Οι συγγραφείς της μελέτης, υπό την καθοδήγηση του αναλυτή δεδομένων και κοινωνικού επιστήμονα Gavin Vance, κατέληξαν ότι οι άνδρες με συγκεκριμένο τύπο ευφυΐας – την ικανότητα να εντοπίζουν μοτίβα σε ακολουθίες αριθμών και γραμμάτων – ήταν λιγότερο πιθανό να πάρουν ρίσκα εκτός σχέσης, άρα πιο πιστοί. Παράλληλα, εμφάνιζαν λιγότερη ζήλια, λιγότερες τάσεις ελέγχου ή προσβολής της συντρόφου τους και λιγότερα ψυχοπαθητικά χαρακτηριστικά.

Pop κουλτούρα vs. επιστημονικά ευρήματα

Αυτό έρχεται σε αντίθεση με όσα η κοινωνία μαθαίνει στις γυναίκες να βρίσκουν ελκυστικά: τους «σκοτεινούς» τύπους που γράφουν βασανισμένη ποίηση στο κινητό, φορούν vintage δερμάτινα και είναι συναισθηματικά απρόσιτοι. Οι ήρωες της pop κουλτούρας – όπως ο Chuck Bass από το Gossip Girl, ο Ryan Atwood από το The OC ή ο Damon Salvatore από το Vampire Diaries – σπάνια αφήνουν περιθώριο στους μαθηματικούς να κερδίσουν τον τίτλο του ιδανικού συντρόφου. Η επιστήμη όμως διαφωνεί. Το αν είμαστε έτοιμοι να αποδεχτούμε αυτό το μάθημα, μένει να φανεί.

Παρά τη γοητεία του «άτακτου», μια πρόσφατη μελέτη που δημοσιεύτηκε στο Journal of Research in Personality έδειξε πως όσο πιο καλός είναι ένας άνδρας, τόσο λιγότερο πιθανό είναι να έχει σχέση. Αναλύοντας στοιχεία από 3.780 ενήλικες στην Αυστραλία, τη Δανία και τη Σουηδία, διαπιστώθηκε ότι η νευρωτικότητα και η συμφιλιωτική διάθεση σχετίζονται αρνητικά με τη συντροφικότητα στους άνδρες.

Η τεχνολογία αλλάζει τα δεδομένα στο dating

Οι εξωστρεφείς και κοινωνικοί άνδρες είχαν σημαντικά περισσότερες πιθανότητες να βρίσκονται σε σχέση σε σχέση με τους εσωστρεφείς – ενώ στις γυναίκες ίσχυε το αντίθετο. Όπως σχολίασε ο συν-συγγραφέας της μελέτης Filip Fors Connolly, αναπληρωτής καθηγητής στο Umea University στη Σουηδία: «Ένας δυναμικός, εξωστρεφής άνδρας έχει συχνά θετική ανταπόκριση όταν πλησιάζει πιθανούς συντρόφους, ενώ μια αντίστοιχη γυναίκα μπορεί να αντιμετωπίσει αμφιθυμία ή αρνητισμό».

Το αποτέλεσμα; Οι ετεροφυλόφιλες γυναίκες τείνουν να απορρίπτουν τους ήσυχους «σπασίκλες» που είναι πιθανότατα οι καλύτεροι σύντροφοι. Πώς μπορεί να αλλάξει αυτό; Μην ανησυχείτε: ήδη υπάρχουν εφαρμογές – ή σύντομα θα υπάρξουν – που αξιολογούν πιθανούς συντρόφους.

Σε ένα ψηφιακό τοπίο γνωριμιών όπου η τεχνητή νοημοσύνη (AI) μπαίνει παντού, δεν είναι δύσκολο να φανταστεί κανείς ότι τεστ αγοριού ή κοριτσιού θα γίνουν πραγματικότητα. Μπορεί να ακούγεται σαν επεισόδιο Black Mirror, όμως τέτοια τεχνολογία ήδη χρησιμοποιείται για να προσαρμόζει τις προτιμήσεις μας στις πλατφόρμες γνωριμιών – κάτι που υπόσχεται να εξελίξει ακόμη περισσότερο η AI.

Όπως δήλωσε η CEO της Bumble, Whitney Wolfe Herd, στους New York Times: «Η AI μπορεί να μάθει μοτίβα, να σαρώσει εκατοντάδες προφίλ και να πει “νομίζω ότι πρέπει να γνωρίσεις αυτό το άτομο γιατί έχετε παρόμοιες αξίες”. Εκεί βρίσκεται η δύναμη της μηχανικής μάθησης». Το θέμα μάλιστα αποτέλεσε αντικείμενο της πρόσφατης ταινίας All of You, σε σκηνοθεσία William Bridges, όπου μια εταιρεία ονόματι Soul Connex βρίσκει τον ιδανικό σου σύντροφο μέσω ενός μόνο τεστ.

Μπορεί ένα τεστ να βρει τον ιδανικό σύντροφο;

Είναι εύκολο να φανταστεί κανείς πόσο δραματικό μπορεί να γίνει το σενάριο ενός τέτοιου τεστ – και πόσο αμφισβητήσιμο παραμένει αν όντως μπορούμε ποτέ να βρούμε το «έτερόν μας ήμισυ» μέσω μιας υπηρεσίας τρίτων, όσο εξελιγμένη κι αν είναι.

Ίσως χρειαστεί να περιμένουμε λίγα χρόνια μέχρι τέτοιες λύσεις μπουν στην αγορά γνωριμιών. Ως τότε, οι γυναίκες θα μπορούσαν να ακολουθήσουν τη συμβουλή της ομάδας του Oakland University: αυξήστε τις πιθανότητες για μακροχρόνια αγάπη βγαίνοντας με τον άνδρα που έχει αναλυτικές δεξιότητες επίλυσης προβλημάτων αντί για εκείνον που γράφει κακή ποίηση και ονειρεύεται καριέρα στη μουσική.

Βέβαια, όλα αυτά βασίζονται σε σχετικά μικρό δείγμα και η ομάδα του Vance τονίζει ότι η μελέτη είναι συσχετιστική – δεν αποδεικνύει αιτία-αποτέλεσμα. Αυτό όμως δεν καθιστά λιγότερο ενδιαφέρουσα την ιδέα ενός «τεστ αγοριού», ειδικά αν σκεφτεί κανείς τι πραγματικά κάνει έναν άνδρα πολύτιμο σύντροφο.

Πέντε ερωτήσεις για το δικό σας boyfriend test

Με αυτή τη λογική, ιδού πέντε ερωτήσεις που ίσως πρέπει να κάνετε στους υποψήφιους συντρόφους σας για ένα προσωπικό boyfriend test (με χιούμορ!): Έχετε ποτέ εξαφανιστεί χωρίς εξήγηση ή αφήσει κάποιον/α στο “διαβάστηκε” πάνω από 48 ώρες; (επιτρέπονται εξαιρετικές περιπτώσεις όπως κλοπή κινητού ή ξαφνικός θάνατος) Πόση ψυχοθεραπεία έχετε κάνει; (τουλάχιστον πέντε ώρες) Πόσες πρώην χαρακτηρίσατε “τρελές” χωρίς αυτοκριτική; (ιδανικά καμία) Έχετε γράψει ποτέ ποίημα σε γυναίκα αντί για ξεκάθαρη επικοινωνία; (καλύτερα όχι) Είστε ηθοποιός ή μουσικός; (η σωστή απάντηση είναι προφανής!)

Τώρα ξέρετε – δοκιμάστε και πράξτε ανάλογα. Καλή επιτυχία!

Στα 25 χρόνια που μεσολάβησαν, η τεχνολογία άλλαξε ριζικά τον τρόπο ζωής μας. Οι περισσότεροι ελέγχουν το κινητό τους μέσα σε λίγα λεπτά αφού ξυπνήσουν και το χρησιμοποιούν κατά μέσο όρο 186 φορές την ημέρα. Υπολογιστές και συστήματα καθορίζουν πλέον κάθε πτυχή της καθημερινότητάς μας, επηρεάζοντας τον τρόπο που κινούμαστε και επικοινωνούμε.

Ο χρόνος μπροστά σε οθόνες υπερβαίνει κατά πολύ αυτόν που αφιερώνουμε σε άλλους ανθρώπους. Το 2024, ο μέσος Αυστραλός περνούσε δύο ώρες και 13 λεπτά ημερησίως σε δραστηριότητες με οθόνη – σχεδόν το μισό του ελεύθερου χρόνου – ενώ μόλις 38 λεπτά κοινωνικοποιούνταν δια ζώσης. Οι νέοι Αμερικανοί περνούν πλέον 70% λιγότερο χρόνο σε πάρτι σε σύγκριση με πριν από 20 χρόνια, ενώ κατέχουν ένα από τα υψηλότερα ποσοστά χρήσης οθονών ανά ηλικιακή ομάδα.

Ταυτόχρονα, διαχρονικές έρευνες δείχνουν ότι οι άνθρωποι, ιδίως οι άνδρες, έχουν όλο και λιγότερους στενούς φίλους. Καθώς η εξάρτησή μας από την τεχνολογία αυξάνεται, ο χρόνος που αφιερώνουμε στους άλλους μειώνεται δραστικά.

Η απειλή της τεχνητής νοημοσύνης στις σχέσεις

Με την έλευση της AI, οι κοινωνικές μας συνδέσεις απειλούνται ακόμη περισσότερο, καθώς όλο και περισσότεροι στρέφονται σε chatbots για συμβουλές ή παρηγοριά αντί για φίλους. Η τεχνολογία υπόσχεται περισσότερη σύνδεση, όμως στην πράξη μας κάνει πιο απομονωμένους.

Συχνά νιώθουμε ότι αντί να διευκολύνει τις κοινωνικές μας ζωές, η τεχνολογία τις ελέγχει – επιλέγει ποιον θα δούμε, τι θα μάθουμε και πώς θα συνδεθούμε. Χρησιμοποιούμε τα ψηφιακά μέσα για να “βελτιστοποιήσουμε” τον χρόνο μας, να αποφύγουμε δυσκολίες και να εξαλείψουμε τις κοινωνικές τριβές μέσω της απομάκρυνσης των αλληλεπιδράσεων.

Έτσι όμως κινδυνεύουμε να χάσουμε ένα βασικό στοιχείο της ανθρώπινης φύσης: τη χαοτική, απρόσμενη πλευρά της ζωής. Σε αντίθεση με πολέμους ή την κλιματική κρίση, η λύση βρίσκεται σχεδόν εξ ολοκλήρου στα χέρια μας – στις καθημερινές επιλογές που βάζουν τον άνθρωπο πάνω από την τεχνολογία.

Μικρές αλλαγές για περισσότερη ανθρωπιά

Βγάλτε τα ακουστικά σας: Η χρήση ακουστικών στον δημόσιο χώρο έχει γίνει καθημερινή συνήθεια. Προσφέρουν άνεση και απόσπαση προσοχής, αλλά σηματοδοτούν ότι είμαστε κλειστοί στους γύρω μας, μειώνοντας τις ευκαιρίες για τυχαίες συναντήσεις και νέες γνωριμίες.

Δεν αποκλείουμε μόνο τους άλλους, αλλά και τον εαυτό μας. Ο Dr Jim Taylor, ψυχολόγος και συγγραφέας του Raising Generation Tech, επισημαίνει πως τα ακουστικά χρησιμοποιούνται συχνά για να αποφύγουμε τις ίδιες μας τις σκέψεις. “Βρισκόμαστε σε μια ενδιάμεση κατάσταση όπου ούτε σκεφτόμαστε ούτε αλληλεπιδρούμε με τον κόσμο – και αυτά είναι τα δύο στοιχεία που μας κάνουν ανθρώπους”, λέει χαρακτηριστικά.

Ακόμη κι αν βγάλετε περιστασιακά τα ακουστικά σας, θα δημιουργήσετε χώρο για περισυλλογή, παρατήρηση και σύνδεση. Μπορεί να ακούσετε μια ενδιαφέρουσα συζήτηση ή τους ήχους της φύσης ή απλώς να αφήσετε το μυαλό σας να περιπλανηθεί. “Είναι εκπληκτικό τι μπορεί να συμβεί όταν είστε ανοιχτοί στον κόσμο – ή στον εαυτό σας”, προσθέτει ο Taylor.

Κάντε καλύτερες συστάσεις: Η σύγχρονη κοινωνική ζωή ξεκινά συχνά από μια οθόνη. Ψηφιακά προφίλ μάς επιτρέπουν να “εξετάζουμε” τις ζωές φίλων ή αγνώστων πριν καν τους γνωρίσουμε προσωπικά – σχηματίζοντας εντυπώσεις από προσεκτικά επιλεγμένες εικόνες.

Έτσι ξεχνάμε τη σημασία μιας ανθρώπινης σύστασης ως θεμέλιο μιας γνήσιας σχέσης. Όπως έλεγε η Shazza του Bridget Jones, μια καλή σύσταση περιλαμβάνει απρόβλεπτες λεπτομέρειες: ένα ιδιαίτερο ταλέντο ή χόμπι, κοινά ενδιαφέροντα ή ένα αστείο περιστατικό.

Μια σωστή σύσταση θυμίζει ότι μπροστά μας έχουμε έναν πολύπλευρο άνθρωπο – και ανοίγει το δρόμο για περαιτέρω ερωτήσεις. Προτιμήστε θετικές πληροφορίες που γνωρίζετε ότι θα εκτιμηθούν. Έτσι “πουλάτε” τη δυνατότητα μιας ενδιαφέρουσας μελλοντικής κουβέντας.

Όταν κάνετε μια τέτοια σύσταση βοηθάτε όχι μόνο τους άλλους να συνδεθούν αλλά κάνετε τους ίδιους τους ανθρώπους να νιώσουν σημαντικοί. Όπως λέει η Dr Lynda Shaw, “Το να νιώθει κανείς ότι τον προσέχουν είναι ένα από τα μεγαλύτερα δώρα.” Αν είστε τυχεροί, ίσως σας ανταποδώσουν στο μέλλον.

Αλληλεπίδραση μεταξύ γενεών

Μιλήστε με άτομα εκτός γενιάς σας: Για τους νεότερους, τα social media είναι πλέον η βασική πηγή ειδήσεων και ιδεών, με τους αλγόριθμους να δίνουν προτεραιότητα στην ταχύτητα και τη φρεσκάδα. Οι μεγαλύτερης ηλικίας άνθρωποι κινούνται σε διαφορετικούς ψηφιακούς χώρους, οδηγώντας σε ηλικιακά διαχωρισμένες συνομιλίες όπου ο ουσιαστικός διάλογος σπανίζει.

Αυτό εγκυμονεί κινδύνους: οι νέοι χάνουν σοφία που δεν υπάρχει online, ενώ οι μεγαλύτεροι – ήδη συχνά αόρατοι – νιώθουν αποκομμένοι. Ο Prof Hugh Mackay, κοινωνικός ψυχολόγος και ερευνητής, τονίζει ότι η ηλικία είναι μορφή διαφορετικότητας που ξεχνάμε εύκολα – ενώ η επαφή μεταξύ γενεών ωφελεί όλους.

Δοκιμάστε να αφιερώσετε μισή ώρα σε μια ουσιαστική συζήτηση με κάποιον μεγαλύτερο ή νεότερο στην οικογένεια ή τη δουλειά σας. Αν αυτό φαίνεται δύσκολο, προσκαλέστε τον/την σε κάποια δραστηριότητα που κάνετε συχνά ώστε να υπάρχει δομή στην επαφή αλλά και ευκαιρία για γνωριμία με άλλους ανθρώπους.

Αν αγνοούμε τη σοφία των γενεών – το κάνουμε εις βάρος μας.

Η δύναμη του χειρόγραφου λόγου

Εκφραστείτε γραπτώς με το χέρι: Η επικοινωνία είναι πιο εύκολη από ποτέ· ωστόσο γίνεται συχνότερα αλλά πιο επιφανειακά. Ένα γραπτό μήνυμα για γενέθλια είναι εύκολο· μια κάρτα απαιτεί προσπάθεια.

Το γράψιμο στο χέρι ενεργοποιεί περισσότερα σημεία του εγκεφάλου και προσφέρει συναισθηματικά οφέλη τόσο στον αποστολέα όσο και στον παραλήπτη, λέει η Shaw. “Ο αλτρουισμός θέτει τον εγκέφαλο σε μία από τις πιο ευχάριστες καταστάσεις.”

Η χρήση AI για συγγραφή κάρτας ίσως εξοικονομεί χρόνο αλλά ακυρώνει τη διαδικασία επιλογής λέξεων και αναμνήσεων – εκεί βρίσκεται η αξία σύμφωνα με τη Shaw. Η αποφυγή αυτών των τελετουργιών μπορεί μακροπρόθεσμα να κάνει πιο δύσκολη την έκφραση συναισθημάτων: “Ό,τι δεν εξασκούμε το χάνουμε.” Μια σύντομη χειρόγραφη σημείωση έχει μεγαλύτερη επίδραση από ένα sms – αποκαλύπτει στοιχεία της προσωπικότητάς σας μέσα από τους χαρακτήρες του γραφικού σας χαρακτήρα.

Ποίηση & ανθρώπινη επικοινωνία

Η ποίηση ως παλαιότερη μορφή social media: Τα memes έχουν τη χάρη τους· όμως οι προφορικές παραδόσεις όπως η ποίηση αποτελούν την αρχαιότερη κοινωνική δικτύωση. Ο William Sieghart, ιδρυτής των Poetry Pharmacy Live events στο Ηνωμένο Βασίλειο, εδώ και χρόνια “συνταγογραφεί” ποιήματα σε όσους αναζητούν συναισθηματική υποστήριξη στα sessions του.

Έχει παρατηρήσει πως όλο και περισσότεροι φτάνουν αγχωμένοι λόγω της συνεχούς εγρήγορσης που προκαλούν τα κινητά: “Πολλοί μου λένε πως ξυπνούν ήδη σε κατάσταση ‘fight or flight’ πριν καν ανοίξουν τα μάτια.” Διαβάζοντας δυνατά ένα ποίημα – μόνοι ή με παρέα – δημιουργείται χώρος για ειλικρινή συναισθήματα: “Οι άνθρωποι έχουν γράψει για κάθε εμπειρία… Ένα ποίημα σου θυμίζει ότι δεν είσαι μόνος.”

Αποφεύγοντας τις τεχνολογικές “παρακάμψεις”

Λειτουργήστε χωρίς τεχνολογικά υποκατάστατα: Self-checkouts, QR codes, βιντεοκλήσεις και chatbots δημιουργήθηκαν για εξοικονόμηση χρόνου· όμως μικρές ανταλλαγές που αντικαθιστούν φορτίζουν αυτό που ο Mackay αποκαλεί “κοινωνικές μπαταρίες”.

“Οι άνθρωποι ευδοκιμούν μέσα από διαπροσωπική επαφή”, σημειώνει ο Mackay· “οι νευροεπιστήμονες λένε πως η βλεμματική επαφή είναι ‘αυτοκινητόδρομος’ προς τα συναισθήματα.” Επιλέξτε να μιλήσετε με αγνώστους ώστε να σπάσετε το κοινωνικό σας φούσκωμα· όλοι κερδίζουμε όταν αντιλαμβανόμαστε τις διαφορές των άλλων.

Πολλά από αυτά τα εργαλεία εισήχθησαν από εταιρείες για λόγους κόστους εργασίας· μπορεί η ουρά στο γκισέ να διαρκεί περισσότερο αλλά μια θετική ανθρώπινη συναλλαγή υπενθυμίζει πως η κοινωνική επαφή δεν είναι χάσιμο χρόνου – είναι χαρά ζωής.

Ζώντας τη στιγμή αντί για φωτογραφίες

Mειώστε τις φωτογραφίες στη ζωή σας: Οι πρώτες έρευνες δείχνουν ότι η υπερφόρτωση πληροφοριών μέσω βίντεο και φωτογραφιών επηρεάζει τη μνήμη μας. Πρόσφατα μια podcaster της Generation Z έγινε viral όταν παρατήρησε: “Η γενιά μας ίσως πεθάνει έχοντας περισσότερες αναμνήσεις από τις ζωές άλλων παρά από τη δική της λόγω social media.”

Η μείωση της χρήσης των social media είναι προφανής λύση· όμως εξίσου σημαντικό είναι τι κάνουμε οι ίδιοι: Μελέτες δείχνουν ότι όσοι τραβούν φωτογραφίες θυμούνται λιγότερο καλά τη στιγμή απ’ όσους απλά τη ζουν χωρίς κάμερα.

Aυτό δεν σημαίνει ποτέ ξανά φωτογραφίες – αλλά όταν είμαστε πιο επιλεκτικοί στις λήψεις αφήνουμε χώρο ώστε οι εμπειρίες να καταγράφονται βαθύτερα στη μνήμη μας. Συχνά ο καλύτερος τρόπος για να θυμάσαι κάτι είναι απλά… να το ζεις πραγματικά.

Μια σοβαρή διάγνωση είναι από μόνη της επώδυνη. Αλλά για πολλούς ανθρώπους, ο μεγαλύτερος φόβος δεν είναι η ίδια η ασθένεια: Είναι το ενδεχόμενο ο σύντροφος να απομακρυνθεί τη στιγμή που η υποστήριξη είναι πιο αναγκαία από ποτέ. Κοινωνικά στερεότυπα και viral ιστορίες επιμένουν πως, όταν οι γυναίκες αρρωσταίνουν, οι άνδρες εγκαταλείπουν συχνότερα. Όμως, τι πραγματικά δείχνουν οι μαρτυρίες και οι επιστημονικές μελέτες;

Όταν η ασθένεια αλλάζει τον ρόλο μέσα στη σχέση

Όταν μια γυναίκα αντιμετωπίζει μια σοβαρή ή χρόνια ασθένεια, η καθημερινότητά της μπορεί να ανατραπεί πλήρως: από ενεργή και ανεξάρτητη, μπορεί να βρεθεί να εξαρτάται σχεδόν ολοκληρωτικά από τον σύντροφό της για πρακτική, συναισθηματική και κοινωνική υποστήριξη. Η σχέση συχνά αλλάζει μορφή, μετατρέπεται σε σχέση φροντίδας και η ανισορροπία αυτή μπορεί με τον καιρό να επιβαρύνει και τους δύο.

Καθώς η ασθενής αρχίζει σταδιακά να επανέρχεται, η επαναδιαπραγμάτευση των ρόλων μέσα στο ζευγάρι μπορεί να φέρει στην επιφάνεια ανασφάλειες, φόβους για το μέλλον και ερωτήματα για τη βιωσιμότητα της σχέσης. Σε αρκετές περιπτώσεις, η ασθένεια —ή η αβεβαιότητα που γεννά— γίνεται ένας αθέατος παράγοντας που ανατρέπει τα θεμέλια της συντροφικότητας.Παρόμοιες εμπειρίες αναφέρουν και άλλοι άνθρωποι με long Covid: η ασθένεια δεν αλλάζει μόνο το σώμα, αλλά και τις ισορροπίες που κρατούν μια σχέση όρθια.

Το στερεότυπο που επιμένει: «Οι άνδρες φεύγουν – οι γυναίκες μένουν»

Σε φόρουμ υποστήριξης καρκίνου, εμφανίζονται συχνά ιστορίες εγκατάλειψης, θυμού ή ενοχής. Πολλές γυναίκες αναφέρουν ότι εγκαταλείφθηκαν εν μέσω θεραπείας ή ότι ο σύντροφός τους απομακρύνθηκε ψυχικά, τη στιγμή που εκείνες αντιμετώπιζαν την πιο δύσκολη μάχη της ζωής τους.

Το πιο συχνά επικαλούμενο «στατιστικό» προέρχεται από μια αμερικανική μελέτη του 2009, η οποία φάνηκε να δείχνει ότι οι γυναίκες με καρκίνο ή σκλήρυνση κατά πλάκας είχαν πολύ μεγαλύτερη πιθανότητα να εγκαταλειφθούν σε σχέση με τους άνδρες ασθενείς. Αυτή η έρευνα έγινε viral και έκτοτε αποτελεί το επίκεντρο ενός ισχυρού στερεοτύπου. Αλλά τα δεδομένα δεν είναι τόσο απλά…

Τι δείχνει πραγματικά η επιστήμη

Νεότερες μελέτες προσφέρουν ένα πιο σύνθετο —και ενίοτε πιο καθησυχαστικό— τοπίο:

· Μεγάλη ευρωπαϊκή μελέτη του 2025 (25.000 ζευγάρια ηλικίας 50–64):
Διαπίστωσε ότι ο κίνδυνος χωρισμού αυξάνεται όταν η γυναίκα έχει προβλήματα υγείας, αλλά όχι όταν ο άνδρας είναι ασθενής. Αυτό, ίσως, αντανακλά δυσκολία προσαρμογής των ανδρών σε ρόλο φροντιστή, αλλά και οικονομικούς παράγοντες, καθώς οι γυναίκες παραμένουν συχνότερα οικονομικά εξαρτημένες.

· Συστηματική ανασκόπηση 2022 (250.000 ασθενείς με καρκίνο):
Οι περισσότεροι ασθενείς είχαν χαμηλότερα ποσοστά διαζυγίου σε σχέση με τον γενικό πληθυσμό, με εξαίρεση τον καρκίνο τραχήλου μήτρας.

Συνολικά, τα στοιχεία δείχνουν κάτι πιο περίπλοκο: η ασθένεια ασκεί τεράστια πίεση στις σχέσεις, αλλά δεν οδηγεί αναγκαστικά στη διάλυση ούτε ευθύνεται μόνο το φύλο.

Γιατί οι σύντροφοι δεν μιλούν: το βάρος της ενοχής
Σύμφωνα με ειδικούς, πολλοί φροντιστές —ανεξαρτήτως φύλου— βιώνουν έντονη θλίψη, άγχος και απομόνωση, αλλά αποφεύγουν να το παραδεχθούν. Ο φόβος της «προδοσίας» ή της κοινωνικής κατακραυγής τους κάνει να σωπαίνουν.

Οι γραμμές βοήθειας καταγράφουν κλήσεις ανθρώπων που δεν ξέρουν πώς να διαχειριστούν τις αλλαγές στη σχέση, την οικειότητα, τη διάθεση ή τη σεξουαλική τους ζωή.

Όταν ο καρκίνος αλλάζει τα πάντα – ακόμη και την εικόνα για τον εαυτό σου

Οι ιατροί που κουράρουν ογκολογικούς ασθενείς περιγράφουν τον συνδυασμό σωματικών αλλαγών, θεραπευτικών παρενεργειών και φόβου που επιβαρύνουν τις σχέσεις των ασθενών τους.

Ένα κοινό θέμα στις μαρτυρίες των ογκολογικών ασθενών είναι οι ορμονικές θεραπείες που δίνονται για την πρόληψη υποτροπής στον καρκίνο του μαστού. Αυτές οι θεραπείες προκαλούν πρόωρη εμμηνόπαυση, με συμπτώματα που επιβαρύνουν όχι μόνο τη σωματική και ψυχική υγεία αλλά και τη συντροφική ζωή, κάτι που πολλοί ασθενείς και σύντροφοι δυσκολεύονται να συζητήσουν.

Τελικά, ποια είναι η αλήθεια;

Δεν υπάρχει απλή απάντηση. Οι σχέσεις δοκιμάζονται από την ασθένεια, αλλά τα αίτια μιας διάλυσης είναι σχεδόν πάντα πολυπαραγοντικά:

· Η προσωπικότητα και η ψυχική ανθεκτικότητα του ζευγαριού

· Η προϋπάρχουσα ποιότητα της σχέσης

· Η οικονομική και κοινωνική πίεση

· Ο φόβος για το μέλλον

· Η δυσκολία ανάληψης ρόλου φροντιστή

Το φύλο παίζει ρόλο, αλλά όχι πάντα με τον τρόπο που υπαινίσσονται τα στερεότυπα.

Συμπερασματικά, οι σχέσεις που επιβιώνουν σοβαρών ασθενειών δεν είναι «τυχερές». Είναι σχέσεις που μπόρεσαν να επικοινωνήσουν, να αναπροσαρμοστούν και να ξαναχτιστούν σε νέες βάσεις.
Και όσες διαλύονται, συνήθως δεν διαλύονται λόγω της ασθένειας, αλλά επειδή η ασθένεια φωτίζει ρωγμές που προϋπήρχαν.

Σε κάθε περίπτωση, όσοι φροντίζουν ασθενείς χρειάζονται εξίσου στήριξη. Η φροντίδα δεν είναι ζήτημα φύλου αλλά ανθρωπιάς και η συζήτηση γύρω από τον “gender care gap” πρέπει να γίνεται με βάση τα πραγματικά δεδομένα, όχι τα επικίνδυνα στερεότυπα.

Τα emotional vampires μπορούν να είναι οπουδήποτε και οποιοσδήποτε. Είναι οι άνθρωποι που μετά τη συνάντησή μεταξύ σας νιώθετε εξαντλημένοι. Μπορεί να είναι ο σύζυγός σας ή ο καλύτερός σας φίλος. Μπορεί να είναι ο συνεργάτης σας στο γραφείο ή ο γείτονάς σας.

Το να μάθετε πώς να αναγνωρίζετε και να αντιδράτε σε αυτή την τοξική συμπεριφορά ίσως βοηθήσει να διατηρήσετε την ενέργειά σας και να προστατευτείτε από μεγάλη συναισθηματική – και σωματική – δυσφορία.

Όλοι έχουμε συναντήσει τέτοιου είδους συναισθηματικούς βρικόλακες στη ζωή μας. Είναι ο συνάδελφος που δεν μπορεί να σταματήσει να μιλάει για τον εαυτό του, ο γνωστός που ακόμα και έπειτα από μια σύντομη κουβέντα σας κάνει να νιώθετε κούραση, ή εκείνος ο τύπος στο διπλανό γραφείο που συνεχώς γκρινιάζει για κάθε τι που συμβαίνει στο γραφείο, ακόμα και αν δεν είναι άξιο αναφοράς. Και εσείς μένετε έχοντας χάσει πολύτιμο χρόνο (και ενέργεια) που θα μπορούσατε να διαθέσετε σε κάτι που σας ευχαριστεί.

Πώς θα καταλάβετε ότι είχατε μόλις μία συνάντηση με ένα συναισθηματικό βαμπίρ;

Σύμφωνα με την ψυχίατρο και συγγραφέα, Judith Orloff, θα νιώθετε κάτι από τα εξής (ή και όλα μαζί):

• Τα βλέφαρά σας βαριά
• Η διάθεσή σας θα έχει πέσει
• Θα θέλετε να ενδώσετε στη λιγούρα για ανθυγιεινά σνακ
• Θα νιώθετε άγχος, στρες, λύπη και άρνηση
• Η μελαγχολία θα σας καταβάλλει.

Τα 5 βήματα για να μην σας επηρεάζουν τα emotional vampires

Επιλέξτε την ενσυναίσθηση

Η πρώτη σας παρόρμηση όταν συναντάτε ένα συναισθηματικό βαμπίρ μπορεί να είναι να γυρίσετε τα μάτια σας και να φύγετε.

Αυτό μπορεί να λειτουργήσει αν το άτομο είναι κάποιος που δεν χρειάζεται να ξαναδείτε ποτέ, αλλά αν πρόκειται για συνάδελφο στη δουλειά, οι ειδικοί έχουν μια άλλη πρόταση: Δοκιμάστε την ενσυναίσθηση. Σίγουρα, η υπερβολική δραματοποίηση και η εγωκεντρικότητά τους είναι ενοχλητικές, αλλά αυτές οι συμπεριφορές συχνά είναι απλώς αντιδράσεις στο άγχος και τις ανασφάλειες με το οποίο όλοι παλεύουμε. Το να το αναγνωρίσετε αυτό είναι πιο πιθανό να σας δώσει τη διορατικότητα (και την αντοχή) που χρειάζεστε για να διαπραγματευτείτε τις προβληματικές σχέσεις μακροπρόθεσμα.

Επικύρωση και ανακατεύθυνση

Όλοι παραπονιόμαστε μερικές φορές. Ο υγιής τρόπος για να το κάνουμε περιλαμβάνει την έκθεση του προβλήματος και την ειλικρινή αναζήτηση λύσεων. Ο τρόπος του συναισθηματικού βρικόλακα για να το κάνει είναι να γκρινιάζει διαρκώς και να ψάχνει για όλο και περισσότερη επιβεβαίωση. Γι’ αυτό και ο θεραπευτής Daryl Appleton προτείνει ότι το καλύτερο που έχετε να κάνετε όταν έρχεστε αντιμέτωποι με τις ατελείωτες γκρίνιες ενός συναισθηματικού βαμπίρ είναι να τον καθοδηγήσετε με ευγένεια πίσω σε έναν καλύτερο τρόπο σκέψης και έκφρασης των παραπόνων του.

Αν ο συνάδελφός σας παραπονιέται για έναν συγκεκριμένο εργασιακό πρόβλημα που έχει με κάποιο άλλο άτομο στη δουλειά, για παράδειγμα, ο Δρ Appleton προτείνει να πείτε κάτι σαν: «Αυτό ακούγεται πολύ δύσκολο. Έχεις σκεφτεί τι θα κάνεις;». Ή ίσως, «Έχεις μιλήσει απευθείας με [το άτομο για το οποίο παραπονιέται] γι’ αυτό; Είχε ο προϊστάμενός σας κάποια συμβουλή;». Αυτό μπορεί να τους υπενθυμίσει ότι έχουν τη δυνατότητα να αναλάβουν δράση για να αλλάξουν την κατάστασή τους.

Μην ταΐζετε το θηρίο

Μπορεί να σκεφτείτε ότι το να συμφωνείτε με ένα συναισθηματικό βαμπίρ μπορεί να του δώσει αυτό που θέλει, ώστε να φύγει. Δεν είναι έτσι. Όπως τα βαμπίρ των ταινιών που ρουφούν αίμα, έτσι και τα συναισθηματικά βαμπίρ έχουν μια ατελείωτη δίψα, μόνο που η δική τους είναι για δράμα και την ενέργεια των άλλων.

Όσο περισσότερα τους δίνετε, τόσο περισσότερο θα απαιτούν. Βάλτε τα δυνατά σας για να παραμείνετε συναισθηματικά αμέτοχοι όταν αλληλεπιδράτε μαζί τους. Αυτό δεν είναι αγένεια, αλλά ένας τρόπος για να δείξετε ότι θα μείνετε συναισθηματικά αμέτοχοι.

Θέστε συνεπή όρια

Αν και η ενσυναίσθηση μπορεί να σας δώσει την αντοχή να αντιμετωπίσετε τους αναπόφευκτους συναισθηματικούς βρικόλακες, αυτό δεν σημαίνει ότι πρέπει να ανέχεστε συμπεριφορές που σας αφήνουν εξαντλημένους. Θέστε όρια και τηρήστε, για παράδειγμα πείτε στην αρχή μιας συζήτησης, «Έχω μόνο Χ λεπτά για να μιλήσω», και εμμείνετε στην αρχική σας δήλωση.

Επικεντρωθείτε στην αυτοφροντίδα

Ο στόχος όλης αυτής της διαδικασίας είναι να διατηρήσετε τον εαυτό σας υγιή (και το πρόγραμμά σας άθικτο). Είναι απολύτως εντάξει να πείτε ευθέως σε ένα συναισθηματικό βαμπίρ πώς νιώθετε, αρκεί να το αυτό να γίνει με ευγένεια. Πείτε στους drama queen συναδέλφους σας ότι έχετε μείνει πίσω και ότι πρέπει να συγκεντρωθείτε για λίγο. Εκτός του ότι είναι αλήθεια, τους ενθαρρύνει επίσης να βρουν πιο εποικοδομητικούς τρόπους να αντιμετωπίσουν τα θέματά τους.

Στόχος δεν είναι να τους προσβάλλετε, αλλά να δείξετε πως το διαρκές δράμα δεν είναι η καλύτερη αντιμετώπιση της ζωής.

Πηγή: Marie Claire

«Όταν παντρεύεσαι νέος, ξέρεις ότι πολλοί περιμένουν να αποτύχεις. Όταν το διαζύγιο φτάνει στην πόρτα σου, είναι δύσκολο να νιώθεις πως επιβεβαιώνεις αυτή την αποτυχία. Πολλοί φίλοι και συγγενείς περίμεναν να τους δικαιολογήσω την απόφασή μου», εξηγεί η Britta. Αυτό που έκανε τη διαδικασία λιγότερο τρομακτική ήταν οι ψηφιακοί πόροι όπως το Divorce.com και το πλέον διάσημο ChatGPT.

«Με έκαναν να αισθάνομαι ότι μπορώ να χειριστώ τη διαδικασία μόνη μου χωρίς να ξοδέψω χιλιάδες σε νομική εκπροσώπηση. Είχαμε φιλικό διαζύγιο, χωρίς εχθρότητα ή περίπλοκη διανομή περιουσίας. Δεν είχαμε παιδιά ή ακίνητα, οπότε κάναμε τα πάντα μόνοι μας με online εργαλεία και βοήθεια από το γραφείο του νομού. Χρησιμοποίησα το ChatGPT για να συντάξω ένα από τα τελευταία έγγραφα και το Divorce.com για τα αρχικά βήματα.»

Νέα τάση: Ψηφιακό διαζύγιο στη Generation Z

Η προσέγγιση της Britta με έμφαση στην τεχνητή νοημοσύνη δεν αποτελεί εξαίρεση. Αντίθετα, πρόκειται για αυξανόμενη τάση στους Gen Z διαζευγμένους—μια γενιά που παντρεύεται λιγότερο συχνά από τις προηγούμενες στην ίδια ηλικία, αλλά πλέον αρκετοί έχουν φτάσει στα τέλη των 20s και λαμβάνουν αποφάσεις για τον γάμο τους.

Η Jackie Combs, δικηγόρος με σχεδόν δέκα χρόνια εμπειρίας σε γνωστά διαζύγια (όπως της Emily Ratajowski και του Chris Appleton), βλέπει όλο και περισσότερους νεαρούς πελάτες να αξιοποιούν την τεχνολογία. «Τους βλέπω να στρέφονται στο ChatGPT για νομικά θέματα και σύνταξη συμφωνιών που μετά μου ζητούν να ελέγξω», λέει στην Cosmopolitan. «Είναι ένας εντελώς νέος κόσμος.»

Όπως αναφέρουν οι Combs και ο Kirk Stange, επίσης ειδικός σε οικογενειακό δίκαιο με πελάτες Gen Z, οι νέοι αυτοί προσεγγίζουν τη διαδικασία πιο αυτόνομα και με μεγαλύτερη εξοικείωση στις νομικές έννοιες χάρη στη συνεχή πρόσβαση σε ψηφιακές πηγές.

Η Combs σημειώνει: «Υπάρχει περισσότερη διαθέσιμη πληροφόρηση ώστε τα ζευγάρια να ορίζουν τα δικαιώματά τους και να χωρίζουν φιλικά, μέσω πλατφορμών όπως το Divorce.com και το Hello Prenup. Οι νεότερες γενιές δείχνουν μεγαλύτερη οικονομική διαφάνεια νωρίς στη σχέση—βλέπουμε αύξηση σε συμφωνίες συμβίωσης, προγαμιαίες και μεταγαμιαίες συμφωνίες.»

Τεχνολογία και όρια στη νομική υποστήριξη

Αντί να απευθυνθούν αμέσως σε επαγγελματίες για τον καθορισμό δικαιωμάτων και περιουσίας κατά τον χωρισμό, οι νεαροί πελάτες χρησιμοποιούν bots για τη σύνταξη συμφωνιών και την κατανόηση νομικών όρων. Ωστόσο, οι ειδικοί επισημαίνουν ότι η χρήση της τεχνητής νοημοσύνης ως γενικής πηγής πληροφόρησης δεν είναι απαραίτητα λάθος.

Ο Kirk αναφέρει: «Μπορεί να βοηθήσει στη σύνταξη βασικών εγγράφων όπως προγράμματα επικοινωνίας γονέων ή οικονομικών καταγραφών, αλλά και στην ψυχολογική προετοιμασία. Δίνει σαφήνεια σε θέματα όπως η επιμέλεια παιδιών ή η διανομή περιουσίας—συχνά πριν καν προσληφθεί δικηγόρος.»

Το διαζύγιο είναι ήδη μια συναισθηματικά εξαντλητική διαδικασία που πρέπει να αντιμετωπιστεί ψυχρά, νομικά. Η δυσκολία μεγαλώνει όταν προστίθενται νομικοί όροι και αμοιβές δικηγόρων. Κανένα εργαλείο AI δεν μπορεί να αντικαταστήσει την κρίση ή την ενσυναίσθηση ενός έμπειρου δικηγόρου διαζυγίων.

Δεν προκαλεί έκπληξη που οι ψηφιακά εξοικειωμένοι στρέφονται σε αυτά τα εργαλεία—σχεδόν το μισό της Gen Z έχει ζητήσει συμβουλές σχέσεων από AI, ενώ το 41% έχει χρησιμοποιήσει AI για να χωρίσει με σύντροφο. Παρ’ όλα αυτά, όταν εμπλέκονται νομικές διαδικασίες, απαιτείται προσοχή στα όρια της τεχνολογίας.

Η Jackie τονίζει: «Υπάρχει πάντα χώρος για την τεχνολογία. Η σύστασή μου όμως είναι πάντα η ίδια: Συμβουλευτείτε έναν δικηγόρο ώστε κάθε πληροφορία από AI να είναι ακριβής και σύμφωνη με τον νόμο.» Ο Kirk συμφωνεί: «Κανένα AI δεν μπορεί να αντικαταστήσει τη στρατηγική ή την ενσυναίσθηση ενός έμπειρου επαγγελματία. Το διαζύγιο δεν είναι απλώς γραφειοκρατία—αφορά ανθρώπινες σχέσεις και αποφάσεις ζωής.»

Ακόμη και η Britta παραδέχεται πως η μέθοδός της είχε ατέλειες: «Ακόμα κι αν έχεις ψηφιακούς πόρους, η διαδικασία παραμένει κουραστική χωρίς δικηγόρο—αν μπορείς οικονομικά, προσέλαβε κάποιον. Όταν ο δικαστής είδε ένα από τα έγγραφά μας είπε ‘Ελπίζω να μην το συνέταξε δικηγόρος’, οπότε μάλλον κατάλαβε αμέσως ότι ήταν δουλειά του ChatGPT.»

Εάν βρίσκεστε στη δύσκολη θέση ενός διαζυγίου, χρησιμοποιήστε τις συμβουλές του ChatGPT με φειδώ. Ως δωρεάν εργαλείο μπορεί να κάνει τη διαδικασία λιγότερο τρομακτική, αλλά δεν αντικαθιστά ποτέ την ανθρώπινη νομική στήριξη. Όπως λέει ο Kirk: «Η Gen Z αλλάζει τον τρόπο που εκπαιδεύουμε τους πελάτες μας μέσω αυτών των εργαλείων—αλλά είναι μόνο αφετηρία κι όχι υποκατάστατο. Η ανάγκη για εξειδικευμένη ανθρώπινη υποστήριξη παραμένει θεμελιώδης.»

Πηγή: Cosmopolitan

Ωστόσο, στην αντίληψή μας πρόσφατα έπεσε μία θεωρία, η οποία ισχυρίζεται πως μπορεί να αλλάξει τον τρόπο που προσεγγίζουμε τις ανθρώπινες σχέσεις. Η συγγραφέας και coach νοοτροπίας, Mel Robbins, ανάρτησε στο Instagram ένα video, το οποίο έχει μέχρι στιγμής κερδίσει πάνω από ένα εκατομμύριο προβολές και likes. Η θεωρία μέσω της οποίας, όπως ισχυρίζεται, θα ανακαλύψουμε μια πιο συγκεντρωμένη και ευτυχισμένη εκδοχή του εαυτού μας ονομάζεται “Let Them” («Αφήστε τους»).

Τι είναι η θεωρία Let Them

Φαίνεται πως από το όνομά της η θεωρία εξηγείται πολύ εύκολα, αλλά τα πράγματα δεν είναι τόσο απλά. Η coach παραθέτει στο video της ορισμένα παραδείγματα, τα οποία μοιάζουν αυτονόητα, αλλά αν σκεφτείτε ορισμένες στιγμές στη ζωή σας θα δείτε πως δεν είναι και τόσο.

«Αν οι φίλοι σας δεν σας προσκαλούν για brunch αυτό το Σαββατοκύριακο, αφήστε τους», «Αν το άτομο που σας ελκύει δεν ενδιαφέρεται για μια δέσμευση, αφήστε το». Η Robbins σημειώνει ότι πάρα πολύς χρόνος και ενέργεια σπαταλιέται στο να αναγκάζουμε τους άλλους να ανταποκρίνονται στις προσδοκίες μας.

Το να τους «αφήνουμε» να υπάρχουν, όπως αυτοί επιλέγουν, είναι μια καλύτερη απάντηση, ειδικά στην κοινωνική μας ζωή. Η ιδέα είναι ότι οι άνθρωποι θα σας αποκαλύψουν το πραγματικό τους πρόσωπο μέσα από τη συμπεριφορά τους και πρέπει να τους αφήσετε να το κάνουν.

Η πραγματική εξουσία έγκειται στο τι επιλέγουμε εμείς να κάνουμε για να τους αφήσουμε να υπάρξουν. Τηλεφωνούμε συχνά; Απαιτούμε την προσοχή τους, ενώ ξεκάθαρα δεν ανταποκρίνονται;

Η Gloria Zhang, ψυχοθεραπεύτρια, σημείωσε π σε podcast πάνω στη θεωρία Let them: «μας επιτρέπει να απαλλαγούμε από το βάρος της ευθύνης των πραγμάτων που βρίσκονται εκτός του ελέγχου μας. Δεν μπορούμε να αναγκάσουμε τους ανθρώπους να συμπεριφέρονται με τρόπους που δεν θέλουν.

Επομένως, η προσπάθεια ελέγχου ή εξαναγκασμού θα οδηγεί πάντα σε περισσότερο φόβο, δυσαρέσκεια και δυστυχία» – και θα ήταν πλάνη αν δεν παραδεχόμασταν πως κατά καιρούς έχουμε προσπαθήσει πολύ να κάνουμε τους άλλους να γίνουν αυτό που θέλουμε ή έχουμε απογοητευτεί επειδή δεν ανταποκρίνονταν στις προσδοκίες μας.

«Αφήνοντας την προσκόλληση σε πράγματα που δεν μπορούμε να ελέγξουμε, γινόμαστε ελεύθεροι να εστιάσουμε την προσοχή μας σε πράγματα που μπορούμε να ελέγξουμε», τονίζει η ψυχοθεραπεύτρια.

Πράγματι, αν το καλοσκεφτείτε, το να εστιάσουμε στις δικές μας αποφάσεις και σκέψεις μάς δίνει μια μεγαλύτερη αίσθηση εσωτερικής γαλήνης. Η θεωρία, μάλλον, λειτουργεί επειδή αποτελεί παραδοχή της πραγματικότητας: Δεν μπορείτε να ελέγξετε πώς ενεργούν οι άλλοι άνθρωποι, τι κάνουν ή τι λένε.
Το μόνο πράγμα που έχετε υπό τον έλεγχό σας είστε εσείς.

Πώς μπορείτε να εφαρμόσετε τη θεωρία Let Them

Αφήστε τις προσδοκίες που έχετε από τους άλλους: Δεν εννοούμε τα αυτονόητα, να φέρονται με σεβασμό, για παράδειγμα, αλλά μην περιμένετε κάποιος να σας έχει προτεραιότητα στη ζωή του, όπως εσείς.

Αναλάβετε τις ευθύνες σας και αφήστε τους άλλους να κάνουν το ίδιο: Ξέρετε πού έχετε κάνει λάθος, σταματήστε να παριστάνετε το θύμα. Ταυτόχρονα, μην αναλαμβάνετε ευθύνες άλλων μόνο και μόνο για να γίνετε αρεστοί.

Αφήστε τους άλλους να είναι ο εαυτός τους: Έτσι θα καταλάβετε πολλά για τη σχέση σας και θα δείτε αν τελικά αξίζει να υπάρχει αυτός ο άνθρωπος στη ζωή σας.

Πηγή: Marie Claire

Η εμπνεύστρια του trend, η Rachel Higgins από το San Diego, σκέφτηκε αυτή τη μέθοδο για να αξιοποιεί ποιοτικά τον χρόνο που έχει με τον σύζυγό της μετά το βραδινό ύπνο των παιδιών τους και πριν κοιμηθούν οι ίδιοι. Στόχος ήταν να ξεφύγουν από τις παγίδες της καθημερινότητας, όπου οι βραδιές γεμίζουν με καθάρισμα πλαστικών παιχνιδιών και φαγητό στα πεταχτά.

Η «τρίωρη νύχτα» χωρίζεται σε τρεις διαδοχικές ώρες. Η πρώτη ώρα είναι η «παραγωγική ώρα», όπου το ζευγάρι τακτοποιεί τον χώρο ή ασχολείται με μικροδουλειές του σπιτιού. Η δεύτερη ώρα είναι αφιερωμένη αποκλειστικά ο ένας στον άλλον, χωρίς κινητά—μια ώρα για παιχνίδια, συζήτηση ή ακόμα και ένα κοινό ντους, όπως προτείνει η Higgins, ώστε να υπάρξει ουσιαστική σύνδεση.

Η ώρα της προσωπικής ελευθερίας

Η τρίτη και τελευταία ώρα ανήκει στον καθένα ξεχωριστά: μπορείς να κάνεις ό,τι θέλεις, χωρίς κρίση ή ενοχές. Από το να παρακολουθείς βίντεο με ελέγχους λαδιών σε αυτοκίνητα μέχρι να ταξινομείς χάρτες κατά γεωγραφικό πλάτος—δεν υπάρχει σωστό ή λάθος.

Σύμφωνα με τη Higgins, αυτή η ρουτίνα υπήρξε «μεγάλη αλλαγή» στη σχέση τους, όταν την πρωτοδοκίμασαν. Το θέμα επανήλθε πρόσφατα στο προσκήνιο ως μέρος μιας νέας τάσης διαδικτυακών συμβουλών για ζευγάρια, καθώς οι σχέσεις πλέον ανταγωνίζονται τις λαμπερές οθόνες των κινητών για την προσοχή μας.

Το φαινόμενο phubbing και άλλες ιδέες

Ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα στις σύγχρονες σχέσεις είναι το phubbing, δηλαδή το να αγνοείς τον σύντροφό σου για χάρη του κινητού. Έρευνα του 2024 έδειξε πως υπάρχει «ισχυρή αρνητική συσχέτιση μεταξύ phubbing και συναισθηματικής εγγύτητας». Μάλιστα, όσοι ένιωθαν ότι ο σύντροφός τους τους αγνοεί συστηματικά λόγω του τηλεφώνου είχαν τρεις φορές μεγαλύτερη πιθανότητα να μην επιθυμούν παιδιά.

Άλλες προτάσεις για ενίσχυση της σχέσης περιλαμβάνουν περισσότερη διασκέδαση μαζί: αστεία μηνύματα, παιχνίδια, φάρσες και εκπλήξεις. Σύμφωνα με τον θεραπευτή Jean-Claude Chalmet, τα ευτυχισμένα ζευγάρια απολαμβάνουν ακόμα και τις πιο βαρετές καθημερινές στιγμές μαζί—από το καθάρισμα μέχρι τη συντήρηση των συσκευών.

Ίσως τελικά το μυστικό δεν είναι ούτε οι μεγάλες αλλαγές ούτε οι εντυπωσιακές κινήσεις, αλλά το να περνάμε ποιοτικό χρόνο μαζί, μακριά από οθόνες και περισπασμούς. Μια απλή φράση μπορεί να κάνει τη διαφορά: «Ας αφήσουμε τα κινητά στην άκρη απόψε».

Πηγή: The Guardian

Πώς γίνεται να είμαστε τόσο συνδεδεμένοι, αλλά ταυτοχρόνως και τόσο απομονωμένοι;

Στην εποχή της ψηφιακής επικοινωνίας, η συνεχής σύνδεση μέσω των social media φαίνεται να έχει φέρει στο προσκήνιο ένα νέο φαινόμενο: τη νέα μοναξιά.

Ένας από τους κεντρικούς παράγοντες που συμβάλλουν στη «νέα μοναξιά» είναι η απουσία ουσιαστικής κοινωνικής σύνδεσης. Η επικοινωνία μέσω ψηφιακών μέσων στερείται της συναισθηματικής πολυπλοκότητας, αλλά και του αυθορμητισμού που χαρακτηρίζει τις δια ζώσης αλληλεπιδράσεις

Τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης μοιάζουν σαν φάρμακο για τη μοναξιά, αλλά τελικά την ενισχύουν. Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν είναι χρήσιμα για τη μεταφορά πληροφοριών. Όμως, ταυτόχρονα, γίνονται και μέσον για την παραπλάνηση του κοινού και τη χειραγώγησή του.

Ωστόσο, η μοναξιά δεν είναι αποκλειστικά προϊόν της χρήσης των κοινωνικών δικτύων. Παράγοντες όπως οι απαιτήσεις της σύγχρονης εργασιακής ζωής, η κινητικότητα και οι κοινωνικές αλλαγές, διαδραματίζουν επίσης κρίσιμο ρόλο στη διαμόρφωση της αίσθησης απομόνωσης και η εντατική χρήση της τεχνολογίας μπορεί να λειτουργήσει ως επιταχυντής αυτών των τάσεων.

Η μοναξιά είναι ένα μεγάλο πρόβλημα της εποχής μας. Σήμερα οι άνθρωποι είμαστε πιο απομονωμένοι από ποτέ. Όλο και περισσότεροι ζουν μόνοι τους. Στη ρευστή κοινωνική πραγματικότητα που ζούμε επικρατεί ανασφάλεια και βία. Ο ατομικισμός ενισχύεται και η αλληλεγγύη συρρικνώνεται σε έναν αλλοτριωμένο κόσμο.

Οι πόλεις δεν είναι πλέον τόποι συνάντησης και ανταλλαγής ιδεών μεταξύ των ανθρώπων αλλά χώροι εργασίας και δικτύων κυκλοφορίας. Η μοναξιά δεν αφορά μόνο όσους ζουν μόνοι αλλά και άτομα που ζουν μαζί με άλλους. Όσο χαλαρώνουν οι παραδοσιακοί θεσμοί και οι δεσμοί των ανθρώπων τόσο η μοναξιά απλώνεται.

Είναι η μοναξιά η νέα επιδημία της εποχής;

Τα διεθνή ΜΜΕ μιλούν συχνά για μια νέα επιδημία, αφού όλο και περισσότεροι άνθρωποι προσβάλλονται από αυτήν. Η κοινωνική απομόνωση και οι επιπτώσεις της δεν αφορούν πλέον μόνο τους ηλικιωμένους αλλά και τους νέους.

Όπως υποστηρίζουν πολλοί ειδικοί, η μοναξιά αποτελεί μια πραγματική κρίση της δημόσιας υγείας, γι’ αυτό τα τελευταία χρόνια αυξάνονται οι επιστήμονες που ισχυρίζονται ότι μαζί με την κατάθλιψη, πολύ σύντομα θα αποτελούν τις μεγάλες επιδημίες του 21ου αιώνα. Οι έρευνες έχουν δείξει ότι η μοναξιά και η κοινωνική απομόνωση μπορεί να είναι τόσο επιζήμιες για τη σωματική υγεία όσο το κάπνισμα 15 τσιγάρων την ημέρα, ενώ η έλλειψη κοινωνικών σχέσεων είναι ένας παράγοντας που αυξάνει την πιθανότητα θνησιμότητας κατά 26%.

Η σχέση μεταξύ κοινωνικών δικτύων και μοναξιάς

Η συσχέτιση μεταξύ κοινωνικών δικτύων και μοναξιάς είναι πολυδιάστατη και εξαρτάται από πολλαπλούς κοινωνικοδημογραφικούς και ψυχολογικούς παράγοντες. Η υπερβολική ενασχόληση με τις πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης συσχετίζεται με αυξημένα επίπεδα μοναξιάς, ιδίως μεταξύ των ατόμων που χρησιμοποιούν αυτά τα μέσα ως υποκατάστατο των διαπροσωπικών επαφών.

Το άτομο χρησιμοποιεί την τεχνολογία και τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης για να δημιουργήσει προσωρινούς δεσμούς στην εικονική πραγματικότητα. Επιθυμεί σχέσεις που δεν θα το πνίγουν, αλλά θα είναι σχετικά λειτουργικές στη φαντασία του, ώστε να νιώσει κάποια στήριξη. Η ποιότητα της σχέσης με τον άλλο αντικαθίσταται από την ποσότητα. Τα συναισθήματα δίνουν τη θέση τους σε ατέλειωτες διεγέρσεις, τις οποίες τροφοδοτεί η διαρκής ενασχόληση με τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

Επιπλέον, η εξάρτηση από τις διαδικτυακές αλληλεπιδράσεις μπορεί να οδηγήσει σε μείωση του χρόνου που αφιερώνεται σε διαπροσωπικές επαφές στον φυσικό κόσμο. Η αντικατάσταση της δια ζώσης επικοινωνίας με την ψηφιακή εγείρει ανησυχίες για την ποιότητα των ανθρώπινων σχέσεων και τη μακροπρόθεσμη επίδρασή της στην κοινωνική συνοχή.

Ο κόσμος γίνεται όλο και περισσότερο μηχανιστικός εις βάρος της βαθύτερης επαφής με τον εαυτό μας, εις βάρος της σκέψης μας, της γλώσσας μας, της φαντασία μας, των ονείρων μας.

Η ψυχολογική επίδραση της συνεχούς συνδεσιμότητας

Δίχως αμφιβολία, η ψηφιακή επανάσταση προσφέρει απίστευτες ευκολίες -από την άμεση επικοινωνία μέχρι την ατελείωτη ροή πληροφοριών. Εντούτοις, η ψυχική μας υγεία και η συνολική ευημερία φαίνεται να πληρώνουν σημαντικά το τίμημα.

Αυτό το παράδοξο έχει κεντρίσει το ενδιαφέρον των επιστημόνων, οι οποίοι προσπαθούν να αποκαλύψουν τις βαθύτερες αιτίες και τις κοινωνικοψυχολογικές συνέπειες αυτού του φαινομένου. Η άνθιση των κοινωνικών δικτύων έχει ανατρέψει τις παραδοσιακές μορφές κοινωνικής αλληλεπίδρασης, προσφέροντας νέες δυνατότητες επικοινωνίας, αλλά και προκαλώντας ανησυχία σχετικά με την ποιότητα των ανθρώπινων σχέσεων. Οι ψηφιακές πλατφόρμες προσφέρουν τη δυνατότητα να μοιραζόμαστε πληροφορίες και να επικοινωνούμε, αλλά η συνεχής έκθεση σε φιλτραρισμένες, επιμελημένες ψηφιακές εικόνες της ζωής των άλλων μπορεί να μας αφήνει με μια αίσθηση αποξένωσης και απομάκρυνσης από τον πραγματικό κόσμο.

Η συνεχής συνδεσιμότητα και η δυνατότητα πρόσβασης σε πληροφορίες ανά πάσα στιγμή μπορεί να προκαλέσουν “ψηφιακή υπερφόρτωση”. Αυτή η κατάσταση οδηγεί σε συναισθηματική εξάντληση, καθώς οι άνθρωποι νιώθουν την πίεση να είναι διαρκώς διαθέσιμοι και ενημερωμένοι. Η υπερβολική χρήση ψηφιακών συσκευών μπορεί να προκαλέσει συμπτώματα άγχους και κατάθλιψης, καθώς οι χρήστες συγκρίνουν τις ζωές τους με τις ζωές των άλλων. Η συστηματική έκθεση στις «ιδανικές» εικόνες ζωής που προβάλλονται στα κοινωνικά δίκτυα επιφέρει ένα φαινόμενο κοινωνικής σύγκρισης, το οποίο συχνά οδηγεί σε συναισθήματα ανεπάρκειας και μειωμένης αυτοεκτίμησης. Οι χρήστες τείνουν να συγκρίνουν την καθημερινότητά τους με τις εξιδανικευμένες εκδοχές της ζωής άλλων, εντείνοντας την αίσθηση μοναξιάς και κοινωνικής απομόνωσης.

Κι εδώ έρχεται η έννοια της ψηφιακής αποτοξίνωσης (digital detox)

Mία αναγκαία στιγμή όπου οι άνθρωποι επιδιώκουν να επανασυνδεθούν με τον εαυτό τους, αλλά και με τον κόσμο γύρω τους. Παγκοσμίως έχει αναπτυχθεί ένα κίνημα «αποσύνδεσης» από το ψηφιακό κόσμο που έχει ως στόχο να εμπνεύσει και να βοηθήσει τους ανθρώπους να εξελιχθούν.

Συμπερασματικά, αντιλαμβανόμαστε ότι η μοναξιά απειλεί τη σωματική και ψυχική υγεία των ανθρώπων. Απαραίτητο μέτρο για την καταπολέμησή της κρίνεται η κοινωνική σύνδεση. Η κοινωνική σύνδεση μειώνει το αίσθημα της μοναξιάς και το στρες, ενισχύει παράλληλα το ανοσοποιητικό μας σύστημα και συντελεί στην διατήρηση της υγείας της καρδιάς με αποτέλεσμα να ζούμε πιο χαρούμενοι.

Ας αγκαλιάσουμε το πνεύμα της σύνδεσης και ας κάνουμε τον κόσμο μας ένα πιο ζεστό τόπο για όλους τους ανθρώπους.

«Είχα αυτήν την συζήτηση με την 10χρονη κόρη μου για το ghosting, γιατί υπήρχε αυτό το αγόρι που του άρεσε και εκείνη δεν ένιωθε το ίδιο», είπε. «Απλώς σταμάτησε να του μιλάει και εκείνος ένιωσε πολύ άσχημα. Και της εξήγησα την έννοια του ghosting.» «Αυτό πραγματικά κάνει τον άλλο να νιώθει πολύ άσχημα με τον εαυτό του. Είναι σαν να τον βάζει σε έναν κύκλο αμφιβολιών», πρόσθεσε, παραδεχόμενη ότι και η ίδια είχε κάνει ghosting σε ανθρώπους όταν ήταν σε σχέση. «Μισώ τις συγκρούσεις.»

Η ηθοποιός ανέφερε ακόμη ότι προτιμά να την παρατήσουν, είτε πρόσωπο με πρόσωπο είτε τηλεφωνικά, γιατί η πράξη του ghosting είναι «φρικτή», καθώς αφήνει τον άλλο χωρίς καμία εξήγηση. «Ειλικρινά, το να σου κάνουν ghosting είναι φρικτό γιατί μένεις χωρίς καμία απάντηση και σκέφτεσαι, ‘Ω Θεέ μου, έκανα κάτι λάθος;’», είπε. «Σε στοιχειώνει για χρόνια».

Η Johansson, η οποία είναι παντρεμένη με τον σταρ του Saturday Night Live, Colin Jost, έχει δύο παιδιά: την Rose, 10 ετών, και τον Cosmo, 3 ετών. Η ηθοποιός καλωσόρισε την κόρη της τον Αύγουστο του 2014, με τον τότε σύζυγό της, Romain Dauriac. Μετά τον γάμο της το 2020, η Johansson απέκτησε τον γιο της, Cosmo, με τον Jost. Παρόλο που η Johansson αποφεύγει να μοιράζεται φωτογραφίες των μικρών της παιδιών, συχνά ανοίγεται για τη ζωή στο σπίτι της σε συνεντεύξεις.

Η ηθοποιός έχει μιλήσει ανοιχτά για τα πάνω και τα κάτω της ανατροφής, κάνοντας ακόμη και αστεία λέγοντας ότι η ανατροφή ενός νήπιου είναι σαν «να είσαι σε μια συναισθηματικά κακοποιητική σχέση».