Η ημέρα της ελληνικής ανεξαρτησίας αποκτά έτσι ένα δεύτερο επίπεδο: πέρα από τις παρελάσεις και τις τελετές, προσφέρει τη δυνατότητα μιας προσωπικής διαδρομής μέσα στην ιστορία. Παρέες, οικογένειες και μεμονωμένοι επισκέπτες μπορούν να κινηθούν χωρίς κόστος σε εκθέσεις και χώρους που συνήθως προσπερνιούνται στην καθημερινότητα.

Παράλληλα μόλις παρουσιάστηκε ο Αρχειακός Τόπος Θεόδωρου Κολοκοτρώνη με σχεδόν 1.150 τεκμήρια, χρονολογημένα από τον Οκτώβριο του 1819 έως τον Σεπτέμβριο του 1833, που συνδέονται με τη ζωή και τη δράση του, αλλά και την ιστορική κληρονομιά της Ελληνικής Επανάστασης. Πρόσιτα στο kolokotronis-archive.org. Ο πυρήνας της συλλογής περιλαμβάνει την αλληλογραφία του Κολοκοτρώνη με διοικητικές και στρατιωτικές αρχές, αγωνιστές και πρόσωπα του οικογενειακού του περιβάλλοντος, ενώ τα τεκμήρια πληθαίνουν μετά το 1825 όταν ανέλαβε Γενικός Αρχηγός των στρατευμάτων της Πελοποννήσου.

Εθνικό Ιστορικό Μουσείο: Η Επανάσταση από κοντά

Το Εθνικό Ιστορικό Μουσείο ανοίγει τις πόρτες του με ελεύθερη είσοδο, από τις 10:00 έως τις 16:00. Το Μουσείο στεγάζεται από το 1962 στο Μέγαρο της Παλαιάς Βουλής, στην οδό Σταδίου, στην πλατεία Κολοκοτρώνη. Ο χώρος δεν λειτουργεί μόνο ως κέλυφος, αλλά ως μέρος της ίδιας της αφήγησης.

Το αντικείμενό του καλύπτει τη διαδρομή του νεότερου Ελληνισμού: από την περίοδο της τουρκοκρατίας και της φραγκοκρατίας, στην Επανάσταση του 1821 και τους απελευθερωτικούς αγώνες, μέχρι τη συγκρότηση του ανεξάρτητου κράτους και την πολιτική, κοινωνική και πνευματική εξέλιξη της χώρας έως σήμερα.

Οι συλλογές του εστιάζουν στην περίοδο της Επανάστασης και στη συγκρότηση του νεότερου ελληνικού κράτους, με αντικείμενα, κειμήλια και τεκμήρια που φέρνουν την ιστορία πιο κοντά και πιο συγκεκριμένη.

Πολεμικό Μουσείο: Η αφήγηση της συνέχειας

Το Πολεμικό Μουσείο, με αφορμή την εθνική γιορτή, ανοίγει τις πόρτες του με έμφαση στη μνήμη και τη συνέχεια του Ελληνισμού. Στους τέσσερις ορόφους του ξεδιπλώνεται η στρατιωτική ιστορία της Ελλάδας, από την αρχαιότητα έως σήμερα, μέσα από κειμήλια και έργα τέχνης. Ιδρύθηκε το 1975 και αποτελεί το βασικό μουσείο των Ενόπλων Δυνάμεων, με αποστολή τη συλλογή, διατήρηση και παρουσίαση κειμηλίων που συνδέονται με τους πολέμους και τις κρίσιμες στιγμές του ελληνικού κράτους. Η μόνιμη έκθεση αναπτύσσεται σε τέσσερα επίπεδα και ακολουθεί γραμμικά την ελληνική ιστορία: από τα αρχαία χρόνια και το Βυζάντιο, μέχρι την Επανάσταση του 1821, τους Βαλκανικούς Πολέμους και τον 20ό αιώνα.

Ξεχωριστή θέση κατέχουν τα εκθέματα που σχετίζονται με το 1821, με όπλα, χάρτες, πίνακες και αντικείμενα που αποτυπώνουν τον αγώνα για την ανεξαρτησία.

Μουσείο Ακρόπολης: Στη σιωπή των έργων

Στο Μουσείο Ακρόπολης, η διαδρομή αποκτά μια άλλη διάσταση την ημέρα της επετείου. Μέσα σε έναν χώρο που φωτίζει τις ρίζες της ελληνικής ταυτότητας, η επίσκεψη λειτουργεί σαν μια ήσυχη υπενθύμιση της ιστορικής συνέχειας που φτάνει έως το 1821. Ανάμεσα στα έργα που ξεχωρίζουν βρίσκεται η «Σκεπτόμενη Αθηνά», ένα από τα σημαντικότερα γλυπτά του αυστηρού ρυθμού, χρονολογημένο γύρω στο 460 π.Χ., από μάρμαρο Πάρου. Βρέθηκε το 1888 στα νότια του Παρθενώνα και αποτυπώνει τη θεά σκυμμένη μπροστά σε μια χαμηλή στήλη, σε μια στάση που εξακολουθεί να γεννά ερμηνείες.

Στις αίθουσες του μουσείου, εμβληματικά έργα όπως το «Παιδί του Κριτίου», η «Κόρη του Αντήνορα» και ο «Μοσχοφόρος» αποτυπώνουν τη μετάβαση προς τον κλασικό ρεαλισμό, ενώ στον τελευταίο όροφο, η αίθουσα του Παρθενώνα ακολουθεί τον ίδιο προσανατολισμό με τον ναό, δημιουργώντας μια άμεση σύνδεση με τον βράχο της Ακρόπολης. Η επίσκεψη την 25η Μαρτίου αποκτά έτσι ένα επιπλέον νόημα: η εμπειρία της ιστορίας δεν περιορίζεται σε μια χρονική στιγμή, απλώνεται σε αιώνες που συνομιλούν μεταξύ τους μέσα στον ίδιο χώρο.

Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο: Η μεγάλη εικόνα

Το Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο, το μεγαλύτερο της χώρας, ανοίγει επίσης δωρεάν στο κοινό, προσφέροντας μια συνολική εικόνα του αρχαίου ελληνικού πολιτισμού μέσα από περισσότερα από 11.000 εκθέματα.

Από τα ευρήματα του Ακρωτηρίου της Θήρας, της λεγόμενης «Πομπηίας του Αιγαίου», με τις εντυπωσιακές τοιχογραφίες και τα αντικείμενα καθημερινής ζωής που διατηρήθηκαν κάτω από την ηφαιστειακή τέφρα, μέχρι τη Νεολιθική συλλογή που φωτίζει τις πρώτες οργανωμένες κοινότητες στον ελλαδικό χώρο, το μουσείο λειτουργεί σαν μια πυκνή αφήγηση της ανθρώπινης παρουσίας.

Η διαδρομή συνεχίζεται στις αίθουσες της αιγυπτιακής συλλογής, με μούμιες, σαρκοφάγους και πορτρέτα Φαγιούμ που μεταφέρουν τον επισκέπτη σε έναν κόσμο όπου η ζωή και ο θάνατος συνυπάρχουν, ενώ η συλλογή γλυπτών απλώνεται σε δεκάδες αίθουσες, αποτυπώνοντας την εξέλιξη της αρχαίας ελληνικής τέχνης. Ανάμεσα στα έργα που ξεχωρίζουν βρίσκονται ο Ιππέας του Αρτεμισίου, η Κόρη Φρασίκλεια και η περίφημη Μάσκα του Αγαμέμνονα.

Σε μια μέρα που η πόλη στρέφεται προς το παρελθόν της, η επίσκεψη αποκτά ουσία: η ιστορία γίνεται κάτι που βλέπεις μπροστά σου, όχι κάτι που θυμάσαι από μακριά. Η ελεύθερη είσοδος επεκτείνεται και στους αρχαιολογικούς χώρους. Ακρόπολη, Αρχαία Αγορά, Κεραμεικός, Ρωμαϊκή Αγορά ανοίγουν χωρίς εισιτήριο και δίνουν έναν λόγο να κινηθείς αλλιώς μέσα στην πόλη. Μια μικρή παύση. Μια μέρα που βγαίνεις, περπατάς και μπαίνεις σε χώρους που συνήθως προσπερνάς.

Πηγή: News24/7

Ποιες ημερομηνίες μπορούμε να επισκεφτούμε τα μουσεία με ελεύθερη είσοδο

Η είσοδος στους οργανωμένους αρχαιολογικούς χώρους, τους ιστορικούς τόπους, τα μνημεία και τα μουσεία τα οποία ανήκουν στο Δημόσιο και διαχειρίζεται το Υπουργείο Πολιτισμού, είναι ελεύθερη, χωρίς την καταβολή αντιτίμου, τις παρακάτω ημερομηνίες:

6η Μαρτίου (Ημέρα Μνήμης Μελίνας Μερκούρη),
18η Απριλίου (Διεθνής Ημέρα Μνημείων),
18η Μαΐου (Διεθνής Ημέρα Μουσείων),
Τελευταίο σαββατοκύριακο Σεπτεμβρίου (Διήμερο Ευρωπαϊκών Ημερών Πολιτιστικής Κληρονομιάς),
28η Οκτωβρίου (Εθνική Εορτή)
Πρώτη και τρίτη Κυριακή κάθε μήνα από 1η Νοεμβρίου έως 31η Μαρτίου εκάστου έτους.

Το καθεστώς για το Μουσείο της Ακρόπολης

Οι ημερομηνίες ελεύθερης πρόσβασης στο Μουσείο της Ακρόπολης διαφοροποιούνται και έχουν ως εξής:

6 Μαρτίου
25 Μαρτίου
18 Μαΐου
28 Οκτωβρίου

Μουσεία: Επίσκεψη με ελεύθερη είσοδο

Η είσοδος σε αρχαιολογικούς χώρους, μουσεία και μνημεία που υπάγονται στο Δημόσιο θα είναι ελεύθερη για όλους.

Πληροφορίες

Ποιοι χώροι:
Ακρόπολη, Αρχαία Αγορά, Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο, Δελφοί, Ακρωτήρι Θήρας, Παλάτι της Κνωσού και όλοι οι υπόλοιποι αρχαιολογικοί χώροι που διαχειρίζεται το Υπουργείο Πολιτισμού.

Μουσείο Ακρόπολης: Το Μουσείο Ακρόπολης συμμετέχει επίσης με ελεύθερη είσοδο (συνήθως 09:00 – 17:00 ή ανάλογα με το χειμερινό ωράριο).

Εισιτήρια: Τα δωρεάν εισιτήρια εκδίδονται συνήθως απευθείας από τα εκδοτήρια στο χώρο ή μέσω της επίσημης πλατφόρμας (hhticket.gr), ωστόσο αναμένεται αυξημένη προσέλευση.
Ξεναγήσεις: Τον Μάρτιο του 2026, ο Δήμος Αθηναίων προσφέρει επίσης δωρεάν ξεναγήσεις σε αρχαιολογικούς χώρους

Ποιες άλλες μέρες τον χρόνο είναι δωρεάν οι αρχαιολογικοί χώροι -μουσεία

Σύμφωνα με το Άρθρο 3 της Κοινής Υπουργικής Απόφασης 117624/2024 – ΦΕΚ 1968/Β/29-3-2024, η είσοδος στους αρχαιολογικούς χώρους που ανήκουν στο Δημόσιο και διαχειρίζεται το Υπουργείο Πολιτισμού είναι ελεύθερη (απαλλαγή από την υποχρέωση καταβολής αντιτίμου) στις εξής ημερομηνίες:

6 Μαρτίου (Ημέρα Μνήμης Μελίνας Μερκούρη),

18 Απριλίου (Διεθνής Ημέρα Μνημείων),

18 Μαΐου (Διεθνής Ημέρα Μουσείων),

Τελευταίο σαββατοκύριακο Σεπτεμβρίου (Διήμερο Ευρωπαϊκών Ημερών Πολιτιστικής Κληρονομιάς),

28 Οκτωβρίου (Εθνική Εορτή),

Πρώτη και τρίτη Κυριακή κάθε μήνα από 1η Νοεμβρίου έως 31η Μαρτίου εκάστου έτους

Οι ημέρες επίσκεψης χωρίς αντίτιμο

Το υπουργείο Πολιτισμού έχει ορίσει συγκεκριμένες ημερομηνίες για ελεύθερη είσοδο σε μουσεία και αρχαιολογικούς χώρους.

• 6 Μαρτίου (Ημέρα Μνήμης Μελίνας Μερκούρη),
• 18 Απριλίου (Διεθνής Ημέρα Μνημείων),
• 18 Μαΐου (Διεθνής Ημέρα Μουσείων),
• το τελευταίο σαββατοκύριακο του Σεπτεμβρίου (Ευρωπαϊκές Ημέρες Πολιτιστικής Κληρονομιάς)
• 28η Οκτωβρίου (Εθνική Εορτή).
• Πρώτη και τρίτη Κυριακή κάθε μήνα από 1η Νοεμβρίου έως 31η Μαρτίου εκάστου έτους.

Πότε ισχύει η ελεύθερη είσοδος στο Μουσείο Ακρόπολης

Οι ημερομηνίες ελεύθερης πρόσβασης στο Μουσείο της Ακρόπολης έχουν ως εξής:

• 6 Μαρτίου
• 25 Μαρτίου
• 18 Μαΐου
• 28 Οκτωβρίου

Την Κυριακή 1η Φεβρουαρίου 2026, πρώτη Κυριακή του μήνα, η είσοδος σε αρχαιολογικούς χώρους, μουσεία και μνημεία που υπάγονται στο Δημόσιο θα είναι ελεύθερη για όλους. Σημειώνεται ότι η είσοδος στους αρχαιολογικούς χώρους, τα μνημεία και τα μουσεία (που ανήκουν στο Υπουργείο Πολιτισμού) είναι δωρεάν, δηλαδή γίνεται χωρίς την καταβολή αντιτίμου, την πρώτη και τρίτη Κυριακή κάθε μήνα από 1η Νοεμβρίου έως 31η Μαρτίου εκάστου έτους.

Έτσι, την 1η Φεβρουαρίου μπορείτε να επισκεφθείτε δωρεάν τον αρχαιολογικό χώρο της Ακρόπολης, της Αρχαίας Αγοράς, το Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο κ.ά.

Σύμφωνα με το Άρθρο 3 της Κοινής Υπουργικής Απόφασης 117624/2024 – ΦΕΚ 1968/Β/29-3-2024, η είσοδος στους αρχαιολογικούς χώρους που ανήκουν στο Δημόσιο και διαχειρίζεται το Υπουργείο Πολιτισμού είναι ελεύθερη (απαλλαγή από την υποχρέωση καταβολής αντιτίμου) στις εξής ημερομηνίες:

• 6η Μαρτίου (Ημέρα Μνήμης Μελίνας Μερκούρη),
• 18η Απριλίου (Διεθνής Ημέρα Μνημείων),
• 18η Μαΐου (Διεθνής Ημέρα Μουσείων),
• Τελευταίο σαββατοκύριακο Σεπτεμβρίου (Διήμερο Ευρωπαϊκών Ημερών Πολιτιστικής Κληρονομιάς),
• 28η Οκτωβρίου (Εθνική Εορτή) και
• Πρώτη και τρίτη Κυριακή κάθε μήνα από 1η Νοεμβρίου έως 31η Μαρτίου εκάστου έτους.
  Μουσείο Ακρόπολης
• Το Μουσείο Ακρόπολης δεν υπάγεται στην παραπάνω διάταξη για ελεύθερη είσοδο.

Ο επίσημες ημέρες δωρεάν εισόδου του Μουσείου Ακρόπολης είναι οι εξής:

• καθ’ όλο το ωράριο: 6η Μαρτίου (Ημέρα Μνήμης Μελίνας Μερκούρη), 25η Μαρτίου, 18η Μαΐου (Διεθνής Ημέρα Μουσείων) και 28η Οκτωβρίου,
• για μέρος του ωραρίου: Ευρωπαϊκές Ημέρες Πολιτιστικής Κληρονομιάς (τελευταίο σαββατοκύριακο Σεπτεμβρίου εκάστου έτους), κατόπιν απόφασης του Διοικητικού Συμβουλίου.

Η έρευνα πραγματοποιήθηκε με τη συμμετοχή 50 ατόμων ηλικίας 18 έως 40 ετών, οι οποίοι παρακολούθησαν πέντε πίνακες για τρία λεπτά τον καθένα, σε μια συνεδρία διάρκειας 20 λεπτών. Οι μισοί συμμετέχοντες είδαν τα πρωτότυπα έργα στο Courtauld Gallery του Λονδίνου, ενώ οι υπόλοιποι παρακολούθησαν πιστά αντίγραφα σε ουδέτερο περιβάλλον.

Κατά τη διάρκεια της μελέτης, οι ερευνητές μέτρησαν τον καρδιακό ρυθμό και τη θερμοκρασία του δέρματος των συμμετεχόντων μέσω ψηφιακών ρολογιών, ενώ έλαβαν και δείγματα σάλιου πριν και μετά τη συνεδρία, για να υπολογίσουν τα επίπεδα της ορμόνης του στρες, κορτιζόλης.

Τα αποτελέσματα

Οι αλλαγές στους συμμετέχοντες που παρακολούθησαν τα αυθεντικά έργα ήταν εντυπωσιακές και άμεσες. Η κορτιζόλη μειώθηκε κατά 22%, ενώ οι δείκτες φλεγμονής που συνδέονται με παθήσεις όπως καρδιοπάθειες, διαβήτης και κατάθλιψη μειώθηκαν έως και 30%. Στην ομάδα που παρακολούθησε τα αντίγραφα δεν παρατηρήθηκε καμία μεταβολή.

Ο Dr Tony Woods, επικεφαλής της μελέτης, δήλωσε στο Sky News: «Η διαφορά ανάμεσα στο να βλέπεις την τέχνη από κοντά και στο να κοιτάς αντίγραφα σε ένα εργαστήριο ήταν τεράστια».

Τέχνη με συνταγή του γιατρού

Η ανακάλυψη έρχεται να ενισχύσει την πολιτική του βρετανικού νοσοκομειακού συστήματος, NHS, που επεκτείνει τη χρήση της λεγόμενης «social prescribing», δηλαδή των προτάσεων αντί για φαρμακευτικών αγωγών, δραστηριοτήτων, όπως επισκέψεις σε μουσεία και γκαλερί, για τη βελτίωση της ψυχικής και σωματικής υγείας.

«Η κυβερνητική στρατηγική για την υγεία βασίζεται στην πρόληψη», πρόσθεσε ο Woods. «Η τέχνη είναι μια επένδυση με σημαντική απόδοση, γιατί κρατά τους ανθρώπους έξω από τα νοσοκομεία».

Περισσότερα από 1,5 εκατομμύρια άτομα στο Ηνωμένο Βασίλειο συμμετείχαν σε προγράμματα κοινωνικής συνταγογράφησης μέσα στο τελευταίο έτος, και το NHS England έχει ως στόχο να προσφέρει τη δυνατότητα αυτή σε κάθε πολίτη. Ο επικεφαλής της μελέτης επιβεβαίωσε ότι τα επόμενα βήματα της έρευνας θα επικεντρωθούν στη διάρκεια των θετικών επιδράσεων και στην επίδραση της τέχνης σε μεγαλύτερες ηλικίες.

Η εμπειρία μέσα από τα μάτια των επισκεπτών

Ο ηθοποιός και λάτρης της τέχνης Russell Tovey, συμπαρουσιαστής του podcast Talk Art, μίλησε στο Sky News για το αγαπημένο του έργο στο μουσείο – το Self-Portrait with Bandaged Ear (1889) του Van Gogh. «Μπορείς να δεις τις πινελιές, τα χρώματα, την κλίμακα, να φανταστείς τη ζωή του εκείνη την εποχή. Όλα αυτά σου αποκαλύπτουν τον ίδιο τον πίνακα», είπε, προσθέτοντας πως «η τέχνη είναι σύμφυτη με την ανθρώπινη φύση και μας δείχνει ποιοι είμαστε».

Ο Tovey πιστεύει ότι η επίσκεψη σε γκαλερί είναι εξίσου σημαντική για την υγεία όσο και η άσκηση. «Αν τρέφεσαι σωστά, πηγαίνεις γυμναστήριο και επισκέπτεσαι τακτικά μουσεία, η υγεία σου θα εκτοξευθεί».

Ο συμπαρουσιαστής του, γκαλερίστας Robert Diament, συμφώνησε: «Είναι σημαντικό να επιβραδύνεις λίγο. Μια βόλτα σε μουσείο μπορεί να γίνει μέρος της φροντίδας του εαυτού σου. Βελτιώνει τη ζωή σου».

Οι ίδιοι οι επισκέπτες φαίνεται να επιβεβαιώνουν τα ευρήματα. Ο 10χρονος Charlie από το Λονδίνο είπε ότι η τέχνη «με κάνει να νιώθω ήρεμος και με τραβάει μέσα της». Ο πατέρας του, Patrick, πρόσθεσε: «Όταν τα βλέπεις σε οθόνη ή σε βιβλίο, δεν παίρνεις ποτέ την ίδια αίσθηση».

Ο Taeseok, φοιτητής καλών τεχνών από το Άμστερνταμ, περιέγραψε την εμπειρία του να στέκεται μπροστά σε ένα έργο χωρίς περισπασμούς: «Όλα γύρω σου σταματούν να έχουν σημασία. Είσαι εσύ και το έργο».

Ενίσχυση για τα μουσεία

Σε μια περίοδο που τα μουσεία αντιμετωπίζουν αυξανόμενα κόστη και μείωση επισκεψιμότητας, τα αποτελέσματα της μελέτης δίνουν μια νέα ελπίδα. Η Jenny Waldman, διευθύντρια του οργανισμού Art Fund της Βρετανίας, δήλωσε: «Οι γκαλερί και τα μουσεία δημιουργήθηκαν εδώ και αιώνες με την πεποίθηση ότι ωφελούν τους ανθρώπους. Τώρα έχουμε επιτέλους την επιστημονική απόδειξη ότι είχαν δίκιο».

Ο οργανισμός Art Fund, εθνικό φιλανθρωπικό ίδρυμα για την τέχνη, στηρίζει τα μουσεία και τις γκαλερί σε όλη τη Βρετανία, προσφέροντας μέσω του National Art Pass δωρεάν ή μειωμένη είσοδο σε εκατοντάδες πολιτιστικούς χώρους.

Πηγή: Marie Claire

Ωστόσο, πολλά άλλα αιγυπτιακά ευρήματα μεγάλης ιστορικής και αρχαιολογικής αξίας απουσιάζουν εμφανώς από το GEM. Είτε αφαιρέθηκαν από ξένους στρατούς, είτε διακινήθηκαν παράνομα, είτε μεταφέρθηκαν μέσω του συστήματος partage, πλήθος αρχαιοτήτων κατέληξαν σε μουσεία πρώην αποικιακών δυνάμεων ανά τον κόσμο. Παρουσιάζουμε επτά ανεκτίμητα αιγυπτιακά αντικείμενα που δεν θα βρείτε στο Grand Egyptian Museum – και τους λόγους για τους οποίους πολλοί ζητούν την επιστροφή τους στην Αίγυπτο.

Η Στήλη της Ροζέτας: Το κλειδί των ιερογλυφικών

Πού βρίσκεται: British Museum, Λονδίνο
Όταν οι στρατιώτες του Ναπολέοντα εντόπισαν τη Στήλη της Ροζέτας το 1799, συνειδητοποίησαν πως είχαν στα χέρια τους το κλειδί για την αποκρυπτογράφηση των ιερογλυφικών. Η επιγραφή της, σε τρεις γλώσσες – αρχαία ελληνικά, ιερογλυφικά και δημοτική – επέτρεψε στους επιστήμονες να κατανοήσουν τη γραφή των Αιγυπτίων.

Παρότι το περιεχόμενο της στήλης (μια δημόσια ευχαριστία προς τον βασιλιά για μείωση φόρων) δεν ήταν ιδιαίτερα συναρπαστικό, η σημασία της ήταν τεράστια. Η Στήλη της Ροζέτας, που θεωρείται η σημαντικότερη ανακάλυψη στην αιγυπτιολογία, μεταφέρθηκε τελικά στη Βρετανία. Από το 1802, εκτίθεται στο British Museum, παρά τις συνεχείς προσπάθειες της Αιγύπτου για την επιστροφή της.

Οβελίσκος του Λούξορ: Μοναχικός στη γαλλική πρωτεύουσα

Πού βρίσκεται: Place de la Concorde, Παρίσι
Όπως και οι οβελίσκοι της Κλεοπάτρας στη Νέα Υόρκη και το Λονδίνο, ο οβελίσκος του Λούξορ στο Παρίσι αποτελεί το ένα από ένα ζεύγος. Ο ναός του Λούξορ στις όχθες του Νείλου διατηρεί μόνο τον “μοναχικό” πλέον οβελίσκο. Ο δεύτερος μεταφέρθηκε στη Γαλλία ως δώρο του Μωχάμεντ Άλι Πασά το 1829.

Η μεταφορά του ήταν τόσο δύσκολη και δαπανηρή που οι Γάλλοι τελικά πήραν μόνο τον έναν. Σε αντάλλαγμα προσέφεραν στην Αίγυπτο το περίφημο ρολόι της ακρόπολης του Καΐρου – που όμως έμεινε χαλασμένο για 175 χρόνια.

Dendera Zodiac: Ο ουράνιος χάρτης στο Λούβρο

Πού βρίσκεται: Louvre, Παρίσι
Για δύο χιλιετίες, οι ιερείς θαύμαζαν τον Zodiac του Dendera, έναν από τους αρχαιότερους ουράνιους χάρτες στον κόσμο, στην οροφή του Ναού της Αθώρ. Το έργο αφιερώθηκε στον Όσιρι και ίσως παραγγέλθηκε από την Κλεοπάτρα γύρω στο 50 π.Χ., συνδυάζοντας στοιχεία ελληνικής και αιγυπτιακής σκέψης.

Το 1821 οι Γάλλοι αφαίρεσαν το ανάγλυφο είτε με άδεια των αρχών είτε μέσω λαθραίας επιχείρησης με δυναμίτη. Τα κομμάτια μεταφέρθηκαν στον βασιλιά Λουδοβίκο ΙΗ’, που πλήρωσε υπέρογκο ποσό για τη μεταφορά. Έκτοτε βρίσκεται στο Louvre, ενώ ο ναός φιλοξενεί πλέον αντίγραφο.

Σαρκοφάγος του Σέτι Α’: Από τη Θήβα στα υπόγεια του Λονδίνου

Πού βρίσκεται: Museum Sir John Soane’s, Λονδίνο
Στο υπόγειο ενός λονδρέζικου μουσείου βρίσκεται η σαρκοφάγος του φαραώ Σέτι Α’, που πέθανε το 1279 π.Χ.. Ο Ιταλός ανασκαφέας Τζιοβάνι Μπελτσόνι τη μετέφερε στη Βρετανία το 1817 ελπίζοντας να την αγοράσει το British Museum – όμως αυτή κατέληξε στον συλλέκτη Τζον Σόαν.

Η σαρκοφάγος είναι φτιαγμένη από ημιδιαφανές αλάβαστρο και διακοσμημένη με μπλε χρώματα που φωσφορίζουν όταν φωτίζεται εσωτερικά, δημιουργώντας εντυπωσιακή ατμόσφαιρα.

Bust of Nefertiti: Το αριστούργημα που διχάζει Βερολίνο-Κάιρο

Πού βρίσκεται: Neues Museum, Βερολίνο
Το bust της Νεφερτίτης, ένα από τα διασημότερα έργα τέχνης παγκοσμίως, ανακαλύφθηκε το 1912 από τον αρχαιολόγο Λούντβιχ Μπόρχαρντ στις ανασκαφές της Άκετατεν. Ο Μπόρχαρντ υποβάθμισε σκόπιμα τη σημασία του εκθέματος ώστε να μεταφερθεί νόμιμα στη Γερμανία.

Το γλυπτό ύψους 46 εκατοστών με χαρακτηριστική μπλε τιάρα εκτίθεται σήμερα σε ξεχωριστή αίθουσα στο Neues Museum προσελκύοντας μισό εκατομμύριο επισκέπτες ετησίως. Οι αιγυπτιακές προσπάθειες επαναπατρισμού ξεκίνησαν ήδη από το 1929 αλλά δεν καρποφόρησαν ποτέ.

Tarkhan dress: Το παλαιότερο υφαντό ένδυμα στον κόσμο

Πού βρίσκεται: Petrie Museum of Egyptian Archaeology, Λονδίνο
Το φόρεμα Tarkhan βρέθηκε το 1913 σε νεκρόπολη νότια του Καΐρου και για δεκαετίες θεωρούνταν απλό πανί έως ότου χρονολογήθηκε στα 5.000 χρόνια. Πρόκειται για το αρχαιότερο υφαντό ένδυμα παγκοσμίως.

Παρά τα χρόνια του διατηρείται σε εξαιρετική κατάσταση με λεπτές πιέτες λινού υφάσματος. Οι λεκέδες στις μασχάλες μαρτυρούν ότι φορέθηκε στην καθημερινότητα απλών ανθρώπων της εποχής. Το φόρεμα εκτίθεται στο Petrie Museum – ιδρυτής του οποίου ήταν ο Φλίντερς Πίτρι που καθιέρωσε το σύστημα partage (διαμοιρασμού) των ευρημάτων ανάμεσα σε ξένους ανασκαφείς και την Αίγυπτο έως το 1983.

Bust of Ankh-haf: Ρεαλισμός από τη δυναστεία των πυραμίδων στη Βοστώνη

Πού βρίσκεται: Museum of Fine Arts, Βοστώνη
Ο Άνκ-χαφ ήταν πρίγκιπας και πρωθυπουργός κατά την Δ’ δυναστεία, υπεύθυνος για τα έργα της Μεγάλης Πυραμίδας και της Σφίγγας. Η προτομή του βρέθηκε στις ανασκαφές του Χάρβαρντ το 1925 , ως τμήμα μιας τεράστιας αποστολής στην Αίγυπτο και δόθηκε νόμιμα στον αρχαιολόγο Τζορτζ Ράισνερ χάρη στο σύστημα partage.

Η προτομή διαφέρει λόγω εξαιρετικού ρεαλισμού – εμφανίζει ακόμη και φαλάκρα ή σακούλες κάτω από τα μάτια – κάτι σπάνιο για τα πορτρέτα υψηλών αξιωματούχων εκείνης της εποχής. Αν και αποκτήθηκε επίσημα ως “δώρο καλής θέλησης”, η υπόθεση συνοδεύεται από παρασκηνιακές πολιτικές συμφωνίες μεταξύ ΗΠΑ και Αιγύπτου.

Πηγή: National Geographic

Παράλληλα, υπενθυμίζεται ότι καθ’ όλη τη διάρκεια της χειμερινής περιόδου από την 1η Νοεμβρίου έως και την 31η Μαρτίου 2019 η πρώτη Κυριακή κάθε μήνα είναι ημέρα ελεύθερης εισόδου. Το Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο αποτελεί σημείο αναφοράς για την παγκόσμια πολιτιστική κληρονομιά, με εκθέματα από τον κυκλαδικό, μυκηναϊκό και αιγυπτιακό πολιτισμό που συγκινούν και εμπνέουν.

Το Μουσείο Ακρόπολης, που φιλοξενεί έως τις 31 Οκτωβρίου την έκθεση Allspice του Ιρακοαμερικανού καλλιτέχνη Michael Rakowitz, σε συνεργασία με τον ΝΕΟΝ και το Υπουργείο Πολιτισμού. Παράλληλα, η εντυπωσιακή γλυπτική εγκατάσταση Lamassu of Nineveh παρουσιάζεται στον εξωτερικό του χώρο. Στο Μοναστηράκι, το Μουσείο Νεότερου Ελληνικού Πολιτισμού (Άρεως 10) υποδέχεται τους επισκέπτες σε ένα από τα πιο ατμοσφαιρικά σημεία της παλιάς Αθήνας. Η ιστορική του συλλογή εμπλουτίζεται από σύγχρονα ψηφιακά μέσα, προσφέροντας μια ανανεωμένη μουσειακή εμπειρία.

Τέλος, το Εθνικό Ιστορικό Μουσείο παρουσιάζει την έκθεση «Κύπρος ’74. Δεν ξεχνώ», αφιερωμένη στα πενήντα χρόνια από την τουρκική εισβολή στην Κύπρο. Η έκθεση αναδεικνύει την πανελλήνια συμπαράσταση και τον συνεχή αγώνα του κυπριακού λαού για ελευθερία και δικαιοσύνη.

Πηγή: Doctv

Και φυσικά, δεν ξεχνάμε, τα θερινά σινεμά που ως κοιτίδες πολιτισμού προσφέρουν όλο το καλοκαίρι μοναδικές εμπειρίες θέασης κάτω από τα αστέρια.

Προβολές στο ΚΠΙΣΝ
Η σειρά υπαίθριων κινηματογραφικών προβολών του Κέντρου Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος (ΚΠΙΣΝ) Park your Cinema / Park your Cinema Kids, μια συνεργασία με το Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης και το Παιδικό και Εφηβικό Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου Αθήνας, προσκαλεί το κοινό σε δροσερές βραδιές κάτω από τα αστέρια στο Ξέφωτο του Πάρκου Σταύρος Νιάρχος.

Παρασκευή 22/08, 21.00

Περασμένες Ζωές / Past Lives (2023)
Σκηνοθεσία: Celine Song
Πρωταγωνιστούν: Greta Lee, Teo Yoo, John Magaro

Το γενναιόδωρο ντεμπούτο της κορεάτικης καταγωγής σκηνοθέτριας Celine Song έκλεψε τις εντυπώσεις στο Φεστιβάλ του Sundance και συγκίνησε κοινό και κριτικούς με μία ιστορία για την αγάπη, τη μοίρα και όλα όσα καθορίζουν την προσωπικότητα και την πορεία ενός ανθρώπου.

Παρασκευή 29/08, 21.00

Ο Πρωτάρης / The Graduate (1967)
Σκηνοθεσία: Mike Nichols
Πρωταγωνιστούν: Dustin Hoffman, Anne Bancroft, Katharine Ross

Ο νεαρός Μπεν συνάπτει ερωτική σχέση με την γειτόνισσά του, κυρία Ρόμπινσον, μια γοητευτική σαραντάρα. Όταν η κόρη της δεύτερης θα ερωτευτεί τον Μπεν θα δημιουργηθεί ένα ερωτικό τρίγωνο και τα πράγματα θα πάρουν μια απρόβλεπτη τροπή με τραγελαφικές συνέπειες. Η προβολή είναι ειδικά προσαρμοσμένη ώστε να είναι προσβάσιμη σε άτομα με αυτισμό και άτομα που αντιμετωπίζουν προβλήματα αισθητηριακής επεξεργασίας.

Σάββατο 23/08, 21.00

200% Λύκος / 200% Wolf (2024)
Σκηνοθεσία: Alexs Stadermann

Η ταινία θα προβληθεί μεταγλωττισμένη στα ελληνικά. Το νεαρό κανίς Φρέντυ Λούπιν εύχεται να μεταμορφωθεί σε λυκάνθρωπο για να ταιριάξει με την οικογένειά του. Η ευχή του πραγματοποιείται, με την βοήθεια ενός μικρού Φεγγαροπνεύματος που φτάνει κατά λάθος στη Γη.

Σάββατο 30/08, 21.00

Η Ράια και ο Τελευταίος Δράκος / Raya and the Last Dragon (2021)
Σκηνοθεσία: Don Hall, Carlos Lopez Estrada, Paul Briggs

Η ταινία θα προβληθεί μεταγλωττισμένη στα ελληνικά.

Πριν πολλά πολλά χρόνια, στο φανταστικό βασίλειο της Κουμάνδρα, δράκοι και άνθρωποι ζούσαν αρμονικά. Με την απειλή των μοχθηρών δαιμόνων Ντραν, οι δράκοι θυσιάστηκαν για να σώσουν την ανθρωπότητα. Πεντακόσια χρόνια μετά, οι δαίμονες επανεμφανίστηκαν, και η Ράια, μια νέα και γενναία πολεμίστρια, είναι αποφασισμένη να βρει τον τελευταίο δράκο που θα τους σώσει μια και καλή.

Προβολές στο ΕΜΣΤ
Το Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης (EMΣT) μεταμορφώνει για άλλη μια χρονιά την ταράτσα του σε έναν από τους πιο εντυπωσιακούς θερινούς κινηματογράφους της Αθήνας, το CineFIX, που επιστρέφει από τις καλοκαιρινές διακοπές του την Πέμπτη 21/8 με μια ξεχωριστή επιλογή ταινιών μικρού μήκους του σκηνοθέτη Μενέλαου Καραμαγγιώλη.

Θυμίζουμε επίσης το “Why Look at Animals? ?ικαιοσύνη για τη μη ανθρώπινη ζωή”, τη σπουδαία έκθεση που συνεχίζεται στο ΕΜΣΤ για τα δικαιώματα των ζώων, την ανάγκη αναγνώρισης και υπεράσπισης της ζωής τους ως κεντρικού θέματος του πολιτισμού μας, αλλά και για τις αδικίες, την εκμετάλλευση και τη βία που υφίστανται στα χέρια των ανθρώπων.

Πέμπτη 21 Αυγούστου | 21:00

Μια ξεχωριστή επιλογή ταινιών μικρού μήκους του γνωστού σκηνοθέτη Μενέλαου Καραμαγγιώλη.

Η προβολή περιλαμβάνει τρεις ταινίες που φωτίζουν πτυχές της συνύπαρξης, της εξάρτησης και της φροντίδας ανάμεσα σε ανθρώπους και ζώα, μέσα από κοινωνικό, πολιτικό και υπαρξιακό πρίσμα. Με αφετηρία αληθινές ιστορίες, τα έργα ανιχνεύουν τις έννοιες της εγκατάλειψης, της αλληλεγγύης και της συντροφικότητας, σε έναν κόσμο όπου οι περιθωριοποιημένες ζωές – ανθρώπινες και μη– διεκδικούν χώρο και φωνή.

Μετά τις προβολές θα ακολουθήσει Q&A με τον Μενέλαο Καραμαγγιώλη.

GREEK ANIMAL RESCUE, 2017

Ντοκιμαντέρ. Ψηφιακό βίντεο, μονοκάναλο, έγχρωμο, στερεοφωνικός ήχος 64’

Ένα αδέσποτο, κακοποιημένο, βαριά άρρωστο, με τρία πόδια, παρατημένο σε μια βιομηχανική έρημο στον Ασπρόπυργο, ένας σύλλογος από το Λονδίνο που φροντίζει τα αδέσποτα της Ελλάδας, μια ομάδα νέων εθελοντών που περιπολούν τον Ασπρόπυργο περιθάλποντας αδέσποτα ζώα, είναι οι ήρωες της ταινίας σε μια εφιαλτική περιοχή, κολαστήριο για πολλά παρατημένα ζώα. Υπάρχει τρόπος το άρρωστο κυνηγετικό με τα τρία πόδια να βρεθεί υιοθετημένο και υγιές και να τρέχει στα λιβάδια του Essex; Γιατί τα αδέσποτα από την Ελλάδα, τα Greekies, είναι τόσο δημοφιλή για υιοθεσίες στο εξωτερικό; Σ’ ένα απροσδόκητο φινάλε, η ταινία ψάχνει να βρει αν υπάρχει ελπίδα για τους καταδικασμένους σκύλους αλλά και για μια καταδικασμένη περιοχή δίπλα στην Αθήνα.

Μια κινηματογραφική αλληγορία που γυρίστηκε για 7 χρόνια, βασισμένη σε αληθινές ιστορίες που διαδραματίζονται σε γειτονιές «αόρατες» γύρω από την Αθήνα, τις οποίες συνήθως αγνοούν και οι Αθηναίοι και οι τουρίστες. Οι ιστορίες αυτών των αδέσποτων ζώων αποτυπώνουν κινηματογραφικά με ακρίβεια όσα συμβαίνουν στην Ελλάδα της κρίσης και κινητοποιούν (ή τροφοδοτούν με παραδείγματα) μια φιλοζωική από το Λονδίνο, που βρέθηκε τυχαία εκεί, να ξεκινήσει μια πανευρωπαϊκή εκστρατεία με στόχο την πολιτική αφύπνιση όσων ζούν «προστατευμένοι» και αποκλεισμένοι σε μεγαλουπόλεις.

ΕΥΘΑΝΑΣΙΑ Ή ΖΩΗ; (ΓΙΑ ΤΑ ΑΝΑΠΗΡΑ ΑΔΕΣΠΟΤΑ), 2023

Ψηφιακό βίντεο, μονοκάναλο, έγχρωμο, στερεοφωνικός ήχος 17’ 20’’

Ένας υδραυλικός δεν ανέχεται να βλέπει ανάπηρα ζώα να θανατώνονται πριν την ώρα τους, επειδή τα αμαξίδια ζώων είναι ακριβά και δύσκολο να αγοραστούν από το εξωτερικό. Η ταινία παρακολουθεί την πορεία του για 8 χρόνια, μαζί με τις ιστορίες του αδέσποτου Άρη, που μόλις βρήκε οικογένεια έχασε τα πίσω του πόδια, και της αδέσποτης Μαρίας, που τη χτύπησε αυτοκίνητο έξω από το Εθνικό Κέντρο Αποκατάστασης στο Ίλιον. Οι τρεις ήρωες αυτής της ταινίας επαναπροσδιορίζουν τις έννοιες της αναπηρίας και της αλληλεγγύης και θέτουν σοβαρά ερωτήματα για την ευθανασία.

ΕΝΑ ΠΟΥΛΙ ΒΓΗΚΕ ΝΑ ΨΑΞΕΙ ΕΝΑ ΚΛΟΥΒΙ, 2012-2019

Ψηφιακό βίντεο, μονοκάναλο, έγχρωμο, στερεοφωνικός ήχος 11’ 26”

Ένας ανήλικος κρατούμενος μεγαλώνει μέσα στο κελί του ένα πουλί που πετάει ελεύθερο έξω από το κλουβί του και γίνεται ο καλύτερος φίλος του κι ένα σύμβολο ελευθερίας μέσα στη φυλακή. Σε μια ταινία που γυρίστηκε για 5 χρόνια στις φυλακές ανηλίκων, σιγά σιγά ο κρατούμενος μετατρέπεται σε ένα είδος «δεσμοφύλακα», όταν συνειδητοποιεί πως οι πρώτες ερωτικές ανησυχίες του πουλιού ίσως το αναστατώσουν και το κάνουν να πετάξει και να φύγει μακριά από το κελί που ζούνε μαζί.

Athens Open Air Film Festival
Το Athens Open Air Film Festival powered by ΔΕΗ γιορτάζει 15 αξέχαστα χρόνια και, με τη συνδιοργάνωση του Οργανισμού Πολιτισμού, Αθλητισμού και Νεολαίας του Δήμου Αθηναίων (ΟΠΑΝΔΑ), έρχεται να προσφέρει και φέτος δωρεάν και υψηλού επιπέδου κινηματογραφικές αποδράσεις σε μερικές από τις ωραιότερες τοποθεσίες της πόλης.

Πέμπτη, 21 Αυγούστου

Θερινό Σινεμά Άνεσις, Λεωφ. Κηφισίας 14, Αθήνα

21:00 ΤΟ ΤΡΑΓΟΥΔΙ ΤΗΣ ΙΝΔΙΑΣ | INDIA SONG (1975, 120’)

Σκηνοθεσία: Μαργκερίτ Ντιράς Πρωταγωνιστούν: Ντελφίν Σερίγκ, Μισέλ Λονστντάλ, Ματιέ Καριέρ, Κλοντ Μαν

Επετειακή προβολή 50 χρόνων σε συνεργασία με το Γαλλικό Ινστιτούτο Ελλάδος

Τετάρτη, 27 Αυγούστου

Δημοτικό Στάδιο Καλλιθέας Γρηγόρης Λαμπράκης («Ελ Πάσο»), Γρ. Λαμπράκη 7, Καλλιθέα

21:30 ΜΟΝΟΜΑΧΙΑ ΣΤΟ ΕΛ ΠΑΣΟ | FOR A FEW DOLLARS MORE (1965, 132’)

Σκηνοθεσία: Σέρτζιο Λεόνε Πρωταγωνιστούν: Κλιντ Ίστγουντ, Λι Βαν Κλιφ, Τζιάν Μαρία Βολοντέ, Κλάους Κίνσκι

Επετειακή προβολή 60 ετών από την πρώτη κυκλοφορία της ταινίας, με ψηφιακά αποκατεστημένη κόπια, σε συνεργασία με την Athens Kallithea FC.

Περιοδικές εκθέσεις

Μουσείο Ακρόπολης

Με τις μόνιμες και περιοδικές εκθέσεις τους, τα μουσεία της Αθήνας αναδεικνύονται «πρωταγωνιστές» πολιτισμού και τον Αύγουστο. Ενδεικτικά θυμίζουμε την περιοδική έκθεση «Allspice | Michael Rakowitz & Ancient Cultures» στο Μουσείο Ακρόπολης, μια συνεργασία του Υπουργείου Πολιτισμού, του Μουσείου Ακρόπολης και του ΝΕΟΝ. Με επίκεντρο το πολυδιάστατο έργο του διεθνώς αναγνωρισμένου σύγχρονου καλλιτέχνη Michael Rakowitz, παρουσιάζονται έργα σύγχρονης τέχνης σε διάλογο με αντικείμενα αρχαίων πολιτισμών από τις περιοχές της Μέσης Ανατολής και της νοτιοανατολικής Μεσογείου.

Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο

Η παρουσίαση «Ο κρατήρας του άρχοντα από το Λευκαντί» στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο (ΕΑΜ), στο πλαίσιο της δράσης «Αθέατο Μουσείο», γίνεται ευκαιρία για μια ακόμα επίσκεψη σε ένα από τα σημαντικότερα αρχαιολογικά μουσεία του κόσμου. Ο κρατήρας παρουσιάζεται για πρώτη φορά στην Αθήνα, στην Αίθουσα του Βωμού (αίθ. 34), πριν μεταφερθεί οριστικά στο Αρχαιολογικό Μουσείο της Χαλκίδας «Αρέθουσα». Δυο από τις παρουσιάσεις θα γίνουν στις 24 Αυγούστου ημέρα Κυριακή και στις 27 Αυγούστου ημέρα Τετάρτη, ώρα 13:00 μ.μ. Αρχαιολόγοι και συντηρητές του Μουσείου υποδέχονται τους επισκέπτες στο χώρο της έκθεσης και συνομιλούν μαζί τους για τη συγκλονιστική ταφή του άρχοντα από το Λευκαντί, για τα ομηρικά χαρακτηριστικά της Εποχής του Σιδήρου, καθώς και για την οδύσσεια της συντήρησης ενός από τα πιο δύσκολα και πιο εμβληματικά χάλκινα σκεύη του αρχαίου κόσμου, που συνιστά ένα επίτευγμα τεχνογνωσίας και καινοτόμων εφαρμογών των συντηρητών του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου.

Στο μεταξύ, στο Καφέ του ΕΑΜ, συνεχίζεται η εικαστική έκθεση ΣΥΣΧΕΤΙΣΜΟΙ του καλλιτέχνη Τόνι Μιλάκη, που εγκαινιάστηκε στις 8/8 και θα συνεχιστεί έως τις 5/9. Ο Τ. Μιλάκης τα τελευταία χρόνια διεξάγει μια έρευνα κατά την οποία μελετά την αθηναϊκή πολυκατοικία, «ένα κράμα πρωτοπορίας και παρακμής, κοινωνικού στάτους και οικονομικής επιφάνειας». Γιατί όπως λέει ο ίδιος ο καλλιτέχνης, «πολλές φορές η πραγματικότητα προσφέρει τις καλύτερες ζωγραφικές λύσεις, που ακόμη και το πιο ευφάνταστο μυαλό ενός καλλιτέχνη δεν μπορεί από το τίποτα να τις επινοήσει. Αρκεί να θέλει κανείς να βλέπει και να παρατηρεί τον κόσμο γύρω του».

Επιγραφικό Μουσείο

Στο Επιγραφικό Μουσείο, με τη μεγαλύτερη παγκοσμίως συλλογή αρχαίων ελληνικών επιγραφών, συνεχίζεται η περιοδική έκθεση γλυπτικής «Ηλίας Κάσσης εποίησεν». Δεκαπέντε χρόνια μετά την αφυπηρέτησή του από το Επιγραφικό Μουσείο, ο εικαστικός Ηλίας Κάσσης επιστρέφει με τους πέτρινους ήρωές του. Η έκθεση φιλοξενείται στον χώρο περιοδικών εκθέσεων του Μουσείου, εκεί όπου ο καλλιτέχνης ξεκίνησε την ενασχόληση του με τα γλυπτά της αρχαιότητας, κατασκευάζοντας εκμαγεία για το Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο.

Μουσεία Μπενάκη

Η έκθεση «Δήλος: Γη Εν Πλω» της φωτογράφου Erieta Attali συνεχίζει το «ταξίδι» της στο Μουσείο Μπενάκη Ελληνικού Πολιτισμού (Κουμπάρη 1, Κολωνάκι). Η έκθεση, που περιλαμβάνει 25 εκτυπώσεις μεγάλης κλίμακας της Erieta Attali, μια ταινία μικρού μήκους (7 λεπτών) της Ελισάβετ Τσουχτίδη και μια χαρτογράφηση σχεδιασμένη από τον αρχιτέκτονα Άρη Καφαντάρη, προσκαλεί τους επισκέπτες να αντικρίσουν τη Δήλο όχι μόνον ως έναν προορισμό, αλλά ως ένα πέρασμα: ένα νησί εν πλω ανάμεσα στο φως και τη σκιά, τη Γη και τον ουρανό, το αρχαίο και το αιώνιο.

Στο μεταξύ, στο Μουσείο Μπενάκη (Πειραιώς 138), η έκθεση «In a Bright Green Field» παρουσιάζει έργα 27 δημιουργών κάτω των 40 ετών που διερευνούν πιθανές εκδοχές του μέλλοντος στις οποίες θα μπορούσαν να αναδυθούν ανανεωμένες σχέσεις με τον φυσικό κόσμο και ανοιχτές προσεγγίσεις της κοινότητας. Η έκθεση παρουσιάζει καλλιτέχνες που χρησιμοποιούν ποικίλα μέσα και εξετάζει μερικές από τις πιο συναρπαστικές αναδυόμενες καλλιτεχνικές πρακτικές στην Αθήνα, τη Λευκωσία και την Ευρώπη.

Νωρίτερα αυτόν τον μήνα στο ετήσιο Summer Game Fest στο Λος Άντζελες, η Nyamakop παρουσίασε το τελευταίο της project, το Relooted, ένα platformer παζλ με πλευρική κύλιση – σκεφτείτε τα πρώτα παιχνίδια Tomb Raider ή Prince of Persia – όπου οι παίκτες συμμετέχουν σε μια ομάδα κλεφτών σε στυλ Robin Hood που οργανώνουν περίτεχνες ληστείες για να πάρουν πίσω κλεμμένα αντικείμενα από δυτικά μουσεία και να τα επαναπατρίσουν στους λαούς από τους οποίους τα πήραν.

Όπως αναφέρει η Nyamakop στην καταχώριση του παιχνιδιού στην online αγορά βιντεοπαιχνιδιών Epic Games, το Relooted λαμβάνει χώρα σε ένα εγγύς μέλλον όπου «οι πολιτικές δυνάμεις που θα συμμετάσχουν θα διαπραγματευτούν μια Διατλαντική Συνθήκη Επιστροφών, υποσχόμενες τον επαναπατρισμό αφρικανικών αντικειμένων από μουσεία». Αλλά το πρόβλημα στη συνθήκη είναι ότι ισχύει μόνο για αντικείμενα που βρίσκονται σε «δημόσια έκθεση», οδηγώντας τα μουσεία να παρακάμψουν την απαίτηση τοποθετώντας τα κομμάτια σε αυστηρά φυλασσόμενες ιδιωτικές συλλογές. Και εκεί είναι που μπαίνουν οι παίκτες: εξετάζουν μια δεδομένη εγκατάσταση, κατασκευάζουν προσεκτικά μια διαδρομή εξόδου και, φυσικά, κλέβουν το τεχνούργημα και δραπετεύουν.

Όπως εξήγησε στην Epic σε μια ανάρτηση ο Ben Myres, δημιουργικός διευθυντής του παιχνιδιού, όλα τα αντικείμενα στο Relooted βασίζονται σε πραγματικά κομμάτια από δυτικά μουσεία. Κατά τη δημιουργία των διαφόρων αποστολών, η ομάδα ανάπτυξης αφιέρωσε δύο χρόνια έρευνας, περιορίζοντας τη λίστα με τα κομμάτια, από τα εκατοντάδες που εξακολουθούν να κατέχονται από δυτικά μουσεία, σε κάτι διαχειρίσιμο. «Αναζητήσαμε αντικείμενα με σπουδαίες ιστορίες όσον αφορά το πώς λεηλατήθηκαν», είπε. «Γιατί ήταν σημαντικά για τους ανθρώπους; Οτιδήποτε σχετίζεται με αυτά».

Ως εξήγηση, ο Myres επεσήμανε το τύμπανο Ngadji, ένα ξύλινο τύμπανο που κατασκευάστηκε από τη φυλή Pokomo στην Κένυα για να καλέσει σε λατρεία ή να γιορτάσει την έναρξη της βασιλείας ενός βασιλιά. Κατασχέθηκε από τους Βρετανούς το 1902 και έκτοτε παρέμεινε στις συλλογές του Βρετανικού Μουσείου, παρά τις προσπάθειες των Κενυατών ερευνητών να επιστραφεί το κομμάτι. «Οι πρώτοι Κενυάτες που το είδαν τα τελευταία 100 χρόνια ήταν τη δεκαετία του 2010», είπε ο Myre. «Το άτομο που είδε το τύμπανο ήταν απόγονος του βασιλιά από τον οποίο προήλθε αρχικά. Επομένως, αυτά δεν είναι αντικείμενα που απλώς βρέθηκαν στη σκόνη από αρχαιολόγους. Αυτοί ήταν ακόμα ενεργοί πολιτισμοί»

Σύμφωνα με τον Myre, κάθε αντικείμενο στο παιχνίδι αποδόθηκε πιστά σε ένα τρισδιάστατο μοντέλο με βάση τις διαθέσιμες φωτογραφίες ή σαρώσεις, μια πρόκληση δεδομένου ότι πολλά από τα αντικείμενα είναι απρόσιτα και βρίσκονται εδώ και καιρό σε αποθήκες. Ωστόσο, ενώ τα αντικείμενα βασίζονται σε πραγματικά αντικείμενα, τα μουσεία στο παιχνίδι δεν βασίζονται.

Ενώ το Nyamakop εδρεύει στο Γιοχάνεσμπουργκ της Νότιας Αφρικής, η ομάδα ανάπτυξης περιλαμβάνει άτομα από τη Ζάμπια, τη Ζιμπάμπουε, τη Γκάνα, τη Νιγηρία, την Αιθιοπία και την Τανζανία.

Το “Relooted” είναι το δεύτερο παιχνίδι του στούντιο. Το πρώτο ήταν το “Semblance”, ένα παιχνίδι του 2018 που έγινε το πρώτο πρωτότυπο IP που αναπτύχθηκε στην Αφρική και κυκλοφόρησε ποτέ σε κονσόλα παιχνιδιών Nintendo. Είναι ένας από τους μεγαλύτερους ανεξάρτητους προγραμματιστές παιχνιδιών στην υποσαχάρια Αφρική, σύμφωνα με την ιστοσελίδα του.

«Δεν υπάρχουν πολλές ευκαιρίες για τους ανθρώπους εδώ να δημιουργήσουν επαγγελματικά βιντεοπαιχνίδια», είπε ο Myres. «Οπότε, αν προσφέρετε στους ανθρώπους εδώ αυτή την ευκαιρία, και τυχαίνει να είναι κάτι αφρικανικής έμπνευσης—κάτι που δεν βλέπετε συχνά σε παιχνίδια—ο κόσμος είναι πολύ, πολύ ενθουσιασμένος που θα το κάνετε αυτό».

Το Relooted δεν έχει ακόμη ανακοινώσει ημερομηνία κυκλοφορίας, αλλά μια απεικόνιση του παιχνιδιού είναι ορατή στο τρέιλερ που συνόδευε την ανακοίνωσή του:

Πηγή: ARTnews / Κεντρική φωτογραφία: Nyamakop