Με την Παγκόσμια Ημέρα Διατροφής και Επισιτισμού (World Food Day), ο Οργανισμός Τροφίμων και Γεωργίας (Food and Agriculture Organization – FAO) του ΟΗΕ τιμά κάθε χρόνο στις 16 Οκτωβρίου την ίδρυσή του, το 1945. Μέσω των πολυάριθμων εκδηλώσεων και δραστηριοτήτων που διοργανώνονται με αφορμή την ημέρα αυτή, ο FAO στοχεύει στην παγκόσμια ευαισθητοποίηση, διαδίδοντας, κάθε χρόνο, ένα διαφορετικό μήνυμα, με το φετινό μήνυμα να τονίζει το «Δικαίωμα στην τροφή για μία καλύτερη ζωή και ένα καλύτερο μέλλον. Να μην μένει ΚΑΝΕΝΑΣ ΠΙΣΩ».

Είναι ανεξάντλητα τα όσα θα μπορούσαμε να αναφέρουμε για τη διατροφή μας ως δικαίωμα, αλλά και υποχρέωση προς την ύπαρξή μας, την έλλειψη και την υπερβολή της, την ποιότητα και την εκμετάλευσή της, τις συναισθηματικές ανάγκες που καλύπτει και πολλά ακόμα βασικά για τη ζωή μας.

Ένα σημαντικό ζήτημα που απασχολεί μεγάλο ποσοστό του πληθυσμού είναι η σύγχυση γύρω από την καλύτερη διατροφή που πρέπει να ακολουθούμε. Εστιάζοντας στο πρώτο μέρος του φετινού μηνύματος, στη «διατροφή για μία καλύτερη ζωή», το fortunο.gr είχε μία ενδιαφέρουσα συζήτηση, πλαισιωμένη με προσωπικές εμπειρίες, με τον Κλινικό Διαιτολόγο – Διατροφολόγο, Δρ. Δημήτρη Γρηγοράκη, Διδάκτορα του Χαροκοπείου Πανεπιστημίου για την αξία της ισορροπημένης διατροφής για την υγεία μας. Όπως μας επισημαίνει ο ειδικός, οι πληροφορίες είναι αναρίθμητες, αλλά συχνά αντιφατικές μεταξύ τους, προκαλώντας σύγχυση στον κόσμο σχετικά με τα διατροφικά σχήματα που πρέπει να ακολουθούν είτε για να χάσουν κιλά είτε για να τραφούν σωστά. Αξίζει να διαβάσουμε πως χάρη στην εφαρμογή των αρχών περιορισμού του οξειδωτικού στρες, τις οποίες υιοθέτησε ο ίδιος στην πράξη, πέτυχε την αποκατάσταση της υγείας και της ψυχολογίας του!

«Σήμερα περισσότερο παρά ποτέ, οι πληροφορίες που έχει να μας δώσει η επιστήμη της Διατροφής και Διαιτολογίας είναι αναρίθμητες και πολλές φορές αντιφατικές μεταξύ τους. Υπηρετώντας τον χώρο της Διαιτολογικής επιστήμης περισσότερα από 35 χρόνια και παρακολουθώντας -μέσω της ακαδημαϊκής μου παρουσίας και των διδακτορικών μου υποχρεώσεων- τις επιστημονικές εξελίξεις, έχω διαπιστώσει ότι ο κόσμος είναι πολλές φορές ιδιαίτερα μπερδεμένος. Υπάρχει έντονος προβληματισμός σχετικά με το τι πρέπει να εφαρμόζεται στην πράξη και ολοένα και περισσότεροι υποκύπτουν στον «πειρασμό» να ακολουθήσουν ακατάλληλα διατροφικά σχήματα, προκειμένου να απαλλαγούν από τα περιττά τους κιλά.

Έτσι, με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Διατροφής θα ήθελα να παρουσιάσω όλες τις επιστημονικές πληροφορίες που διαθέτω, αλλά και τα προσωπικά μου βιώματα, προκειμένου γίνει κατανοητή η μεγάλη σημασία που παρουσιάζουν οι διατροφικές μας επιλογές».

Ένα προσωπικό βίωμα που αποκαλύπτει πολλά για το δυνατό ανοσοποιητικό σύστημα

«Πριν από αρκετά χρόνια, τραυμάτισα με τον νυχοκόπτη το νύχι του μεγάλου δακτύλου στο δεξί μου χέρι. Ένα τραύμα που, με την πάροδο του χρόνου, δεν έδειχνε να υποχωρεί. Μετά από κάποιο διάστημα φροντίδας, εκδηλώθηκε ονυχομυκητίαση. Σε οποιοδήποτε σημείο των νυχιών αναπτυσσόταν ο μύκητας, εμφανιζόταν μία λευκή βούλα. Με πολύμηνη θεραπεία, υπήρχε ύφεση, και στη συνέχεια, πάλι από την αρχή σε διαφορετικό σημείο. Με την πάροδο του χρόνου, η κατάσταση αυτή άρχισε να γίνεται αφόρητη, προσβάλλοντας το ένα μετά το άλλο τα νύχια και των 2 χεριών μου. Έφτασε στο σημείο να έχει προσβάλει τα 6 από τα 10 δάκτυλα και των 2 χεριών. Κυριολεκτικά, για 15 χρόνια, ταλαιπωρήθηκα έντονα σε απίστευτο βαθμό. Εφάρμοζα τη θεραπεία μου υπομονετικά και προσπαθούσα να αντιμετωπίσω το πρόβλημα μου, χωρίς καμία επιτυχία.

Το διάστημα εκείνο, στενοχώρια, σε συνδυασμό με αυξημένες επαγγελματικές και οικονομικές υποχρεώσεις, δημιούργησαν μια ψυχολογική κατάσταση πρωτόγνωρη. Επιπλέον, το όλο φαινόμενο συνοδευόταν από πολύ άγχος, λίγες ώρες ύπνου και κακή διατροφή. Όπως είναι φυσικό, σε αυτές τις περιπτώσεις, τα συμπτώματα έκαναν την εμφάνισή τους μετά από κάποιο χρονικό διάστημα. Το τελευταίο το τονίζω, διότι πάντα τα διατροφικά και λοιπά σφάλματα που διαπράττουμε δεν δίνουν τις ενδείξεις τους αμέσως, λειτουργούν, ωστόσο, συσσωρευτικά και κάποια στιγμή, με αφορμή πιθανά ένα αρνητικό συμβάν, πυροδοτούν την έκρηξή τους».

Η λύση του προβλήματος

«Όταν, μετά από πολλά χρόνια επιστημονικής γνώσης, έρευνας και καθημερινής παρακολούθησης, ξεκίνησα τη συγγραφή του δεύτερου βιβλίου μου με τίτλο σχετικά με τη διατροφική προστασία του ανοσοποιητικού, αποφάσισα να κάνω πράξη το να έχω λιγότερο άγχος και, φυσικά, προσέθεσα στη διατροφή μου αντιοξειδωτικά σε καθημερινή βάση. Κάθε μέρα, έπινα απαραίτητα ένα ποτήρι φυσικό χυμό, έτρωγα λαχανικά και φρούτα, χρησιμοποιούσα κανέλα και ενίοτε σπόρους και ξηρούς καρπούς. Σε σύντομο χρονικό διάστημα, το πρώην θαμπό πρόσωπό μου άρχισε να αποκτά χρώμα και εγώ ένιωθα καλύτερα! Σήμερα, τα κλινικά σημεία και συμπτώματα του οξειδωτικού στρες έχουν εντελώς αποκατασταθεί. Η αποκατάσταση της υγείας και της ψυχολογίας μου έχει πλέον επιτευχθεί ολοσχερώς. Και όλα αυτά χάρη στην εφαρμογή των αρχών περιορισμού του οξειδωτικού στρες, τις οποίες υιοθέτησα στην πράξη. Όχι μόνο υιοθέτησα στην πράξη, αλλά και θέλω να τις μοιραστώ μαζί σας. Το σκεπτικό της Αντιοξειδωτικής Δίαιτας, είναι απλό και στηρίζεται στον αέναο φυσικό μηχανισμό της «αντιμαχόμενης διαδικασίας», μεταξύ του καλού και του κακού, της φθοράς και της αντίστασης, της επίθεσης και της άμυνας.

Κι εδώ ακριβώς συνέβη το θαύμα! Χωρίς καμία θεραπεία το πρόβλημα στα χέρια μου άρχισε να υποχωρεί σταδιακά. Ένα προς ένα τα νύχια μου έδειχναν καλύτερα. Το πρόβλημα, προφανώς, δεν αφορούσε τίποτα άλλο παρά μόνο το ανοσοποιητικό μου σύστημα, το οποίο έδειχνε να βρίσκεται σε κακή κατάσταση, υποδηλώνοντας με εμφανή τρόπο, με σημεία και συμπτώματα ότι χρειαζόταν προστασία και ενδυνάμωση. Είχα καθήκον να προστατεύσω το ανοσοποιητικό μου και εγώ μέχρι τότε δεν το έκανα. Κι εκείνο με εκδικήθηκε. Ευτυχώς για μένα, έγινε με έναν τρόπο, ο οποίος ήταν μεν επώδυνος και αντιαισθητικός, αλλά τουλάχιστον το σύνολο της υγείας μου, φαινομενικά τουλάχιστον, έδειχνε, γενικά, σε καλή κατάσταση.

Σε κάποιους άλλους συνανθρώπους μας, η εκτόνωση της ανοσοποιητικής διαταραχής εκφράζεται με κάποια αυτοάνοση διαταραχή που χαρακτηρίζεται σε πολλές περιπτώσεις ως μη αναστρέψιμη. Κι όμως, στην επιστημονική μου διαδρομή, έχω καταγράψει περιπτώσεις (ένα περιστατικό με Σκλήρυνση κατά Πλάκας, 2 με ψωρίαση και 2 με λεύκη) όπου με την κατάλληλη προσοχή στη διατροφή και στον τρόπο ζωής συνέβη αναστροφή και ίαση του προβλήματος. Αυτό βέβαια δεν μπορεί κάποιος να το ισχυριστεί για όλα τα περιστατικά με αυτοάνοσες διαταραχές, αλλά πιστεύω ότι και μόνο η περιορισμένη έστω καταγραφή ιαθέντων αυτοάνοσων νοσημάτων προσδίδει μία ουσιαστική ελπίδα σε όλους τους πάσχοντες. Τους υπενθυμίζει ότι, αντί να περιμένουν χωρίς αντίδραση τη μοίρα τους, μπορούν να αντιδράσουν και να κάνουν κάτι που σε κάθε περίπτωση όλοι έχουν χρέος στην υγεία του να πράξουν. Η κατάληξη δεν μπορεί να είναι γνωστή, αλλά τουλάχιστον του προσδίδει δίνει μία μεγάλη ελπίδα. Και φυσικά, η σωστή και ισορροπημένη διατροφή μπορεί να τους προσδώσει πολλά οφέλη στη συνολική τους υγεία»!

Δρ. Δημήτρης Γρηγοράκης

Κλινικός Διαιτολόγος – Διατροφολόγος
Διδάκτωρ ΤΕΔΔ Χαροκοπείου Πανεπιστημίου
Επιστ/κός Συνεργάτης Ιατρικής Σχολής ΕΚΠΑ, Α΄ Νευρολογική Κλινική, Αιγινήτειο Νοσοκομείο
Καθηγητής ΚΕΔΙΒΙΜ Πανεπιστημίου Αθηνών

Το πολύτιμο μέλι είναι απόρροια φυσικών διαδικασιών και συγκαταλέγεται στις γλυκαντικές ουσίες. Το παράγουν οι μέλισσες, καθώς συλλέγουν το νέκταρ των φυτών. Το αγνό μέλι, το μέλι δηλαδή με όλες τις ευεργετικές ιδιότητες, είναι εκείνο που δε δέχθηκε καμία παρέμβαση από το ανθρώπινο χέρι. Είναι αυτό, που παραδόθηκε όπως ακριβώς παράχθηκε από τη μέλισσα. Το ελληνικό μέλι ξεχωρίζει ανά τον κόσμο για την αγνότητα, τη γεύση και όλα τα οργανοληπτικά χαρακτηριστικά του.

Έχει ανακαλυφθεί ότι το μέλι ωφελεί ποικιλοτρόπως τον οργανισμό. Χάρη στα συστατικά του, το μέλι έχει αντιοξειδωτικές, αντιμικροβιακές, επουλωτικές, αντιφλεγμονώδεις, αντικαρκινικές, ανοσοκατασταλτικές & καρδιοπροστατευτικές ιδιότητες. Το μέλι δρα επίσης ως πρεβιοτικό.

Συνοπτικά αναφέρουμε, ότι το μέλι:

Ενισχύει το ανοσοποιητικό σύστημα

o Περιέχει μεταλλικά στοιχεία, όπως είναι το ασβέστιο, το χλώριο, το νάτριο και το κάλιο, γεγονός που συμβάλλει στην καλύτερη λειτουργία των κυττάρων. Η περιεκτικότητά του σε βιταμίνες όπως η B1, η C και η A παίζει σημαντικό ρόλο στην εύρυθμη λειτουργία του οργανισμού, ενώ τα ένζυμά του αποτελούν ασπίδα αντιμετώπισης και καταπολέμησης των ελεύθερων ριζών.

Αποτελεί μία εξαιρετική φυσική πηγή ενέργειας

o Το μέλι περιέχει απλά ζάχαρα και υδατάνθρακες, που απορροφώνται αμέσως από τον οργανισμό. Αν, διανύεις μία δύσκολη περίοδο ή θες να ξεκινήσεις πάλι τη γυμναστική σου, τόνωσε φυσικά και γρήγορα τον οργανισμό σου με μία μεγάλη κουταλιά μέλι κάθε μέρα.

o Η κατανάλωση μελιού συμβάλλει παράλληλα στη γρηγορότερη αποκατάσταση σε περιπτώσεις αναιμίας, χάρη στην περιεκτικότητά του σε σίδηρο. Ο σίδηρος, που περιέχει, είναι οργανικής προέλευσης και άρα απορροφάται πλήρως από τον οργανισμό.

Θεωρείται ελιξίριο ομορφιάς

o Το μέλι έχει την ιδιότητα να απορροφά και να διατηρεί νερό στα μόριά του. Συνεπώς, αποτελεί εξαιρετική τροφή για το δέρμα, ειδικά όταν αυτό είναι ευαίσθητο, ξηρό ή αφυδατωμένο.

o Η περιεκτικότητά του σε αντιοξειδωτικά συστατικά, το καθιστούν μία ασπίδα ενάντια στις ελεύθερες ρίζες, που προκαλούν εξωγενείς παράγοντες.

o Αποτελεί ένα φυσικό, ήπιας μορφής, απολεπιστικό προϊόν. Λειαίνει το δέρμα και συμβάλλει στην αντιμετώπιση της ακμής χάρη στις αντισηπτικές του ιδιότητες.

o Χάρη στα μόρια των σακχάρων του, το μέλι έχει εξαιρετικές ενυδατικές ιδιότητες, καθώς βοηθούν το δέρμα να συγκρατεί την υγρασία του.

o Μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως μαλακτικό μαλλιών, κατά της ψαλίδας και των φθαρμένων άκρων, χάρη στις μαλακτικές τους ιδιότητες.

Φροντίζει τα τραύματα

o Το μέλι έχει αντισηπτικές, αντιβακτηριδιακές και επουλωτικές ιδιότητες. Έτσι, συμβάλλει ενεργά στη φροντίδα εγκαυμάτων, εκδορών και άλλων τραυμάτων.

Συμβάλλει στην καλή υγεία του γαστρεντερικού

o Χάρη στις αντισηπτικές του ιδιότητες, το μέλι μπορεί να εξαλείψει στομαχικά προβλήματα, καθώς ανταγωνίζεται τα βακτήρια & δρα επουλωτικά σε τυχούσες πληγές των βλεννογόνων.

o Φαίνεται πως καταπολεμά τα εντερικά παράσιτα, με αποτέλεσμα να φροντίζει την υγεία του εντέρου.

o Μπορεί να ωφελήσει σε περιπτώσεις γαστροοισοφαγικής παλινδρόμησης. Χάρη στην κολλώδη υφή του, δημιουργεί ένα στρώμα στο βλεννογόνο που λειτουργεί προστατευτικά.

Αντιμετώπιση του πονόλαιμου και του βήχα

Χάρη στις αντισηπτικές και μαλακτικές του ιδιότητες ανακουφίζει από τον πονόλαιμο και το βήχα, «μαλακώνοντας» το λαιμό.

Συμβάλλει στη χαλάρωση και τον καλύτερο ύπνο

Φαίνεται ότι το μέλι συμβάλλει μέσω κάποιου μηχανισμού στην ενίσχυση της μελατονίνης, της ορμόνης του ύπνου και συνδέεται με μειωμένα επίπεδα κορτιζόλης, της ορμόνης του στρες στον οργανισμό

Συμβάλλει στην αντιμετώπιση του hangover

Η περιεκτικότητα του μελιού σε φρουκτόζη, επιταχύνει το μεταβολισμό του αλκοόλ από τον οργανισμό.

Συμβάλλει στη σωστή λειτουργία της καρδιάς

o Ρυθμίζει τα επίπεδα χοληστερίνης

o Προλαμβάνει τη συμπίεση των αρτηριών και κατ’ επέκταση την εμφάνιση καρδιοπαθειών.

Φροντίζει τη στοματική υγιεινή και καταπολεμά τη δυσάρεστη αναπνοή

o Αυτό δε σημαίνει ότι μπορούμε να παραμελήσουμε την καθημερινή φροντίδα της στοματικής κοιλότητας. Έρευνες έχουν δείξει όμως ότι το μέλι ωφελεί τη στοματική υγεία και έχει θετική επίδραση στην κακή αναπνοή.

Πηγή: ofarmakopoiosmou

Δεκάδες αιώνες αργότερα, και με τη διατροφή του σύγχρονου ανθρώπου να έχει απομακρυνθεί πολύ από αυτό που θα χαρακτηρίζαμε «φυσική», η επιστήμη, με γονιδιακές παρεμβάσεις, επιτρέπει σε φυτά, καρπούς και σπόρους να διαθέτουν -εκτός από τη θερμιδική τους αξία- και φαρμακευτικές ιδιότητές, με θετικές επιδράσεις σε χρόνια προβλήματα υγείας.

Το πώς οδηγηθήκαμε στα γενετικά τροποποιημένα τρόφιμα με ενισχυμένες φαρμακευτικές ιδιότητες, μας το εξηγεί ο Αναπληρωτής Καθηγητής Παθολογίας στην Ιατρική Σχολή Εθνικού & Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, Παναγιώτης Χαλβατσιώτης.

Το οξύμωρο της συνύπαρξης στον πλανήτη παχυσαρκίας και υποθρεψίας

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας αναφέρει ότι 1 στους 9 συνανθρώπους μας βρίσκεται σε καθεστώς πείνας, την ίδια στιγμή που 1 στους 8 είναι παχύσαρκος. «Στον πλανήτη, παρατηρείται το παράδοξο να συνυπάρχει η υποθρεψία και παχυσαρκία με παράλληλη συνεχή αύξηση του παγκόσμιου πληθυσμού. Σύμφωνα με τα Ηνωμένα Έθνη, το 2023, ο συνολικός πληθυσμός της γης εκτιμάται ότι ξεπερνούσε τα 8 δις. Στις αναπτυσσόμενες χώρες, περίπου 828 εκατ. εκτιμάται ότι είναι ο πληθυσμός που αδυνατεί να εξασφαλίσει την τροφή του λόγω λιμών, με αποτέλεσμα να καταγράφονται 25 χιλ. θάνατοι ημερησίως. Παράλληλα, στις αναπτυγμένες χώρες, εκατομμύρια άνθρωποι, που υπερσιτίζονται, υποφέρουν από μη μεταδιδόμενα νοσήματα που σχετίζονται με την παχυσαρκία και που οδηγούν στον θάνατο, όπως είναι οι καρδιοπάθειες, ο καρκίνος, τα αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια», επισημαίνει ο κ. Χαλβατσιώτης.

«Ταυτόχρονα, η κλιματική αλλαγή επιδρά αρνητικά στην απόδοση των καλλιεργειών παγκοσμίως, κάτι που απειλεί τη δυνατότητα τροφοδοσίας όλου του πλανήτη. Αυτό επειδή η κλιματική αλλαγή οδηγεί σε ασταθείς καιρικές συνθήκες με αύξηση στη συχνότητα φυσικών καταστροφών, που επιδρούν αρνητικά στην αγροτική παραγωγή (πλημύρες – αύξηση παράσιτων στις καλλιέργειες – μείωση της ανθοφορίας / ξηρασία – μείωση παραγωγής κλπ)».

Η λύση αναζητήθηκε στα γενετικά τροποποιημένα τρόφιμα

«Δημιουργήθηκε, έτσι, η ανάγκη να αυξηθεί η παραγωγή σιτηρών και κυρίως ρυζιού (που είναι η κύρια τροφή εκατομμυρίων ανθρώπων στον αναπτυσσόμενο κόσμο) ώστε να καταπολεμηθεί η πείνα (με δεδομένη και τη διαρκή αύξηση του πληθυσμού). Ταυτόχρονα, με τη βοήθεια της επιστήμης, το ρύζι να παρέχει φαρμακευτικές ιδιότητες, προστατευτικές της υγείας των παχύσαρκων συνανθρώπων μας.

Το θαυματουργό μωβ ρύζι

Έτσι, οι γενετιστές δημιούργησαν μια ποικιλία μωβ ρυζιού, η οποία εξασφαλίζει μεγαλύτερη παραγωγή, ενώ ο καρπός της έχει και φαρμακευτικές ιδιότητες. Ο μωβ γενετικά τροποποιημένος κόκκος ρυζιού δεν είναι μόνο πλούσιος σε υδατάνθρακες, φυτικές ίνες, πρωτεΐνες, βιταμίνες και ιχνοστοιχεία, αλλά είναι πλούσιος σε φαινόλες, φλαβονοειδή, καροτενοειδή, φυτοστερόλες, βιταμίνη Ε, ανθοκυανίνες και πολλά άλλα αντιοξειδωτικά στοιχεία. Αυτά τα δραστικά βιομόρια κατέχουν αντιδιαβητικές, αντιφλεγμονώδεις και αντικαρκινικές ιδιότητες που προστατεύουν τους διατρεφόμενους με αυτούς τους γενετικά τροποποιημένους κόκκους ρυζιού. Μια πρόσφατη έρευνα –που αφορά στη χορήγηση μιας νέας σειράς γενετικά τροποποιημένου ρυζιού σε υγιείς εθελοντές– κατέγραψε ότι με την κατανάλωσή του το ρύζι αυτό φαίνεται ότι προκαλεί αύξηση των επιπέδων GLP-1 μιας ουσίας που έχει ισχυρή αντιδιαβητική δράση και οδηγεί σε απώλεια σωματικού βάρους. Έτσι, η διατροφή με το γενετικά αυτό τροποποιημένο ρύζι προστατεύει από παχυσαρκία και διαβήτη».

Η σούπερ αντιοξειδωτική μωβ ντομάτα

«Περίπου πριν 18 μήνες (το Σεπτέμβριο του 2022), το υπουργείο Γεωργίας των ΗΠΑ (USDA) έδωσε έγκριση για την καλλιέργειας της γενετικά τροποποιημένης μωβ ντομάτας (Big Purple Tomato), εμπλουτισμένη με 40 φορές περισσότερα αντιοξειδωτικά και λυκοπένιο που στα πειραματόζωα μείωσε τον κίνδυνο θανάτου από καρκίνο κατά 30%.

Οι εξελίξεις της βιολογίας έχουν προσθέσει και άλλες δυνατότητες στους βιολογικά τροποποιημένους καρπούς, ώστε να μην απαντούν μόνο στις προκλήσεις της έλλειψης τροφίμων, αυξάνοντας τη σοδειά, αλλά διαθέτοντας και υψηλή περιεκτικότητα σε βιομόρια με φαρμακευτικές ιδιότητες», καταλήγει ο Καθηγητής Παθολογίας, Παναγιώτης Χαλβατσιώτης.