Υποθέσεις που φέρνουν πονοκέφαλο. Όμως, εκείνο που μού έκανε τη μεγαλύτερη εντύπωση ήταν η υπόθεση ενός πλανήτη πανομοιότυπου με τη Γη, αλλά με τη διπλάσια ηλικία. Εδώ είμαστε. Η πιο εξελιγμένη μορφή ζωής εκεί είχε δημιουργήσει αποικίες σε κοντινούς πλανήτες και δορυφόρους αφού είχε εξαντλήσει– καλή ώρα – τους πόρους του δικού της. Η τεχνολογία είχε φτάσει σε τέτοιο σημείο ώστε είχε δημιουργήσει τεχνητά περιβάλλοντα, μέσα στα οποία μπορούσαν να επιβιώνουν και να αναπτύσσονται όλοι οι οργανισμοί.

Το πιο απίστευτο; Το επίπεδο της φυσικής νοημοσύνης των κυρίαρχων όντων ήταν τόσο υψηλό, που δε χρειαζόταν καν σώμα για να φιλοξενηθεί. Εγκέφαλοι σε γυάλες και τα ρομπότ να κάνουν τις δουλειές! Αδιανόητο. Άραγε αυτά τα πλάσματα θα ήταν σε θέση να καταργήσουν την εκμετάλλευση του ενός από το άλλο ή θα έκαναν ακόμα σαχλαμάρες τρώγοντας ωμό αλεύρι στο TikTok;

Πίσω στα δικά μας τώρα. Οι άνθρωποι το 2025 έχουν συχνά την ψευδαίσθηση ότι η εκδοχή του κόσμου που βιώνουν είναι η μοναδική. Ζουν σα να μην ξέρουν ότι θα πεθάνουν. Δεν είναι φτιαγμένοι για να αντιμετωπίζουν τα ασαφή όρια της πραγματικότητας. Πολλές φορές, δεν αντέχουν τον πόνο και την απώλεια. Κλείνονται στη φούσκα της αυτοπροστασίας τους και δε βλέπουν πέρα από τη μύτη τους. Περιμένουν άσκοπα τη σωστή στιγμή, που θα τα φέρει όλα στη θέση τους, ενώ ο χρόνος γλιστράει ανάμεσά τους. Είναι νωρίς ακόμα για την εξέλιξή τους κι αργά για τη μικρή ζωή τους. Τα αυτονόητα θα τα λύσουν οι άλλοι στο μέλλον, αυτοί οι πανέξυπνοι που θα έχουν τα μυαλά τους σε γυάλα. Θα έχουν συνειδητοποιήσει τα πάντα, αλλά δε θα έχουν σώμα να τα αισθανθούν. Ειρωνεία.

Δεν ξέρω πώς θα είναι τα πράγματα, όταν δε θα υπάρχω εδώ. Θέλω να φαντάζομαι ότι θα είναι πιο εύκολα. Ότι ο φόβος και η αδικία θα λυγίσουν. Ότι το σκοτάδι δε θα βρίσκει χώρο να απλωθεί. Ότι οι τάξεις θα διαλυθούν. Ότι τα σύμβολα δε θα έχουν καμία αξία. Ότι οι σφαίρες δε θα βρίσκουν τον στόχο. Ότι οι αλυσίδες θα κοπούν. Και οι άνθρωποι – όπως και να είναι –θα στέκονται δίπλα, δίπλα και θα σκέφτονται για εμάς τους παλιούς– κι ας ήμασταν λίγοι και μικροί – ότι κάποτε κι εμείς προσπαθήσαμε.

Πόσες φορές έχεις αναρωτηθεί; Αμέτρητες. Πώς να ξεφύγεις από ένα ζήτημα που έχει απασχολήσει από αρχαίους φιλοσόφους μέχρι τον Χριστόφορο Παπακαλιάτη; Ξεκινάει από ένα παιχνίδι και μετά σοβαρεύει. Χωρίς να είμαι σίγουρος ότι η μοίρα θα με οδηγήσει στο ίδιο σημείο ανεξάρτητα από τη διαδρομή που θ’ ακολουθήσω, αρχίζω να παίζω:

Τι θα έκανες αν κέρδιζες το τζόκερ; Θα πήγαινες στη δουλειά την άλλη μέρα;
Τι θα γινόταν αν ήταν οι μπάμιες ήταν κρουασάν, που λέει και ο «άλλος» συμπαθητικός Μητσοτάκης;
Τι θα γινόταν αν είχες περάσει στην Πάτρα αντί για την Ξάνθη;
Τι θα γινόταν αν ακολουθούσες τις σπουδές των ονείρων σου; Αν έκανες τη δουλειά των ονείρων σου;
Τι θα γινόταν αν άλλαζε ένα ψηφίο σ’ έναν αριθμό;
Τι θα γινόταν αν εκείνη τη στιγμή είχες δείξει παραπάνω θάρρος; Τι θα γινόταν αν δεν περίμενες;
Τι θα γινόταν αν σου έλεγε «ναι»; Τι θα γινόταν αν σου έλεγε «όχι»;
Τι θα γινόταν αν δεν υπήρχε το καλοκαίρι; Πώς θα ήταν ο κόσμος χωρίς την ποίηση και τη μουσική;
Τι θα γινόταν αν είχες γεννηθεί αλλού; Τι θα γινόταν αν είχες γεννηθεί σε άλλη εποχή; Τι θα γινόταν αν είχες γεννηθεί γυναίκα;

Τι θα γινόταν αν δεν είχες πού να μείνεις; Αν το να διανύσεις με μια σάπια βάρκα τη θάλασσα είναι η καλύτερη επιλογή που έχεις; Πώς θα σ’ έβλεπαν οι άλλοι αν είχες άλλο χρώμα;
Τι θα γινόταν αν δεν ήσουν γόνος μεγάλης οικογένειας; Τι δουλειά θα έκανες; Τι θα γινόταν αν είχες πάνω σου ένα ίχνος ντροπής;

Τι θα γινόταν αν για μία φορά έλεγες την αλήθεια; Τι θα γινόταν αν για μία φορά ένιωθες το βάρος των ανθρώπων που πήρες στο λαιμό σου; Θα το άντεχες;
Τι θα γινόταν αν ήσουν λιγότερο σκουπίδι; Αν δεν μπορούσες να κοιμηθείς τα βράδια; Αν έλεγες στον εαυτό σου «φτάνει τόση ξεφτίλα, ας ξαποστάσω και λίγο»;

Τι θα γινόταν αν δεν είχες μπει στο τρένο; Τι θα γινόταν αν είχες εμπιστοσύνη στους θεσμούς και τη δικαιοσύνη; Τι θα γινόταν αν αναλάμβανες επιτέλους την ευθύνη;
Τι θα γινόταν αν οι μεγάλες επιχειρήσεις είχαν λιγότερα κέρδη; Τι θα γινόταν αν χόρταιναν με λιγότερα οι πλούσιοι; Αν αυτό που περίσσευε γινόταν «ψωμί και βιβλία»;
Τι θα γινόταν αν τα «αυτονόητα» ήταν όντως αυτονόητα; Τι θα γινόταν αν ο κόσμος ήταν πιο δίκαιος;

Αν υπήρχε Θεός;

Τι θα γινόταν αν οι χαρές ήταν περισσότερες από τις λύπες;
Τι θα γινόταν αν μπορούσες να νικήσεις το θάνατο;

Οι απαντήσεις δεν υπάρχουν πουθενά. Δεν ξέρω. Αυτό που ξέρω είναι ότι ό,τι έχει φτιάξει ο άνθρωπος αλλάζει. Ειδικά αν είναι χαλασμένο, δε θα λείψει σε κανέναν.