Οπτικό μήνυμα για την πορεία της θερμοκρασίας

Το λεωφορείο, διακοσμημένο με χαρακτηριστικές «λωρίδες θέρμανσης», αποτυπώνει την αύξηση της μέσης θερμοκρασίας σε παγκόσμιο επίπεδο από το 1860 έως το 2024. Οι μπλε αποχρώσεις συμβολίζουν ψυχρότερες περιόδους, ενώ οι βαθιές κόκκινες – ιδιαίτερα έντονες στο πίσω μέρος του οχήματος – καταγράφουν το έτος 2024, αναδεικνύοντας την έντονη και ταχεία άνοδο της θερμοκρασίας τις τελευταίες δεκαετίες.

Η ιδέα έχει τις ρίζες της στο διάσημο γραφικό του καθηγητή Ed Hawkins από το Πανεπιστήμιο Reading στη Μεγάλη Βρετανία. Όπως τονίζει ο φυσικός και πρεσβευτής του Ευρωπαϊκού Συμφώνου για το Κλίμα, Νάσος Μάκιος, η επιλογή ενός αστικού λεωφορείου για την προβολή του μηνύματος ήταν συνειδητή: «Αποτελεί μέσο που κινείται εντός της πόλης, το βλέπει πολύς κόσμος και μπορεί να διαδώσει άμεσα το μήνυμα σε ευρύ κοινό».

Στόχος η ευαισθητοποίηση και η εκπαίδευση

Το μήνυμα της κλιματικής αλλαγής αποτυπώνεται με τέτοιο τρόπο ώστε να είναι κατανοητό ακόμη και από παιδιά. Η μετάβαση στη βιώσιμη ανάπτυξη αναδεικνύεται ως προτεραιότητα – μια ανάπτυξη που ικανοποιεί τις σημερινές ανάγκες χωρίς να θέτει σε κίνδυνο το μέλλον των επόμενων γενεών. Το συγκεκριμένο λεωφορείο θα διασχίζει καθημερινά όλο το καλοκαίρι την Καλαμάτα, προβάλλοντας το μήνυμα της περιβαλλοντικής ευαισθητοποίησης και ενισχύοντας τη συζήτηση γύρω από την ανάγκη για αλλαγή στη συμπεριφορά όλων μας.

Η επιλογή της Καλαμάτας, μάλιστα, δεν είναι τυχαία: περιλαμβάνεται στις 100 ευρωπαϊκές πόλεις που έχουν θέσει ως στόχο την κλιματική ουδετερότητα.

Το καλό παράδειγμα του Αστικού ΚΤΕΛ υπογραμμίζει και τον ιδιαίτερο ρόλο που μπορούν να διαδραματίσουν τα μέσα μαζικής μεταφοράς στη μείωση των εκπομπών ρύπων και στη βελτίωση της ποιότητας ζωής μέσω της περιορισμένης χρήσης ιδιωτικών αυτοκινήτων.

Όπως σχολιάζει ο Νάσος Μάκιος: «Υλοποιούμε το project σε μια πόλη που στοχεύει στην κλιματική ουδετερότητα. Κλειδί για την επιτυχία είναι η συνεργασία φορέων και πολιτών σε δράσεις που αναδεικνύουν το στόχο αυτό. Ο όρος ‘κλιματική ουδετερότητα’ χρειάζεται να γίνει πιο κατανοητός ώστε να συνδεθεί με την ουσιαστική βελτίωση της ζωής μας και τον σεβασμό προς το περιβάλλον». Για τον ίδιο, η δράση αυτή συμβάλλει ουσιαστικά και στην εκπαίδευση, η οποία κρίνει ως καθοριστικό στοιχείο για τη διαμόρφωση περιβαλλοντικά ευαισθητοποιημένων πολιτών. «Η εκπαίδευση από μικρή ηλικία, ο συντονισμός των φορέων και η ενημέρωση λειτουργούν ως αλυσίδα» υπογραμμίζει.

Προϋπόθεση η ενεργή συμμετοχή όλων

Η Καλαμάτα ανήκει ήδη στο ευρωπαϊκό δίκτυο των 100 κλιματικά ουδέτερων και έξυπνων πόλεων, αλλά το στοίχημα είναι η κινητοποίηση όλης της κοινωνίας: οργανισμών, πολιτών, επιχειρήσεων και συλλογικών φορέων.

Όπως εξηγεί ο κ. Μάκιος: «Με βάση τα επιστημονικά δεδομένα, ο μετριασμός των επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής είναι ιδιαίτερα δύσκολος. Η ανάγκη προσαρμογής αφορά την Ελλάδα και ολόκληρο τον κόσμο, ενώ η συνεργασία πέραν των ευρωπαϊκών ορίων – με χώρες όπως οι ΗΠΑ και η Κίνα – αποκτά βαρύνουσα σημασία».

Ο Νάσος Μάκιος, μαζί με άλλους 76 Έλληνες πρεσβευτές και 1.132 συνολικά στην Ευρωπαϊκή Ένωση, καθώς και 50 εταιρικούς εταίρους, δραστηριοποιούνται εθελοντικά στην ενημέρωση, εκπαίδευση και ανάδειξη καλών πρακτικών για τον μετριασμό και την προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή, όπως επίσης και για την προστασία του περιβάλλοντος.

Για περισσότερες πληροφορίες, οι πολίτες μπορούν να σκανάρουν το QR code που υπάρχει στο λεωφορείο ή να επισκεφθούν τον σύνδεσμο.

Δεν ξέρω πως θα καταλάβει ποιο μέσο είναι το ταιριαστό γι’ αυτόν να ανέβει ενώ έχει τα μάτια του κλειστά. Ανησυχώ και εύχομαι να ήξερα σε ποιο θα επιβιβαστεί, για να μιλήσω μόνη μου δυνατά και να αναγγείλω το 608, παραδείγματος χάρη. Ξαναφαντάζομαι πως ακούει καλά, παραπάνω από καλά, σχεδόν πιστεύω πως έχει ταλέντο στην ακοή. Χρήσιμος άνθρωπος. Κοιτάζω την ώρα, αυτόν και τις αφίξεις των λεωφορείων (εμένα με εξυπηρετούν μόνο τα λεωφορεία). Σύμφωνα με τις αφίξεις, η επόμενη ευκαιρία μου να είμαι στην ώρα μου, στην ώρα μου μισή ώρα αργότερα, φτάνει σε 19’. Έχω σχεδόν 20’ να φανταστώ ποιος είναι αυτός ο κύριος, να παρατηρήσω τις πλάτες του, να καταλάβω αν γέρνει από κούραση ή επειδή κάποιος ή/και κάτι έχει εγκατασταθεί στις πλάτες του. Έχω 20’ να επινοήσω μια ιστορία γιατί φοβάμαι πως δε θα τον προλάβω, δε θα τον δω ούτε να σηκώνει το κεφάλι ή/και τους ώμους του.

Συνήθως δεν κολλάει η φαντασία μου σε μόνο έναν άνθρωπο. Εννοώ πως τις περισσότερες φορές μπερδεύομαι και μπλέκονται στη φαντασία μου οι ιστορίες παραπάνω από δύο ανθρώπων, που τελικά γίνονται ένας, με μια ιστορία, με περιπέτειες όμως και δυσκολίες πολλών συνανθρώπων τους ταυτόχρονα. Αυτός εδώ όμως, είναι ένας και παρόλο που είναι ένας, οι περιπέτειές του φαντάζομαι πως θα ανήκαν σε τρεις και οι δυσκολίες του σε άλλους τρεις, μπορεί και τέσσερις. Θέλω να τον ελαφρύνω, να δώσω κάποιες απ’ τις δυσκολίες του σε κάποιον άλλον που κάθεται στη στάση. Δε βρίσκω κανέναν να το αξίζει και επιλέγω να μην απογοητευτώ. Μου μένουν 12’. Μου μένουν 12’ για να φανταστώ ένα τέλος. Σκέφτηκα να μπω ακόμα και στο τρόλεϊ που θα διαλέξει κι ας μην εξυπηρετούμαι, να κατέβω λίγο πιο κάτω και να περιμένω το λεωφορείο που θα με πάει σ’ αυτό που λέω δουλειά. Σκέφτηκα πως αν τελικά προλάβαινα να τον δω να ανεβαίνει σε κάποιο από τα έξι μέσα, αν τον έβλεπα να ανοίγει τα μάτια του, να κάθεται σε κάποια άδεια θέση, να συνεχίζει να έχει κλειστά μάτια στην ευθεία του ή προς τα πάνω, να κουνιέται, να σηκώνει το πόδι του με μια ευκολία που σίγουρα δεν είχα φανταστεί, σκέφτηκα πως θα είχε έρθει το τέλος που έψαχνα, ένα τέλος σαν όλα τα άλλα σε κάθε στάση λεωφορείων και τρόλεϊ. Σκέφτηκα γύρω στα 3’ πως θα ήθελα με όλη μου τη δύναμη να αποφύγω ένα τέτοιο τέλος, αποφάσισα να μείνω και να προλάβω να κλείσω τα μάτια να μην το δω. Μου μένουν 4’, είναι λίγα, πρώτη φορά δε με ανακουφίζει που είναι λίγα. Θα πάω πιο κοντά του, μπορεί να μυρίσω κάτι, όσο διαφορετικό το φαντάζομαι, όσο διαφορετικό θέλω για να του αξίζει μια ιστορία με ένα καλύτερο τέλος. 

Το λεωφορείο στρίβει, αλλάζει λεωφόρο, πλησιάζει, ο αριθμός 1 αναβοσβήνει στις αφίξεις. Ήρθε η ώρα να περιμένω τους πρώην επιβάτες να κατέβουν, να μπλεχτώ με τους νυν, να επιβιβαστώ και να κοιτάξω έξω στη στάση, να τον δω στο ίδιο ακριβώς σημείο. Εγώ όμως φαντάζομαι. Φαντάζομαι πως με κλειστά μάτια πλησιάζει το λεωφορείο, το ίδιο με το δικό μου, το ίδιο λεωφορείο που είναι μέρος μιας ρουτίνας που μοιράζεται ανάμεσα σε όρθιους και καθήμενους, μιας ρουτίνας που θυμίζει, που μου θυμίζει ότι δε δυσκολευόμαστε μόνοι, ούτε εγώ ούτε κι αυτός. Φαντάζομαι πως περιμένει κι αυτός για την αποβίβαση των πρώην επιβατών, πως είναι ο τελευταίος νυν επιβάτης που σηκώνει το πόδι του για να επιβιβαστεί. Φαντάζομαι πως από τη δική του ρουτίνα λείπει η επικύρωση του εισιτηρίου και είμαι σχεδόν σίγουρη πως δεν κάθεται, πως έχει συνηθίσει τόσο πολύ εκείνο το βάρος, που μια άδεια θέση δεν του προσφέρει απολύτως καμία ανακούφιση. Τώρα λοιπόν τον βλέπω καθαρά στο μυαλό μου και μπροστά μου, να στέκεται με τα κλειστά του μάτια προς τα κάτω, χωρίς όμως να κοιτάζει κάτω και για τις επόμενες στάσεις να κάνει άκρη για να ξαναγίνει αυτή η ανταλλαγή πρώην και νυν επιβατών. Μέχρι και αυτή τη στιγμή, δεν έχω φανταστεί πως μπορεί να κατέβω νωρίτερα από αυτόν, πως μπορεί αυτός να κατέβει στην πιο συνηθισμένη στάση της γης, πως ούτε μέσα στο κοινό μας δρομολόγιο δε θα προλάβω να του βρω ένα τέλος. 

Ο κύριος αυτός θα κατέβει δύο στάσεις πριν από εμένα. Θα κατέβει σε μια γνωστή πολύχρωμη πλατεία. Θα κοιτάξω από το παράθυρο μέχρι να τον χάσω, μέχρι να μην είμαι ικανή να δω άλλο λόγω της αύξησης της απόστασης μεταξύ μας, αλλά θα προλάβω. Θα προλάβω να τον δω να συναντάει κάποιον άλλον που κάθεται σε ένα παγκάκι, θα προλάβω να τον δω να κάθεται, να κάθεται μαζί του για να νιώσει ανακούφιση.