Μασήστε τσίχλα με πλαστικά. Αγοράστε ένα σνακ τυλιγμένο σε πλαστικό και λάβετε μια απόδειξη τυπωμένη σε χαρτί με πλαστική επίστρωση. Επιστρέφοντας σπίτι, βγάζετε το φαγητό από τη συσκευασία του, το μαγειρεύετε με πλαστικά σκεύη, αποθηκεύετε τα περισσεύματα σε πλαστικά δοχεία και καθαρίζετε με απορρυπαντικά που περιέχουν και αυτά πλαστικά – όλα μέσα σε πλαστικές φιάλες. Βουρτσίζετε τα δόντια σας με μια πλαστική οδοντόβουρτσα και οδοντόκρεμα με προσμίξεις πλαστικού. Και στο τέλος της ημέρας, ξανά στο κρεβάτι.

Ο κατάλογος των τρόπων με τους οποίους η ανθρωπότητα οδηγείται στην αυτοκαταστροφή είναι μακρύς και διαρκώς αυξανόμενος, αλλά το ντοκιμαντέρ The Plastic Detox έρχεται να τονίσει ότι η αλόγιστη χρήση των παραγόμενων από πετροχημικά πλαστικών πρέπει να μας απασχολήσει σοβαρά. Εστιάζει ιδιαίτερα σε μία συνέπεια των μικροπλαστικών – των απειροελάχιστων σωματιδίων που εισέρχονται στο σώμα μας αφού αποκολληθούν από την επιφάνεια του πλαστικού: τη διαταραχή του ενδοκρινικού συστήματος. Αυτοί οι μικροσκοπικοί εισβολείς διαταράσσουν τις ορμόνες μας και συμβάλλουν σε ποικίλα προβλήματα υγείας, όπως η υπογονιμότητα.

Αυτό είναι και το βασικό θέμα της πρωταγωνίστριας του ντοκιμαντέρ, της επιδημιολόγου Shanna Swan, η οποία στο βιβλίο της “Count Down” (2021) υποστηρίζει ότι τα χημικά των πλαστικών αποτελούν σημαντικό παράγοντα στη μείωση του αριθμού των σπερματοζωαρίων. (Το ντοκιμαντέρ δεν εμβαθύνει στη διαμάχη σχετικά με τη δυσκολία μέτρησης της πραγματικής επικινδυνότητας των μικροπλαστικών, καθώς κάποιες έρευνες έχουν δώσει υπερβολικά νούμερα.)

Η δράση της Shanna Swan και τα ζευγάρια

Η Swan, δυναμική γιαγιά έξι εγγονιών και προγιαγιά ενός πολύτιμου μικρού, μας «κερδίζει» με ένα πείραμα που θυμίζει reality show. Επισκέπτεται τη Φλόριντα, την Καλιφόρνια και το Άινταχο, όπου βρίσκει έξι ζευγάρια που δυσκολεύονται να αποκτήσουν παιδί και τους προκαλεί να ζήσουν για τρεις μήνες περιορίζοντας δραματικά την έκθεσή τους στα πλαστικά.

Όπως μια “Queer Eye” που προσφέρει γυάλινα μπουκάλια αντί για καλύτερα τζιν ή μια Μαρί Κόντο που φέρνει χαρά αντικαθιστώντας τις πλαστικές σπάτουλες με ξύλινες, ή ακόμα σαν μια Supernanny που έρχεται… χρόνια πριν γεννηθεί το παιδί σας για να βοηθήσει, η Swan ανατρέπει τις καθημερινές συνήθειες των συμμετεχόντων. Τα ντουλάπια αναστατώνονται. Οι επισκέψεις στο σούπερ μάρκετ μετατρέπονται σε προειδοποιήσεις για τον όγκο των βλαβερών προϊόντων στα ράφια.

Τα ζευγάρια, που προσπαθούν μάταια να αποκτήσουν παιδί για χρονικό διάστημα από 22 μήνες έως 10 χρόνια, μιλούν συγκινητικά για τη θλίψη τους να παραμένουν άτεκνα. Οι σύντροφοι αισθάνονται ανήμποροι να κάνουν ευτυχισμένο τον άνθρωπο που αγαπούν, καθώς οι Γιορτές της Μητέρας ή του Πατέρα περνούν απαρατήρητες και οι οικογενειακές ή φιλικές συγκεντρώσεις γίνονται υπενθυμίσεις της άπιαστης χαράς της γονεϊκότητας.

Το παγκόσμιο πρόβλημα των πλαστικών

Αν και οι προσωπικές ιστορίες είναι συγκινητικές, λειτουργούν ως αφετηρία για το ευρύτερο θέμα του The Plastic Detox. Το ντοκιμαντέρ εγκαταλείπει συχνά το πείραμα για να εξηγήσει τον μηχανισμό ενός προβλήματος τόσο τρομακτικού όσο και εξοργιστικού: το μέγεθός του φαίνεται αδύνατον να αντιμετωπιστεί.

Παρουσιάζεται σύντομα η ιστορία των πλαστικών: πώς έγιναν πιο προβληματικά όταν ανακαλύφθηκε ότι μπορούν να παραχθούν φθηνά από ορυκτά καύσιμα, πόσο πανταχού παρόντα είναι σήμερα, αλλά και πώς η ρύπανση από την παραγωγή και τη διάθεσή τους αποτελεί περιβαλλοντική καταστροφή – ακόμη και πριν καν ληφθούν υπόψη τα μικροπλαστικά.

Αποκαλύπτεται πώς οι πετροχημικές εταιρείες δημιούργησαν μύθους περί εύκολης ανακύκλωσης των πλαστικών, ενώ παράλληλα χρησιμοποιούν την ισχύ και τον πλούτο τους για να επηρεάζουν κυβερνήσεις. Ένα εντυπωσιακό αρχειακό στιγμιότυπο από ακρόαση της Γερουσίας στις ΗΠΑ το 2011, δείχνει τον John Kerry να πιέζει εκπρόσωπο της Υπηρεσίας Τροφίμων & Φαρμάκων (FDA) να παραδεχτεί ότι τα στοιχεία τους για την τοξικότητα των πλαστικών προέρχονται από τις ίδιες τις κατασκευάστριες εταιρείες.

Γίνονται συγκρίσεις με ζητήματα όπως η αμόλυβδη βενζίνη ή ο καπνός, όπου αναγνωρίστηκε η βλάβη κι ελήφθησαν μέτρα – όμως στην περίπτωση των πλαστικών, δεν έχει γίνει σχεδόν τίποτα επαρκές για τον περιορισμό της ζημιάς.

Η παγκόσμια πρόκληση και η ελπίδα αλλαγής

Όχι όλα όσα παρουσιάζονται μεταφέρονται αυτούσια στο Ηνωμένο Βασίλειο, αφού οι ΗΠΑ έχουν ιδιαίτερα χαλαρούς κανονισμούς – αν και αυτό τονίζει πως οι αυστηρότερες ευρωπαϊκές ρυθμίσεις αποτελούν προνόμιο της συμμετοχής στην ΕΕ. Παρόλα αυτά, το κάλεσμα δράσης του The Plastic Detox είναι παγκόσμιο.

Το ντοκιμαντέρ υποστηρίζει ένθερμα ανεξάρτητους παραγωγούς που δημιουργούν βιολογικά προϊόντα χωρίς πλαστικό στους κλάδους μόδας, ομορφιάς και ειδών σπιτιού και εξυμνεί τους ακτιβιστές στη Λουιζιάνα που εμπόδισαν την κατασκευή ενός εργοστασίου χημικών δισεκατομμυρίων δολαρίων δίπλα στα σπίτια τους. Η διάγνωση είναι ξεκάθαρη: η βαθύτερη αιτία του προβλήματος είναι η επιδίωξη αέναου κέρδους.

Μετά από όλη αυτή τη ζοφερή ανάλυση, οι τελικές επισκέψεις της Swan στα έξι ζευγάρια προσφέρουν δάκρυα χαράς: το μικρό αυτό πείραμα είχε εντυπωσιακά αποτελέσματα – κάποια πέρα από το αν πέτυχαν εγκυμοσύνη ή όχι. Μένει όμως το ερώτημα: αλλάζουν στ’ αλήθεια τρόπο ζωής όσοι βλέπουν τέτοιες ταινίες; Το The Plastic Detox είναι σαφές: πρέπει πραγματικά να αλλάξουμε συνήθειες – κι έχουμε πολύ δρόμο μπροστά μας.

Με πληροφορίες από The Guardian

Σύμφωνα με τον Stan Honig, ουρολόγο και επικεφαλής της Αναπαραγωγικής και Σεξουαλικής Ιατρικής στο Yale University School of Medicine, η γονιμότητα συχνά συγχέεται λανθασμένα με την αρρενωπότητα. Αυτό το στίγμα αρχίζει να υποχωρεί.

Όπως δηλώνει ο Leon Telis, διευθυντής του προγράμματος ανδρικής υγείας στο Mount Sinai Hospital στη Νέα Υόρκη, όλο και περισσότεροι άνδρες λαμβάνουν τις θεραπείες που χρειάζονται για τη γονιμότητά τους. Ένα μέρος αυτής της αλλαγής οφείλεται στη βελτίωση των θεραπευτικών επιλογών και στην αυξημένη ευαισθητοποίηση σχετικά με τη ραγδαία πτώση των σπερματοζωαρίων παγκοσμίως.

Ταυτόχρονα, η διάθεση οικιακών τεστ ανάλυσης σπέρματος επιτρέπει στους άνδρες να εξετάζουν το σπέρμα τους στο σπίτι, ενώ ορισμένα εργαστήρια προσφέρουν εξετάσεις ορμονών χωρίς ιατρική συνταγή. Αυτό οδηγεί σε πιο στοχευμένες ιατρικές αξιολογήσεις και εξατομικευμένες θεραπείες.

Κύριοι μύθοι γύρω από την ανδρική γονιμότητα

Παρά τη μεγαλύτερη ενημέρωση, οι μύθοι και η παραπληροφόρηση γύρω από τη γονιμότητα των ανδρών παραμένουν διαδεδομένοι. Οι ειδικοί αναπαραγωγικής υγείας συναντούν συχνά λανθασμένες πεποιθήσεις, ακόμη και από τους ίδιους τους ασθενείς τους.

Μύθος #1: Τα περισσότερα προβλήματα γονιμότητας οφείλονται στη γυναίκα

Οι άνδρες ευθύνονται αποκλειστικά για τη στειρότητα ενός ζευγαριού μόνο στο 20% των περιπτώσεων, αλλά συμβάλλουν σε ακόμη 30-40%. Πλέον αναγνωρίζεται ότι σχεδόν οι μισές περιπτώσεις αφορούν τον άνδρα. Συχνότερα προβλήματα είναι η χαμηλή συγκέντρωση σπερματοζωαρίων, η κακή κινητικότητα ή το μη φυσιολογικό σχήμα τους—με τα 39 εκατομμύρια ανά εκσπερμάτιση να θεωρούνται φυσιολογικά.

Επιπλέον, βιολογικοί παράγοντες, ορμονικές διαταραχές ή σπάνιες γενετικές καταστάσεις μπορούν επίσης να επηρεάσουν τη γονιμότητα των ανδρών.

Μύθος #2: Η ηλικία του άνδρα δεν παίζει ρόλο

Παρότι διάσημοι πατέρες όπως ο Kelsey Grammer και ο Al Pacino έχουν τεκνοποιήσει μετά τα 70, νέες έρευνες δείχνουν ότι και οι άνδρες έχουν “βιολογικό ρολόι”. Σε μελέτη που έγινε σε ευρωπαϊκές κλινικές γονιμότητας με χρήση ωαρίων νεαρών δοτριών, διαπιστώθηκε ότι σε άνδρες άνω των 45 ετών, τα ποσοστά αποβολών ήταν υψηλότερα και οι γεννήσεις λιγότερες (35%) σε σύγκριση με νεότερους (41%). Τα συμβατικά τεστ σπέρματος δεν ανίχνευσαν διαφορές, όμως το σώμα της γυναίκας φαίνεται να εντοπίζει προβλήματα μετά την εμφύτευση του εμβρύου, ενδεχομένως λόγω κατακερματισμού του DNA στα σπερματοζωάρια μεγαλύτερης ηλικίας.

Η νέα αυτή γνώση αμφισβητεί την παραδοσιακή άποψη ότι το σπέρμα των μεγαλύτερων σε ηλικία ανδρών είναι επαρκές. Όπως οι γυναίκες που επιθυμούν παιδιά στο μέλλον διατηρούν ωάρια, έτσι και οι άνδρες θα μπορούσαν να εξετάσουν τη συντήρηση του σπέρματός τους.

Μύθος #3: Η τεστοστερόνη βοηθά στη γονιμότητα των ανδρών

Αν και οι όρχεις χρειάζονται υψηλά επίπεδα τεστοστερόνης για την παραγωγή σπερματοζωαρίων, η εξωγενής χορήγησή της αυξάνει τα επίπεδα στο αίμα αλλά μειώνει τη φυσική παραγωγή στους όρχεις. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα τη μείωση του αριθμού των σπερματοζωαρίων—κάποιες φορές στο μηδέν—και καθιστά την τεστοστερόνη εξαιρετικά αποτελεσματική ως πιθανό ανδρικό αντισυλληπτικό.

Τρεις μήνες μετά τη διακοπή της τεστοστερόνης τα επίπεδα συνήθως επανέρχονται, όμως όχι πάντα—ειδικά σε αθλητές που λαμβάνουν μεγάλες δόσεις. Πολλοί άνδρες αγνοούν αυτή τη σχέση: περίπου 15% όσων έχουν λάβει τεστοστερόνη δηλώνουν ότι το μετάνιωσαν. Άλλες μορφές ορμονικής θεραπείας όπως η κλομιφαίνη ή η χορήγηση ωοθυλακιοτρόπου ή ωχρινοτρόπου ορμόνης μπορούν να βοηθήσουν όταν υπάρχει χαμηλή ενδογενής παραγωγή τεστοστερόνης.

Θεραπευτικές επιλογές & καθημερινές συνήθειες

Μύθος #4: Οι περισσότερες θεραπείες υπογονιμότητας αφορούν μόνο τις γυναίκες

Εκτός από τις ορμονικές θεραπείες, φάρμακα για την ενίσχυση της λίμπιντο ή την καθυστέρηση της εκσπερμάτισης βοηθούν τη γονιμότητα των ανδρών. Συμπληρώματα αντιοξειδωτικών όπως λυκοπένιο, ψευδάργυρος, συνένζυμο Q10 και βιταμίνες C, D και E μπορούν επίσης να βελτιώσουν την παραγωγή σπερματοζωαρίων.

Σε περιπτώσεις μηχανικών προβλημάτων μπορεί να απαιτηθούν χειρουργικές επεμβάσεις για αφαίρεση κύστεων ή αποκατάσταση αγωγών. Ακόμη και θεραπείες που απευθύνονται κυρίως στις γυναίκες—όπως η εξωσωματική γονιμοποίηση—βελτιώνουν τα ποσοστά σύλληψης όταν το σπερματοζωάριο εγχέεται απευθείας στο ωάριο.

Μύθος #5: Ο τρόπος ζωής δεν επηρεάζει σημαντικά τους άνδρες

Τοξίνες όπως το αλκοόλ και το κάπνισμα επιβαρύνουν σημαντικά την υγεία του σπέρματος. Μέτρια κατανάλωση θεωρείται αποδεκτή, αλλά υπερβολική χρήση μπορεί να κάνει διαφορά. Το αυξημένο βάρος σώματος σχετίζεται με μειωμένη κινητικότητα του σπέρματος, ενώ η άσκηση βοηθά—με μέτρο όμως—καθώς η υπερβολή μπορεί να διαταράξει τις ορμόνες.

Xημικές ουσίες όπως μικροπλαστικά, φθαλικές ενώσεις και δισφαινόλη Α έχουν συνδεθεί με μείωση της ανδρικής γονιμότητας τόσο σε ζώα όσο και σε ανθρώπους. Επίσης, η αποφυγή υψηλών θερμοκρασιών (όπως τζακούζι ή λάπτοπ στα πόδια) προστατεύει το σπέρμα. Ωστόσο, δεν υπάρχουν αποδείξεις ότι το είδος εσωρούχων (boxer vs. slip) επηρεάζει τη γονιμότητα.

Το σημαντικότερο μήνυμα είναι πως οι άνδρες μπορούν να κάνουν πολλά για να ενισχύσουν τη γονιμότητά τους. Όπως λέει ο Telis: «Οι άνδρες είναι εξίσου σημαντικοί με τις γυναίκες όταν πρόκειται για τη σύλληψη».

Η γονιμότητα είναι ένα ευαίσθητο και πολυπαραγοντικό ζήτημα που απασχολεί όλο και περισσότερες γυναίκες και ζευγάρια παγκοσμίως. Υπολογίζεται ότι περίπου το 10% με 15% των ζευγαριών αντιμετωπίζουν κάποια μορφή δυσκολίας στη σύλληψη. Ανάμεσα στους λιγότερο γνωστούς αλλά σημαντικούς παράγοντες που επηρεάζουν τη φυσική αναπαραγωγική ικανότητα, βρίσκονται οι συχνές μεταγγίσεις αίματος — μια θεραπευτική διαδικασία σωτήρια για πολλές ασθενείς, που όμως ενέχει συγκεκριμένους αναπαραγωγικούς κινδύνους.

Οι «παρενέργειες» της μετάγγισης: Τι συμβαίνει στον οργανισμό

Όπως εξηγεί ο μαιευτήρας-γυναικολόγος κ. Ευάγγελος Γκικόντες, κάθε μετάγγιση ερυθρών αιμοσφαιρίων φέρει τον κίνδυνο της αλλοανοσοποίησης (alloimmunization). Πρόκειται για την παραγωγή αντισωμάτων εναντίον ερυθροκυτταρικών αντιγόνων που ο οργανισμός του λήπτη αναγνωρίζει ως ξένα. Αυτό μπορεί να δημιουργήσει επιπλοκές τόσο στη διαδικασία της μετάγγισης όσο και στη μελλοντική εγκυμοσύνη.

Στις γυναίκες αναπαραγωγικής ηλικίας, η αλλοανοσοποίηση από μεταγγίσεις μπορεί να προκαλέσει την παραγωγή αντισωμάτων κατά του συστήματος Rh ή άλλων αντιγονικών ομάδων, όπως το Kell. Αν κατά την εγκυμοσύνη το έμβρυο φέρει αντίστοιχα αντιγόνα, αυτά τα μητρικά αντισώματα μπορούν να επιτεθούν στα ερυθρά του εμβρύου, οδηγώντας σε αιμολυτική νόσο του νεογνού (HDFN) — μια επικίνδυνη κατάσταση που απειλεί την κύηση και την υγεία του βρέφους.

Ο σίδηρος που συσσωρεύεται και μπλοκάρει τις ορμόνες

Ένας δεύτερος μηχανισμός που συνδέει τις μεταγγίσεις με τη γυναικεία υπογονιμότητα είναι η συσσώρευση σιδήρου (iron overload) στον οργανισμό. Σε γυναίκες που χρειάζονται τακτικές μεταγγίσεις, όπως οι ασθενείς με μεσογειακή αναιμία (β-θαλασσαιμία), η περίσσεια σιδήρου μπορεί να επηρεάσει αρνητικά τον υποθάλαμο και την υπόφυση, περιοχές του εγκεφάλου που ρυθμίζουν την παραγωγή των ορμονών της αναπαραγωγής (GnRH, LH, FSH).

Αυτή η ορμονική διαταραχή ονομάζεται υπογοναδισμός και μπορεί να προκαλέσει διαταραχές της ωορρηξίας, όπως ανωοθυλακιορρηξία και αμηνόρροια (διακοπή της εμμήνου ρύσεως), μειώνοντας αισθητά τις πιθανότητες σύλληψης.

Πώς μπορούν να προστατευτούν οι γυναίκες που μεταγγίζονται συχνά

Οι σύγχρονες θεραπευτικές προσεγγίσεις έχουν βελτιώσει αισθητά την επιβίωση και την ποιότητα ζωής των γυναικών με αιματολογικές παθήσεις. Ωστόσο, σύμφωνα με τον κ. Γκικόντε, η αναπαραγωγική φροντίδα πρέπει να ενσωματώνει συγκεκριμένα βήματα προετοιμασίας:

Ορμονικός έλεγχος (μέτρηση FSH, LH, οιστραδιόλης)
Αξιολόγηση της θυρεοειδικής, ηπατικής και καρδιακής λειτουργίας
Χορήγηση ορμονικής υποστήριξης, όταν ενδείκνυται, για την τόνωση της ωορρηξίας (π.χ. ενέσιμες θεραπείες με FSH/LH)
Σωστή διαχείριση του σιδήρου μέσω θεραπείας χήλωσης (chelation therapy), ώστε να μειωθούν οι βλάβες στον ενδοκρινικό άξονα

Οι μελέτες δείχνουν ότι οι γυναίκες με μεσογειακή αναιμία που λαμβάνουν συστηματική θεραπεία με χηλικούς παράγοντες και παρακολουθούνται στενά έχουν σημαντικά αυξημένες πιθανότητες να συλλάβουν φυσιολογικά. Το ποσοστό επιτυχούς κύησης σε καλά ρυθμισμένες περιπτώσεις φτάνει το 70%, ενώ πέφτει κάτω από 40% σε γυναίκες με ανεπαρκή έλεγχο του σιδήρου.

Κρυφές επιδράσεις των μεταγγίσεων στις υγιείς γυναίκες

Αξίζει να σημειωθεί ότι ακόμη και σε γυναίκες χωρίς χρόνια νόσο ή γνωστό πρόβλημα γονιμότητας, οι μεταγγίσεις αίματος ενδέχεται να προκαλέσουν παραγωγή αντι-HLA αντισωμάτων, τα οποία μπορεί να επηρεάσουν αρνητικά την εμφύτευση του εμβρύου, καθυστερώντας τη σύλληψη. Αυτό δείχνει ότι ακόμη και μια «αθώα» μετάγγιση, αν δεν είναι απολύτως αναγκαία ή δεν γίνεται με προσοχή, μπορεί να έχει συνέπειες στο αναπαραγωγικό σύστημα.

Προς μια ολιστική προσέγγιση για τη γονιμότητα

Όπως υπογραμμίζει ο κ. Γκικόντες, το ζήτημα της υπογονιμότητας σε γυναίκες που μεταγγίζονται συχνά απαιτεί μια πολυεπίπεδη προσέγγιση:

Έγκαιρη ανίχνευση των αλλοαντισωμάτων
Συστηματική αποσιδήρωση
Παρακολούθηση των ορμονικών δεικτών
Συνεργασία αιματολόγων και γυναικολόγων
Εξελίξεις στην υποβοηθούμενη αναπαραγωγή, προσαρμοσμένες στις ανάγκες αυτής της ιδιαίτερης ομάδας γυναικών

«Οι μεταγγίσεις αποτελούν αναγκαίο μέρος της θεραπείας για πολλές ασθενείς, αλλά δεν πρέπει να υποτιμάται η επίδρασή τους στη γονιμότητα. Με σωστό σχεδιασμό, έγκαιρη πρόληψη και εξειδικευμένη υποστήριξη, η μητρότητα παραμένει απόλυτα εφικτός στόχος για τις γυναίκες με χρόνια αιματολογικά νοσήματα», καταλήγει ο κ. Γκικόντες.

Το νερό αγκινάρας, ουσιαστικά το υγρό που περισσεύει από το βράσιμο της αγκινάρας, διαφημίζεται από τις Γαλλίδες ως αντιοξειδωτικό. Το νερό από σπαράγγια – που πωλείται για 6 δολάρια στα Whole Foods – ήταν μάλλον ένα λάθος των εργαζομένων παρά ένα ελιξίριο.

Τώρα, το νερό από μπάμιες έχει την τιμητική του. Οι αναζητήσεις για το ποτό έχουν αυξηθεί κατά 470% στο Pinterest, σύμφωνα με την έκθεση τάσεων της εταιρείας για το φθινόπωρο. Στο TikTok και το Instagram, οι χρήστες ισχυρίζονται ότι το νερό μπάμιας μπορεί να βελτιώσει την πέψη, να ρυθμίσει το σάκχαρο στο αίμα, να ενισχύσει τη γυναικεία γονιμότητα, να αυξήσει τη λίπανση του κόλπου και ακόμη και να διευκολύνει τον τοκετό.

Τι είναι το νερό από μπάμιες

Η μπάμια είναι ένα λαχανικό με υψηλή περιεκτικότητα σε φυτική βλέννα, η οποία είναι μια συγκεκριμένη, γλοιώδης μορφή διαλυτών φυτικών ινών που υπάρχει επίσης στους σπόρους τσία, στους κάκτους και σε πολλά φύκια. Όταν βυθίζεται σε νερό, η βλεννώδης ουσία «απορροφά το υγρό και σχηματίζει μια ουσία που μοιάζει με τζελ, όπως ακριβώς θα συνέβαινε στον πεπτικό σας σωλήνα», εξηγεί η Chelsea Rae Bourgeois, διαιτολόγος και διατροφολόγος με έδρα το Σαν Φρατζίσκο. Η ιδέα να χρησιμοποιείς μπάμιες μόνο για τη γλίτσα τους είναι σαν να τρως σέλινο μόνο για το σπάγκο. Υπάρχει κάποιος πραγματικός λόγος να το κάνετε αυτό;

Το νερό της μπάμιας περιέχει θρεπτικά συστατικά;

«Οι μπάμιες είναι γεμάτες με θρεπτικά συστατικά όπως φυτικές ίνες, βιταμίνη C, μαγνήσιο και φυλλικό οξύ», λέει η Bourgeois. Περιέχει επίσης αντιοξειδωτικά και αντιφλεγμονώδεις ενώσεις όπως φλαβονοειδή, και φαινολικά οξέα, τα οποία βοηθούν στη μείωση της εντερικής φλεγμονής και υποστηρίζουν την υγεία του πεπτικού συστήματος.

Επιπλέον, επειδή οι διαλυτές φυτικές ίνες επιβραδύνουν την πέψη, μπορούν να βοηθήσουν στην πρόληψη των αιχμών του σακχάρου στο αίμα. Ορισμένες μελέτες έχουν βρει ενδείξεις ότι οι μπάμιες βοηθούν στον έλεγχο του σακχάρου στο αίμα σε προδιαβητικούς – ωστόσο, μια μελέτη σε ζώα διαπίστωσε επίσης ότι οι μπάμιες μειώνουν την αποτελεσματικότητα της μετφορμίνης, ενός φαρμάκου που χρησιμοποιείται για τη θεραπεία του διαβήτη τύπου 2. Η influencer ευεξίας Ella Henry, η οποία δημοσίευσε ένα βίντεο στο TikTok με την ίδια να φτιάχνει νερό μπάμιας, λέει ότι πιστεύει ότι το νερό μπάμιας παρέχει οφέλη για την υγεία λόγω της «παχύρρευστης και γλοιώδους» υφής του, την οποία ερμηνεύει ως συγκέντρωση θρεπτικών συστατικών.

Το νερό της μπάμιας γίνεται παχύρρευστο επειδή κάποιες διαλυτές ίνες διαρρέουν από το φυτό, δίνοντας στο νερό μια υφή που μοιάζει με γέλη. Δεδομένου ότι οι διαλυτές φυτικές ίνες λειτουργούν με τον ίδιο τρόπο είτε καταναλώνονται σε ολόκληρες μπάμιες είτε σε νερό μπάμιας, ο ισχυρισμός ότι το νερό μπάμιας βοηθά την πέψη είναι εύλογος.

Ωστόσο, ενώ ορισμένα θρεπτικά συστατικά από τις μπάμιες πιθανώς μεταφέρονται στο νερό, η συγκέντρωση είναι χαμηλότερη από ό,τι όταν καταναλώνεται ολόκληρο το λαχανικό. «Αν δεν τρώτε στην πραγματικότητα τις μπάμιες, χάνετε ένα κομμάτι αυτών των θρεπτικών συστατικών», λέει η Bourgeois, συμπεριλαμβανομένων των αδιάλυτων φυτικών ινών από το λοβό και της πρωτεΐνης από τους σπόρους.

Το νερό της μπάμιας είναι καλό για τον τοκετό και τη γονιμότητα

Οι μπάμιες περιέχουν φυλλικό οξύ, μια απαραίτητη βιταμίνη για τις εγκύους. Ωστόσο, θα πρέπει να φάτε περίπου 2 λίβρες ολόκληρες μπάμιες για να πάρετε τα 600 μικρογραμμάρια φυλλικού οξέος ημερησίως που συνιστούν οι γιατροί κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης. Και πάλι, μόνο ένα κλάσμα αυτού του φυλλικού οξέος είναι πιθανό να μεταφερθεί στο νερό της μπάμιας. Οι προγεννητικές βιταμίνες ή τα τρόφιμα με υψηλά επίπεδα φυλλικού οξέος, όπως το σπανάκι και οι φακές, είναι καλύτερες επιλογές. Οι αναρτήσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης σχετικά με τα σεξουαλικά οφέλη του νερού της μπάμιας και τις επιδράσεις στον τοκετό μπορεί να βασίζονται στην ιδέα ότι η κατανάλωση κάτι γλιστερού θα ενισχύσει τη λίπανση του κόλπου και θα διευκολύνει τον τοκετό.

Η αντίληψη ότι η κατανάλωση τροφίμων με συγκεκριμένες ιδιότητες θα δημιουργήσει ένα παρόμοιο αποτέλεσμα στο σώμα χρονολογείται από τα τέλη του 1400 και είναι περισσότερο μια λαογραφική αντίληψη παρά επιστημονικά θεμελιωμένη. «Δεν υπάρχουν πραγματικά επιστημονικά δεδομένα που να αποδεικνύουν ότι η κατανάλωση νερού μπάμιας θα επηρεάσει τον τοκετό σας … ή ότι θα προκαλέσει καλύτερη λίπανση στον κόλπο για έναν πιο ομαλό τοκετό», λέει η Lauran Saunders, διαιτολόγος με έδρα τη Γιούτα που ειδικεύεται στην προγεννητική υγεία. «Αλλά δεν θα βλάψει αν κάποιος αισθάνεται την τάση να πιει νερό με μπάμιες», προσθέτει. Εξακολουθεί να είναι ενυδατικό.

«Δεν υπάρχουν στοιχεία που να αποδεικνύουν ότι το νερό με μπάμιες έχει αντίκτυπο στον τοκετό», λέει και η Maureen Slattery, πιστοποιημένη γυναικολόγος και πιστοποιημένη σύμβουλος σεξουαλικής υγείας στο Rochester Regional Health. «Δεν υπάρχουν πραγματικά καλά στοιχεία για τη βελτίωση της κολπικής υγείας ή της σεξουαλικής λειτουργίας με την αλλαγή της διατροφής σας», λέει. «Η έρευνα σχετικά με το κολπικό μικροβίωμα βρίσκεται σε εξέλιξη και δεν έχουμε ακόμη αξιόπιστα στοιχεία που να συνδέονται με τις καλύτερες διατροφικές πρακτικές», λέει η Slattery.

Από πού προήλθε η τάση του νερού από μπάμιες

Σε αντίθεση με πολλά παραδοσιακά τρόφιμα που οικειοποιούνται στη δυτική ευεξία, όπως το matcha ή η ashwagandha, η τάση του νερού μπάμιας φαίνεται να έχει γίνει δημοφιλής κυρίως από μαύρους δημιουργούς περιεχομένου στην ανατολική και δυτική Αφρική και την αφρικανική διασπορά, όπου η μπάμια έχει βαθιές πολιτιστικές ρίζες. Η Kéra Nyemb-Diop, μια διατροφολόγος που ειδικεύεται στην πολιτιστική κληρονομιά των τροφίμων των μαύρων, είπε ότι δεν είχε συναντήσει ποτέ νερό μπάμιας πριν από την πρόσφατη αύξηση της δημοτικότητάς του, και προτείνει ότι μπορεί να είναι περισσότερο μια πρόσφατη «καινοτομία ή εφεύρεση» παρά μια ιστορική πρακτική.

Η βοτανολόγος Lucretia VanDyke, συγγραφέας του βιβλίου African American Herbalism: A Practical Guide to Healing Plants and Folk Traditions, σημειώνει ότι ενώ η μαγειρεμένη μπάμια είναι η πιο συνηθισμένη προετοιμασία, έχει ακούσει περιστασιακά για το νερό μπάμιας από τους γηραιότερους στις αφρικανικές και αφροαμερικανικές παραδόσεις. Τη θεωρούν ως συστατικό για μπάνιο, πιστεύοντας ότι, όπως και η καθαρτική της επίδραση στο σώμα, καθαρίζει την ψυχή.

Η VanDyke προτείνει μερικές φορές έναν συνδυασμό νερού μπάμιας και ρίζας marshmallow σε πελάτες που αντιμετωπίζουν ξηροδερμία ή κολπική ξηρότητα. Αλλά «οι σύγχρονες τάσεις το έχουν απογειώσει σε κάτι πολύ μεγαλύτερο από ό,τι νομίζω ότι οι πρόγονοί μου θα είχαν ποτέ χρησιμοποιήσει», λέει.

Πηγή: Guardian

Από το κόκκινο μέχρι το μωβ, το κάθε χρώμα περιέχει συγκεκριμένα θρεπτικά συστατικά που μπορούν να βοηθήσουν στη μείωση του οξειδωτικού στρες, στην ισορροπία των ορμονών και στην υποστήριξη της γονιμότητας.

Οι κόκκινες τροφές όπως οι ντομάτες και οι πιπεριές, είναι γεμάτες αντιοξειδωτικά. Περιέχουν λυκοπένιο και ανθοκυανίνες, οι οποίες μειώνουν το οξειδωτικό στρες και βοηθούν έτσι το αναπαραγωγικό σύστημα.

Οι πορτοκαλί και οι κίτρινες τροφές, όπως τα καρότα και τα εσπεριδοειδή, είναι πλούσιες σε βήτα-καροτένιο και βιταμίνη C. Αυτά τα στοιχεία είναι ωφέλιμα για τις ορμόνες αναπαραγωγής και την ποιότητα των ωαρίων.

Οι πράσινες τροφές, όπως το σπανάκι και το μπρόκολο, είναι γεμάτες με φολικό οξύ, βιταμίνη Κ και λουτεΐνη, στοιχεία που παίζουν ρόλο στην υποστήριξη της ωορρηξίας και της εγκυμοσύνης.

Οι μπλε και οι μωβ τροφές, όπως τα μπλούμπερι και τα σταφύλια, έχουν αφθονία σε ανθοκυανίνες και ρεσβερατρόλη. Τα στοιχεία αυτά είναι γνωστά για τις αντιοξειδωτικές τους ιδιότητες και έχουν θετική επίδραση στη γονιμότητα.

Για περισσότερες συμβουλές, περισσότερη γνώση, αλλά και ιδέες για συνταγές ακολουθήστε τη στο Instagram.