχει έκταση πέντε έως δέκα φορές μεγαλύτερη από εκείνον ενός ανθρώπου, διαθέτοντας έως 200 εκατομμύρια υποδοχείς, έναντι μόλις πέντε εκατομμυρίων στους ανθρώπους.

Επιπλέον, διαθέτουν το όργανο του Jacobson (ή βομερονασικό όργανο), πάνω από το στόμα τους. Όταν μυρίζουν κάτι ενδιαφέρον, ανοίγουν λίγο το στόμα και σηκώνουν τα χείλη (αντίδραση Flehmen), ώστε τα μόρια της οσμής να φτάσουν στο συγκεκριμένο όργανο και να ενισχυθεί η ανίχνευση των μυρωδιών.

Αφή: Τα μουστάκια ως αισθητήρια όργανα

Τα μουστάκια (vibrissae) μιας γάτας, πέραν του ότι τις βρίσκουμε χαριτωμένες, αποτελούν βασικό εργαλείο επιβίωσης. Είναι πιο μακριές και παχιές από τις υπόλοιπες τρίχες και κάθε μουστάκα έχει θύλακα γεμάτο νεύρα και αιμοφόρα αγγεία — σχεδόν τόσο ευαίσθητη όσο η άκρη των ανθρώπινων δακτύλων.

Τα μουστάκια βοηθούν στη «χαρτογράφηση» του χώρου γύρω από τη γάτα, αντισταθμίζοντας την περιορισμένη κοντινή της όραση. Εντοπίζουν μεταβολές στον αέρα που μπορεί να υποδηλώνουν παρουσία θηράματος ή εμπόδια στο περιβάλλον.

Με αυτή τη βαθύτερη κατανόηση του πώς οι γάτες αντιλαμβάνονται τον κόσμο μας, ίσως η συμπεριφορά τους αποκτήσει λίγο περισσότερο νόημα στα μάτια μας.

Πηγή: National Geographic

Μέχρι σήμερα, κάποιοι θεωρούν τις γάτες προστάτιδες του σπιτιού μας και σε μεταφυσικό επίπεδο, σαν ζωντανά τοτέμ ή φυλακτά. Πιστεύουν μάλιστα ότι η επίδραση που ασκούν σε ένα περιβάλλον διαφοροποιείται ανάλογα με το χρώμα της γούνας τους. Διαβάστε για τις ιδιότητες που αποδίδονται σε κάθε χρωματικό συνδυασμό – και μετά συνεχίστε να φροντίζετε και να αγαπάτε το κατοικίδιό σας ανεξαρτήτως χρώματος, φύλου και φυλής.

Μαύρες γάτες: Θεωρείται ότι προσφέρουν τη μεγαλύτερη προστασία από σκοτεινές δυνάμεις και κατάρες. Ενάντια στην προκατάληψη που τις συνδέει με την κακοτυχία, είναι οι πιο ικανές να απορροφούν την αρνητική ενέργεια σε έναν χώρο.

Calico (τρίχρωμες): Συνδυάζουν τη δράση που έχουν οι μαύρες, οι λευκές και οι καφέ γάτες, λειτουργώντας ως ισχυρές προστάτιδες του σπιτιού. Σχετίζονται συχνά με την καλή τύχη και την ευημερία.

Γκρι: Επιδρούν κατευναστικά, γεμίζοντας τη ζωή των ανθρώπων τους με συναισθηματική σταθερότητα, χαρά και αγάπη (αν και αυτό, εδώ που το λέμε, ισχύει για όλες τις γάτες). Η ήρεμη δύναμή τους θεωρείται ότι φέρνει καλοτυχία και ευτυχία.

Γάτες του Σιάμ: Η παιχνιδιάρικη αυτή φυλή συνδέεται με την αναγνωρισιμότητα και την επιτυχία των ανθρώπων της, αλλά και με τη μακροζωία τους.

Δίχρωμες: Η ενέργεια που μεταφέρουν συνδέεται με τη σοφία και την κοινή λογική.

Ταρταρούγες: Θεωρείται ότι έχουν θεραπευτική δράση και ιδιαίτερα ενισχυμένη διαίσθηση.

Καφέ: Συνδέονται με την αρχαία σοφία, την ενέργεια και τη χάρη, μάλιστα απεικονίσεις τους συναντώνται σε αρχαίους ναούς.

Τιγρέ: Σχετίζονται με τη θετική διάθεση σε ένα περιβάλλον, ενώ θεωρείται ότι φέρνουν στο σπίτι περισσότερες διασκεδαστικές στιγμές.

Πηγή: Marie Claire

Ερευνητές από το Πανεπιστήμιο του Εδιμβούργου πραγματοποίησαν νεκροτομικές εξετάσεις σε εγκεφάλους 25 γατών, όλες εκ των οποίων είχαν εμφανίσει συμπτώματα αιλουροειδούς άνοιας.

Τα συμπτώματα μπορεί να περιλαμβάνουν σύγχυση, διαταραχές στον κύκλο ύπνου, πιο συχνή φωνητική έκφραση και αποφυγή της άμμου υγιεινής, σύμφωνα με τη μελέτη, η οποία δημοσιεύτηκε στο European Journal of Neuroscience.

Χρησιμοποιώντας ισχυρές μικροσκοπικές απεικονίσεις, οι ερευνητές εντόπισαν συσσώρευση πλακών αμυλοειδούς-βήτα στον εγκέφαλο των γατών. Οι πλάκες αυτές είναι μια τοξική πρωτεΐνη που επηρεάζει την ικανότητα του εγκεφάλου να επικοινωνεί και να αποθηκεύει πληροφορίες, και αποτελούν χαρακτηριστικό της νόσου Αλτσχάιμερ. «Τα ευρήματά μας αναδεικνύουν τις εντυπωσιακές ομοιότητες μεταξύ της άνοιας στις γάτες και της νόσου Αλτσχάιμερ στους ανθρώπους», δήλωσε ο Robert McGeachan, επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης και λέκτορας στην κτηνιατρική σχολή του Πανεπιστημίου του Εδιμβούργου.

«Επειδή οι γάτες αναπτύσσουν φυσιολογικά αυτές τις εγκεφαλικές αλλοιώσεις, μπορεί να αποτελούν πιο ακριβές μοντέλο της νόσου από τα παραδοσιακά εργαστηριακά ζώα, προσφέροντας τελικά οφέλη και στα δύο είδη και στους φροντιστές τους», πρόσθεσε.

Συνήθως, οι επιστήμονες μελετούν την άνοια σε γενετικά τροποποιημένα τρωκτικά, τα οποία δεν αναπτύσσουν φυσιολογικά το σύνδρομο.

Ωστόσο, η άνοια στις γάτες είναι το «ιδανικό φυσικό μοντέλο για το Αλτσχάιμερ», δήλωσε η Danièlle Gunn-Moore, καθηγήτρια ιατρικής αιλουροειδών στην ίδια σχολή. Η εξέλιξη αυτή θα μπορούσε να οδηγήσει σε πιο προχωρημένη κατανόηση της πορείας της νόσου και στην ανάπτυξη νέων θεραπειών στο μέλλον, σύμφωνα με τους ερευνητές.

«Η αιλουροειδής άνοια είναι τόσο οδυνηρή για τη γάτα όσο και για τον άνθρωπό της», ανέφερε η Gunn-Moore. «Μέσα από τέτοιες μελέτες θα καταλάβουμε ποιος είναι ο καλύτερος τρόπος αντιμετώπισής της».

Η νόσος Αλτσχάιμερ είναι η πιο κοινή μορφή άνοιας, σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (ΠΟΥ), ευθυνόμενη για περίπου το 60% έως 70% των περιπτώσεων. Αν και προς το παρόν δεν υπάρχει γνωστή θεραπεία, ορισμένα φάρμακα μπορούν να βοηθήσουν κάποιους ανθρώπους να διαχειριστούν τα συμπτώματα.

Πηγή: Lifo.gr

Τώρα ένα παγωμένο μωρό που βρέθηκε στον μόνιμο πάγο της Σιβηρίας έδωσε στον κόσμο μια γεύση από ένα δόντι που περιπλανιόταν στο βόρειο ημισφαίριο πριν από περίπου 32.000 χρόνια. «Ήμουν ενθουσιασμένη μέχρι τον ουρανό που είδα ένα τόσο απίστευτο δείγμα», λέει η Ashley Reynolds , παλαιοντολόγος στο Καναδικό Μουσείο Φύσης που δεν συμμετείχε στη νέα έρευνα.

Παρόλο που έχουν βρεθεί μουμιοποιημένα μαμούθ και άλλα φυτοφάγα ζώα στην ίδια περιοχή της Ρωσίας, τα αρπακτικά της κορυφής είναι σπάνια σε σύγκριση με τη λεία τους. Η ανακάλυψη μιας μούμιας με μεγάλα δόντια φαινόταν πάντα μια μικρή πιθανότητα, καθώς τα θηράματα τείνουν να ξεπερνούν σε αριθμό τα αρπακτικά στην άγρια ​​φύση.

Το 2020, «το παγωμένο, μουμιοποιημένο σφάγιο βρέθηκε από εκσκαφείς που αναζητούσαν χαυλιόδοντες μαμούθ», λέει ο παλαιοντολόγος A.V. Lopatin της Ρωσικής Ακαδημίας Επιστημών. Ο Lopatin και οι συνάδελφοί του ήταν «έκπληκτοι και ενθουσιασμένοι» όταν μελέτησαν το δείγμα που περιέγραψαν στις 14 Νοεμβρίου στο Scientific Reports.

Το παγωμένο μικρό όχι μόνο παρέχει την πρώτη ματιά στο πώς έμοιαζε μια γάτα με δόντια στην πραγματική ζωή, σημειώνει ο Reynolds, αλλά αντιπροσωπεύει επίσης ένα στάδιο ζωής για το οποίο οι παλαιοντολόγοι γνωρίζουν λιγότερα, καθώς τα περισσότερα απολιθώματα προέρχονται από ενήλικα ζώα.

Ο Lopatin και οι συνεργάτες του αναγνώρισαν το μικρό ως μωρό Homotherium latidens. Το σαρκοφάγο, που μερικές φορές αποκαλείται γάτα με δόντια για τα πιο μικρά, οδοντωτά δόντια των κυνόδοντών του σε σύγκριση με τον Smilodon, ήταν ένα αδύνατο και ευρείας εμβέλειας αρπακτικό που ήταν πιο κατάλληλο να τρέχει πίσω από το θήραμα από το να χρησιμοποιεί τις τεχνικές ενέδρας που χρησιμοποιούσαν οι περίφημοι Smilodon. Βρέθηκε τόσο στην Ευρασία όσο και στη Βόρεια Αμερική όπου η γάτα κυνηγούσε νεαρά μαμούθ και άλλη μεγαπανίδα.

Τοποθεσίες απολιθωμάτων όπως το σπήλαιο Friesenhahn στο Τέξας δείχνουν ότι τα αιλουροειδή μερικές φορές έφτιαχναν κρησφύγετα σε σπηλιές για να μεγαλώσουν τα μικρά τους. Χωρίς απολιθώματα που διατηρούν μαλακούς ιστούς όπως γούνα, μύες και δέρμα, οι παλαιοντολόγοι έχουν συζητήσει πώς θα έμοιαζε το Homotherium. Για παράδειγμα, οι εικονογράφοι έχουν συχνά απεικονίσει σπαθόδοντους με τις άκρες των κυνόδοντων τους να προεξέχουν κάτω από το ρύγχος τους, κάτι που μπορεί να ίσχυε για ορισμένα είδη όπως το Smilodon. Αλλά μια ανάλυση του 2022 έδειξε ότι το Homotherium είχε βαθιές μουσούδες, όπου τα δόντια της γάτας ήταν «κρυμμένα όπλα» που καλύπτονταν από το άνω χείλος όταν έκλεινε το στόμα.

Ακόμη και με τη μούμια, το ερώτημα εάν οι ενήλικες του Homotherium είχαν καλυμμένους κυνόδοντες είναι πρόκληση. Ο Lopatin σημειώνει ότι το άνω χείλος του μωρού είναι περισσότερο από δύο φορές πιο βαθύ από αυτό ενός σύγχρονου λιονταριού, υπονοώντας περαιτέρω ότι το Homotherium είχε χείλη ικανά να κρύψουν τα μακριά δόντια του κυνόδοντα που θα μεγάλωναν αργότερα.

Ο Reynolds προειδοποιεί, ωστόσο, ότι το μικρό δεν είχε ακόμη τα ενήλικα δόντια του. Μόνο μια μούμια ενός ενήλικα Homotherium μπορεί να διευθετήσει αυτή τη συζήτηση. Το “saberkitten” υποδηλώνει ότι μια ενήλικη μούμια Homotherium θα μπορούσε επίσης να περιμένει την ανακάλυψη της. Από άλλες απόψεις, η ανατομία του μικρού επιβεβαιώνει αυτό που περίμεναν οι παλαιοντολόγοι από τα οστά. «Το μικρό είχε τους διευρυμένους μύες του λαιμού που πιστεύεται ότι εμφανίζονται σε ενήλικες και επίσης είχε μακριά, μυώδη πρόσθια άκρα που παρατηρήθηκαν στο ενήλικο Homotherium», λέει η Margaret Lewis, παλαιοντολόγος στο Πανεπιστήμιο Stockton στο Νιου Τζέρσεϊ που δεν συμμετείχε στη νέα μελέτη. Το σαγόνι του νεαρού ήταν επίσης ικανό για μεγάλα ανοίγματα που χρησιμοποιούσε το ενήλικο Homotherium για να δαγκώσει το θήραμα, σημειώνει.

Ο χρωματισμός της αρχαίας γάτας είναι ένα άλλο μακροχρόνιο ερώτημα. Τα μοντέρνα χρώματα του τριχώματος της γάτας τείνουν να συνδέονται με το κυνηγετικό περιβάλλον τους. Τα λιοντάρια, τα πούρα και οι γάτες που ζουν σε ανοιχτούς, χορταριασμένους βιότοπους έχουν συχνά ελαφρύ και σχετικά ομοιόμορφο τρίχωμα. Δεδομένου ότι το Homotherium περιπλανιόταν στην ψυχρή «στέπα του μαμούθ», με λίγα δέντρα αλλά πολλά χόρτα, φαινόταν πιθανό ότι η γάτα θα είχε επίσης ένα παλτό κατάλληλο για ανάμειξη στους ανοιχτούς χώρους.

«Το ομοιόμορφο σκούρο καφέ χρώμα της γούνας της μούμιας αποδείχθηκε εντελώς απροσδόκητο», λέει ο Lopatin. Όπως ένα σετ από λιοντάρια σπηλαίων που βρέθηκαν στον μόνιμο παγετό πριν από αρκετά χρόνια, σημειώνει ο Lopatin, τα νεογνά Homotherium γεννήθηκαν πιθανότατα με ένα πιο σκούρο χρώμα του τριχώματος που άνοιξε καθώς οι γάτες μεγάλωναν. «Είναι συναρπαστικό το γεγονός ότι δεν φαίνεται να υπάρχει κηλίδα ή λωρίδα στα μικρά», λέει ο Reynolds, καθώς τέτοια μοτίβα είναι κοινά μεταξύ των σύγχρονων γατών, ακόμη και σε είδη που έχουν πιο ομοιόμορφο τρίχωμα ως ενήλικες.

Η Lewis σημειώνει ότι τα κατεψυγμένα ζώα έχουν συχνά μια κοκκινωπή απόχρωση, επομένως το σημερινό τρίχωμα του μωρού μπορεί να μην αντανακλά το χρώμα του στη ζωή. Οι γενετικές αναλύσεις της γούνας θα μπορούσαν να βοηθήσουν να διευκρινιστεί ποια χρώματα φορούσε πραγματικά το Homotherium.

Οι ειδικοί σίγουρα θα συνεχίσουν να εξετάζουν το μικρό για αρκετό καιρό ακόμα. Είναι το πρώτο παράδειγμα μούμιας της Εποχής των Παγετώνων για ένα είδος θηλαστικού που δεν έχει σύγχρονο αντίστοιχο για σύγκριση. Οι sabertooths ειδικεύονταν στο κυνήγι μαμούθ και άλλης μεγαπανίδας και χάθηκαν όταν εξαφανίστηκαν λόγω ενός συνδυασμού κλιματικής αλλαγής και ανθρώπινης δραστηριότητας. Καμία ζωντανή γάτα δεν κυνηγά με τον τρόπο που κυνηγούσε, έτσι ο μαλακός ιστός του απολιθώματος προσθέτει πολλές λεπτομέρειες όπου οι παλαιοντολόγοι μπορούσαν να μαντέψουν μόνο από τα οστά πριν.

Ακόμη και τα μικροσκοπικά πόδια του μωρού παρέχουν νέες ιδέες. «Τα μαξιλαράκια των ποδιών για κάθε δάχτυλο του ποδιού είναι πολύ πιο στρογγυλά από αυτά ενός λιονταριού», σημειώνει ο Reynolds, και το μωρό δεν έχει ένα χαρακτηριστικό μαξιλαράκι καρπίου που κάθεται ψηλότερα στο πόδι στις σύγχρονες γάτες. Ο λόγος για αυτό δεν είναι ξεκάθαρος, αλλά η διερεύνηση της αντίθεσης μπορεί να βοηθήσει τους ειδικούς να διακρίνουν καλύτερα πώς διαφέρουν από τις σημερινές μεγάλες γάτες.

Το Homotherium και οι συγγενείς του δεν ήταν απλώς λιοντάρια με μακριούς κυνόδοντες, αλλά αρπακτικά που εξελίχθηκαν σε έναν πολύ διαφορετικό κόσμο που αναστέλλεται από μια σειρά από παράξενους γίγαντες. Το κατεψυγμένο μωρό προσφέρει μια απτή σύνδεση με εκείνη την εποχή, όταν οι ξυλοκόποι καταδίωκαν στις πεδιάδες.

Πηγή: National Geographic

Σύμφωνα με δήλωση της εταιρείας, η Trendyol Sanat συνεχίζει να προσφέρει περιορισμένη έκδοση έργων τέχνης κορυφαίων Τούρκων καλλιτεχνών σε ενθουσιώδεις λάτρεις της τέχνης. Με πάνω από 15 χρόνια εμπειρίας στη φωτογραφία, ο Sarp Kerem Yavuz συνδυάζει την τεχνογνωσία του με την τεχνολογία αιχμής AI για την παραγωγή αυτής της νέας συλλογής, η οποία παρουσιάζεται σε συνεργασία με την GLOBART.

Εμπνευσμένη από τις εμβληματικές γάτες του δρόμου της Κωνσταντινούπολης, η σειρά “Cats of Topkapı” είναι ένα από τα τελευταία δείγματα της φωτογραφικής δουλειάς του Yavuz και είναι εμπνευσμένη από τις διάσημες γάτες του δρόμου της Κωνσταντινούπολης. Τοποθετημένη στην ιστορική συνοικία Fatih, όπου βρίσκεται το παλάτι Τοπ Καπί, η σειρά αντικατοπτρίζει το όραμα του καλλιτέχνη για αυτές τις εμβληματικές γάτες.

Δημιουργήθηκε υπό την καθοδήγηση του Yavuz και ερμηνεύτηκε μέσω της τεχνητής νοημοσύνης και αποτελείται από 10 πορτρέτα, το καθένα αποτυπωμένο με μοναδικό στυλ. Τα έργα παρουσιάζονται σε ειδικά σχεδιασμένα κουτιά, συνοδευόμενα από πιστοποιητικό γνησιότητας που φέρει την υπογραφή του καλλιτέχνη. Κάθε κομμάτι της σειράς “Cats of Topkapı” παράγεται σε περιορισμένη έκδοση μόνο 50 αντιτύπων. Αυτά τα αποκλειστικά έργα είναι τώρα διαθέσιμα για αγορά στην πλατφόρμα Trendyol Sanat.

Ο Sarp Kerem Yavuz μοιράστηκε τις σκέψεις του για την κυκλοφορία της σειράς, εκφράζοντας τη χαρά του που προσεγγίζει ένα ευρύτερο κοινό. Τόνισε τη σημασία της αύξησης της πρόσβασης στην τέχνη για τη δημιουργία ενός κόσμου με μεγαλύτερη ενσυναίσθηση. Ο Yavuz σχολίασε: «Ένας από τους καλύτερους τρόπους για να το πετύχετε αυτό είναι να αυξήσετε την προσβασιμότητα στην τέχνη. Είμαι ενθουσιασμένος που η σειρά μου “Cats of Topkapı”, που παράγεται σε περιορισμένη έκδοση 50, θα είναι πλέον προσβάσιμη σε περισσότερους ανθρώπους μέσω του Trendyol Sanat. Αυτή η σειρά αποτελείται από 10 πορτρέτα στα οποία έχω ερμηνεύσει τις γάτες του δρόμου της Κωνσταντινούπολης χρησιμοποιώντας τεχνητή νοημοσύνη. Όταν σκέφτομαι την Κωνσταντινούπολη, δεν είναι η πραγματική πόλη που μου έρχεται στο μυαλό, αλλά η νοσταλγική και ρομαντική εικόνα της που παραμένει στη μνήμη μου, επομένως, η Κωνσταντινούπολη που δημιούργησε η τεχνητή νοημοσύνη είναι η ρομαντική πόλη που υπάρχει στη μνήμη μου».

Πηγή: Daily Sabah

Της αρέσει να την αγκαλιάζουν σαν αφράτη σαντιγί και να της «στρώνουν» τ’ αυτάκια σαν να είναι τσουλούφια. Κρύβεται στις ντουλάπες, όταν βρέχει. Ξελογιάζεται με τον ήλιο του χειμώνα στα μπαλκόνια. Αν κρυώνει, κάνει νόημα με την δεξιά, μπροστινή πατούσα της να της ανοίξουν την πόρτα. Αν δεν την παίρνουν χαμπάρι, τραβάει ένα παρατεταμένο «νιάρρρ», που ισοδυναμεί με «έχω πάθει τσότσο, ρε παιδιά», οπότε και την αντιλαμβάνονται και ούτε γάτα ούτε ζημιά.

Ξέρει να προλαβαίνει παιδικούς εφιάλτες. Κάνει μια κίνηση με την ουρά της κι όλα γίνονται πυγολαμπίδες και μωβ αστερόσκονη. Δεν της αρέσει η μοναξιά. Κάθε φορά που το σπίτι αδειάζει, σκίζει με τα νύχια της τα χαρτιά υγείας. Την πιάνει το μαράζι, λογικό δεν είναι;

Μια μέρα, η λευκή γάτα με κοίταξε και μου είπε «αν νιώθεις άσχημα, κοίταξε απλά τις γάτες, θα νιώσεις καλύτερα, επειδή ξέρουν ότι όλα είναι απλά όπως είναι. Δεν υπάρχει κάτι για να ενθουσιαστούν. Απλά γνωρίζουν. Είναι σωτήρες. Όσο περισσότερες γάτες έχεις, τόσο περισσότερο ζεις. Αν έχεις εκατό γάτες θα ζήσεις δέκα φορές περισσότερο από ό, τι αν είχες δέκα. Μια μέρα αυτό θα ανακαλυφθεί επιστημονικά και οι άνθρωποι θα έχουν χιλιάδες γάτες και θα ζουν για πάντα».

Δεν ήξερα τι να πω σε αυτό το πλάσμα από μετάξι, εγώ που δεν το έχω αγγίξει ποτέ –γιατί είμαι χαζούλα, έχω αλλεργία, φοβάμαι-. Δεν ήξερα αν μπορούσα και να γελάσω. Ντράπηκα που φοβάμαι, αν και την αγαπώ τόσο. Που φοβάμαι να παίξω με μια ουρά και να μάθω την γλώσσα της.
Αν θες να γράψεις, πάρε μια γάτα, επιμένει το περήφανο ζωάκι, φορώντας τα παπούτσια μου –ο τρόπος της να αφήνει λευκά ίχνη στα πράγματά μου, μπας και ξυπνήσω-.

Έχει δίκιο, σκέφτομαι κι αρχίζω να σκέφτομαι τον Σεπτέμβρη, που ωριμάζουν τα κάστανα. Να γίνει η αρχή με γεμάτα χέρια.

*Η Παγκόσμια Ημέρα Γάτας γιορτάζεται κάθε χρόνο, από το 2002, στις 8 Αυγούστου, με πρωτοβουλία του Διεθνούς Ταμείου για την Ευημερία των Ζώων.