Το εύρημα που προκάλεσε τη μεγαλύτερη έκπληξη στους ερευνητές είναι ότι τα παιδιά που βίωσαν την κρίση σε ηλικία 3 έως 5 ετών, είχαν σημαντικά υψηλότερες πιθανότητες να εμφανίσουν παχυσαρκία ως νεαροί ενήλικες. Αυτό συμβαίνει επειδή, σε περιόδους ακρίβειας, οι οικογένειες τείνουν να περιορίζουν την αγορά ακριβών, θρεπτικών τροφίμων, στρεφόμενες σε φθηνότερες αλλά ενεργειακά πυκνές επιλογές. Αυτή η «κρυφή πείνα» –η έλλειψη δηλαδή απαραίτητων μικροθρεπτικών συστατικών παρά τη λήψη θερμίδων– καθυστερεί την ανάπτυξη του ύψους, ενώ ταυτόχρονα προδιαθέτει τον οργανισμό για αυξημένο δείκτη μάζας σώματος (BMI) αργότερα στη ζωή.

Η μελέτη υπογραμμίζει ότι οι επιπτώσεις είναι πολύ πιο έντονες στους πληθυσμούς των πόλεων, οι οποίοι εξαρτώνται αποκλειστικά από την αγορά τροφίμων, σε αντίθεση με τις αγροτικές περιοχές που έχουν συχνά δική τους παραγωγή. Παράλληλα, το εκπαιδευτικό επίπεδο της μητέρας αναδεικνύεται σε κρίσιμο παράγοντα προστασίας. Τα παιδιά των οποίων οι μητέρες είχαν χαμηλότερο επίπεδο εκπαίδευσης επηρεάστηκαν σε πολύ μεγαλύτερο βαθμό, γεγονός που αναδεικνύει τη σημασία της διατροφικής γνώσης στη διαχείριση των κρίσεων. Η ικανότητα μιας οικογένειας να διατηρεί μια ισορροπημένη δίαιτα υπό πίεση εξαρτάται άμεσα από την ενημέρωσή της.

Οι ερευνητές τονίζουν ότι η πολιτική αντιμετώπισης των κρίσεων δεν πρέπει να εστιάζει μόνο στα όρια της φτώχειας ή στην απλή παροχή θερμίδων, αλλά στην ποιότητα της διατροφής. Η διασφάλιση της θρέψης κατά τα ευαίσθητα αναπτυξιακά στάδια είναι επένδυση για τη δημόσια υγεία, καθώς οι βλάβες που προκαλούνται από την κακή διατροφή στην παιδική ηλικία είναι συχνά μη αναστρέψιμες. Ο κίνδυνος για χρόνια νοσήματα, όπως ο διαβήτης και οι καρδιοπάθειες, αυξάνεται όταν η ανάπτυξη του παιδιού διαταράσσεται από οικονομικούς παράγοντες.

Πηγή: Cibum

Στην Ευρώπη:

σχεδόν 6 στους 10 ενήλικες είναι υπέρβαροι ή παχύσαρκοι,

ενώ 1 στα 3 παιδιά έχει βάρος πάνω από το φυσιολογικό.

Δυστυχώς, η Ελλάδα καταγράφει ανησυχητικά υψηλά ποσοστά: κατέχει την πρώτη θέση στην παχυσαρκία παιδιών και εφήβων ηλικίας 10-19 ετών στην Ευρώπη, ενώ 1 στους 4 δεκαπεντάχρονους είναι υπέρβαρος ή παχύσαρκος – με τα αγόρια να προηγούνται στα ποσοστά.

Η βάση της υγείας χτίζεται από το κουτάλι του μωρού

Οι πρώτες διατροφικές εμπειρίες του παιδιού είναι καθοριστικές για τις μελλοντικές του διατροφικές συνήθειες. Όπως επισημαίνει και το Αμερικανικό Κέντρο Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (CDC), οι υγιεινές επιλογές ξεκινούν πολύ νωρίς – ήδη από την εισαγωγή των στερεών τροφών, γύρω στον 6ο μήνα ζωής.

Σε αυτή την ηλικία, το βρέφος αρχίζει να γνωρίζει νέα τρόφιμα, ενώ το γάλα –μητρικό ή βρεφικό– παραμένει σημαντική πηγή θρέψης. Η εισαγωγή τροφών δεν χρειάζεται να ακολουθεί αυστηρή σειρά. Από τους 7-8 μήνες, το παιδί μπορεί να δοκιμάσει τρόφιμα από διαφορετικές ομάδες, ώστε να λαμβάνει τα θρεπτικά συστατικά που χρειάζεται για τη σωστή ανάπτυξή του.

Το νερό εντάσσεται σταδιακά στη διατροφή από τον 6ο μήνα, ενώ ο χυμός φρούτων και το αγελαδινό γάλα συστήνεται να αποφεύγονται κατά τον πρώτο χρόνο.

Το «ουράνιο τόξο» της σωστής διατροφής

Η κατανάλωση φρούτων και λαχανικών αποτελεί θεμέλιο λίθο της υγιεινής διατροφής. Οι ειδικοί προτείνουν τα παιδιά να τρώνε καθημερινά ποικιλία από φρέσκα, κατεψυγμένα ή βραστά λαχανικά και φρούτα, σε διαφορετικά χρώματα – δημιουργώντας ένα πολύχρωμο πιάτο σαν… ουράνιο τόξο!

Αυτό το «χρωματιστό» πιάτο δεν είναι απλώς ευχάριστο στο μάτι αλλά εγγυάται και την πρόσληψη πολύτιμων βιταμινών, ιχνοστοιχείων και φυτικών ινών, που είναι απαραίτητα για την ανάπτυξη του εγκεφάλου, των οστών, του δέρματος, των ματιών, αλλά και για την ενίσχυση του ανοσοποιητικού.

Οι γονείς δείχνουν τον δρόμο με το παράδειγμά τους

Μετά τον πρώτο χρόνο ζωής, το παιδί υιοθετεί όλο και περισσότερο τις διατροφικές συνήθειες της οικογένειας. Και εδώ, ο ρόλος των γονιών και των φροντιστών είναι καθοριστικός. Τα παιδιά «μαθαίνουν» τη διατροφή παρατηρώντας και αντιγράφοντας όσα βλέπουν στο οικογενειακό τραπέζι.

Μια διατροφή πλούσια σε φρούτα, λαχανικά, δημητριακά ολικής άλεσης, άπαχες πρωτεΐνες και γαλακτοκομικά με χαμηλά λιπαρά, σε συνδυασμό με τον περιορισμό της ζάχαρης και του αλατιού, αποτελεί το καλύτερο δώρο υγείας που μπορούμε να τους προσφέρουμε.

Η διατροφή ως πρόληψη: γιατί τα σωστά θεμέλια κάνουν τη διαφορά

Μια ισορροπημένη διατροφή δεν προλαμβάνει μόνο την παχυσαρκία – είναι το «κλειδί» για την ομαλή ανάπτυξη του παιδιού σε κάθε επίπεδο. Συμβάλλει στην ενδυνάμωση των μυών και των οστών, υποστηρίζει τη λειτουργία του εγκεφάλου, του πεπτικού και του ανοσοποιητικού συστήματος, ενώ ενισχύει τη συνολική υγεία από την κορυφή μέχρι τα νύχια.

Η φροντίδα της υγείας ενός παιδιού ξεκινά πολύ νωρίτερα απ’ όσο φανταζόμαστε. Και η αγάπη, σε αυτή την περίπτωση, περνάει – κυριολεκτικά – από το πιάτο!

Η παιδική παχυσαρκία σε αριθμούς – και σε ανθρώπινες ιστορίες

Η Ελλάδα συγκαταλέγεται στις χώρες με τα υψηλότερα ποσοστά παιδικής παχυσαρκίας στην Ευρώπη, με ένα στα τρία παιδιά να αντιμετωπίζει πρόβλημα βάρους. Πίσω από τα στατιστικά, όμως, βρίσκονται οικογένειες, ανησυχίες, περιορισμοί και ένα περιβάλλον που συχνά αποθαρρύνει την κίνηση και την υγιεινή διατροφή. Σε αυτήν τη συνθήκη, έρχεται να απαντήσει το υπουργείο Υγείας, μετατρέποντας την πρόληψη σε εθνική προτεραιότητα!

Όλη η Σύρος ένα ανοιχτό πάρκο υγείας και δράσης

Το Σάββατο 10 Μαΐου, η Ειρήνη Αγαπηδάκη ταξίδεψε στη Σύρο, όχι απλώς για να μιλήσει για το πρόβλημα, αλλά για να το αντιμετωπίσει στην πράξη, με συμμάχους την τοπική κοινωνία, τη UNICEF και εκατοντάδες μικρούς και μεγάλους που γέμισαν την Πλατεία Μιαούλη.

Η πλατεία μεταμορφώθηκε σε έναν ζωντανό χώρο άσκησης, παιχνιδιού και υγιεινής διατροφής: από πινγκ-πονγκ και αναρρίχηση, μέχρι δημιουργικά εργαστήρια και υγιεινά lunch boxes, τα παιδιά δοκίμασαν στην πράξη έναν νέο τρόπο ζωής: πιο δραστήριο, πιο ισορροπημένο, πιο χαρούμενο.

Γεύσεις με φαντασία – συνταγές με αξία

Ο γνωστός σεφ, Γαβριήλ Νικολαΐδης, και η διατροφολόγος, Μελίνα Καριπίδου, παρουσίασαν live υγιεινές συνταγές, αποδεικνύοντας ότι η σωστή διατροφή δεν είναι ούτε δύσκολη ούτε βαρετή. Τα παιδιά συμμετείχαν, μαγείρεψαν, δοκίμασαν και πήραν μαζί τους ιδέες για το καθημερινό τους lunch box.

«Η αλλαγή ξεκινά όταν γινόμαστε κοινότητα»

Η κα Αγαπηδάκη, εμφανώς συγκινημένη από την ανταπόκριση, μίλησε για μια ημέρα που ξεπέρασε την έννοια της απλής εκδήλωσης:

«Σήμερα, στη Σύρο, ζήσαμε τη δύναμη της κοινότητας όταν ενώνεται για το καλό των παιδιών μας. Γονείς, παιδιά, εκπαιδευτικοί, όλοι μαζί φτιάχνουμε μια νέα κουλτούρα. Μια Ελλάδα που στηρίζει κάθε παιδί να μεγαλώσει με υγεία, αυτοπεποίθηση και κίνηση».

Εκπαίδευση, υποστήριξη, δράση – το τρίπτυχο της Εθνικής Δράσης

Η Εθνική Δράση κατά της Παιδικής Παχυσαρκίας, με τη στήριξη της UNICEF και την ευρωπαϊκή χρηματοδότηση του προγράμματος «Ελλάδα 2.0», φέρνει κοντά σε κάθε παιδί:

Δωρεάν διατροφική παρακολούθηση από διαιτολόγους
Συμβουλευτικές υπηρεσίες από παιδιάτρους
Εκπαιδευτικά προγράμματα στα σχολεία
Πρόσβαση σε οργανωμένες αθλητικές δραστηριότητες
Απευθύνεται σε παιδιά από 0 έως 17 ετών και στις οικογένειές τους, δίνοντας πρακτικά εργαλεία και καθημερινή υποστήριξη για έναν πιο υγιεινό τρόπο ζωής.

Μαθαίνουμε, κινούμαστε, αλλάζουμε!

Η πρωτοβουλία, «Τροφή για Δράση», και τα διαδραστικά παιχνίδια, όπως το «Ταξίδι της Τροφής» και το «Παιδικά Δικαιώματα», έκαναν τη γνώση παιχνίδι. Και στο περίπτερο της UNICEF, η πλατφόρμα U-Report έφερε τη φωνή των παιδιών στο προσκήνιο.

Το στοίχημα της καταπολέμησης της παιδικής παχυσαρκίας δεν είναι ούτε εύκολο ούτε μπορεί να κερδηθεί σε μία στιγμή. Είναι, όμως, εφικτό, όταν πολιτεία, κοινωνία και οικογένειες ενώνονται. Και η Σύρος έδειξε τον δρόμο: με ενθουσιασμό, συμμετοχή και πίστη ότι τα παιδιά μας αξίζουν το καλύτερο.

Η απαγόρευση, η οποία είχε αρχικά προταθεί από τη συντηρητική κυβέρνηση του Μπόρις Τζόνσον το 2021, πρόκειται να τεθεί σε ισχύ από τον Οκτώβριο του επόμενου έτους, περιορίζοντας τις τηλεοπτικές διαφημίσεις για πρόχειρο φαγητό στις ώρες μετά τις 9 το βράδυ.

Η απαγόρευση θα επεκταθεί και στις πληρωμένες διαδικτυακές διαφημίσεις για τέτοια προϊόντα, με στόχο τη μείωση της έκθεσης των παιδιών σε τρόφιμα με υψηλή περιεκτικότητα σε λιπαρά, ζάχαρη ή αλάτι, καθώς αναμένεται ότι η κίνηση αυτή θα εξαλείψει 7,2 δισεκατομμύρια θερμίδες ετησίως από τη διατροφή των παιδιών του Ηνωμένου Βασιλείου. Τα στοιχεία του NHS αποκαλύπτουν μια αυξανόμενη τάση στην παιδική παχυσαρκία, με σχεδόν ένα στα 10 παιδιά ηλικίας τεσσάρων – πέντε ετών (9,2%) να ζει σήμερα με παχυσαρκία και ένα στα πέντε μέχρι την ηλικία των πέντε ετών (23,7%) να υποφέρει από τερηδόνα λόγω υπερβολικής πρόσληψης ζάχαρης.

Ο Sir Stephen Powis, ιατρικός διευθυντής του NHS, δήλωσε: «Τα στοιχεία του NHS δείχνουν ότι ένα στα οκτώ νήπια και παιδιά του δημοτικού είναι παχύσαρκα και αυτό είναι σαφώς πρόβλημα, όχι μόνο επειδή γνωρίζουμε ότι μπορεί να οδηγήσει τους νέους σε προβλήματα υγείας αργότερα στη ζωή τους, αλλά επίσης αποθηκεύει προβλήματα για ένα μελλοντικό NHS που ήδη δαπανά δισεκατομμύρια για την αντιμετώπιση του ζητήματος.

«Πάντα λέγαμε ότι το NHS μπορεί να διαδραματίσει το ρόλο του στην υποστήριξη των παχύσαρκων ατόμων ώστε να φτάσουν σε ένα πιο υγιές βάρος, αλλά πρέπει να συνεργαστούμε με την υπόλοιπη κοινωνία για να αποτρέψουμε τους ανθρώπους να γίνουν υπέρβαροι εξαρχής. Έτσι, χαιρετίζουμε αυτή την προτεινόμενη νομοθεσία και ανυπομονούμε να συνεργαστούμε με την κυβέρνηση και τους εταίρους για να συμβάλουμε στην προστασία της καλής υγείας των μελλοντικών γενεών». Τα παιδιά με παχυσαρκία είναι πιο πιθανό να ζήσουν με την πάθηση αυτή ως ενήλικες και διατρέχουν σημαντικά μεγαλύτερο κίνδυνο εμφάνισης ασθενειών που περιορίζουν τη ζωή τους.

Η παχυσαρκία είναι η δεύτερη μεγαλύτερη αποτρέψιμη αιτία καρκίνου, σύμφωνα με τους ειδικούς σε θέματα υγείας, κοστίζει στην υπηρεσία υγείας του Ηνωμένου Βασιλείου πάνω από 11 δισεκατομμύρια λίρες κάθε χρόνο και συμβάλλει σημαντικά στην κακή υγεία που εμποδίζει τους ανθρώπους να συμμετέχουν πλήρως στην εργασία.

Πηγή: Cibum