Ο καρκίνος του πνεύμονα εξακολουθεί να αποτελεί την πρώτη αιτία θανάτου από καρκίνο παγκοσμίως, με περισσότερους από 1,8 εκατομμύρια θανάτους το 2022. Παρότι συνδέεται στενά με το κάπνισμα, οι ειδικοί επισημαίνουν ότι χιλιάδες άνθρωποι που δεν έχουν καπνίσει ποτέ προσβάλλονται επίσης από τη νόσο. Σύμφωνα με πρόσφατη δημοσίευση στο έγκριτο περιοδικό JAMA, το 15% έως 20% των διαγνώσεων καρκίνου του πνεύμονα αφορά μη καπνιστές — δηλαδή άτομα που έχουν καπνίσει λιγότερα από 100 τσιγάρα στη ζωή τους.

Όπως σημειώνουν οι καθηγητές της Ιατρικής Σχολής ΕΚΠΑ, Θεοδώρα Ψαλτοπούλου, Αλεξάνδρα Σταυροπούλου και Θάνος Δημόπουλος, τα νέα δεδομένα ανατρέπουν την εικόνα του “καρκίνου του καπνιστή” και επιβάλλουν ευρύτερη ενημέρωση και πρόληψη.

Ποιοι κινδυνεύουν περισσότερο

Τα επιδημιολογικά στοιχεία δείχνουν ότι ο καρκίνος του πνεύμονα σε μη καπνιστές πλήττει συχνότερα γυναίκες, συνήθως γύρω στα 67 έτη — ελαφρώς νεότερες σε σχέση με όσους έχουν ιστορικό καπνίσματος.

Η γεωγραφική κατανομή παρουσιάζει επίσης μεγάλες διαφοροποιήσεις: στην Ταϊβάν, το 83% των περιστατικών αφορά γυναίκες, ενώ άτομα ασιατικής καταγωγής εμφανίζουν υψηλότερη επίπτωση της νόσου σε σύγκριση με άλλες πληθυσμιακές ομάδες.

Παράγοντες κινδύνου: από το ραδόνιο έως τη ρύπανση

Η επιστημονική κοινότητα στρέφει την προσοχή της στους περιβαλλοντικούς και γενετικούς παράγοντες που φαίνεται να συμβάλλουν στην εμφάνιση της νόσου στους μη καπνιστές.

· Το ραδόνιο, φυσικό ραδιενεργό αέριο που απελευθερώνεται από το υπέδαφος, θεωρείται ισχυρός καρκινογόνος παράγοντας και ευθύνεται για έως και 21.000 θανάτους ετησίως στις ΗΠΑ.

· Η ατμοσφαιρική ρύπανση, που υπερβαίνει τα ασφαλή όρια για το 99% του παγκόσμιου πληθυσμού, αυξάνει τον κίνδυνο εμφάνισης αδενοκαρκινώματος, του συχνότερου τύπου καρκίνου πνεύμονα στους μη καπνιστές.

· Το παθητικό κάπνισμα αυξάνει τον κίνδυνο κατά 28%, ενώ ο αμίαντος και η σιλικόνη έχουν επίσης ενοχοποιηθεί.

· Τέλος, το οικογενειακό ιστορικό καρκίνου του πνεύμονα σε συγγενή πρώτου βαθμού αυξάνει τον κίνδυνο κατά 51%.

Γονιδιακές μεταλλάξεις και εξατομικευμένες θεραπείες

Ο καρκίνος του πνεύμονα στους μη καπνιστές διαφέρει σε μοριακό επίπεδο από εκείνον των καπνιστών. Περίπου 60% έως 80% των όγκων ανήκουν στον τύπο του αδενοκαρκινώματος, με χαμηλότερο συνολικό φορτίο μεταλλάξεων, αλλά πολύ περισσότερες στοχεύσιμες γονιδιακές αλλοιώσεις.

· Οι μεταλλάξεις στο γονίδιο EGFR εμφανίζονται στο 40%-60% των μη καπνιστών, έναντι μόλις 10% στους καπνιστές.

· Οι αναδιατάξεις του γονιδίου ALK είναι έως πέντε φορές συχνότερες.

Αυτές οι μεταλλάξεις έχουν τεράστια κλινική σημασία, καθώς επιτρέπουν εξατομικευμένες θεραπείες με στοχεύσιμους αναστολείς τυροσινικής κινάσης, που μπορούν να παρατείνουν την επιβίωση ακόμη και πάνω από 3 έως 5 χρόνια σε προχωρημένα στάδια.

Από τη διάγνωση στη θεραπεία

Η διάγνωση βασίζεται σε σύγχρονες απεικονιστικές μεθόδους — όπως αξονική τομογραφία, PET/CT και μαγνητική εγκεφάλου — σε συνδυασμό με βιοψία για ιστολογική επιβεβαίωση. Η μοριακή ανάλυση των δειγμάτων έχει καταστεί πλέον απαραίτητη, καθώς επιτρέπει τον εντοπισμό μεταλλάξεων που καθοδηγούν τη θεραπεία.

Η θεραπευτική στρατηγική εξαρτάται από το στάδιο και το γενετικό προφίλ του όγκου:

· Χειρουργική επέμβαση στα πρώιμα στάδια, συχνά σε συνδυασμό με επικουρική στοχευμένη θεραπεία.

· Στοχευμένες θεραπείες πρώτης γραμμής σε προχωρημένη νόσο, με πολύ καλύτερα αποτελέσματα από τη χημειοθεραπεία.

· Ανοσοθεραπεία με πιο περιορισμένο ρόλο στους μη καπνιστές, ιδίως όταν υπάρχουν μεταλλάξεις που μειώνουν την ανταπόκριση.

Καθυστέρηση διάγνωσης και ανάγκη για προσυμπτωματικό έλεγχο

Παρά τις σημαντικές ιατρικές εξελίξεις, η διάγνωση συχνά καθυστερεί. Περισσότεροι από 4 στους 10 μη καπνιστές διαγιγνώσκονται σε προχωρημένα στάδια (III ή IV), όταν η χειρουργική αντιμετώπιση δεν είναι πλέον δυνατή. Στις ΗΠΑ δεν υπάρχει ακόμη πρόγραμμα προληπτικού ελέγχου για μη καπνιστές, ωστόσο χώρες όπως η Ταϊβάν έχουν ήδη εφαρμόσει προσυμπτωματικό έλεγχο σε άτομα με οικογενειακό ιστορικό, με αποτέλεσμα το 95% των διαγνώσεων να γίνεται σε πρώιμο και αντιμετωπίσιμο στάδιο.

Το ψυχολογικό βάρος και το κοινωνικό στίγμα

Πέρα από την ιατρική διάσταση, οι ασθενείς συχνά αντιμετωπίζουν και ένα αόρατο βάρος: το στίγμα.
Η ευρέως διαδεδομένη αντίληψη ότι ο καρκίνος του πνεύμονα αφορά «μόνο καπνιστές» μπορεί να οδηγήσει σε ενοχές και κοινωνική απομόνωση για όσους νοσούν χωρίς να έχουν καπνίσει ποτέ. Η ενημέρωση και η ευαισθητοποίηση του κοινού είναι κρίσιμες, ώστε οι ασθενείς να μην αισθάνονται υπεύθυνοι για την ασθένειά τους και να λαμβάνουν την στήριξη και την κατανόηση που χρειάζονται.

Μία διαφορετική νόσος που απαιτεί διαφορετική ματιά

Ο καρκίνος του πνεύμονα σε μη καπνιστές δεν είναι σπάνιος και δεν πρέπει να υποτιμάται. Αποτελεί διακριτή κλινική οντότητα, με διαφορετικά αίτια, γενετικά χαρακτηριστικά και θεραπευτικές προσεγγίσεις. Η έγκαιρη αναγνώριση των συμπτωμάτων και η αξιοποίηση της εξατομικευμένης ιατρικής προσφέρουν σήμερα πραγματικές ελπίδες επιβίωσης.

Η απουσία ιστορικού καπνίσματος δεν σημαίνει απουσία κινδύνου — και αυτό είναι ίσως το πιο σημαντικό μήνυμα που πρέπει να περάσει στη δημόσια υγεία.

Η σημασία της πρώιμης διάγνωσης

Ο καρκίνος του πνεύμονα παραμένει ένας από τους πιο θανατηφόρους τύπους καρκίνου παγκοσμίως. Ωστόσο, η πρώιμη ανίχνευσή του μπορεί να κάνει τη διαφορά. Η αξονική τομογραφία (CT) χαμηλής δόσης έχει αναδειχθεί ως το πιο αποτελεσματικό εργαλείο για την προσυμπτωματική διάγνωση της νόσου, επιτρέποντας την ανίχνευσή της σε αρχικά στάδια, όταν η θεραπεία είναι πιο αποτελεσματική και τα ποσοστά επιβίωσης αυξημένα.

Στις Ηνωμένες Πολιτείες, οι επίσημες οδηγίες συνιστούν ετήσιο έλεγχο με αξονική χαμηλής δόσης για καπνιστές ή πρώην καπνιστές ηλικίας 50 έως 80 ετών με ιστορικό καπνίσματος τουλάχιστον 20 “pack-years”. Ωστόσο, αυτή η πρακτική –παρά τα οφέλη της– προκαλεί ανησυχίες σχετικά με την έκθεση σε ακτινοβολία, την οικονομική επιβάρυνση και το άγχος που μπορεί να συνοδεύει την ετήσια επανάληψη των εξετάσεων.

Η μελέτη που αλλάζει τα δεδομένα

Ερευνητική ομάδα της Θεραπευτικής Κλινικής του Νοσοκομείου «Αλεξάνδρα» της Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ, με τη συμμετοχή των Δρ. Μαρίας Καπαρέλου (Παθολόγου – Ογκολόγου), Θεοδώρας Ψαλτοπούλου (Καθηγήτριας Θεραπευτικής, Επιδημιολογίας και Προληπτικής Ιατρικής) και του Καθηγητή Θάνου Δημόπουλου, διερεύνησε εάν μια λιγότερο συχνή παρακολούθηση μπορεί να διατηρήσει τα οφέλη του προσυμπτωματικού ελέγχου, περιορίζοντας παράλληλα την επιβάρυνση για το άτομο και το σύστημα υγείας.

Η μελέτη, που δημοσιεύθηκε πρόσφατα στο JAMA Network Open, βασίστηκε σε τρία προηγμένα μοντέλα προσομοίωσης από τις ΗΠΑ και τον Καναδά, και αξιολόγησε διαφορετικά σενάρια ελέγχου, λαμβάνοντας υπόψη παράγοντες όπως η ηλικία, το φύλο και το ιστορικό καπνίσματος.

Δύο χρόνια αντί για ένα: Ίδια προστασία, λιγότερη επιβάρυνση

Τα αποτελέσματα της μελέτης ήταν ιδιαίτερα ενθαρρυντικά. Για άτομα ηλικίας 50 έως 60 ετών με μικρότερο ιστορικό καπνίσματος (κάτω από 30 pack-years), η αξονική τομογραφία κάθε δύο χρόνια προσφέρει σχεδόν το ίδιο προληπτικό όφελος με την ετήσια εξέταση. Συγκεκριμένα, καταγράφεται πρόληψη του 96% των θανάτων που θα απέτρεπε ο ετήσιος έλεγχος.

Την ίδια στιγμή, ο αριθμός των αξονικών μειώνεται κατά 21%, γεγονός που μεταφράζεται σε μικρότερη έκθεση στην ακτινοβολία, λιγότερη ψυχολογική πίεση και χαμηλότερο κόστος – τόσο για το σύστημα υγείας όσο και για τον ασθενή.

Όταν αυξάνεται ο κίνδυνος, αυξάνεται και η συχνότητα

Η ευελιξία της στρατηγικής αυτής επιτρέπει την προσαρμογή της συχνότητας του ελέγχου ανάλογα με τον ατομικό κίνδυνο. Για ασθενείς μεγαλύτερης ηλικίας ή με υψηλότερη καπνιστική επιβάρυνση (π.χ. άνω των 30 pack-years), το ετήσιο σκανάρισμα εξακολουθεί να θεωρείται η πλέον κατάλληλη προσέγγιση, λόγω της αυξημένης πιθανότητας εμφάνισης της νόσου.

Οικονομική βιωσιμότητα και μεγαλύτερη συμμόρφωση

Η οικονομική ανάλυση που συνοδεύει τη μελέτη δείχνει ότι το ετήσιο πρόγραμμα ελέγχου δεν είναι πάντα η πιο αποδοτική επιλογή. Αντίθετα, τα ευέλικτα προγράμματα που ξεκινούν με διετείς εξετάσεις και προσαρμόζονται ανάλογα με την ηλικία και το ιστορικό του ατόμου, αποδεικνύονται πιο αποτελεσματικά από πλευράς κόστους.

Παράλληλα, η έρευνα υπογραμμίζει ένα κρίσιμο πρακτικό ζήτημα: τα ποσοστά συμμετοχής σε ετήσιο επαναλαμβανόμενο έλεγχο παραμένουν χαμηλά, ακόμη και σε χώρες όπου το πρόγραμμα καλύπτεται ασφαλιστικά. Αυτό ενισχύει τη σημασία υιοθέτησης πιο ευέλικτων και προσαρμοσμένων μοντέλων πρόληψης, που ανταποκρίνονται καλύτερα στις ανάγκες του πληθυσμού και ενισχύουν τη συμμόρφωση.

Η πρόληψη μπορεί να γίνει πιο «έξυπνη»

Η μελέτη έρχεται να ενισχύσει τη λογική μιας πιο στοχευμένης και βιώσιμης πρόληψης για τον καρκίνο του πνεύμονα. Για τα άτομα μέτριου κινδύνου, η διετής αξονική τομογραφία φαίνεται να προσφέρει σχεδόν τα ίδια πλεονεκτήματα με τον ετήσιο έλεγχο, χωρίς τις ίδιες επιβαρύνσεις.

Αυτή η προσαρμοσμένη προσέγγιση μπορεί να αποτελέσει πολύτιμο εργαλείο στα χέρια των συστημάτων υγείας που αναζητούν τρόπους να συνδυάσουν την αποτελεσματικότητα με την εξοικονόμηση πόρων. Και το σημαντικότερο: ανοίγει τον δρόμο για μια πιο ανθρώπινη, εφικτή και αποδοτική στρατηγική πρόληψης για χιλιάδες ανθρώπους.

Ο καρκίνος του πνεύμονα είναι από τις πιο συχνές και θανατηφόρες μορφές καρκίνου παγκοσμίως. Το καλό νέο που μας μεταφέρει η επιστημονική κοινότητα είναι πως ο προληπτικός έλεγχος μπορεί να συμβάλει στην έγκαιρη διάγνωση και στη βελτίωση της πρόγνωσης. Ομάδα ιατρών του ΕΚΠΑ, Θεοδώρα Ψαλτοπούλου, Παθολόγος, Καθηγήτρια Θεραπευτικής-Επιδημιολογίας-Προληπτικής Ιατρικής, η Δρ. Μαρία Καπαρέλου, Παθολόγος – Ογκολόγος και Θάνος Δημόπουλος, τ. Πρύτανης ΕΚΠΑ, Καθηγητής Θεραπευτικής – Ογκολογίας – Αιματολογίας, Διευθυντής Θεραπευτικής Κλινικής μας βοηθούν να κατανοήσουμε τις πρόσφατες διεθνείς οδηγίες για τον προσυμπτωματικό έλεγχο.

Σε ποιους συστήνεται ο προληπτικός έλεγχος για καρκίνο των πνευμόνων

Σύμφωνα με τις αναθεωρημένες διεθνείς οδηγίες, προληπτικός έλεγχος για καρκίνο των πνευμόνων συνιστάται σε ανθρώπους ηλικίας 50-80 ετών που είναι ενεργοί ή πρώην καπνιστές και σε όσους έχουν ιστορικό καπνίσματος τουλάχιστον 20 πακέτα-έτη (π.χ., ένα πακέτο την ημέρα για 20 χρόνια ή δύο πακέτα για 10 χρόνια). Οι παραπάνω θεωρείται ότι ανήκουν σε ομάδες υψηλού κινδύνου, ωστόσο οι ειδικοί επισημαίνουν κάτι εξίσου σημαντικό, ότι υπάρχουν κίνδυνοι, όπως τα ψευδώς θετικά αποτελέσματα, που μπορεί να οδηγήσουν σε περιττές επεμβάσεις, και η ακτινοβολία από τη συχνή απεικόνιση.

Η υπολογιστική τομογραφία χαμηλής δόσης (LDCT) είναι η βασικήεξέταση. Πρόκειται για μια ανώδυνη και χαμηλής ακτινοβολίας εξέταση που μπορεί να εντοπίσει τον καρκίνο σε πρώιμο στάδιο, πριν εμφανιστούν συμπτώματα.

Ένα πρόσθετο όφελος από τον προσυμπτωματικό έλεγχο

​Ο προσυμπτωματικός έλεγχος για καρκίνο του πνεύμονα προσφέρει μια κρίσιμη ευκαιρία για την υποστήριξη της διακοπής του καπνίσματος. Το κάπνισμα ευθύνεται για σχεδόν 9 στους 10 θανάτους από καρκίνο των πνευμόνων, αλλά η διακοπή του είναι εξαιρετικά δύσκολη. Σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα δεδομένα από τα Κέντρα Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων των ΗΠΑ, μόνο περίπου το 9% των ενηλίκων καπνιστών κατάφεραν να διακόψουν επιτυχώς το κάπνισμα τον τελευταίο χρόνο.​

Μελέτες έχουν δείξει ότι η έγκαιρη ανίχνευση μέσω τακτικών προσυμπτωματικών ελέγχων με αξονική τομογραφία χαμηλής δόσης μπορεί να μειώσει τον κίνδυνο θανάτου από καρκίνο των πνευμόνων σε άτομα με ιστορικό βαριάς καπνιστικής συνήθειας. Δεδομένου ότι το 60% των ατόμων που πληρούν τα κριτήρια για ετήσιο προσυμπτωματικό έλεγχο καρκίνου των πνευμόνων εξακολουθούν να καπνίζουν, η Ομάδα Εργασίας Προληπτικών Υπηρεσιών των ΗΠΑ και άλλες ιατρικές ομάδες συνιστούν στους παρόχους υγειονομικής περίθαλψης να χρησιμοποιούν τον έλεγχο ως ευκαιρία για να προσφέρουν συμβουλές και στήριξη για τη διακοπή του καπνίσματος.​

Σύμφωνα με μεγάλη κλινική μελέτη που διεξήχθη στο Χιούστον των ΗΠΑ και δημοσιεύθηκε πρόσφατα, ένα ολοκληρωμένο πρόγραμμα που συνδυάζει εντατική συμβουλευτική και φαρμακευτική αγωγή διακοπής του καπνίσματος μπορεί να είναι ιδιαίτερα αποτελεσματικό.

Η μελέτη συμπεριέλαβε πάνω από 600 ενήλικες καπνιστές. Μετά από μια περίοδο θεραπείας 3 μηνών, σχεδόν το 40% των συμμετεχόντων που έλαβαν μέρος σε ένα εντατικό πρόγραμμα διακοπής του καπνίσματος είχαν σταματήσει το κάπνισμα και δεν είχαν υποτροπιάσει. Περίπου δε το 25% αυτών που παραπέμφθηκαν σε τηλεφωνική γραμμή υποστήριξης διακοπής του καπνίσματος πέτυχαν το ίδιο αποτέλεσμα.​

Η μελέτη αυτή, που διεξήχθη σε κλινική θεραπείας καπνίσματος στο Houston, συμπεριέλαβε 630 άτομα που κάπνιζαν κατά μέσο όρο 20 τσιγάρα την ημέρα. Οι συμμετέχοντες χωρίστηκαν τυχαία σε τρεις ομάδες θεραπείας:​

Παραπομπή σε τηλεφωνική γραμμή υποστήριξης: Οι συμμετέχοντες παραπέμφθηκαν σε τηλεφωνική γραμμή για σύντομη συμβουλευτική διακοπής του καπνίσματος και έλαβαν 12 εβδομάδες τυπικής θεραπείας υποκατάστασης νικοτίνης.​

Υποστήριξη από ακτινολόγο: Οι συμμετέχοντες παραπέμφθηκαν σε τηλεφωνική γραμμή, αλλά έλαβαν βοήθεια από τον ακτινολόγο του προσυμπτωματικού ελέγχου για την επιλογή και διαχείριση των φαρμάκων διακοπής του καπνίσματος.​

Ολοκληρωμένη φροντίδα: Οι συμμετέχοντες έλαβαν εντατική συμβουλευτική από εξειδικευμένους επαγγελματίες και ιατρικό προσωπικό και προσφέρθηκαν διάφορα φάρμακα, συμπεριλαμβανομένων συνδυασμών φαρμάκων διακοπής του καπνίσματος. Το πρόγραμμα θεραπείας παρέχεται στην ίδια κλινική όπου οι συμμετέχοντες υποβλήθηκαν στην εξέταση προσυμπτωματικού ελέγχου.​

Οι συμμετέχοντες στην ομάδα ολοκληρωμένης φροντίδας είχαν τον ίδιο σύμβουλο καθ’ όλη τη διάρκεια του προγράμματος και έλαβαν κατά μέσο όρο οκτώ συνεδρίες συμβουλευτικής.​

Αυτό που αξίζει να κρατήσουμε από τα παραπάνω είναι ότι ποτέ δεν είναι αργά για να κόψουμε το τσιγάρο και πως εάν ανήκουμε στην ομάδα υψηλού κινδύνου είναι καλό να το συζητήσουμε με τον γιατρό μας ώστε να μας παραπέμψει στη σχετική προληπτική εξέταση για τον καρκίνο του πνεύμονα.

Ο καρκίνος του πνεύμονα, όπως και όλες σχεδόν οι μορφές καρκίνου, έχει «βεβαρυμμένο» παρελθόν καθώς μέχρι πριν από λίγα χρόνια, τόσο οι θεραπευτικές επιλογές, όσο και οι μέθοδοι προσυμπτωματικού ελέγχου ήταν περιορισμένες. Σήμερα, έχουν γίνει άλματα και τα νέα για τη θεραπεία πολλών μορφών καρκίνου είναι αισιόδοξα. Ακόμη πιο αισιόδοξο είναι το γεγονός ότι υπάρχει μία εξέταση που μπορεί να εντοπίσει τον καρκίνο του πνεύμονα σε αρχικά στάδια, αυξάνοντας εντυπωσιακά τις πιθανότητες για αποτελεσματική θεραπεία.

Με αφορμή τον Νοέμβριο, μήνα ενημέρωσης για τον καρκίνο του πνεύμονα, συζήτησα με την Κορίνα Πατέλη-Μπελ, την ιδρύτρια του φορέα «FairLife-Φροντίδα και Πρόληψη για τον καρκίνο του πνεύμονα». Πρόκειται για τον πρώτο μη κερδοσκοπικό κοινωνικό φορέα στην Ελλάδα – μέλος των ΕΛΛΟΚ, Ένωση Ασθενών Ελλάδος, LUCE, ELF, GLCC, LCAM και IASLC – που ασχολείται αποκλειστικά με τον καρκίνο του πνεύμονα και δημιουργήθηκε στη μνήμη του συζύγου της, SimonBell που έχασε τη μάχη με τον καρκίνο του πνεύμονα τον Αύγουστο του 2020.

Ο προσυμπτωματικός έλεγχος για τον καρκίνο του πνεύμονα

Η μόνη εξέταση που μπορεί να επιτύχει το διπλό ζητούμενο της ελάχιστης επιβάρυνσης για τον οργανισμό και της αξιοπιστίας στη διάγνωση είναι η αξονική τομογραφία χαμηλής δόσης (LDCT). Η εξέταση αυτή έχει αποδειχτεί πιο ευαίσθητη από την απλή ακτινογραφία θώρακος και η δόση ακτινοβολίας είναι 6-7 φορές πιο χαμηλή από την κλασική αξονική τομογραφία θώρακος.

Προτείνεται σε όλους;

Μελέτες έχουν γίνει μέχρι στιγμής, όπως η κλινική μελέτη National Lung Screen Trial-NLST, επιβεβαιώνουν το όφελος της εξέτασης αυτής σε ανθρώπους που ανήκουν σε ομάδες υψηλού κινδύνου για εμφάνιση καρκίνου του πνεύμονα. Τόσο στις ΗΠΑ όσο και ορισμένες χώρες της Ευρώπης η αξονική τομογραφία χαμηλής δόσης προτείνεται ως ετήσιος προληπτικός έλεγχος για ασθενείς υψηλού κινδύνου:

– Με ηλικία 50 – 80 ετών

– Με ιστορικό καπνίσματος (1 πακέτο ημερησίως για 20 έτη ή 2 πακέτα για 10 χρόνια)

– Νυν καπνιστές ή άτομα που έχουν διακόψει το κάπνισμα τα τελευταία 15 χρόνια

– Άτομα με προσωπικό ή οικογενειακό ιστορικό καρκίνου του πνεύμονα

Πρόκειται για μία εξέταση με πολύ σημαντικό όφελος από την εντόπιση ενός καρκίνου σε πρώιμα στάδια.

Είναι έγκυρη;

Κάθε προσυμπτωματικός έλεγχος έχει ένα μικρό ποσοστό λάθος αποτελέσματος. Γι’ αυτό και η αξονική χαμηλής δόσης δεν προτείνεται ως ο μοναδικός έλεγχος αλλά στο πλαίσιο ενός γενικότερου τσεκ απ που θα σχεδιάσει ο γιατρός σας, ο οποίος θα εκτιμήσει και τα αποτελέσματα.

Γιατί είναι τόσο σημαντική η έγκαιρη διάγνωση του καρκίνου του πνεύμονα

Η έγκαιρη διάγνωση του καρκίνου του πνεύμονα είναι κρίσιμη για την αποτελεσματική θεραπεία και την αύξηση των ποσοστών επιβίωσης. Ας μην ξεχνάμε ότι ο καρκίνος του πνεύμονα είναι μεν μία από τις πιο θανατηφόρες μορφές καρκίνου, αλλά η έγκαιρη διάγνωση μπορεί να βελτιώσει σημαντικά τα ποσοστά επιβίωσης. Επιπλέον, είναι τόσο σημαντικές οι εξελίξεις στις νεότερες ογκολογικές θεραπείες, που ο καρκίνος μπορεί να γίνει μία διαχειρίσιμη, χρόνια νόσος.

Τι είναι η εξέταση Αξονικής Τομογραφίας Χαμηλής Ακτινοβολίας (LDCT)

Η Αξονική Τομογραφία Χαμηλής Ακτινοβολίας (LDCT) είναι μια εξέταση που μπορεί να ανιχνεύσει τον καρκίνο του πνεύμονα σε πρώιμο στάδιο. Απευθύνεται κυρίως σε άτομα υψηλού κινδύνου, όπως καπνιστές ή πρώην καπνιστές ηλικίας 50-80 ετών με ιστορικό βαρύ καπνίσματος. Στην Ελλάδα, η εξέταση μπορεί να γίνει σε μεγάλα νοσοκομεία και ιδιωτικές κλινικές.

Εφόσον πληρούνται τα κριτήρια για παραπομπή από ειδικό γιατρό, το κόστος της εξέτασης LDCT καλύπτεται από τα δημόσια ταμεία και ο ασφαλισμένος πληρώνει μόνο το ποσοστό της συμμετοχής.

Ο καρκίνος του πνεύμονα αποτελεί πλέον την 1η αιτία θανάτου από καρκίνο στη χώρα μας, γεγονός που υπογραμμίζει τη σημασία του αποτελεσματικού προσυμπτωματικού ελέγχου. Σε αυτό το πλαίσιο, η 7η Πνευμονολογική Κλινική του Γενικού Νοσοκομείου «Σωτηρία» αναζητά 200 εθελοντές, κυρίως γυναίκες και ασθενείς με δύσκολη πρόσβαση σε υπηρεσίες υγείας, που θα πάρουν μέρος στο ευρωπαϊκό πρόγραμμα «Solace» για την ενίσχυση του προσυμπτωματικού ελέγχου για τον καρκίνο του πνεύμονα.

Τα κριτήρια για τη συμμετοχή των εθελοντών

Οι εθελοντές θα πρέπει να είναι ενεργοί ή πρώην καπνιστές, που έχουν διακόψει το κάπνισμα λιγότερα από 15 χρόνια πριν. Υποψήφιοι είναι άντρες και γυναίκες ηλικίας 50 έως 74 ετών, που καπνίζουν ένα πακέτο τσιγάρα την ημέρα για διάστημα πάνω από 20 χρόνια ή δύο πακέτα την ημέρα για 10 χρόνια.
Η συμμετοχή στο πρόγραμμα πρόληψης για τον καρκίνο του πνεύμονα δεν έχει κανένα κόστος για τους συμμετέχοντες οι οποίοι χρειάζεται μόνο να έχουν ενεργό ΑΜΚΑ.

Οι εξετάσεις που περιλαμβάνει το πρόγραμμα προσυμπτωματικού ελέγχου

Ο έλεγχος είναι ανώδυνος και αφορά σε σπιρομέτρηση και αξονική τομογραφία θώρακος χαμηλής δόσης ακτινοβολίας. Μετά τις αρχικές εξετάσεις, θα γίνει επανεκτίμηση και ενημέρωση των αποτελεσμάτων και θα δοθούν οι ανάλογες οδηγίες από τους γιατρούς.

Η αξονική τομογραφία θώρακος χαμηλής δόσης ακτινοβολίας θεωρείται σήμερα ως αξιόπιστη εξέταση προσυμπτωματικού ελέγχου για τον καρκίνο του πνεύμονα για άτομα που ανήκουν στις ομάδες υψηλού κινδύνου.

Εάν θέλετε να ενημερωθείτε περισσότερο, μπορείτε να επικοινωνήσετε με το νοσοκομείο «Σωτηρία», με την 7η Πνευμονολογική Κλινική, στο τηλέφωνο 210 7781720.