Μια ομάδα επιστημόνων από την Κένυα, τις ΗΠΑ, την Αυστρία και την Ελβετία διαπίστωσε ότι τα δέντρα της συκιάς μπορούν να απορροφήσουν διοξείδιο του άνθρακα (CO2) από την ατμόσφαιρα και να το αποθηκεύσουν ως «πέτρες» ανθρακικού ασβεστίου στους κορμούς τους και στο γύρω έδαφος. Οι συκιές είναι από τα πρώτα οπωροφόρα δέντρα που έχουν δείξει αυτή την ικανότητα, γνωστή ως οδός οξαλικού ανθρακικού άλατος.

Το μεγαλύτερο μέρος της έρευνας σχετικά με την οδό οξαλικού-ανθρακικού έχει γίνει σε τροπικά ενδιαιτήματα και έχει επικεντρωθεί σε δέντρα που δεν παράγουν τροφή. Το πρώτο δέντρο που αναγνωρίστηκε ως έχον ενεργή οδό οξαλικού-ανθρακικού ήταν το Ιρόκο ( Milicia excelsa) το οποίο μπορεί να δεσμεύσει έναν τόνο ανθρακικού ασβεστίου στο έδαφος κατά τη διάρκεια της ζωής του.
Όλα τα δέντρα χρησιμοποιούν τη φωτοσύνθεση για να μετατρέψουν το CO2 σε οργανικό άνθρακα, ο οποίος σχηματίζει τον κορμό, τα κλαδιά, τις ρίζες και τα φύλλα τους.

Γι’ αυτό η φύτευση δέντρων θεωρείται πιθανό μέσο για τον μετριασμό των εκπομπών CO2. Ορισμένα δέντρα όμως χρησιμοποιούν επίσης CO2 για να δημιουργήσουν κρυστάλλους οξαλικού ασβεστίου. Όταν μέρη του δέντρου αποσυντίθενται, αυτοί οι κρύσταλλοι μετατρέπονται από εξειδικευμένα βακτήρια ή μύκητες σε ανθρακικό ασβέστιο – το ίδιο ορυκτό με τον ασβεστόλιθο ή την κιμωλία. Αυτό αυξάνει το pH του εδάφους γύρω από το δέντρο, ενώ παράλληλα αυξάνει τη διαθεσιμότητα ορισμένων θρεπτικών συστατικών. Ο ανόργανος άνθρακας στο ανθρακικό ασβέστιο έχει συνήθως πολύ μεγαλύτερη διάρκεια ζωής στο έδαφος από τον οργανικό άνθρακα, καθιστώντας τον μια πιο αποτελεσματική μέθοδο δέσμευσης CO2.

Ο Δρ. Mike Rowley, λέκτορας στο Πανεπιστήμιο της Ζυρίχης (UZH), που παρουσίασε την έρευνα στο συνέδριο Goldschmidt, δήλωσε: «Γνωρίζουμε εδώ και καιρό την οδό του οξαλικού ανθρακικού, αλλά οι δυνατότητές της για δέσμευση άνθρακα δεν έχουν εξεταστεί πλήρως. Εάν φυτεύουμε δέντρα για αγροδασοκομία και την ικανότητά τους να αποθηκεύουν CO2 ως οργανικό άνθρακα, ενώ παράλληλα παράγουμε τρόφιμα, θα μπορούσαμε να επιλέξουμε δέντρα που παρέχουν ένα πρόσθετο όφελος, δεσμεύοντας και τον ανόργανο άνθρακα, με τη μορφή ανθρακικού ασβεστίου».

Η ομάδα, μελέτησε τρία είδη συκιάς που καλλιεργούνται στην κομητεία Samburu της Κένυας. Προσδιόρισαν πόσο μακριά από το δέντρο σχηματιζόταν το ανθρακικό ασβέστιο και προσδιόρισαν τις μικροβιακές κοινότητες που εμπλέκονταν στη διαδικασία. Χρησιμοποιώντας ανάλυση σύγχροτρον στην πηγή φωτός Stanford Synchrotron Radiation Lightsource, διαπίστωσαν ότι το ανθρακικό ασβέστιο σχηματιζόταν τόσο στο εξωτερικό των κορμών των δέντρων όσο και βαθύτερα μέσα στο ξύλο.

Ο Δρ Ρόουλι εξήγησε: «Καθώς σχηματίζεται το ανθρακικό ασβέστιο, το έδαφος γύρω από το δέντρο γίνεται πιο αλκαλικό. Το ανθρακικό ασβέστιο σχηματίζεται τόσο στην επιφάνεια του δέντρου όσο και μέσα στις ξύλινες δομές, πιθανώς καθώς οι μικροοργανισμοί αποσυνθέτουν κρυστάλλους στην επιφάνεια και επίσης διεισδύουν βαθύτερα στο δέντρο. Αυτό δείχνει ότι ο ανόργανος άνθρακας δεσμεύεται πιο βαθιά μέσα στο ξύλο από ό,τι είχαμε συνειδητοποιήσει προηγουμένως».

Από τους τρεις τύπους συκιάς που μελετήθηκαν, οι επιστήμονες διαπίστωσαν ότι ο Ficus wakefieldii ήταν ο πιο αποτελεσματικός στην δέσμευση του CO2 ως ανθρακικού ασβεστίου. Σχεδιάζουν τώρα να αξιολογήσουν την καταλληλότητα του δέντρου για αγροδασοκομία, ποσοτικοποιώντας τις ανάγκες του σε νερό και τις αποδόσεις καρπών του και κάνοντας μια πιο λεπτομερή ανάλυση του πόσο CO2 μπορεί να δεσμευτεί υπό διαφορετικές συνθήκες.

«Είναι ευκολότερο να εντοπιστεί το ανθρακικό ασβέστιο σε ξηρότερα περιβάλλοντα», εξήγησε ο Δρ Ρόουλι. «Ωστόσο, ακόμη και σε υγρότερα περιβάλλοντα, ο άνθρακας μπορεί να απομονωθεί. Μέχρι στιγμής, έχουν εντοπιστεί πολλά είδη δέντρων που μπορούν να σχηματίσουν ανθρακικό ασβέστιο. Πιστεύουμε όμως ότι υπάρχουν πολλά περισσότερα. Αυτό σημαίνει ότι η οδός οξαλικού-ανθρακικού θα μπορούσε να αποτελέσει μια σημαντική, ανεξερεύνητη ευκαιρία για να βοηθήσει στον μετριασμό των εκπομπών CO2 καθώς φυτεύουμε δέντρα για δασοκομία ή φρούτα».

Πηγή: Cibum

Το καρπούζι και τα κουκούτσια του

Τα τζιτζίκια σε ασβεστωμένους κορμούς πορτοκαλιών

Τα σύκα, αφημένα, χωρίς φειδώ, μέσα σε μια πετσέτα

Όλοι οι άγνωστοι, που συνυπάρχουμε στο σημείο εκείνο της θάλασσας, πριν την σημαδούρα

Το λευκό φως το πρωί κι ενώ δεν λιώνουν τα παγάκια στον καφέ

Το απόγευμα, που ο ουρανός έχει σημάδια κούρασης

Μια κουρτίνα, που έχει τον ρυθμό του αέρα

Ο κίτρινος γλόμπος και τα βρεγμένα τσιμέντα

Οι μουριές και τα αρμυρίκια

Τα πλατάνια

Τα βλίτα, που καθαρίζουν τα χέρια της γιαγιάς

Οι ντομάτες

Οι καρέκλες στις αυλές

Η ζέστη

Τα φθινοπωρινά ρούχα, Δεκαπενταύγουστο, στα βουνά

Η εφηβεία, που δεν γίνεται φωτογραφία

Η ζωή, όπως την συνοψίζει η ομορφιά του τίποτα

Η ζωή, όπως την συνοψίζει μια παρέα που χαίρεται, τέρμα Ναυαρίνου

Όσα είναι να γίνουν κάθε Σεπτέμβρη

Η προσμονή

Το ημιτελές

Το ανολοκλήρωτο

Ο θυμός

Η ραστώνη

Τα αέρινα άκρα

Το απόγευμα, πάντα

Το αλάτι που σκεπάζει τα σώματα

Η λέξη «ρίζες», γη και νερό μαζί

Όλες οι κοινότοπες αναφορές, όπως έχουν εδραιωθεί στο δεξί ημισφαίριο

Τίποτα από όλα τα παραπάνω

Όποιος υποφέρει σταθερά ή σποραδικά από δυσκοιλιότητα πιθανότατα έχει δοκιμάσει πολλά «γιατροσόφια». Ανάμεσά τους κάποια φρούτα που θεωρητικά βοηθάνε στην αντιμετώπιση της δυσκοιλιότητας και του δυσάρεστου πρηξίματος στην κοιλιά. Κι επειδή το θέμα αφορά πολλούς, ζητήσαμε από τη Δήμητρα Γλυνού, Κλινική Διαιτολόγο – Διατροφολόγο, MSc Διατροφή, Δημόσια Υγεία & Πολιτικές, να μας βοηθήσει εξηγώντας μας ποιο φρούτο είναι καλύτερο για τη δυσκοιλιότητα: το ακτινίδιο, το σύκο ή ο χουρμάς; Ιδού τα σχόλια και οι απαντήσεις της!

Ακτινίδια για την καλή λειτουργία του εντέρου

«Το ακτινίδιο», μας λέει η Δήμητρα Γλυνού, «δεν έχει άδικα τη φήμη ότι βοηθά στην υγεία του εντέρου. Και οι λόγοι είναι πολλοί. Αρχικά, είναι πλούσιο σε διαλυτές φυτικές ίνες που βοηθούν στην πέψη και εξασφαλίζουν καλύτερη απορρόφηση θρεπτικών συστατικών από τις τροφές που καταναλώνουμε. Περιέχει όμως και αδιάλυτες φυτικές ίνες που προσθέτουν όγκο στα κόπρανα, που πρακτικά σημαίνει ότι βοηθούν την κίνηση του εντέρου και αποτρέπουν τη δυσκοιλιότητα».

Και ακόμη δεν εξαντλήσαμε τα οφέλη του ακτινιδίου σε μία διατροφή φιλική προς το έντερο: «Προτείνω συχνά στους ασθενείς μου το ακτινίδιο για την αντιμετώπιση της δυσκοιλιότητας χάρη στην ακτινιδίνη που περιέχει. Πρόκειται για ένα ένζυμο που βοηθά στη διάσπαση των πρωτεϊνών, βελτιώνοντας την πέψη και μειώνοντας το φούσκωμα ή τη δυσπεψία. Δρα επίσης ως πρεβιοτικό, που σημαίνει ότι μπορεί να θρέψει ωφέλιμα βακτήρια του εντέρου (προβιοτικά) και να υποστηρίξει ένα υγιές μικροβίωμα», συμπληρώνει η Δήμητρα Γλυνού. Όσο για το πώς μπορούμε να το εντάξουμε στη διατροφή μας, η απάντηση είναι απλή: 1-2 φρέσκα ακτινίδια τη μέρα είναι αρκετά για να δούμε βελτίωση στην κινητικότητα του εντέρου και τη δυσκοιλιότητα.

Σύκα για την καλή λειτουργία του εντέρου

Τα σύκα, παρότι τα βρίσκουμε για ένα μικρό χρονικό διάστημα φρέσκα, μπορούμε να τα απολαμβάνουμε όλον τον χρόνο αποξηραμένα ή σε μορφή μαρμελάδας και είναι ιδανική επιλογή για όσους υποφέρουν από δυσκοιλιότητα. «Όπως και τα ακτινίδια, έτσι και τα σύκα περιέχουν πολλές διαλυτές φυτικές ίνες που προσθέτουν όγκο και υγρασία στα κόπρανα και βοηθούν στην ομαλή διέλευσή τους στον πεπτικό σωλήνα και συμβάλλουν στην καλή πέψη. Δρουν επίσης ως πρεβιοτικά, θρέφοντας τα ευεργετικά βακτήρια του εντέρου και βελτιώνοντας την ισορροπία της μικροχλωρίδας. Τέλος, περιέχουν φυσικά ένζυμα που βοηθούν στη διάσπαση των τροφίμων και βελτιώνουν και με αυτόν τον τρόπο την πέψη», εξηγεί η διαιτολόγος.

Τα σύκα μπορούμε να τα καταναλώνουμε φρέσκα όταν είναι στην εποχή τους,  αποξηραμένα -αλλά με μέτρο, καθώς έχουν μεγαλύτερη περιεκτικότητα σε ζάχαρη – ή σε μορφή μαρμελάδας. Ένα tip που δίνει η ειδικός είναι να μουλιάζουμε τα αποξηραμένα σύκα σε νερό κατά τη διάρκεια της νύχτας και μετά να τα προσθέτουμε στα δημητριακά, στα smoothies ή να ακόμη και στη σαλάτα μας. Η διαδικασία αυτή διευκολύνει την πέψη και ενισχύει την καθαρτική τους δράση.

Χουρμάδες για την καλή λειτουργία του εντέρου

Το εξωτικό αυτό φρούτο είναι επίσης γνωστό για την υποστήριξη στη λειτουργία και την υγεία του εντέρου. Όπως τα ακτινίδια και τα σύκα, η… δουλειά γίνεται χάρη στις φυτικές τους ίνες και τα ένζυμα που περιέχουν. «Οι χουρμάδες έχουν υψηλή περιεκτικότητα σε πολυφαινόλες και άλλα αντιοξειδωτικά που βοηθούν στη μείωση της φλεγμονής στο πεπτικό σύστημα. Αυτό μπορεί να διευκολύνει τα συμπτώματα των εντερικών διαταραχών όπως το σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου (IBS) και να προάγει τη συνολική υγεία του εντέρου. Είναι επίσης μια εξαιρετική λύση για γρήγορη ενέργεια στη διάρκεια της ημέρας, αφού τα φυσικά σάκχαρα που περιέχουν μια δίνουν το boost που χρειαζόμαστε ενώ δεν περιέχουν επεξεργασμένα σάκχαρα, τα οποία μπορούν να προκαλέσουν πεπτικά προβλήματα», προσθέτει η  ειδικός.

Όσο για την προσθήκη τους στη διατροφή μας, οι φρέσκοι και οι αποξηραμένοι χουρμάδες είναι οι πιο εύκολοι τρόποι. Όπως και με τα σύκα, μπορούμε να τους μουλιάσουμε στη διάρκεια της νύχτας και να τους προσθέσουμε στο πρωινό ή σε smoothie και να απολαύσουμε την ευεργετική τους δράση στη λειτουργία του εντέρου.

Είναι το ένα φρούτο καλύτερο από τα άλλα για τη δυσκοιλιότητα;

Η ποικιλία και οι συνδυασμοί στην κατανάλωσή τους μπορεί να είναι η καλύτερη λύση για τη δυσκοιλιότητα, όχι τόσο ως προς το αποτέλεσμα αλλά για να μην βαρεθούμε να τρώμε καθημερινά το ίδιο φρούτο! Πειραματιστείτε με συνδυασμούς και ποσότητες και ανακαλύψτε τι είναι αυτό που καλύπτει τις ανάγκες σας. Προσοχή όμως, ξεκινήστε σταδιακά γιατί αν φουλάρετε φυτικές ίνες τότε μπορεί να ερεθιστεί το έντερο και να αντιμετωπίσετε πρήξιμο ή διάρροια. Στα πάντα μέτρο και δοκιμή μέχρι να βρείτε τις ποσότητες και τους συνδυασμούς που σας βοηθούν να απαλλαγείτε από τη δυσκοιλιότητα και το πρήξιμο στην κοιλιά.

Πόσες θερμίδες έχουν τα σύκα

Τα σύκα, αν και μικρά σε μέγεθος, έχουν αρκετές θερμίδες. Ένα μέσο φρέσκο σύκο (περίπου 50 γραμμάρια) περιέχει περίπου 37 θερμίδες. Όσο για τα αποξηραμένα σύκα, λόγω της μειωμένης περιεκτικότητάς τους σε νερό, έχουν υψηλότερη θερμιδική αξία. Μια μερίδα αποξηραμένων σύκων (περίπου 40 γραμμάρια) περιέχει περίπου 100 θερμίδες. Αυτές οι θερμίδες προέρχονται κυρίως από τους φυσικούς υδατάνθρακες και τα σάκχαρα, τα οποία παρέχουν άμεσα ενέργεια, γι’ αυτό αποτελούν και ένα καλό σνακ πριν την άσκηση!

Διατροφικό προφίλ και ιδιότητες των σύκων (plus: γιατί είναι εξαιρετικά για τις γυναίκες μετά τα 50!)

Εκτός από νόστιμο, το σύκο είναι ένα θρεπτικό φρούτο με πολλά οφέλη για την υγεία μας. Τα παρακάτω είναι αυτά που ξεχωρίζουμε:

Υψηλή περιεκτικότητα σε φυτικές ίνες: Τα σύκα είναι πλούσια σε φυτικές ίνες, οι οποίες είναι απαραίτητες για τη σωστή λειτουργία του πεπτικού συστήματος. Οι φυτικές ίνες βοηθούν στη βελτίωση της κινητικότητας του εντέρου, προλαμβάνοντας τη δυσκοιλιότητα. Επιπλέον, συμβάλλουν στον έλεγχο των επιπέδων σακχάρου στο αίμα και στη διατήρηση της αίσθησης του κορεσμού, κάτι που μπορεί να βοηθήσει στη διαχείριση του βάρους.

Πλούσια σε αντιοξειδωτικά: Τα σύκα περιέχουν σημαντική ποσότητα αντιοξειδωτικών, όπως φλαβονοειδή και οι πολυφαινόλες, που βοηθούν στην προστασία των κυττάρων από τις βλάβες που προκαλεί το οξειδωτικό στρες. Τα αντιοξειδωτικά αυτά έχουν αποδειχθεί ότι μειώνουν τον κίνδυνο ανάπτυξης χρόνιων ασθενειών, όπως καρδιαγγειακές παθήσεις και διάφορες μορφές καρκίνου. Επιπλέον, τα σύκα περιέχουν βιταμίνες A και C, οι οποίες επίσης δρουν ως αντιοξειδωτικά, ενισχύοντας το ανοσοποιητικό σύστημα και διατηρώντας την υγεία του δέρματος.

Καλή πηγή ασβεστίου: Το ασβέστιο είναι απαραίτητο για την υγεία των οστών και των δοντιών και τα σύκα αποτελούν μια εξαιρετική πηγή αυτού του σημαντικού μετάλλου. Τα σύκα είναι από τα φρούτα που προτείνονται για τις γυναίκες στην εμμηνόπαυση και γενικότερα μετά τα πενήντα καθώς η κατανάλωσή τους μπορεί να συμβάλει στην πρόληψη της οστεοπόρωσης και την ενίσχυση της οστικής πυκνότητας. Ιδιαίτερα για όσους δεν καταναλώνουν γαλακτοκομικά προϊόντα, όπως για παράδειγμα οι vegan, τα σύκα προσφέρουν μια εναλλακτική πηγή ασβεστίου.

Πότε να μην τρώμε σύκα

Παρόλο που τα σύκα είναι υγιεινά και προσφέρουν πολλά οφέλη, υπάρχουν ορισμένες ομάδες ανθρώπων που πρέπει να προσέχουν την ποσότητα που καταναλώνουν.

Άτομα με διαβήτη

Τα σύκα περιέχουν φυσικά σάκχαρα και ενώ έχουν χαμηλό γλυκαιμικό δείκτη, η κατανάλωση μεγάλων ποσοτήτων μπορεί να επηρεάσει τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα. Ειδικά τα αποξηραμένα σύκα, λόγω της συγκεντρωμένης περιεκτικότητάς τους σε σάκχαρα, μπορεί να οδηγήσουν σε άνοδο της γλυκόζης στο αίμα. Για αυτό το λόγο, τα άτομα με διαβήτη πρέπει να καταναλώνουν τα σύκα με μέτρο και πάντα στο πλαίσιο μιας ισορροπημένης διατροφής.

Άτομα με πρόβλημα στο έντερο ή με ιστορικό πέτρας στα νεφρά

Τα σύκα είναι πλούσια σε οξαλικά, τα οποία σε μεγάλες ποσότητες μπορούν να συμβάλλουν στο σχηματισμό πετρών στα νεφρά, ιδίως σε άτομα που είναι προδιατεθειμένα σε τέτοιου είδους καταστάσεις. Επίσης, η υψηλή περιεκτικότητα σε φυτικές ίνες μπορεί να προκαλέσει δυσφορία σε άτομα με ευαίσθητο έντερο ή σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου.

Άτομα που προσπαθούν να ελέγξουν το βάρος τους

Παρόλο που τα σύκα είναι υγιεινά, η υψηλή θερμιδική τους αξία σημαίνει ότι μπορούν εύκολα να οδηγήσουν σε αυξημένη θερμιδική πρόσληψη εάν καταναλωθούν σε μεγάλες ποσότητες. Ειδικά τα αποξηραμένα σύκα μπορούν να συμβάλουν σε αύξηση του σωματικού βάρους εάν δεν καταναλώνονται με μέτρο.