Η νέα αυτή συσκευή, γνωστή ως “pet phone”, δίνει τη δυνατότητα στους τετράποδους φίλους μας να καλούν τους ανθρώπους τους με το πάτημα ενός κουμπιού ή ακόμα και μέσω αναγνώρισης συγκεκριμένων κινήσεων.

Η παρουσίαση του προϊόντος προκάλεσε μεγάλο ενδιαφέρον στους λάτρεις των ζώων αλλά και σε όσους αναζητούν νέες τεχνολογικές λύσεις για την καθημερινότητα με τα κατοικίδιά τους. Η καινοτομία αυτή αναμένεται να αλλάξει τον τρόπο με τον οποίο οι ιδιοκτήτες αλληλεπιδρούν με τα ζώα τους, προσφέροντας μεγαλύτερη ασφάλεια και επικοινωνία όταν βρίσκονται μακριά από το σπίτι.

Σε ηλεκτρονικά μηνύματα και sms, ο Τσόπρα και ο Έπσταϊν συζητούν για τη συνείδηση, τη ζωή, αλλά και για πιο ανάλαφρα ή προσωπικά θέματα, όπως τα σκυλιά. Σε ένα μήνυμα, ο Έπσταϊν ζητά από τον Τσόπρα να του βρει μια «χαριτωμένη Ισραηλινή ξανθιά», με τον δεύτερο να απαντά ότι θα προσπαθήσει, προειδοποιώντας όμως πως «είναι μαχητικές, επιθετικές και πολύ σέξι». Σε άλλο σημείο, ο Τσόπρα σχολιάζει πως «μόνο αμαρτωλοί καλούνται» σε εκδήλωση στο Βατικανό όπου παρευρίσκεται.

Οι συνομιλίες τους συχνά παίρνουν πιο τολμηρή τροπή. Σε email, ο Έπσταϊν προσφέρεται να στείλει «δύο κορίτσια» σε εκδήλωση του Τσόπρα, με τον ίδιο να αποδέχεται. Άλλα μηνύματα περιλαμβάνουν αναφορές σε σεξ, «θήραμα» και «χαριτωμένα κορίτσια». Ο Τσόπρα φαίνεται πως γνώρισε τον Έπσταϊν τον Ιούλιο του 2016, σχεδόν δέκα χρόνια μετά την καταδίκη του δισεκατομμυριούχου για ανήθικες πράξεις με ανήλικη.

Στα επόμενα δύο χρόνια, οι δυο τους επικοινωνούν συχνά—σύμφωνα με τα χιλιάδες αναφερόμενα αρχεία στα νέα έγγραφα. Η σχέση τους συνεχίστηκε ακόμη και μετά το αποκαλυπτικό ρεπορτάζ του 2018 που ανέδειξε τις λεπτομέρειες της καταδίκης του Έπσταϊν το 2009 και τη συμφωνία που τον γλίτωσε από πολυετή φυλάκιση. Το τελευταίο email τους φαίνεται να ανταλλάχθηκε μόλις τρεις μήνες πριν τη σύλληψη του Έπσταϊν το 2019, με κατηγορίες για εκμετάλλευση, σεξουαλική κακοποίηση και διακίνηση γυναικών και ανήλικων κοριτσιών.

Συναντήσεις και ανταλλαγές μηνυμάτων

Οι δυο τους συναντήθηκαν επανειλημμένα πριν τη σύλληψη και τον θάνατο του Έπσταϊν στη φυλακή. Επισκέψεις καταγράφονται στο σπίτι του Έπσταϊν στη Νέα Υόρκη, στην κατοικία του στο Palm Beach, στο Παρίσι, αλλά και σε ντιμπέιτ του Τσόπρα με τον επιστημονικό συγγραφέα Μάικλ Σέρμερ, όπου ο Έπσταϊν έγραψε «θα φέρω τις μαζορέτες». Στο Chopra Center, ο Τσόπρα προσφέρθηκε να κανονίσει αγιουρβεδικό μασάζ για τον Έπσταϊν.

Ο Τσόπρα μοιραζόταν συχνά τα γραπτά και τις συνεντεύξεις του με τον Έπσταϊν, καλώντας τον σε διάφορες εκδηλώσεις: εργαστήριο στην Ελβετία («έλα με τα κορίτσια σου»), συνέδριο για τη συνείδηση στο Σαν Ντιέγκο (παρών ήταν ο διάσημος γλωσσολόγος Νόαμ Τσόμσκι), ακόμα και ταξίδι στο Ισραήλ όπου πρότεινε στον Έπσταϊν να χρησιμοποιήσει ψευδώνυμο αν το επιθυμεί.

Τα ίδια τα μηνύματα δεν αποδεικνύουν παράνομη δραστηριότητα από την πλευρά του Τσόπρα. Παρά την έντονη δημοσιότητα γύρω από τα αρχεία Έπσταϊν, συνεργάτες του πρώην προέδρου Ντόναλντ Τραμπ επιμένουν στη διάκριση μεταξύ σχέσης και ενοχής. Ο αναπληρωτής γενικός εισαγγελέας Τοντ Μπλανς τόνισε ότι ενδέχεται να υπάρξουν διώξεις για πρόσωπα από τον κύκλο του Έπσταϊν, αλλά «δεν είναι έγκλημα να κάνεις πάρτι μαζί του».

Δημόσια αντίδραση Τσόπρα στις αποκαλύψεις

Οι ακατέργαστες συνομιλίες φωτίζουν μια άγνωστη πτυχή ενός από τους πιο προβεβλημένους πνευματικούς ηγέτες της Αμερικής. Εκπρόσωποι του Τσόπρα δεν απάντησαν στις ερωτήσεις των δημοσιογράφων—ούτε εκείνοι του πρώην εργοδότη του, UCSD. Ωστόσο, σε ανάρτηση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ο ίδιος παραδέχθηκε τις επικοινωνίες με τον Έπσταϊν, γράφοντας ότι αυτές «αντανακλούν κακή κρίση… δεδομένου όσων ήταν ήδη γνωστά δημόσια εκείνη την εποχή».

Στην ίδια δήλωση υπογράμμισε: «Θέλω να είμαι ξεκάθαρος: Δεν συμμετείχα ποτέ ούτε εμπλέκομαι σε οποιαδήποτε εγκληματική ή εκμεταλλευτική συμπεριφορά. Κάθε επαφή μου ήταν περιορισμένη και άσχετη με καταχρηστική δραστηριότητα.»

Eπιλεγμένες συνομιλίες μεταξύ Τσόπρα και Έπσταϊν

“Zero In On Your Prey”: Σε sms μεταξύ του Τσόπρα και αριθμού που έχει διαγραφεί (Οκτώβριος 2016), γίνεται αναφορά στη δημιουργία μιας εφαρμογής κι ενός επιτραπέζιου παιχνιδιού—θέματα που είχαν συζητήσει επίσης μέσω email. Το άτομο γράφει: «Μου άρεσε να σε βλέπω να εστιάζεις στο θήραμά σου. Με έκανε να χαμογελάσω.» Ο Τσόπρα απαντά: «Δεν είμαι κυνηγός. Μόνο εραστής.»

“Did She Also Drop Civil Case Against You?”: Σε email ανταλλαγή (Νοέμβριος 2016), ο Έπσταϊν στέλνει στον Τσόπρα άρθρο που αφορά γυναίκα η οποία απέσυρε αγωγή κατά τόσο του ίδιου όσο και του τότε υποψήφιου προέδρου Τραμπ για επίθεση όταν ήταν 13 ετών. Ο Τσόπρα ρωτά: «Και εναντίον σου απέσυρε την αγωγή;» Ο Έπσταϊν απαντά λακωνικά: «Ναι.» Ο Τσόπρα ανταπαντά: «Καλά.»

“God Is a Construct Cute Girls Are Real”: Σε email (Μάρτιος 2017), οι δυο άνδρες εναλλάσσονται ανάμεσα σε φιλοσοφικές αναζητήσεις («Το κύτταρο είναι μορφή; Είναι συνειδητό;») και πιο ανάλαφρες αναφορές («Βρήκες μια χαριτωμένη Ισραηλινή;»). Ο Τσόπρα γράφει: «Ο Θεός είναι κατασκεύασμα. Τα χαριτωμένα κορίτσια είναι αληθινά.» Και συνεχίζει: «Όταν το κορίτσι λέει “Ω Θεέ μου”; – Αυτό είναι θεία υπέρβαση.» Ο Έπσταϊν σχολιάζει: «Νόμιζα ότι εννοούσε εμένα.»

“Sex With a Complex Set of Russian Chemicals”: Με αφορμή ανάρτηση του Τσόπρα στο LinkedIn (Μάρτιος 2017), ακολουθεί διάλογος για τη φύση της ύπαρξης. Ο Έπσταϊν γράφει: «Δύο χημικές αλληλεπιδράσεις με ένστικτο επιβίωσης… Θες να είσαι χημικό; Πήγαινε! Γιατί δεν κάνεις σεξ με ένα ολόγραμμα ή ένα χημικό;» Ο ίδιος απαντά: «Λατρεύω το σεξ με πολύ σύνθετα ρωσικά χημικά.» Ο Τσόπρα χαρακτηρίζει τα σχόλια αυτά ως “ανοησίες”.

“Would Like to Send Two Girls”: Το Νοέμβριο 2017, η βοηθός του Έπσταϊν προσκαλεί τον Τσόπρα σε δείπνο όπου παρευρίσκονται γνωστά πρόσωπα όπως ο σκηνοθέτης Γούντι Άλεν και ο Μίροσλαβ Λάιτσακ (τέως πρόεδρος της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών). Αν κι αρχικά συμφώνησε να παρευρεθεί, ο Τσόπρα τελικά ακυρώνει λόγω υποχρεώσεων στην Ουάσιγκτον. Προσκαλεί όμως τον Έπσταϊν σε άλλη εκδήλωση διαλογισμού στη Wall Street. Ο Έπσταϊν απαντά: «Είμαι στη Φλόριντα αλλά θα ήθελα να στείλω δύο κορίτσια.» Ο Τσόπρα απαντά: «Στείλε μου τα ονόματά τους για να τους εξασφαλίσω πρόσβαση ως καλεσμένες.» Ακολουθεί ανταλλαγή email μεταξύ των βοηθών τους για τις λεπτομέρειες.

Στα 25 χρόνια που μεσολάβησαν, η τεχνολογία άλλαξε ριζικά τον τρόπο ζωής μας. Οι περισσότεροι ελέγχουν το κινητό τους μέσα σε λίγα λεπτά αφού ξυπνήσουν και το χρησιμοποιούν κατά μέσο όρο 186 φορές την ημέρα. Υπολογιστές και συστήματα καθορίζουν πλέον κάθε πτυχή της καθημερινότητάς μας, επηρεάζοντας τον τρόπο που κινούμαστε και επικοινωνούμε.

Ο χρόνος μπροστά σε οθόνες υπερβαίνει κατά πολύ αυτόν που αφιερώνουμε σε άλλους ανθρώπους. Το 2024, ο μέσος Αυστραλός περνούσε δύο ώρες και 13 λεπτά ημερησίως σε δραστηριότητες με οθόνη – σχεδόν το μισό του ελεύθερου χρόνου – ενώ μόλις 38 λεπτά κοινωνικοποιούνταν δια ζώσης. Οι νέοι Αμερικανοί περνούν πλέον 70% λιγότερο χρόνο σε πάρτι σε σύγκριση με πριν από 20 χρόνια, ενώ κατέχουν ένα από τα υψηλότερα ποσοστά χρήσης οθονών ανά ηλικιακή ομάδα.

Ταυτόχρονα, διαχρονικές έρευνες δείχνουν ότι οι άνθρωποι, ιδίως οι άνδρες, έχουν όλο και λιγότερους στενούς φίλους. Καθώς η εξάρτησή μας από την τεχνολογία αυξάνεται, ο χρόνος που αφιερώνουμε στους άλλους μειώνεται δραστικά.

Η απειλή της τεχνητής νοημοσύνης στις σχέσεις

Με την έλευση της AI, οι κοινωνικές μας συνδέσεις απειλούνται ακόμη περισσότερο, καθώς όλο και περισσότεροι στρέφονται σε chatbots για συμβουλές ή παρηγοριά αντί για φίλους. Η τεχνολογία υπόσχεται περισσότερη σύνδεση, όμως στην πράξη μας κάνει πιο απομονωμένους.

Συχνά νιώθουμε ότι αντί να διευκολύνει τις κοινωνικές μας ζωές, η τεχνολογία τις ελέγχει – επιλέγει ποιον θα δούμε, τι θα μάθουμε και πώς θα συνδεθούμε. Χρησιμοποιούμε τα ψηφιακά μέσα για να “βελτιστοποιήσουμε” τον χρόνο μας, να αποφύγουμε δυσκολίες και να εξαλείψουμε τις κοινωνικές τριβές μέσω της απομάκρυνσης των αλληλεπιδράσεων.

Έτσι όμως κινδυνεύουμε να χάσουμε ένα βασικό στοιχείο της ανθρώπινης φύσης: τη χαοτική, απρόσμενη πλευρά της ζωής. Σε αντίθεση με πολέμους ή την κλιματική κρίση, η λύση βρίσκεται σχεδόν εξ ολοκλήρου στα χέρια μας – στις καθημερινές επιλογές που βάζουν τον άνθρωπο πάνω από την τεχνολογία.

Μικρές αλλαγές για περισσότερη ανθρωπιά

Βγάλτε τα ακουστικά σας: Η χρήση ακουστικών στον δημόσιο χώρο έχει γίνει καθημερινή συνήθεια. Προσφέρουν άνεση και απόσπαση προσοχής, αλλά σηματοδοτούν ότι είμαστε κλειστοί στους γύρω μας, μειώνοντας τις ευκαιρίες για τυχαίες συναντήσεις και νέες γνωριμίες.

Δεν αποκλείουμε μόνο τους άλλους, αλλά και τον εαυτό μας. Ο Dr Jim Taylor, ψυχολόγος και συγγραφέας του Raising Generation Tech, επισημαίνει πως τα ακουστικά χρησιμοποιούνται συχνά για να αποφύγουμε τις ίδιες μας τις σκέψεις. “Βρισκόμαστε σε μια ενδιάμεση κατάσταση όπου ούτε σκεφτόμαστε ούτε αλληλεπιδρούμε με τον κόσμο – και αυτά είναι τα δύο στοιχεία που μας κάνουν ανθρώπους”, λέει χαρακτηριστικά.

Ακόμη κι αν βγάλετε περιστασιακά τα ακουστικά σας, θα δημιουργήσετε χώρο για περισυλλογή, παρατήρηση και σύνδεση. Μπορεί να ακούσετε μια ενδιαφέρουσα συζήτηση ή τους ήχους της φύσης ή απλώς να αφήσετε το μυαλό σας να περιπλανηθεί. “Είναι εκπληκτικό τι μπορεί να συμβεί όταν είστε ανοιχτοί στον κόσμο – ή στον εαυτό σας”, προσθέτει ο Taylor.

Κάντε καλύτερες συστάσεις: Η σύγχρονη κοινωνική ζωή ξεκινά συχνά από μια οθόνη. Ψηφιακά προφίλ μάς επιτρέπουν να “εξετάζουμε” τις ζωές φίλων ή αγνώστων πριν καν τους γνωρίσουμε προσωπικά – σχηματίζοντας εντυπώσεις από προσεκτικά επιλεγμένες εικόνες.

Έτσι ξεχνάμε τη σημασία μιας ανθρώπινης σύστασης ως θεμέλιο μιας γνήσιας σχέσης. Όπως έλεγε η Shazza του Bridget Jones, μια καλή σύσταση περιλαμβάνει απρόβλεπτες λεπτομέρειες: ένα ιδιαίτερο ταλέντο ή χόμπι, κοινά ενδιαφέροντα ή ένα αστείο περιστατικό.

Μια σωστή σύσταση θυμίζει ότι μπροστά μας έχουμε έναν πολύπλευρο άνθρωπο – και ανοίγει το δρόμο για περαιτέρω ερωτήσεις. Προτιμήστε θετικές πληροφορίες που γνωρίζετε ότι θα εκτιμηθούν. Έτσι “πουλάτε” τη δυνατότητα μιας ενδιαφέρουσας μελλοντικής κουβέντας.

Όταν κάνετε μια τέτοια σύσταση βοηθάτε όχι μόνο τους άλλους να συνδεθούν αλλά κάνετε τους ίδιους τους ανθρώπους να νιώσουν σημαντικοί. Όπως λέει η Dr Lynda Shaw, “Το να νιώθει κανείς ότι τον προσέχουν είναι ένα από τα μεγαλύτερα δώρα.” Αν είστε τυχεροί, ίσως σας ανταποδώσουν στο μέλλον.

Αλληλεπίδραση μεταξύ γενεών

Μιλήστε με άτομα εκτός γενιάς σας: Για τους νεότερους, τα social media είναι πλέον η βασική πηγή ειδήσεων και ιδεών, με τους αλγόριθμους να δίνουν προτεραιότητα στην ταχύτητα και τη φρεσκάδα. Οι μεγαλύτερης ηλικίας άνθρωποι κινούνται σε διαφορετικούς ψηφιακούς χώρους, οδηγώντας σε ηλικιακά διαχωρισμένες συνομιλίες όπου ο ουσιαστικός διάλογος σπανίζει.

Αυτό εγκυμονεί κινδύνους: οι νέοι χάνουν σοφία που δεν υπάρχει online, ενώ οι μεγαλύτεροι – ήδη συχνά αόρατοι – νιώθουν αποκομμένοι. Ο Prof Hugh Mackay, κοινωνικός ψυχολόγος και ερευνητής, τονίζει ότι η ηλικία είναι μορφή διαφορετικότητας που ξεχνάμε εύκολα – ενώ η επαφή μεταξύ γενεών ωφελεί όλους.

Δοκιμάστε να αφιερώσετε μισή ώρα σε μια ουσιαστική συζήτηση με κάποιον μεγαλύτερο ή νεότερο στην οικογένεια ή τη δουλειά σας. Αν αυτό φαίνεται δύσκολο, προσκαλέστε τον/την σε κάποια δραστηριότητα που κάνετε συχνά ώστε να υπάρχει δομή στην επαφή αλλά και ευκαιρία για γνωριμία με άλλους ανθρώπους.

Αν αγνοούμε τη σοφία των γενεών – το κάνουμε εις βάρος μας.

Η δύναμη του χειρόγραφου λόγου

Εκφραστείτε γραπτώς με το χέρι: Η επικοινωνία είναι πιο εύκολη από ποτέ· ωστόσο γίνεται συχνότερα αλλά πιο επιφανειακά. Ένα γραπτό μήνυμα για γενέθλια είναι εύκολο· μια κάρτα απαιτεί προσπάθεια.

Το γράψιμο στο χέρι ενεργοποιεί περισσότερα σημεία του εγκεφάλου και προσφέρει συναισθηματικά οφέλη τόσο στον αποστολέα όσο και στον παραλήπτη, λέει η Shaw. “Ο αλτρουισμός θέτει τον εγκέφαλο σε μία από τις πιο ευχάριστες καταστάσεις.”

Η χρήση AI για συγγραφή κάρτας ίσως εξοικονομεί χρόνο αλλά ακυρώνει τη διαδικασία επιλογής λέξεων και αναμνήσεων – εκεί βρίσκεται η αξία σύμφωνα με τη Shaw. Η αποφυγή αυτών των τελετουργιών μπορεί μακροπρόθεσμα να κάνει πιο δύσκολη την έκφραση συναισθημάτων: “Ό,τι δεν εξασκούμε το χάνουμε.” Μια σύντομη χειρόγραφη σημείωση έχει μεγαλύτερη επίδραση από ένα sms – αποκαλύπτει στοιχεία της προσωπικότητάς σας μέσα από τους χαρακτήρες του γραφικού σας χαρακτήρα.

Ποίηση & ανθρώπινη επικοινωνία

Η ποίηση ως παλαιότερη μορφή social media: Τα memes έχουν τη χάρη τους· όμως οι προφορικές παραδόσεις όπως η ποίηση αποτελούν την αρχαιότερη κοινωνική δικτύωση. Ο William Sieghart, ιδρυτής των Poetry Pharmacy Live events στο Ηνωμένο Βασίλειο, εδώ και χρόνια “συνταγογραφεί” ποιήματα σε όσους αναζητούν συναισθηματική υποστήριξη στα sessions του.

Έχει παρατηρήσει πως όλο και περισσότεροι φτάνουν αγχωμένοι λόγω της συνεχούς εγρήγορσης που προκαλούν τα κινητά: “Πολλοί μου λένε πως ξυπνούν ήδη σε κατάσταση ‘fight or flight’ πριν καν ανοίξουν τα μάτια.” Διαβάζοντας δυνατά ένα ποίημα – μόνοι ή με παρέα – δημιουργείται χώρος για ειλικρινή συναισθήματα: “Οι άνθρωποι έχουν γράψει για κάθε εμπειρία… Ένα ποίημα σου θυμίζει ότι δεν είσαι μόνος.”

Αποφεύγοντας τις τεχνολογικές “παρακάμψεις”

Λειτουργήστε χωρίς τεχνολογικά υποκατάστατα: Self-checkouts, QR codes, βιντεοκλήσεις και chatbots δημιουργήθηκαν για εξοικονόμηση χρόνου· όμως μικρές ανταλλαγές που αντικαθιστούν φορτίζουν αυτό που ο Mackay αποκαλεί “κοινωνικές μπαταρίες”.

“Οι άνθρωποι ευδοκιμούν μέσα από διαπροσωπική επαφή”, σημειώνει ο Mackay· “οι νευροεπιστήμονες λένε πως η βλεμματική επαφή είναι ‘αυτοκινητόδρομος’ προς τα συναισθήματα.” Επιλέξτε να μιλήσετε με αγνώστους ώστε να σπάσετε το κοινωνικό σας φούσκωμα· όλοι κερδίζουμε όταν αντιλαμβανόμαστε τις διαφορές των άλλων.

Πολλά από αυτά τα εργαλεία εισήχθησαν από εταιρείες για λόγους κόστους εργασίας· μπορεί η ουρά στο γκισέ να διαρκεί περισσότερο αλλά μια θετική ανθρώπινη συναλλαγή υπενθυμίζει πως η κοινωνική επαφή δεν είναι χάσιμο χρόνου – είναι χαρά ζωής.

Ζώντας τη στιγμή αντί για φωτογραφίες

Mειώστε τις φωτογραφίες στη ζωή σας: Οι πρώτες έρευνες δείχνουν ότι η υπερφόρτωση πληροφοριών μέσω βίντεο και φωτογραφιών επηρεάζει τη μνήμη μας. Πρόσφατα μια podcaster της Generation Z έγινε viral όταν παρατήρησε: “Η γενιά μας ίσως πεθάνει έχοντας περισσότερες αναμνήσεις από τις ζωές άλλων παρά από τη δική της λόγω social media.”

Η μείωση της χρήσης των social media είναι προφανής λύση· όμως εξίσου σημαντικό είναι τι κάνουμε οι ίδιοι: Μελέτες δείχνουν ότι όσοι τραβούν φωτογραφίες θυμούνται λιγότερο καλά τη στιγμή απ’ όσους απλά τη ζουν χωρίς κάμερα.

Aυτό δεν σημαίνει ποτέ ξανά φωτογραφίες – αλλά όταν είμαστε πιο επιλεκτικοί στις λήψεις αφήνουμε χώρο ώστε οι εμπειρίες να καταγράφονται βαθύτερα στη μνήμη μας. Συχνά ο καλύτερος τρόπος για να θυμάσαι κάτι είναι απλά… να το ζεις πραγματικά.

«Πρέπει να είστε εσείς η πηγή πληροφόρησης για το παιδί σας», εξηγεί η Michelson στο TODAY.com. «Δεν θέλετε να αναζητήσει απαντήσεις σε άλλες πηγές».

Το να κάνεις «τη συζήτηση» για τα θέματα του σεξ μπορεί να φανεί τρομακτικό ή περίπλοκο, και πολλοί γονείς καταλήγουν να την αναβάλλουν ξανά και ξανά. Ωστόσο, η αποφυγή του θέματος όχι μόνο δεν το κάνει πιο εύκολο, αλλά μπορεί τελικά να το κάνει πιο δύσκολο – και σε ορισμένες περιπτώσεις, ακόμα και επικίνδυνο.

Μικρές κουβέντες από νωρίς και όχι όλα με την πρώτη

Η Mary Flo Ridley μοιράζεται αυτό το μήνυμα εδώ και σχεδόν 30 χρόνια, έχοντας εκπαιδεύσει δεκάδες χιλιάδες γονείς. Η Michelson, που εργαζόταν ως δασκάλα σε σχολείο μέσης εκπαίδευσης, την άκουσε να μιλά σε μία εκδήλωση γονέων και συνειδητοποίησε ότι το μήνυμά της έπρεπε να φτάσει σε ακόμα περισσότερους ανθρώπους.

«Τα καλά νέα είναι ότι δεν χρειάζεται να τα πείτε όλα με τη μία», λέει η Ridley. «Στην πραγματικότητα, δεν πρέπει». Η Michelson προσθέτει: «Η κλασική “μεγάλη συζήτηση” είναι πλέον ξεπερασμένη». Αντί για μία μόνο κουβέντα, οι ειδικοί προτείνουν τη μέθοδο που ονομάζουν «Σταγόνα-σταγόνα» (Drip, Drip, Drip).

«Φανταστείτε μια σταγόνα νερού να πέφτει πάνω σε ένα σφουγγάρι», εξηγεί η Michelson. «Αν ανοίξετε απότομα τη βρύση, το περισσότερο νερό θα φύγει χωρίς να απορροφηθεί. Αν όμως το νερό πέφτει σταδιακά, το σφουγγάρι το απορροφά. Το ίδιο ισχύει και με τις πληροφορίες για το σεξ: οι μικρές, σταδιακές συζητήσεις είναι πιο εύκολα αποδεκτές και κατανοητές».

Πώς και πότε να ξεκινήσετε

Αυτές οι σύντομες, κατάλληλες για την ηλικία του παιδιού συζητήσεις, μπορούν να συμβούν οποιαδήποτε στιγμή: στον δρόμο για το σχολείο, παίζοντας μαζί, ακόμα και κατά τη διάρκεια μιας διαδρομής με το αυτοκίνητο.

Οι ειδικοί προτείνουν να ξεκινήσετε από μικρή ηλικία, μαθαίνοντας στα νήπια τις σωστές, επιστημονικές ονομασίες των μερών του σώματος, καθώς και τους κανόνες που αφορούν το προσωπικό τους χώρο και την προστασία τους. Έτσι, δεν χτίζετε μόνο τη βάση για τη μελλοντική τους γνώση, αλλά τους δίνετε και τα κατάλληλα εργαλεία για να προστατεύσουν τον εαυτό τους.

«Είναι σημαντικό να χρησιμοποιείτε ήρεμο και ουδέτερο τόνο σε αυτές τις συζητήσεις», λέει η Ridley.

Καθώς το παιδί μεγαλώνει, μπορείτε να του περιγράψετε με απλό και σύντομο τρόπο την ιστορία της γέννησης. «Ο στόχος είναι να το εντυπωσιάσετε με την ομορφιά της γέννησης και να δημιουργήσετε μια σχέση επικοινωνίας, όπου το παιδί νιώθει άνετα να κάνει ερωτήσεις και να λαμβάνει ειλικρινείς, σωστές απαντήσεις», εξηγεί. Αν δεν είστε έτοιμοι να απαντήσετε σε κάποια ερώτηση ή χρειάζεστε χρόνο για να σκεφτείτε την απάντηση, μπορείτε πάντα να επανέλθετε στη συζήτηση αργότερα. «Μας αρέσει η έννοια του “αρχίζουμε ξανά”», λέει η Michelson. «Δείχνει στα παιδιά ότι μπορούν κι εκείνα να επιστρέφουν σε εσάς με απορίες ή σκέψεις».

Αν δεν ρωτάει το παιδί

Αν το παιδί σας δεν έχει κάνει καμία ερώτηση για την αναπαραγωγή, αυτό δεν σημαίνει ότι δεν έχει απορίες. Πολλά παιδιά δυσκολεύονται να εκφραστούν, και συχνά στρέφονται στους φίλους τους για απαντήσεις.

«Μπορείτε να το ρωτήσετε αν υπάρχει κάτι που αναρωτιέται ή αν έχει σκεφτεί πώς βγαίνουν τα μωρά από την κοιλιά της μαμάς», λέει η Michelson. Αν δεν ξεκινήσει το παιδί τη συζήτηση, τότε ίσως είναι δική σας ευθύνη να την ανοίξετε.

Πότε είναι η κατάλληλη στιγμή για να μιλήσετε για τη σεξουαλική πράξη;

Δεν υπάρχει μία και μοναδική απάντηση, καθώς κάθε παιδί είναι διαφορετικό. Όπως εξηγεί η Ridley, «κάποια παιδιά είναι έτοιμα νωρίτερα από άλλα. Οι γονείς μπορεί να επιλέξουν να μιλήσουν στο μικρότερο παιδί νωρίτερα απ’ ό,τι στο μεγαλύτερο αδελφάκι του».

Το σημαντικό είναι ότι αν έχετε ήδη δημιουργήσει ένα κλίμα ανοιχτής επικοινωνίας, δεν ξεκινάτε από το μηδέν. Έχετε ήδη βάλει τις βάσεις εμπιστοσύνης. Η Michelson προτείνει ως γενικό χρονικό πλαίσιο τα μεσαία προς μεγάλα χρόνια του δημοτικού, δηλαδή από την Δ’ έως Στ’ τάξη. «Πολλά σχολεία προσφέρουν σεξουαλική διαπαιδαγώγηση στην Ε’ Δημοτικού», σημειώνει. «Καλό είναι τα παιδιά να έχουν ακούσει πρώτα τις πληροφορίες από εσάς και όχι από κάποιον εξωτερικό ομιλητή».

Αν νιώθετε ότι ο χρόνος πέρασε και δεν κάνατε καμία συζήτηση, μην πανικοβληθείτε. «Αργά είναι καλύτερα από ποτέ!», καταλήγει η Michelson.

Πηγή: Marie Claire

Αν και το να είμαστε ευθείς — είτε πρόκειται για ενημέρωση προόδου είτε για αίτημα προαγωγής — μοιάζει τρομακτικό, είναι απαραίτητο. Η παθητική επιθετικότητα κάνει τη δουλειά λιγότερο ευχάριστη και δημιουργεί προβλήματα για όλους. Επιπλέον, είναι αγενής τρόπος επικοινωνίας.

Όπως εξηγεί ο Nick Leighton, ειδικός εθιμοτυπίας και παρουσιαστής του podcast «Were You Raised by Wolves?», η παθητική επιθετικότητα μπορεί να φαίνεται ευγενική στην επιφάνεια, αλλά παραμένει αγένεια. «Ενώ ίσως πιστεύετε ότι έτσι αποφεύγετε τη σύγκρουση, συνήθως φαίνεται επικριτικό ή ανειλικρινές», προσθέτει.

Για παράδειγμα, το να πείτε πως θα θέλατε να μπορείτε να σχολάσετε στην ώρα σας ή να ρωτήσετε αν είδαν το email σας υπονοεί ότι ο άλλος κάνει κάτι λάθος. Η Hallie Kritsas, αδειούχος σύμβουλος ψυχικής υγείας στη Thriveworks Jacksonville, σημειώνει πως αυτό αποτελεί την ύψιστη αποφυγή σύγκρουσης.

Οι παγίδες της παθητικής επιθετικότητας στην εργασία

Όταν δεν εκφράζετε άμεσα μια ανάγκη ή διαφωνία, προκαλείται σύγχυση. Πώς να καταλάβει κάποιος ότι χρειάζεστε βοήθεια αν δεν το λέτε; Ο Leighton τονίζει: «Η παθητική επιθετικότητα οδηγεί σε παρανοήσεις και λάθος επικοινωνία. Είναι πολύ πιο ευγενικό να είστε σαφείς».

Τέσσερις χαρακτηριστικές φράσεις που θεωρούνται παθητικά-επιθετικές στο γραφείο σύμφωνα με τους ειδικούς:

«Σύμφωνα με το προηγούμενο email μου»
Όπως εξηγεί ο Leighton, αυτή η φράση συχνά εκλαμβάνεται ως ένδειξη εκνευρισμού — σαν να λέτε «Διάβασες καν το προηγούμενο email μου;». Αντί να αποδίδετε ευθύνες, προτιμήστε κάτι όπως «Ήθελα να επανέλθω στο μήνυμα που έστειλα την περασμένη εβδομάδα» ή «Ελέγχω αν είχατε την ευκαιρία να δείτε το θέμα __».

«Δεν είμαι σίγουρος/η αν είδατε το τελευταίο μου μήνυμα»
Σύμφωνα με την Kritsas και τον Leighton, πρόκειται για μια ακόμη συνηθισμένη παθητικά-επιθετική έκφραση στον εργασιακό χώρο. Όπως σημειώνει η Kritsas, ο παραλήπτης μπορεί να νιώσει ότι τον μαλώνουν ή ότι αγνοείται. Αυτό επηρεάζει αρνητικά τη συνεργασία και μπορεί εύκολα να παρερμηνευτεί. Καλύτερη επιλογή είναι μια απλή υπενθύμιση όπως «Ήθελα να επανέλθω στο μήνυμα που έστειλα την περασμένη εβδομάδα».

«Επανέρχομαι στο θέμα»
Ανάλογα με το πλαίσιο, μπορεί να ακούγεται φιλικό αλλά συχνά εκλαμβάνεται ως ένδειξη ενόχλησης ή υπεροψίας, σύμφωνα με την Kritsas. Αντί γι’ αυτό, προτιμήστε ένα σαφές και ευγενικό: «Ελέγχω αν είχατε την ευκαιρία να δείτε το θέμα __».

«Παρακαλώ συμβουλεύστε»
Η σύντομη αυτή φράση σε email ή συζητήσεις μπορεί να ακούγεται τυπική, αλλά στην πραγματικότητα μεταφέρει ενόχληση και παθητική επιθετικότητα κατά την Kritsas. Ο παραλήπτης μπορεί να νιώσει άβολα ή μπερδεμένος για το τι ακριβώς του ζητείται.

Πώς να είστε ξεκάθαροι χωρίς αγένεια

Η απευθείας επικοινωνία είναι καλύτερη τόσο για τις σχέσεις όσο και για την αποτελεσματικότητα στη δουλειά. Η Kritsas εξηγεί πως η παθητική επιθετικότητα προκαλεί σύγχυση και αμφιβολίες σχετικά με το αίτημα και τελικά αφήνει ανικανοποίητες τις ανάγκες μας.

Όπως τονίζει ο Leighton, κάθε εργασιακό περιβάλλον έχει τη δική του κουλτούρα — ό,τι θεωρείται αποδεκτό στο Παρίσι, πιθανόν διαφέρει από το Τέξας. Γι’ αυτό και είναι σημαντικό σε πολυπολιτισμικά γραφεία να επικοινωνούμε ξεκάθαρα.

Για όσους δυσκολεύονται με την άμεση έκφραση, η Kritsas προτείνει τη μέθοδο του “compliment sandwich”: αρχίστε με ένα κομπλιμέντο, στη μέση διατυπώστε το αίτημα ή σχόλιο και κλείστε ξανά θετικά. Για παράδειγμα: «Κάνετε εξαιρετική δουλειά με εκείνη τη μεγάλη αναφορά! Μπορείτε μήπως να δείτε και το προσχέδιο που έστειλα χθες; Ευχαριστώ πολύ για όλη σας τη βοήθεια αυτή την εβδομάδα — ξέρω πόσο απασχολημένοι είστε». Έτσι δείχνετε κατανόηση χωρίς να χάνετε την ουσία του αιτήματος.

Η αποφυγή της παθητικής επιθετικότητας βοηθά στην κάλυψη των αναγκών σας, βελτιώνει τη συνεργασία και ενισχύει τις σχέσεις με τους συναδέλφους σας. Μπορεί προσωρινά να φαίνεται δύσκολο το να είστε άμεσοι, αλλά μακροπρόθεσμα μόνο όφελος προσφέρει στη δουλειά — και στην προσωπική σας εξέλιξη.

Πηγή: Huffpost

Όποια και αν είναι η προσέγγιση των γονιών, ένα είναι σίγουρο: Η ισορροπία μεταξύ της προστασίας των παιδιών και της εμπιστοσύνης σε αυτά είναι κρίσιμη για την ασφαλή χρήση του διαδικτύου. Αρχικά, θα πρέπει εμείς να είμαστε το παράδειγμα για αυτά. Ό,τι βλέπουμε, όποια ποιότητα θέασης, ανάγνωσης και lifestyle έχουμε εμείς ως βάση για τη ζωή μας, ανάλογη είναι και η προσέγγιση των παιδιών στα αντίστοιχα πεδία. Αν τα ενθαρρύνουμε να βρίσκονται συνεχώς σε μία οθόνη για να τα κρατάμε απασχολημένα, δεν μπορούμε να έχουμε αξιώσεις να μην είναι εξαρτώμενα από το διαδίκτυο… Αν προσπαθούμε να περνάμε ποιοτικό χρόνο μαζί τους στην εξοχή, σε έναν περίπατο ή και εντός σπιτιού αλλά εκτός οθόνης, θα τους είναι οικεία η εναλλακτική ζωή εκτός οθόνης. Αν η γενικότερη επικοινωνία με τα παιδιά μας είναι ομαλή και ισορροπημένη, δεν θα διστάσουν να μας εμπιστευτούν αν κάτι ύποπτο συναντήσουν στο σερφάρισμά τους, καθώς και εάν τυχόν πέσουν θύματα εκφοβισμού.

Η επικοινωνία είναι το κλειδί:

• Αντί να εστιάζουμε μόνο στους τεχνικούς περιορισμούς, ας δημιουργήσουμε ένα περιβάλλον ανοιχτής επικοινωνίας με τα παιδιά μας.
• Ας συζητάμε μαζί τους για τους κινδύνους του διαδικτύου, όπως η έκθεση σε ακατάλληλο περιεχόμενο, το ενδεχόμενο εκφοβισμού και η παραπληροφόρηση.
• Ας τα ενθαρρύνουμε να μας μιλούν για οτιδήποτε τους ανησυχεί ή τους προβληματίζει στο διαδίκτυο.

Η εκπαίδευση ξεκινά από νωρίς:

• Ας εκπαιδεύσουμε τα παιδιά μας σχετικά με την ασφαλή χρήση του διαδικτύου από μικρή ηλικία.
• Ας τους διδάξουμε πώς να αναγνωρίζουν και να αποφεύγουν τους κινδύνους, καθώς και πώς να προστατεύουν τα προσωπικά τους δεδομένα.

Χρησιμοποιήστε τα εργαλεία με σύνεση:

• Εκτός από την επικοινωνία, μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε και τεχνικά εργαλεία, όπως οι γονικοί έλεγχοι, οι οποίοι είναι διαθέσιμοι και στις πλατφόρμες που χρησιμοποιούν τα παιδιά μας, όπως το YouTube, τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και τα παιχνίδια.
• Ας ελέγχουμε τακτικά τις ρυθμίσεις ασφαλείας, καθώς οι πλατφόρμες ενημερώνονται συχνά.

Εστιάστε στην ποιότητα, όχι στην ποσότητα:

• Δεν αρκεί να περιορίζουμε απλώς τον χρόνο που περνούν τα παιδιά μας στο διαδίκτυο.
• Ας εστιάσουμε στην ποιότητα του περιεχομένου που αναζητούν και στις δραστηριότητες με τις οποίες ασχολούνται online.
• Ας τα ενθαρρύνουμε να χρησιμοποιούν το διαδίκτυο για εκπαιδευτικούς και δημιουργικούς σκοπούς.

Γίνετε πρότυπο:

• Τα παιδιά μας μαθαίνουν από εμάς.
• Ας είμαστε πρότυπα υπεύθυνης χρήσης του διαδικτύου, περιορίζοντας τη δική μας χρήση και αποφεύγοντας την έκθεση σε ακατάλληλο περιεχόμενο.

Κατανοήστε και συμβιβαστείτε:

• Ας προσπαθήσουμε να κατανοήσουμε τις ανάγκες και τα ενδιαφέροντα των παιδιών μας στο διαδίκτυο.
• Ας βρούμε συμβιβαστικές λύσεις που να ικανοποιούν και τις δύο πλευρές.

Ενθαρρύνετε τις δραστηριότητες εκτός διαδικτύου:

• Ας ενθαρρύνουμε τα παιδιά μας να συμμετέχουν σε δραστηριότητες εκτός διαδικτύου, όπως αθλήματα, χόμπι και κοινωνικές συναναστροφές.
• Ας τους προσφέρουμε εναλλακτικές επιλογές για να περνούν τον ελεύθερο χρόνο τους.

Αποφύγετε τις υπερβολικές κρίσεις:

• Ας μην κρίνουμε υπερβολικά το περιεχόμενο που παρακολουθούν τα παιδιά μας, αλλά ας προσπαθήσουμε να κατανοήσουμε τα κίνητρά τους.
• Ας είμαστε ανοιχτοί σε συζητήσεις για το περιεχόμενο που τους ενδιαφέρει.

Για παράδειγμα, είναι απαραίτητο να συζητάμε με το παιδί μας για τους κινδύνους του διαδικτύου, όπως η έκθεση σε ακατάλληλο περιεχόμενο, ο εκφοβισμός και η παραπληροφόρηση. Ειδικά, για τον εκφοβισμό, οφείλουμε να τα βοηθήσουμε να χτίσουν άμυνα απέναντι σε όποιον προσπαθεί να τα εκφοβίσει στη ζωή τους, τόσο διαδικτυακά όσο και στην πραγματική ζωή. Ένα απαραίτητο και χρησιμότατο μάθημα είναι να διδάξουμε το παιδί μας πώς να προστατεύει τα προσωπικά του δεδομένα και να μην μοιράζεται πληροφορίες με αγνώστους, καθώς και το πώς να αναγνωρίζει και να αποφεύγει τους κινδύνους στο διαδίκτυο. Επίσης, πρέπει να το ενθαρρύνουμε να μας μιλάει για οτιδήποτε το ανησυχεί ή το προβληματίζει στο διαδίκτυο.

Συμπερασματικά, οφείλουμε να δημιουργήσουμε ένα περιβάλλον εμπιστοσύνης, όπου το παιδί μας θα αισθάνεται άνετα να μας μιλάει για τις διαδικτυακές του εμπειρίες. Πρέπει να θυμόμαστε ότι η ασφάλεια των παιδιών μας στο διαδίκτυο είναι μια συνεχής διαδικασία. Απαιτείται η δέσμευσή μας, η υπομονή μας και η προσαρμογή μας στις συνεχώς μεταβαλλόμενες συνθήκες.

«Οι στενές σχέσεις μεγεθύνουν την προσωπικότητά μας, οπότε αν παλεύετε ήδη με το άγχος, θα φανεί ακόμη περισσότερο όταν είστε έτοιμοι να έρθετε κοντά με κάποιον», δηλώνει η Karen McDowell, PhD. Σύμφωνα με την McDowell, το άγχος έχει βαθιές ρίζες στα μοτίβα σκέψης μας. Όταν το μυαλό μας επεξεργάζεται τα πράγματα με όρους φόβου, αυτόματα αναζητούμε πράγματα που επιβεβαιώνουν αυτούς τους φόβους. «Έτσι», είπε, «αν φοβάσαι ότι δεν είσαι αγαπητός, ότι δεν θα σου αρέσει το ραντεβού σου ή ότι θα κάνεις ή πεις κάτι άβολο, ο εγκέφαλός σου θα υπερφορτωθεί προσπαθώντας να επιβεβαιώσει τις υποψίες του».

Αλλά μπορείτε να αλλάξετε αυτά τα μοτίβα σκέψης. Εάν έχετε άγχος και θέλετε να αρχίσετε να βγαίνετε ραντεβού, εδώ είναι μερικοί τρόποι για να αρχίσετε να αμφισβητείτε τους κύκλους αρνητικών σκέψεων που σας κρατούσαν πίσω στο παρελθόν.

Ελέγξτε τις υποθέσεις σας

Το πρώτο βήμα για να αμφισβητήσετε οποιαδήποτε αρνητική σκέψη είναι να την αντιμετωπίσετε, να την εντοπίσετε και να την αντικαταστήσετε. «Για άτομα με άγχος, οι αυτόματες σκέψεις τους ή οι σκέψεις που έρχονται στο μυαλό τους καθώς σκέφτονται για ραντεβού, τείνουν να είναι αρνητικές και επικεντρώνονται στο ότι δεν είναι αρκετά καλοί ή ότι οι άλλοι θα τους απορρίψουν μόλις τους γνωρίσουν», είπε η Lesia M. Ruglass, PhD, κλινική ψυχολόγος.

Προκαλέστε λοιπόν τις αρνητικές σκέψεις καθώς προκύπτουν. Για παράδειγμα, αναρωτηθείτε: «Ξέρω σίγουρα ότι θα νιώσω απόρριψη;» Ή, «Ακόμα κι αν το ραντεβού δεν είναι σωστό, σημαίνει ότι είμαι κακός άνθρωπος;» Η απάντηση και στα δύο είναι όχι. Ένα από τα πιο σημαντικά πράγματα που πρέπει να κάνετε είναι να προσπαθήσετε να φιμώσετε τον εσωτερικό σας επικριτή ενώ είστε σε ραντεβού. Να θυμάστε ότι οι άνθρωποι στην πραγματικότητα προτιμούν την ατέλεια. Εάν κάνετε κάποιο λάθος, μπορεί ακόμη και να αυξήσει τη συμπάθεια στο πρόσωπό σας.

Βγάλτε το από μέσα σας

Μπορεί να ακούγεται τετριμμένο, αλλά η επικοινωνία είναι πραγματικά το κλειδί για να ξεκλειδώσετε τις περισσότερες πόρτες. Το να εκφράσετε τα συναισθήματά σας είναι ο καλύτερος τρόπος για να αφαιρέσετε την αρνητική τους δύναμη. Τούτου λεχθέντος, η επικοινωνία γύρω από το άγχος είναι συχνά πιο δύσκολη αλλά και πιο απαραίτητη. Όταν ξεκινάτε για πρώτη φορά να βγαίνετε με κάποιον, πρέπει να αποφασίσετε πόσα θα αποκαλύψετε για το άγχος σας. Δεδομένου ότι πολλοί άνθρωποι έχουν βιώσει ένα επεισόδιο άγχους, το να το πείτε στο ραντεβού σας θα μπορούσε να είναι μια στιγμή δεσμού, σύμφωνα με την McDowell.

Ή μπορεί να αποφασίσετε να μην το μοιραστείτε με το ραντεβού σας, κάτι που είναι επίσης απολύτως εντάξει. Σε αυτή την περίπτωση, «Μπορεί να είναι χρήσιμο να επιστρατεύσετε έναν φίλο για να σας βοηθήσει να εκφράσετε και να επεξεργαστείτε αυτό το άγχος, ώστε να μην αναπηδά μόνο στο κεφάλι σας», προτείνει η McDowell.

Πιέστε τον εαυτό σας να είναι θετικός

Μερικές φορές, είναι εύκολο να πείσουμε τους εαυτούς μας ότι ένα ραντεβού δεν πάει καλά γιατί αυτό θέλουμε να πιστεύουμε. Ονομάζεται προβολή και είναι απλώς ένας καθρέφτης του τι σκεφτόμαστε για τον εαυτό μας, όχι απαραίτητα τι σκέφτονται οι άλλοι για εμάς. «Όταν ανησυχείτε ότι τα πράγματα πάνε άσχημα ή ότι το ραντεβού σας δεν σας ενδιαφέρει, σταματήστε τον εαυτό σας», είπε η Kathy Nickerson, PhD, κλινική ψυχολόγος που ειδικεύεται στη συμβουλευτική ζευγαριών. «Σιγά σιγά αρχίστε να αναζητάτε θετικά πράγματα: Ψάξτε απόδειξη ότι τα πράγματα πάνε καλά και ότι το ραντεβού αρέσει σε εσάς».

Για παράδειγμα, δώστε προσοχή στο αν χαμογελούσαν όταν κάθονταν στο τραπέζι, ρωτούσαν για την αγαπημένη σας ταινία ή αν μοιράζονταν κάτι προσωπικό για την οικογένειά τους. Μπορεί να είναι χρήσιμο να βρείτε ένα μάντρα που σας μιλάει. Πείτε το στον εαυτό σας μερικές φορές όταν αρχίζει να εισχωρεί η αμφιβολία.

Ελάτε προετοιμασμένοι

Όπως με οτιδήποτε μας κάνει να νιώθουμε άβολα, λίγη προετοιμασία μπορεί να μας βοηθήσει πολύ. Το ραντεβού δεν είναι διαφορετικό. Η προετοιμασία ορισμένων σημείων συζήτησης ή ερωτήσεων για να έχετε έτοιμες μπορεί να σας βοηθήσει να νιώσετε περισσότερο τον έλεγχο σε μια κατάσταση που διαφορετικά μπορεί να είναι συντριπτική.

Σε όλους αρέσει να μιλούν για τον εαυτό τους, γι’ αυτό αναζητήστε μία από τις βασικές ερωτήσεις σας εάν υπάρχει νηνεμία κατά τη διάρκεια της συνομιλίας. Μερικά σπουδαία παραδείγματα μπορεί να είναι: Τι έχετε παρακολουθήσει πολύ στο Netflix τον τελευταίο καιρό; Ποια είναι τα πέντε άλμπουμ που θεωρείτε ότι όλοι πρέπει να έχουμε ακούσει; Πού θα πηγαίνατε αν μπορούσατε να ετοιμάσετε μια βαλίτσα και να πάτε οπουδήποτε αύριο;

Μείνετε στο τώρα

Εάν περνάτε δύσκολες στιγμές κατά τη διάρκεια του ραντεβού, προσπαθήστε να θυμάστε να επαναφέρετε τον εαυτό σας στη στιγμή. Το να μένετε στο μυαλό σας μπορεί να σημαίνει ότι χάνετε το μεγαλύτερο μέρος του ραντεβού. Αντίθετα, αξιοποιήστε τις φυσικές σας αισθήσεις: Τι μπορείτε να δείτε; Τι μπορείτε να ακούσετε; Μυρωδιά; Γεύση; Η εστίαση στις λεπτομέρειες γύρω σας θα σας φέρει πίσω στην παρούσα στιγμή.

Ζητήστε επιβεβαίωση, αλλά αναζητήστε ισορροπία

Πάνω από όλα, να θυμάστε ότι το κλειδί για την ηρεμία είναι η ισορροπία. Μερικοί άνθρωποι με έντονο άγχος πιστεύουν ότι είναι ευθύνη του άλλου ατόμου να διαχειριστεί τα συναισθήματά τους. Όταν αισθάνονται άγχος, μοναξιά, ανησυχία ή απόρριψη, ζητούν από τον σύντροφό τους να τους παρέχει συνεχή επιβεβαίωση ή, ενδεχομένως, να αλλάξει τη συμπεριφορά του, όπως να απαντά αμέσως μηνύματα ή να δεσμεύεται πιο γρήγορα σε νέες σχέσεις. «Το να ζητάς επιβεβαίωση είναι ένα εξαιρετικό εργαλείο, αλλά αν περιμένεις συνεχώς από τον πιθανό σύντροφό σου να καλύψει το άγχος σου, δεν θα βρεθείς σε μια ευτυχισμένη σχέση», είπε η McDowell.

Είστε το μόνο άτομο που μπορεί να διαχειριστεί το άγχος σας, οπότε φτιάξτε την εργαλειοθήκη σας. Η McDowell συνιστά στρατηγικές όπως ο καθορισμός ορίων, η τήρηση των ορίων, η συναισθηματική ρύθμιση, η επικοινωνία, η αυτοκαταπραϋντική και η αυτοομιλία.

Εάν δεν είστε σίγουροι από πού να ξεκινήσετε, ένας θεραπευτής μπορεί να σας βοηθήσει να ξεκινήσετε να οργανώσετε ένα σχέδιο.

Πηγή: Healthline

«Όταν δεν μιλάμε για αυτά τα θέματα με τα παιδιά, αυτόματα εκείνα πιστεύουν ότι είναι λάθος να τα συζητούν ή ότι είναι ντροπιαστικά. Έτσι δυσκολεύονται να νιώσουν αυτοπεποίθηση γύρω από αυτά τα ζητήματα», λέει η ψυχολόγος. Ένας καλός τρόπος για να ξεκινήσουμε μια συζήτηση για τέτοια θέματα, αν νιώθουμε άβολα, είναι απλά να το εκφράσουμε στα παιδιά. «Ας το συζητήσουμε, αλλά αν δεις ότι νιώθω άβολα δεν είναι γιατί αυτό που με ρωτάς είναι κακό, αλλά γιατί εγώ δεν νιώθω άνετα. Κανείς δεν το είχε συζητήσει μαζί μου αυτό, όταν ήμουν παιδί».

Η συμβουλή της ειδικού είναι να γνωρίζουμε πάντα ότι δεν χρειάζεται να δώσουμε όλες τις πληροφορίες στα παιδιά σε μια κουβέντα. Αντίθετα, μπορούμε να κάνουμε πολλές συζητήσεις γύρω από το θέμα που τα προβληματίζει, ανάλογα με το πόσο είναι έτοιμα ή διατεθειμένα να ακούσουν.

Πηγή: Themamagers

Τα δέντρα έχουν μνήμη, ανταλλάσσουν μηνύματα, αισθάνονται πόνο, παθαίνουν εγκαύματα από τον ήλιο και κάνουν ρυτίδες. Κάποια δέντρα, όπως οι βελανιδιές, επικοινωνούν μεταξύ τους με χημικές αρωματικές ουσίες. Όταν, για παράδειγμα, ένα δέντρο δεχτεί επίθεση από έντομα, εκπέμπει αρωματικές ουσίες κι όλα τα δέντρα της ευρύτερης περιοχής που λαμβάνουν το μήνυμα αυτό οπλίζονται κατάλληλα.

Πριν από χρόνια, σε ένα από τα προστατευόμενα δάση με παλιές οξιές της περιοχής μου, έπεσα πάνω σε κάτι παράξενες πέτρες που ήταν καλυμμένες με βρύα. Εκ των υστέρων, συνειδητοποίησα ότι τις είχα προσπεράσει πολλές φορές χωρίς να τις προσέξω, μια μέρα όμως σταμάτησα και έσκυψα να τις κοιτάξω. Το σχήμα τους ήταν περίεργο, ελαφρώς στρογγυλεμένο και με κάποια κούφια σημεία, κι όταν ανασήκωσα λίγο τα βρύα, είδα ότι από κάτω υπήρχε φλοιός δέντρου. Δεν ήταν πέτρα λοιπόν, ήταν παλιό ξύλο. Κι επειδή το ξύλο της οξιάς, όταν βρίσκεται πάνω σε υγρό έδαφος, μέσα σε λίγα χρόνια σαπίζει, απόρησα με το πόσο σκληρό ήταν.

Πάνω απ’ όλα, όμως, δεν μπορούσα να το σηκώσω, προφανώς ήταν γερά ριζωμένο στο χώμα. Άρχισα προσεκτικά να ξύνω λίγο τον φλοιό με τον σουγιά μου, μέχρι που έφτασα σε ένα πράσινο στρώμα. Πράσινο; Αυτή τη χρωστική τη συναντάμε μόνο στη χλωροφύλλη, στην ουσία που δίνει στα καινούρια φύλλα το πράσινο χρώμα και που υπάρχει αποθηκευμένη στους κορμούς των ζωντανών δέντρων. Αυτό μόνο ένα πράγμα θα μπορούσε να σημαίνει: ότι τούτο το κομμάτι ξύλο ήταν ακόμα ζωντανό. Από τις υπόλοιπες «πέτρες» προέκυψε γρήγορα μια λογική εικόνα, αφού σχημάτιζαν έναν κύκλο με διάμετρο ενάμισι μέτρο. Επρόκειτο για τα ροζιασμένα υπολείμματα ενός τεράστιου και πάρα πολύ παλιού κούτσουρου. Το μόνο που είχε σωθεί ήταν τα απομεινάρια του εξωτερικού του φλοιού, ενώ το εσωτερικό είχε σαπίσει προ πολλού και είχε γίνει χούμος – ξεκάθαρη ένδειξη ότι ο κορμός είχε κοπεί πριν από 400 με 500 χρόνια.

Πώς διατηρήθηκαν, όμως, ζωντανά αυτά τα υπολείμματα; Αφού τα κύτταρα πρέπει να λαμβάνουν τροφή με τη μορφή σακχάρων, πρέπει να αναπνέουν και τουλάχιστον να αναπτύσσονται λίγο. Χωρίς φύλλα, κι επομένως χωρίς φωτοσύνθεση, κάτι τέτοιο είναι αδύνατον. Κανένα από τα πλάσματα του πλανήτη μας δεν αντέχει σε νηστεία αιώνων, και αυτό ισχύει και για τα υπολείμματα των δέντρων. Τουλάχιστον για τα κούτσουρα, που δεν έχουν να περιμένουν βοήθεια από πουθενά.

Στην συγκεκριμένη περίπτωση, όμως, τα πράγματα προφανώς ήταν τελείως διαφορετικά. Το κούτσουρο είχε την υποστήριξη των γειτονικών του δέντρων, και συγκεκριμένα μέσω των ριζών τους. Κάποιες φορές συνδέονται μόνο χαλαρά, μέσω του δικτύου των μυκήτων που περιβάλλει τις άκρες των ριζών και τις βοηθάει στην ανταλλαγή θρεπτικών ουσιών, άλλοτε πάλι υπάρχουν και άμεσες συμφύσεις. Δεν μπορούσα να μάθω τι συνέβαινε σ’ αυτή την περίπτωση, επειδή δεν ήθελα να σκάψω και να προκαλέσω ζημιά στο τόσο παλιό αυτό κούτσουρο. Ένα πράγμα ήταν βέβαιο όμως: Οι θάμνοι που το περιέβαλλαν το τροφοδοτούσαν με διάλυμα σακχάρων, ώστε να το κρατήσουν στη ζωή. Το γεγονός ότι τα δέντρα συνδέονται μέσω των ριζών τους μπορούμε να το δούμε κάποιες φορές στις παρυφές των δρόμων. Στα σημεία αυτά η βροχή ξεπλένει το χώμα, αποκαλύπτοντας έτσι το υπόγειο δίκτυο. Το γεγονός ότι πρόκειται πράγματι για ένα σύστημα αλληλεξαρτήσεων, το οποίο συνδέει μεταξύ τους τα περισσότερα δέντρα ενός είδους και ενός πληθυσμού, το απέδειξαν επιστήμονες στο Χαρτς.

Η ανταλλαγή θρεπτικών ουσιών, η αλληλοβοήθεια μεταξύ γειτόνων σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης, απ’ ό,τι φαίνεται, αποτελεί τον κανόνα, πράγμα που οδήγησε στη διαπίστωση ότι τα δάση είναι υπεροργανισμοί, δηλαδή κατασκευάσματα παρόμοια, για παράδειγμα, με τις μυρμηγκοφωλιές. Θα μπορούσε βέβαια να αναρωτηθεί κανείς μήπως οι ρίζες των δέντρων απλώνονται στο έδαφος τυχαία και χωρίς κανέναν στόχο, και μόλις συναντήσουν ένα δέντρο του ίδιου είδους συνδέονται μαζί του. Στο εξής θα ανταλλάσσουν αναγκαστικά μεταξύ τους θρεπτικά συστατικά, θα δομήσουν μια υποτιθέμενη κοινωνία και το μόνο που θα βιώνουν θα είναι ένα τυχαίο δούναι και λαβείν.

Η ωραία εικόνα της ενεργού βοήθειας θα έδινε τη θέση της στην αρχή της τυχαιότητας, παρόλο που ακόμα και τέτοιου είδους μηχανισμοί θα παρείχαν πλεονεκτήματα στο οικοσύστημα του δάσους. Όμως η φύση δε λειτουργεί τόσο απλά, όπως παρατηρεί ο Μάσσιμο Μάφφεϊ από το Πανεπιστήμιο του Τορίνο στο περιοδικό Max Planck Forschnung (3/2007, σελ. 65): Τα φυτά, και επομένως και τα δέντρα, μπορούν να ξεχωρίσουν τις δικές τους ρίζες από τις ρίζες διαφορετικών ειδών, ακόμα και από τις ρίζες άλλων δέντρων του ίδιου είδους.

Γιατί όμως είναι τα δέντρα τόσο κοινωνικά πλάσματα, γιατί μοιράζονται την τροφή τους με άλλα δέντρα Φιλίες του ίδιου είδους και φροντίζουν έτσι τους ανταγωνιστές τους; Οι λόγοι για τους οποίους συμβαίνει αυτό είναι οι ίδιοι με εκείνους που ισχύουν και στις ανθρώπινες κοινωνίες: Με παρέα είναι πάντα καλύτερα. Ένα δέντρο δεν είναι δάσος, δεν μπορεί να δημιουργήσει ένα τοπικό ισορροπημένο κλίμα, είναι απροστάτευτο και εκτεθειμένο σε όλες τις καιρικές συνθήκες. Αντιθέτως, πολλά δέντρα μαζί δημιουργούν ένα οικοσύστημα που μετριάζει τις ακραίες θερμοκρασίες ψύχους ή ζέστης, αποθηκεύει μεγάλες ποσότητες νερού και απελευθερώνει καθαρό αέρα.

Σε ένα τέτοιο περιβάλλον μπορούν να ζήσουν προστατευμένα και για πολλά χρόνια. Για να επιτευχθεί αυτό πρέπει να διατηρηθεί πάση θυσία η κοινότητα. Αν κάθε δέντρο ενδιαφερόταν μόνο για τον εαυτό του, τότε αρκετά απ’ αυτά δε θα κατάφερναν να γεράσουν. Οι συνεχείς θάνατοι θα είχαν ως αποτέλεσμα πολλές και μεγάλες τρύπες στην κομοστέγη, απ’ όπου θα μπορούσαν να περάσουν οι θύελλες και να ρίξουν κάτω ακόμα περισσότερους κορμούς. Η καλοκαιρινή ζέστη θα έφτανε μέχρι το έδαφος του δάσους και θα το στέγνωνε τελείως. Κι αυτό θα έκανε τους πάντες να υποφέρουν.

Συνεπώς, κάθε δέντρο είναι πολύτιμο για την κοινότητα και αξίζει να διατηρηθεί όσο το δυνατόν περισσότερο. Ως εκ τούτου, η κοινότητα στηρίζει ακόμα και τα άρρωστα δέντρα και τα τροφοδοτεί με θρεπτικά συστατικά μέχρι να ανακάμψουν. Την επόμενη φορά ίσως πρέπει να γίνει το αντίστροφο και να χρειάζεται βοήθεια το δέντρο-βοηθός. Οι ασημόγκριζες οξιές με τους χοντρούς κορμούς, που συμπεριφέρονται πράγματι κατ’ αυτόν τον τρόπο, μου θυμίζουν αγέλη ελεφάντων. Και αυτή νοιάζεται για τα μέλη της, βοηθάει τους αρρώστους και τους αδυνάμους να σταθούν ξανά στα πόδια τους και δε θέλει να αφήνει πίσω ούτε καν τα νεκρά της μέλη. Κάθε δέντρο αποτελεί μέρος αυτής της κοινότητας, υπάρχουν ωστόσο και διαβαθμίσεις.

Έτσι, τα περισσότερα κούτσουρα σαπίζουν και ύστερα από μερικές δεκαετίες (για τα δέντρα είναι πολύ λίγος χρόνος) γίνονται χούμος. Μόνο ελάχιστες περιπτώσεις διατηρούνται στη ζωή για αιώνες, όπως η «πέτρα που ήταν καλυμμένη με βρύα», την οποία περιγράψαμε παραπάνω. Γιατί υπάρχει αυτή η διαφορά; Μήπως είναι και η κοινωνία των δέντρων μια κοινωνία με πολίτες δεύτερης κατηγορίας; Έτσι φαίνεται, αν και ο όρος «κατηγορία» δεν είναι και τόσο εύστοχος. Αυτό που καθορίζει την προθυμία των άλλων δέντρων να βοηθήσουν είναι μάλλον ο βαθμός του δεσμού ή ίσως ακόμα και της στοργής που νιώθουν. Και αυτό μπορείτε να το διαπιστώσετε ρίχνοντας μια ματιά προς τα πάνω, στο φύλλωμα των δέντρων.

Ένα μέσο δέντρο απλώνει τα κλαδιά του μέχρι να αγγίξει τα κλαδιά ενός διπλανού δέντρου του ίδιου ύψους. Εκεί σταματάει, επειδή οι θέσεις αέρα ή μάλλον οι θέσεις φωτός είναι ήδη κατειλημμένες. Ωστόσο, τα κλαδιά τους δυναμώνουν τόσο πολύ, ώστε έχει κανείς την εντύπωση ότι εκεί πάνω γίνεται κανονική μάχη. Δύο πραγματικοί φίλοι όμως προσέχουν ευθύς εξαρχής να μην αναπτύξουν πολύ χοντρά κλαδιά προς την κατεύθυνση του άλλου. Δε θέλουν να στερήσουν τίποτα ο ένας από τον άλλο κι έτσι αναπτύσσουν δυνατό φύλλωμα μόνο προς τα έξω, προς τους «μη φίλους» τους δηλαδή. Οι ρίζες αυτών των ζευγαριών συνδέονται τόσο έντονα, ώστε μερικές φορές πεθαίνουν μαζί.

Τέτοιου είδους φιλίες, που φτάνουν στο σημείο να παρέχουν ακόμα και τροφή στα κούτσουρα, παρατηρούνται κατά κανόνα μόνο στα φυσικά δάση. Ίσως αυτό να συμβαίνει σε όλα τα είδη. Προσωπικά, εκτός από οξιές, έχω δει κι άλλα ζωντανά κούτσουρα από κομμένα δέντρα, όπως βελανιδιές, έλατα, ερυθρελάτες και τα έλατα Ντάγκλας. Τα καλλιεργούμενα δάση, όπως είναι τα περισσότερα δάση κωνοφόρων της κεντρικής Ευρώπης, συμπεριφέρονται μάλλον όπως τα παιδιά του δρόμου στο ομώνυμο κεφάλαιο. Επειδή, λόγω της δεντροφύτευσης, οι ρίζες τους υφίστανται διαρκώς βλάβες, δεν καταφέρνουν να δημιουργήσουν δίκτυο. Τα δέντρα αυτών των δασών είναι κατά κανόνα ακοινώνητα, με αποτέλεσμα να συναντούν πολλές δυσκολίες. Όπως και να ’χει, τα περισσότερα έτσι κι αλλιώς δε φτάνουν σε μεγάλη ηλικία, αφού οι κορμοί τους, ανάλογα με το είδος των δέντρων, είναι ώριμοι για να κοπούν όταν γίνουν 100 ετών.

*Η μυστική ζωή των δέντρων, εκδ. Πατάκη. Ο Peter Wohlleben (1964, Βόννη)

Πηγή: www.doctv.gr

Σύμφωνα με μια νέα μελέτη, οι ελέφαντες φωνάζουν ο ένας τον άλλον χρησιμοποιώντας ατομικά ονόματα, που εφευρίσκουν ο ένας για τον άλλον. Στην μελέτη που δημοσιεύθηκε τον περασμένο Ιούνιο, στο περιοδικό Nature Ecology & Evolution, μια ομάδα διεθνών ερευνητών χρησιμοποίησε έναν αλγόριθμο τεχνητής νοημοσύνης για να αναλύσει τα καλέσματα δύο άγριων κοπαδιών αφρικανικών ελεφάντων της σαβάνας, στην Κένυα.

Η έρευνα «όχι μόνο δείχνει ότι οι ελέφαντες χρησιμοποιούν συγκεκριμένους ήχους για κάθε άτομο, αλλά ότι αναγνωρίζουν κι αντιδρούν σε ένα κάλεσμα που απευθύνεται στους ίδιους, ενώ αγνοούν εκείνα που απευθύνονται σε άλλους», δήλωσε ο συμπεριφορικός οικολόγος στο Πανεπιστήμιο του Κολοράντο Michael Pardo, επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης. Όπως αναφέρει ο Guardian, οι ερευνητές «κοσκίνισαν» τους ήχους των ελεφάντων που καταγράφηκαν στο εθνικό καταφύγιο Samburu και στο εθνικό πάρκο Amboseli της Κένυας μεταξύ 1986 και 2022.

Διαχωρισμός ήχων με τη χρήση Α.Ι.

Χρησιμοποιώντας έναν αλγόριθμο μηχανικής μάθησης, εντόπισαν 469 διαφορετικά καλέσματα, τα οποία περιλάμβαναν 101 ελέφαντες που ήταν πομποί ενός καλέσματος και 117 που ήταν δέκτες.
Οι ελέφαντες βγάζουν ένα ευρύ φάσμα ήχων, από δυνατά σαλπίσματα μέχρι γουργουρητά τόσο χαμηλά που δεν μπορεί να τα πιάσει το ανθρώπινο αυτί.

Στα καλέσματα των ελεφάντων, δεν χρησιμοποιούνταν πάντα ονόματα. Αλλά, όταν φώναζαν ονόματα, συχνά ήταν από μεγάλη απόσταση κι όταν οι ενήλικες απευθύνονταν σε νεαρούς ελέφαντες. Οι ενήλικες ήταν, επίσης, πιο πιθανό να χρησιμοποιούν ονόματα από ό,τι τα μικρά, γεγονός που υποδηλώνει ότι μπορεί να χρειαστούν χρόνια για να μάθει κανείς αυτό το ιδιαίτερο ταλέντο.

Το πιο συνηθισμένο κάλεσμα ήταν «ένας αρμονικά πλούσιος, χαμηλής συχνότητας ήχος», σύμφωνα με τη μελέτη. Όταν οι ερευνητές έπαιξαν σε έναν ελέφαντα μια ηχογράφηση ενός φίλου ή μέλους της οικογένειάς του να φωνάζει το όνομά του, το ζώο ανταποκρίθηκε θετικά και «ενεργητικά», δήλωσαν οι ερευνητές. Ο ίδιος ελέφαντας ήταν πολύ λιγότερο ενθουσιώδης, όταν του έπαιζαν τα ονόματα άλλων.

Ικανότητα για αφηρημένη σκέψη

Ενώ τα δελφίνια και οι παπαγάλοι απευθύνονται σε άλλο ζώο του είδους τους μιμούμενοι τον ήχο του, οι ελέφαντες είναι το πρώτο είδος μετά τον άνθρωπο, που διαπιστώνεται ότι χρησιμοποιεί ονόματα που δεν περιλαμβάνουν μίμηση, ισχυρίζονται οι ερευνητές.

«Το γεγονός ότι οι ελέφαντες χρησιμοποιούν μη μιμητικούς ήχους για να ονομάζουν άλλους ελέφαντες, δείχνει ότι έχουν την ικανότητα για αφηρημένη σκέψη», δήλωσε ο συν-συγγραφέας της μελέτης George Wittemyer.

Παρά τις διαφορές μας, οι άνθρωποι και οι ελέφαντες μοιράζονται πολλές ομοιότητες, όπως «εκτεταμένες οικογενειακές μονάδες με πλούσια κοινωνική ζωή, που υποστηρίζονται από εξαιρετικά ανεπτυγμένους εγκεφάλους», δήλωσε ο διευθύνων σύμβουλος της οργάνωσης Save the Elephants, Frank Pope. «Το γεγονός ότι οι ελέφαντες χρησιμοποιούν ονόματα ο ένας για τον άλλον είναι πιθανότατα μόνο η αρχή των αποκαλύψεων που θα ακολουθήσουν».

Πηγή: notospress.gr