Τι είναι η εξωτερική ωτίτιδα και πώς θα την αναγνωρίσω

Η εξωτερική ωτίτιδα – ή αλλιώς «νόσος του κολυμβητή» – είναι μια φλεγμονώδης πάθηση που, όπως εξηγεί η ωτορινολαρυγγολόγος δρ Όλγα Παπαδοπούλου «προκαλείται συνήθως από βακτηριακή ή μυκητιασική λοίμωξη και μπορεί να εμφανιστεί τόσο σε παιδιά όσο και σε ενήλικες». Η εξωτερική ωτίτιδα εντοπίζεται στον έξω ακουστικό πόρο, το δηλαδή σημείο που ενώνει το πτερύγιο του αυτιού με την τυμπανική μεμβράνη. Πρόκειται για μια πάθηση που ευνοείται από τις συνθήκες του καλοκαιριού: ζέστη, υγρασία, ιδρώτας και επαναλαμβανόμενη έκθεση σε νερό δημιουργούν το τέλειο περιβάλλον για την ανάπτυξη παθογόνων μικροοργανισμών. Η παραμονή νερού στο αφτί μετά από μπάνιο στη θάλασσα ή την πισίνα, σε συνδυασμό με μικροτραυματισμούς από μπατονέτες, ανοίγει το δρόμο για μόλυνση.

Η έναρξη της πάθησης μπορεί να περάσει απαρατήρητη, με ήπιο κνησμό και ελαφρά ενόχληση, ειδικά όταν αγγίζεις το πτερύγιο ή τον τράγο του αυτιού. Σύντομα όμως μπορεί να εξελιχθεί σε έντονο πόνο, έκκριση υγρού, οίδημα και αίσθηση «βουλωμένου» αυτιού. Αν δεν αντιμετωπιστεί έγκαιρα, η φλεγμονή επεκτείνεται, μπορεί να φτάσει στο πρόσωπο ή τον λαιμό, να προκαλέσει πυρετό και σημαντική επιδείνωση της ακοής.

Πώς γίνεται η διάγνωση και τι περιλαμβάνει η θεραπεία για ωτίτιδα

Η διάγνωση γίνεται εύκολα από τον γιατρό με την κλινική εξέταση. Η θεραπεία ξεκινά με καθαρισμό του ακουστικού πόρου από εκκρίσεις και κερί. Ακολουθεί τοπική αγωγή με σταγόνες για τα αφτιά, που συνδυάζουν αντιβιοτικά, κορτιζόνη και, σε κάποιες περιπτώσεις, οξικό οξύ για την αποκατάσταση του φυσιολογικού pH του αυτιού. Εάν η μόλυνση είναι εκτεταμένη ή δεν ανταποκρίνεται σε τοπική αγωγή, μπορεί να χρειαστεί χορήγηση αντιβιοτικών από το στόμα.

Καθ’ όλη τη διάρκεια της θεραπείας, ο ασθενής πρέπει να αποφεύγει κάθε επαφή του αυτιού με νερό, ούτε θάλασσα, ούτε λούσιμο χωρίς προστασία. Για να προφυλαχτεί κανείς κατά το λούσιμο, μπορεί να χρησιμοποιήσει βαμβάκι με βαζελίνη για να «σφραγίσει» την είσοδο του ακουστικού πόρου.

Μπορεί να προληφθεί;

Η πρόληψη είναι το καλύτερο φάρμακο: αποφεύγουμε τον καθαρισμό με αντικείμενα που τραυματίζουν το αφτί, στεγνώνουμε καλά τα αφτιά μας μετά το μπάνιο, αποφεύγουμε τα ακουστικά όταν υπάρχει υγρασία και φροντίζουμε τυχόν δερματικά ή αλλεργικά προβλήματα που επηρεάζουν την περιοχή. Ας μην αφήσουμε λοιπόν την ωτίτιδα να μας χαλάσει το καλοκαίρι – προσοχή, πρόληψη και σωστή ενημέρωση είναι τα τρία βασικά μας όπλα για να την αποφύγουμε και να απολαύσουμε ξέγνοιαστες βουτιές!

Όπως επισημαίνει η ΩΡΛ, Βασιλική Μπούση, Επιμελήτρια της Κλινικής Ωτορινολαρυγγολογίας – Στοματικής και Γναθοπροσωπικής Χειρουργικής Metropolitan General: «Η αλλεργική ρινίτιδα, είτε εμφανίζεται εποχικά (όπως την άνοιξη) είτε καθ’ όλη τη διάρκεια του χρόνου, εκδηλώνεται με δυσάρεστα συμπτώματα. Μερικά από αυτά είναι η ρινική συμφόρηση (δηλαδή η βουλωμένη μύτη), ο κνησμός (φαγούρα) σε μάτια και μύτη, η ρινική καταρροή (η μύτη που τρέχει συνεχώς) και φυσικά, τα ενοχλητικά φτερνίσματα. Αν και δεν είναι μια επικίνδυνη για τη ζωή πάθηση, μπορεί να επηρεάσει σημαντικά την καθημερινότητά μας, προκαλώντας κούραση, δυσκολία στη συγκέντρωση, μειωμένη παραγωγικότητα στη δουλειά, ενώ στα παιδιά μπορεί να οδηγήσει σε χαμηλότερη σχολική επίδοση»

Το πρώτο βήμα είναι η σωστή διάγνωση

Για να απαλλαγείς από τα ενοχλητικά συμπτώματα, το πρώτο βήμα είναι η σωστή διάγνωση. «Για όλους τους παραπάνω λόγους», εξηγεί η κ. Μπούση, «είναι απαραίτητο να γίνει η σωστή διάγνωση και να εφαρμοστεί η κατάλληλη θεραπεία. Η διάγνωση ξεκινά με το ιστορικό και την κλινική εξέταση του ασθενή. Είναι ζωτικής σημασίας να καταγράψουμε με κάθε λεπτομέρεια το ιστορικό: τον τύπο της αλλεργίας, την εποχικότητά της, πότε ξεκίνησε, πόσο διαρκεί, πόσο συχνά εμφανίζονται τα συμπτώματα και πόσο σοβαρά είναι, καθώς και την πιθανή έκθεση σε αλλεργιογόνα».

Επιπλέον, η γιατρός τονίζει: «Σε κάθε περίπτωση, αναζητούμε την πιθανή συνύπαρξη άλλων συμπτωμάτων που μπορεί ο ασθενής να μη συσχετίζει με τη ρινίτιδα, όπως για παράδειγμα βήχα ή εξανθήματα. Αυτά μπορεί να υποδηλώνουν την ύπαρξη παθήσεων που συχνά συνδέονται με την αλλεργική ρινίτιδα, όπως το άσθμα και η ατοπική δερματίτιδα. Αν η αρχική ιατρική εξέταση δεν πραγματοποιηθεί από ωτορινολαρυγγολόγο, κρίνεται σκόπιμο να ζητηθεί και ΩΡΛ εκτίμηση, ειδικά σε περιπτώσεις μονόπλευρης συμπτωματολογίας (δηλαδή όταν τα συμπτώματα αφορούν μόνο τη μία πλευρά της μύτης) ή όταν τα συμπτώματα δεν υποχωρούν παρά την αγωγή».

Η ΩΡΛ εξέταση: Η χαρτογράφηση της μύτης

«Η ΩΡΛ εξέταση περιλαμβάνει, πέρα από την πρόσθια ρινοσκόπηση, και την ενδοσκόπηση. Πρόκειται για μια ανώδυνη και σύντομη εξέταση, κατά την οποία ο ωτορινολαρυγγολόγος εξετάζει το σύνολο της ρινικής κοιλότητας, το οποίο δεν είναι ορατό στην πρόσθια ρινοσκόπηση. Τα ευρήματα αυτής της εξέτασης μπορούν να αποκαλύψουν ή να αποκλείσουν διαφορετικές ή συνυπάρχουσες παθήσεις, όπως ρινικούς πολύποδες ή υπερτροφία αδενοειδών εκβλαστήσεων (τα γνωστά “κρεατάκια”) στα παιδιά. Κατά περίπτωση, ο γιατρός μπορεί να ζητήσει επικουρικά επιπλέον εξετάσεις, όπως εξετάσεις αίματος (RAST test) ή δερματικά τεστ (skin prick tests). Ωστόσο, ο ρόλος αυτών των εξετάσεων είναι δευτερεύων, και σε καμία περίπτωση η διάγνωση δεν μπορεί να στηριχθεί αποκλειστικά σε αυτές», προσθέτει η ειδικός.

Η θεραπεία που φέρνει την ανακούφιση: Πες αντίο στα ενοχλητικά συμπτώματα!

Μόλις έχεις τη διάγνωση, ήρθε η ώρα για την αντιμετώπιση! «Η θεραπεία της αλλεργικής ρινίτιδας βασίζεται στη σωστή ενημέρωση του πάσχοντα, την αποφυγή των αλλεργιογόνων, και φυσικά, τη φαρμακευτική θεραπεία», εξηγεί η κ. Μπούση.

«Η ενημέρωση θα πρέπει να περιλαμβάνει τις διάφορες θεραπευτικές επιλογές, τα αναμενόμενα οφέλη και τις πιθανές ανεπιθύμητες ενέργειες κάθε θεραπείας, καθώς και την εκπαίδευση στο σωστό τρόπο χορήγησης κάθε θεραπείας, όπως για παράδειγμα, στον τρόπο χρήσης των ενδορινικών σπρέι», συμπληρώνει.

Μην αφήσεις τα αλλεργιογόνα να σε «πνίξουν»!

Η αποφυγή των αλλεργιογόνων είναι ένα καθοριστικό βήμα! Ανάλογα με το τι σε «πειράζει», μπορεί να χρειαστεί να χρησιμοποιήσεις ειδικά σπρέι κατά των ακάρεων, ηλεκτρικές σκούπες με ειδικά φίλτρα ή ακόμα και να βρεις λύσεις για να περιορίσεις την επαφή σου με τα κατοικίδια. Επιπλέον, οι ρινικές πλύσεις με φυσιολογικό ορό είναι εξαιρετικά βοηθητικές! Απομακρύνουν μηχανικά τα αλλεργιογόνα και τις εκκρίσεις από τη μύτη σου, βοηθώντας ταυτόχρονα τα ενδορινικά σπρέι να απορροφηθούν καλύτερα.

Φαρμακευτική αγωγή: Ο σύμμαχός σου!

«Για τη φαρμακευτική θεραπεία της αλλεργικής ρινίτιδας μπορεί να χρησιμοποιηθεί μονοθεραπεία ή και συνδυασμός φαρμάκων, ανάλογα με τη βαρύτητα των συμπτωμάτων του κάθε περιστατικού», εξηγεί η κ. Μπούση. «Από τα πιο συχνά χρησιμοποιούμενα φάρμακα είναι τα αντιισταμινικά χάπια (κυρίως τα 2ης γενιάς, που δεν προκαλούν υπνηλία όπως τα 1ης γενιάς) και τα αντιισταμινικά σπρέι».

«Μια ακόμα σημαντική για τη διαχείριση της αλλεργικής ρινίτιδας κατηγορία φαρμάκων είναι τα ενδορινικά στεροειδή. Η συστηματική απορρόφηση αυτών είναι πολύ μικρή και έτσι ακόμα και η μακροχρόνια χρήση τους είναι κατά κανόνα ασφαλής, ακόμα και στα παιδιά. Μια διευκρίνιση που πρέπει να δοθεί στον πάσχοντα είναι πως η αποτελεσματικότητα των ενδορινικών στεροειδών δεν εκδηλώνεται απευθείας μετά τη χρήση τους και συνήθως χρειάζεται κάποιες ημέρες έως και εβδομάδες για να γίνει αντιληπτή».

«Σε ειδικές περιπτώσεις μπορεί να χρησιμοποιηθούν και άλλες κατηγορίες φαρμάκων, όπως αντιλευκοτριενικά ή κορτικοστεροειδή σε μορφή χαπιών. Τέλος, σε κάποια περιστατικά, έπειτα από αξιολόγηση ορισμένων κριτηρίων, μπορεί να γίνει σύσταση για ανοσοθεραπεία ή αλλιώς θεραπεία απευαισθητοποίησης σε συγκεκριμένα αλλεργιογόνα. Υπάρχει διαθέσιμη σε μορφή υποδόριων ενέσεων που γίνεται υπό την εποπτεία γιατρού, λόγω του κινδύνου σοβαρής αλλεργικής αντίδρασης, και στην πιο ασφαλή μορφή των υπογλώσσιων χαπιών/σταγόνων που μπορεί να χορηγηθεί στο σπίτι. Η διάρκεια της θεραπείας κυμαίνεται μεταξύ 3-5 ετών», εξηγεί η γιατρός.

Το σημαντικό συμπέρασμα: Πάρε τον έλεγχο στα χέρια σου!

«Εν κατακλείδι, η αλλεργική ρινίτιδα αποτελεί μια ιδιαίτερα συχνή πάθηση, η οποία μπορεί να επηρεάσει αρνητικά την ποιότητα ζωής των πασχόντων, εάν δεν εφαρμοστεί η κατάλληλη θεραπεία που θα οδηγήσει σε έλεγχο των συμπτωμάτων. Για το λόγο αυτό, είναι επιβεβλημένη η ορθή διάγνωση και η εξατομικευμένη θεραπεία», καταλήγει η κ. Μπούση.

Μη διστάσεις να συμβουλευτείς έναν ειδικό για να βρεις την ιδανική λύση για εσένα και να απολαύσεις μια ζωή χωρίς τα ενοχλητικά συμπτώματα της αλλεργικής ρινίτιδας!

Η σωστή αναπνοή βοηθά στην καλύτερη απορρόφηση βιταμινών και μετάλλων κι ενισχύει το ανοσοποιητικό σύστημα. Το σωστά οξυγονωμένο αίμα καταπολεμά βακτήρια και ιούς. Επιπλέον, τα όργανα του σώματος μας είναι αποδοτικότερα και πιο λειτουργικά.

Τι προκαλεί η δυσκολία στην αναπνοή

Η δυσκολία αναπνοής από τη μύτη ή η δυσχέρεια της ρινικής αναπνοής, είναι η αδυναμία εισόδου του αέρα διά μέσου της μύτης προς τους πνεύμονες, αποτελεί ένα καθημερινό μεν αλλά σημαντικό πρόβλημα, που είναι συνήθως απλό, αλλά κάποιες φορές μπορεί να είναι και σοβαρότερο. Η μύτη μας λειτουργεί ως ένας σημαντικός αεραγωγός, μέσω του οποίου ο αέρας φτάνει στους πνεύμονες υγρός, θερμός, φιλτραρισμένος, όμως είναι σημαντικό να είναι και αρκετός.

Γιατί υπάρχει δυσκολία στην αναπνοή

Αυτό μπορεί να οφείλεται σε μια πολλές αιτίες, με συχνότερη στα ενήλικα άτομα τη σκολίωση του ρινικού διαφράγματος, που συνοδεύεται από υπερτροφία των κάτω ρινικών κογχών, όπως μας εξηγεί ο Δρ. Χρήστος Γκιώνης, Ωτορινολαρυγγολόγος*.

Άτομα που αντιμετωπίζουν δυσχέρεια στη ρινική τους αναπνοή εμφανίζουν παράλληλα και μια σειρά από άλλα συμπτώματα, που επηρεάζουν σημαντικά τη καθημερινότητα τους. Μερικά από αυτά είναι:

Πονοκέφαλος
Ροχαλητό
Υπνική άπνοια
Δυσκολία αφύπνισης
Αίσθημα χρόνιας κόπωσης
Στυτική δυσλειτουργία
Μεγαλύτερη πιθανότητα ανάπτυξης υπέρτασης ή αρρυθμίας
Έλλειψη συγκέντρωσης
Υποτροπιάζουσες φλεγμονές του ανώτερου αναπνευστικού
Συχνές αμυγδαλίτιδες κ.α.

Τα νέα δεδομένα στη «μάχη» για την αντιμετώπιση της δυσχέρειας της ρινικής αναπνοής

«Η σύγχρονη τεχνολογία ήρθε να εξαλείψει το μύθο της δυσκολίας στην αντιμετώπιση του διαφράγματος. Με κάμερες υψηλής ευκρίνειας μέσα από τη μύτη, χωρίς εξωτερικές τομές και με τη χρήση των ραδιοσυχνοτήτων, αντιμετωπίζεται η υπερτροφία των ρινικών κογχών και ευθυάζεται το διάφραγμα. Ο ασθενής οδηγείται στο χειρουργείο για 30 λεπτά, με γενική αναισθησία και το ίδιο κιόλας βράδυ ή την επόμενη μέρα επιστρέφει στο σπίτι του», αναφέρει χαρακτηριστικά ο Δρ. Χρήστος Γκιώνης, Διευθυντής ΩΡΛ Κλινικής και προσθέτει:

«Παράλληλα, η αποθεραπεία είναι απλή, μέσω της χρήσης αλοιφών και πλύσεων με φυσιολογικό όρο. Μετά την επέμβαση, δεν εμφανίζεται πρήξιμο, μελανιές ή πόνος και ο ασθενής μπορεί να επιστρέψει στις καθημερινές του δραστηριότητες τις αμέσως επόμενες ημέρες», επισημαίνει ο Δρ. Γκιώνης, τονίζοντας πως το κέρδος της επέμβασης είναι πολλαπλό καθώς προσφέρει καλή αναπνοή, καλό ύπνο και εν γένει καλή ποιότητα ζωής.

*Ο Δρ. Χρήστος Γκιώνης είναι Διευθυντής ΩΡΛ Κλινικής στο Metropolitan Hospital

Τι είναι η φωνητική υγιεινή

Η φωνητική υγιεινή περιγράφει τις πρακτικές και τις συνήθειες που προάγουν την υγεία και την ευημερία των φωνητικών χορδών μας. Με την υιοθέτηση κατάλληλων τεχνικών φωνητικής υγιεινής, τα άτομα μπορούν να προλάβουν τις διαταραχές της φωνής, να ελαχιστοποιήσουν τον κίνδυνο βλάβης των φωνητικών χορδών και να διατηρήσουν μια υγιή και ζωντανή φωνή. Η φωνητική υγιεινή είναι ιδιαίτερα σημαντική για τα άτομα που βασίζονται σε μεγάλο βαθμό στη φωνή τους, όπως οι τραγουδιστές, οι ηθοποιοί, οι δάσκαλοι και οι δημόσιοι ομιλητές.

Προβλήματα από την κακή φωνητική υγιεινή

Η αγνόηση της σωστής φωνητικής υγιεινής μπορεί να οδηγήσει σε διάφορα προβλήματα, όπως:

Φωνητική κόπωση: Η υπερβολική ή κακή χρήση της φωνής μπορεί να οδηγήσει σε φωνητική κόπωση, η οποία χαρακτηρίζεται από κουρασμένη ή τεταμένη φωνή. Αυτό μπορεί να εμποδίσει τη φωνητική απόδοση και την ποιότητα της φωνής.

Φωνητικά οζίδια ή πολύποδες: Τα φωνητικά οζίδια και οι πολύποδες είναι καταστάσεις που προκαλούνται από κατάχρηση ή τραύμα της φωνητικής χορδής. Αυτές οι αναπτύξεις μπορεί να επηρεάσουν τη φωνητική ποιότητα, προκαλώντας βραχνάδα, δύσπνοια ή φωνητική αστάθεια.
Αιμορραγία φωνητικής χορδής: Η υπερβολική καταπόνηση της φωνής ή ένας τραυματισμός μπορεί να οδηγήσει σε αιμορραγία της φωνητικής χορδής, η οποία είναι η ρήξη των αιμοφόρων αγγείων στις φωνητικές πτυχές. Αυτό μπορεί να προκαλέσει ξαφνική απώλεια φωνής και απαιτεί άμεση ιατρική φροντίδα.

Παράλυση των φωνητικών χορδών: Η παράλυση των φωνητικών χορδών συμβαίνει όταν η μία ή και οι δύο φωνητικές χορδές δεν μπορούν να κινηθούν σωστά. Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε δύσπνοια, αδύναμη φωνή και δυσκολία στην ομιλία.

Συμβουλές για τη διατήρηση μιας υγιούς φωνής

Σωστή φωνητική τεχνική: Η χρήση κατάλληλων φωνητικών τεχνικών βοηθά στην ελαχιστοποίηση της καταπόνησης των φωνητικών χορδών και προάγει την υγιή παραγωγή φωνής. Αυτό περιλαμβάνει τεχνικές όπως ο έλεγχος της αναπνοής, ο φωνητικός συντονισμός και η άρθρωση.
Υγιεινός τρόπος ζωής: Η διατήρηση της συνολικής καλής υγείας συμβάλλει και στη φωνητική υγεία. Αυτό περιλαμβάνει τη διατήρηση μιας ισορροπημένης διατροφής, την τακτική άσκηση, τον επαρκή ύπνο και τη διαχείριση των επιπέδων άγχους.

Μείνετε ενυδατωμένοι: Η άφθονη κατανάλωση νερού συμβάλλει στην ενυδάτωση των φωνητικών χορδών, αποτρέποντας την ξηρότητα και την καταπόνησή τους. Πίνετε τουλάχιστον 8-10 ποτήρια νερό την ημέρα για να διατηρήσετε τη βέλτιστη φωνητική υγεία.

Αποφύγετε την υπερβολική καφεΐνη και το αλκοόλ: Τόσο η καφεΐνη όσο και το αλκοόλ μπορούν να αφυδατώσουν το σώμα σας, συμπεριλαμβανομένων των φωνητικών σας χορδών.

Καλή στάση του σώματος: Η διατήρηση της σωστής στάσης επιτρέπει την καλύτερη υποστήριξη της αναπνοής και τη βέλτιστη λειτουργία των φωνητικών χορδών. Σταθείτε ή καθίστε ίσια, με τους ώμους σας χαλαρούς και το κεφάλι σας ευθυγραμμισμένο με τη σπονδυλική σας στήλη.

Προθέρμανση και αποθεραπεία: Ακριβώς όπως σε κάθε σωματική δραστηριότητα, η προθέρμανση και η αποθεραπεία της φωνής σας είναι απαραίτητη. Πριν από την εκτεταμένη χρήση της φωνής, όπως το τραγούδι ή η δημόσια ομιλία, εκτελέστε ήπιες ασκήσεις φωνητικής προθέρμανσης για να προετοιμάσετε τις φωνητικές χορδές σας. Ομοίως, επαναφέρετε τη φωνή σας κάνοντας ασκήσεις φωνητικής χαλάρωσης μετά από εκτεταμένη χρήση.

Σωστές τεχνικές αναπνοής: Η βαθιά αναπνοή από το διάφραγμα παρέχει καλύτερη υποστήριξη της αναπνοής και μειώνει την καταπόνηση των φωνητικών χορδών.
Αποφύγετε τη φωνητική καταπόνηση: Αποφύγετε να φωνάζετε, να ουρλιάζετε ή να μιλάτε δυνατά για μεγάλα χρονικά διαστήματα, καθώς μπορεί να καταπονήσετε τις φωνητικές σας χορδές.

Κάντε διαλείμματα: Εάν χρησιμοποιείτε τη φωνή σας εκτενώς κατά τη διάρκεια της ημέρας, προγραμματίστε τακτικά φωνητικά διαλείμματα για να ξεκουράζετε τις φωνητικές σας χορδές. Αυτό μπορεί να βοηθήσει στην πρόληψη της φωνητικής κόπωσης και των τραυματισμών από υπερβολική χρήση.

Αποφύγετε το κάπνισμα και το παθητικό κάπνισμα: Το κάπνισμα μπορεί να προκαλέσει σημαντική βλάβη στις φωνητικές σας χορδές και να αυξήσει τον κίνδυνο εμφάνισης διαταραχών της φωνής.
Η φωνητική υγιεινή είναι ζωτικής σημασίας για τη διατήρηση μιας υγιούς φωνής. Εάν αντιμετωπίζετε επίμονα προβλήματα φωνής, όπως βραχνάδα, φωνητική κόπωση ή πόνο, συμβουλευτείτε έναν ειδικό ΩΡΛ.

Να θυμάστε, η φωνή σας είναι ένα πολύτιμο περιουσιακό στοιχείο, γι’ αυτό φροντίστε την με σωστές πρακτικές φωνητικής υγιεινής.

Πηγή: Βικτωρία Τσαβδαρίδου, Ωτορινολαρυγγολόγος, Χειρουργός κεφαλής και τραχήλου