Συμπτωματικά, αυτός είναι ο ίδιος αριθμός επισκεπτών που ξεχύθηκαν στο ιταλικό ορεινό χωριό Roccaraso (πληθυσμός 1.500) τον Ιανουάριο, με την παρουσία της influencer του TikTok Rita de Crececenzo, Rignzo. Όμως οι ομοιότητες τελειώνουν εκεί. Η εισβολή στο Yarmouth δεν αντιμετωπίστηκε με παράπονο, ενώ οι κάτοικοι του Roccaraso αντέδρασαν με φρίκη. Ο δήμαρχος, Francesco Di Donato, απείλησε να καλέσει τον στρατό. Αυτό που κάποτε ήταν πλήθος τουριστών, φαίνεται τώρα να ονομάζεται υπερτουρισμός.

«Έχει κατακλύσει ορισμένους από τους πιο δημοφιλείς προορισμούς της Ευρώπης», λέει ο Rory Boland, εκδότης του “Which? Travel”, του οποίου η νέα έκθεση περιγράφει την ισχυρή πίεση που ασκούν οι επισκέπτες σε προορισμούς σε όλη την ήπειρο.

Το βραβείο για το πιο γεμάτο τουριστικό θέρετρο πηγαίνει στο ελληνικό νησί της Ζακύνθου, όπου οι διανυκτερεύσεις ξεπερνούν τους κατοίκους 150 προς έναν. Κατά τα άλλα, η Μαγιόρκα παίρνει το βραβείο για τις περισσότερες διανυκτερεύσεις, ενώ το Παρίσι βρίσκεται στην κορυφή του δείκτη τουριστικής πυκνότητας με 418.000 τουρίστες ανά τετραγωνικό χιλιόμετρο – ξεπερνώντας κατά πολύ τον πλησιέστερο αντίπαλό του, την Αθήνα.

«Είναι σαφές ότι ορισμένοι πιστεύουν ότι έχει επιτευχθεί ένα οριακό σημείο», λέει ο Boland. «Η αρνητική πλευρά ενός ανερχόμενου τουριστικού εμπορίου –είτε αυτό είναι η αύξηση των τιμών των κατοικιών, η αντικοινωνική συμπεριφορά ή η πίεση στις τοπικές υπηρεσίες– υπερτερεί των οφελών».

Ο όρος «υπερτουρισμός» μπορεί να είναι σχετικά νέος, αλλά, όπως επισημαίνει ο καθηγητής Richard Butler του Πανεπιστημίου του Strathclyde: «Τα παράπονα για τις επιπτώσεις του πλήθους τουριστών χρονολογούνται εδώ και έναν αιώνα, σίγουρα στην περίπτωση της Βενετίας τουλάχιστον». Για ορισμένους προορισμούς, υποστηρίζει, το πραγματικό ζήτημα είναι η ανεπιθύμητη συμπεριφορά και η ενόχληση. «Τα καθιερωμένα μέρη όπως το Μπλάκπουλ, το Λας Βέγκας και το Ορλάντο δεν φαίνεται να έχουν παράπονα για τον υπερτουρισμό. Ουσιαστικά μεγάλωσαν με τον τουρισμό να είναι το μόνο παιχνίδι στην πόλη και η ανάπτυξη και η εστίασή τους ήταν πάντα στον τουρισμό».

Το πρόβλημα βρίσκεται σε τοποθεσίες που είναι καινούργιες στην εμπειρία και για οποιονδήποτε λόγο δεν μπορούν να αντεπεξέλθουν. Παλιές πόλεις όπως το Ντουμπρόβνικ και η Πράγα υποφέρουν. Αλλά μερικές φορές, υποστηρίζει ο Μπάτλερ, οι πληγές μπορεί να προκληθούν από τον ίδιο τον εαυτό τους. «Η Βαρκελώνη είναι ένας από τους σημαντικότερους τόπους καταγγελιών υπερτουρισμού στα μέσα ενημέρωσης», λέει. «Αλλά επικεντρώθηκε σκόπιμα στον τουρισμό ως πηγή ανάπλασης, ξεκινώντας με τους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1992».

Οι καμπάνιες μάρκετινγκ μπορεί να αργήσουν να προσαρμοστούν. Το δεύτερο πιο πολυσύχναστο τουριστικό θέρετρο στην Ευρώπη, σύμφωνα με την έκθεση του “Which? Travel”, είναι η Ίστρια στην Κροατία, η οποία εξακολουθεί να αναφέρεται τακτικά ως το «καλύτερα κρυμμένο μυστικό» της χώρας. Η έκθεση περιλαμβάνει και προτάσεις για τον καλύτερο τρόπο αποφυγής του πλήθους που επικεντρώνονται σε μεγάλο βαθμό σε προορισμούς της Ανατολικής Ευρώπης που προσελκύουν λίγους επισκέπτες: Rybnik στην Πολωνία, Severoistočen στη Βόρεια Μακεδονία και μέρη της Ρουμανίας.

Ο Mircea Crisbășanu, ο οποίος πραγματοποιεί εκδρομές με ποδήλατο στη Ρουμανία, λέει ότι ο νότος είναι πολύ ήσυχος. «Μερικά χωριά έχουν όμορφη παραδοσιακή αρχιτεκτονική και οι άνθρωποι είναι πολύ φιλικοί».

Η λιγότερο επισκέψιμη επιλογή σε όλη την Ευρώπη, με μηδενικούς επισκέπτες, είναι το νορβηγικό νησί Jan Mayen. Όντας καλά μέσα στον Αρκτικό Κύκλο και με ειδική άδεια που απαιτείται για να το επισκεφθείτε, παραμένει ένας απίθανος προορισμός διακοπών.

Τα πιο πολυσύχναστα και ήσυχα μέρη σύμφωνα με το “Which? Travel”

Η υψηλότερη τουριστική πίεση (τουρίστες ανά 1.000 κατοίκους)

Ζάκυνθος, Ελλάδα: 149.887

Επαρχία Ίστρια, Κροατία: 133.467

Φουερτεβεντούρα, Κανάρια Νησιά: 118.720

Χαμηλότερη τουριστική πίεση (τουρίστες ανά 1.000 κατοίκους)

Ταργκόβιστε, Βουλγαρία: 332

Rybnik, Πολωνία: 351

Μπενεβέντο, Ιταλία: 398

Ο υψηλότερος αριθμός τουριστών ανά τετραγωνικό χιλιόμετρο

Παρίσι: 418.280

Κεντρική Αθήνα: 88.535

Κοπεγχάγη: 63.944

Ο χαμηλότερος αριθμός τουριστών ανά τετραγωνικό χιλιόμετρο

Jan Mayen, Νορβηγία: 0

Teleorman, Ρουμανία: 1.21

Σβάλμπαρντ, Νορβηγία: 2.4

Οι περισσότερες διανυκτερεύσεις

Μαγιόρκα: 51.193.029

Παρίσι: 43.919.010

Ρώμη: 41.135.744

Ελάχιστες διανυκτερεύσεις

Jan Mayen: 0

Teleorman: 6.983

Zasavska, Σλοβενία: 22.990

Πηγή: The Guardian

Τα ευρήματα αυτά υποδεικνύουν ότι «ο χρόνος που ξοδεύουν οι νέοι μπροστά σε οθόνες επηρεάζει σοβαρά τον κίνδυνο εμφάνισης σοβαρών καρδιολογικών προβλημάτων αργότερα στην ζωή τους», ανέφερε ο επικεφαλής ερευνητής, αναπληρωτής καθηγητής Παιδιατρικής στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια, στο Σαν Φρανσίσκο (UCSF). Όπως εξήγησε, η συνεχής ενασχόληση με τις οθόνες «στερεί» χρόνο από σημαντικές δραστηριότητες, όπως η φυσική άσκηση και ο ύπνος, που είναι κρίσιμες για την υγεία.

Η μελέτη

Η μελέτη δημοσιεύθηκε στην ιατρική επιθεώρηση Journal of General Internal Medicine. Σε αυτήν, συμμετείχαν 4.318 εθελοντές, ηλικίας 18-30 ετών κατά την έναρξή της. Οι ερευνητές του UCSF παρακολούθησαν την καρδιαγγειακή υγεία και τον τρόπο ζωής τους για πάνω από 30 χρόνια. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι κάθε ώρα, που περνούσαν καθημερινά μπροστά σε μια οθόνη στην ηλικία των 23 ετών, αύξανε τον κίνδυνο:

Κατά 26% να αναπτύξουν καρδιοπάθεια κατά τη διάρκεια της μελέτης.
Κατά 16% να υποστούν έμφραγμα ή/και εγκεφαλικό.

Η παρατεταμένη ακινησία μπροστά σε μια οθόνη ήταν επικίνδυνη όχι μόνο στην νεαρή ηλικία, αλλά και μετά τα 40 έτη. Κάθε επιπλέον ώρα μπροστά σε μια οθόνη σε αυτή την ηλικία συσχετίστηκε με:

Αύξηση κατά 55% των πιθανοτήτων εμφάνισης στεφανιαίας νόσου.
Αύξηση κατά 58% του κινδύνου για εγκεφαλικό επεισόδιο.
Αύξηση κατά 32% του γενικού κινδύνου για καρδιαγγειακά προβλήματα.

Η μελέτη κατέληξε, επίσης, ότι οι ώρες που ξοδεύουν οι νέοι μπροστά στις οθόνες καθορίζουν τις μελλοντικές τους συνήθειες στην ενήλικη ζωή.

Πηγή: Healthstat