Αλλεργίες και ιώσεις: Ποια είναι τα κοινά συμπτώματα;

Τόσο στην αλλεργία όσο και σε μια λοίμωξη του ανώτερου αναπνευστικού μπορεί να εμφανιστούν καταρροή, ρινική συμφόρηση, φτέρνισμα, πονοκέφαλος λόγω πίεσης στα ιγμόρεια και βήχας. Γι’ αυτό και η πρώτη εικόνα συχνά δεν βοηθά στη διάγνωση.

Πώς ξεχωρίζουμε την αλλεργία από το κρυολόγημα;

Η διαφοροποίηση βασίζεται κυρίως στον τρόπο που ξεκινούν και εξελίσσονται τα συμπτώματα. Στην αλλεργία, η έναρξη είναι συνήθως αιφνίδια. Τα συμπτώματα εμφανίζονται ακόμη και μέσα σε λίγα λεπτά μετά την έκθεση σε αλλεργιογόνο, όπως η γύρη, η σκόνη ή το τρίχωμα ζώων. Αντίθετα, σε μια ιογενή λοίμωξη του ανώτερου αναπνευστικού, τα συμπτώματα ξεκινούν πιο ήπια και επιδεινώνονται σταδιακά μέσα σε ένα έως δύο εικοσιτετράωρα, συχνά συνοδευόμενα από αίσθημα κακουχίας.

Πόσο διαρκούν τα συμπτώματα σε κάθε περίπτωση;

• Η διάρκεια είναι ένα ακόμη σημαντικό στοιχείο που μας βοηθά να διακρίνουμε την αλλεργία από μια ίωση.
• Στην αλλεργία, τα συμπτώματα επιμένουν όσο διαρκεί η έκθεση στο αλλεργιογόνο. Αυτό σημαίνει ότι μπορεί να κρατήσουν ημέρες, εβδομάδες ή και μήνες.
• Αντίθετα, η ίωση είναι συνήθως αυτοπεριοριζόμενη και υποχωρεί μέσα σε πέντε έως επτά ημέρες.
  
  Υπάρχουν συμπτώματα που «δείχνουν» πιο καθαρά αλλεργία ή λοίμωξη;
  
• Ναι, υπάρχουν ορισμένα χαρακτηριστικά που κατευθύνουν τη διάγνωση.
• Η αλλεργία συνοδεύεται συχνά από έντονη φαγούρα στη μύτη, τα μάτια ή τον λαιμό, δακρύρροια και διάφανη, υδαρή καταρροή.
• Αντίθετα, η λοίμωξη του ανώτερου αναπνευστικού μπορεί να εμφανιστεί με πυρετό, πονόλαιμο, μυαλγίες και έντονη κόπωση.
  
  Παίζει ρόλο η εποχή;
  
• Η εποχικότητα μπορεί να δώσει σημαντικά στοιχεία.
• Οι αλλεργίες εμφανίζονται συχνά σε συγκεκριμένες περιόδους, όπως την άνοιξη λόγω γύρης, ή σε συγκεκριμένα περιβάλλοντα, όπως χώρους με σκόνη ή υγρασία.
• Οι ιογενείς λοιμώξεις είναι πιο συχνές το φθινόπωρο και τον χειμώνα, όταν κυκλοφορούν περισσότεροι ιοί.
  
  Γιατί είναι σημαντικό να γίνει σωστή διάγνωση;
  
• Προφανώς η διάγνωση επηρεάζει άμεσα την αντιμετώπιση.
• Η λοίμωξη του ανώτερου αναπνευστικού είναι συνήθως παροδική και αντιμετωπίζεται με ξεκούραση και συμπτωματική αγωγή.
• Η αλλεργία, όμως, μπορεί να εξελιχθεί σε χρόνιο πρόβλημα, να επηρεάσει σημαντικά την ποιότητα ζωής και, σε ορισμένες περιπτώσεις, να οδηγήσει σε άσθμα αν δεν διαγνωστεί και δεν αντιμετωπιστεί σωστά.
• Παράλληλα, η λανθασμένη χρήση φαρμάκων, όπως αντιβιοτικά χωρίς λόγο ή ακατάλληλη χρήση αντιισταμινικών, δεν βοηθά και μπορεί να επιβαρύνει την κατάσταση.

Πότε πρέπει να απευθυνθούμε σε γιατρό;

Η ιατρική συμβουλή είναι απαραίτητη όταν τα συμπτώματα επιμένουν για περισσότερο από δύο εβδομάδες ή όταν επηρεάζουν τον ύπνο και την καθημερινότητα. Επίσης, χρειάζεται αξιολόγηση όταν υπάρχει δύσπνοια, επίμονος βήχας ή συχνές υποτροπές. Όπως τονίζει η κ. Σολιδάκη, η επίσκεψη σε αλλεργιολόγο επιτρέπει τη σαφή διάγνωση μέσω ειδικών τεστ και οδηγεί σε στοχευμένη θεραπεία, που μπορεί να περιλαμβάνει από φαρμακευτική αγωγή έως ανοσοθεραπεία.

Πιο συγκεκριμένα, όταν μας τσιμπήσει ένα τέτοιο ζωύφιο, εγχέεται δηλητήριο από το κεντρί στο δέρμα και στο εσωτερικό. Το κεντρί της μέλισσας είναι αγκαθωτό και παραμένει στο σημείο κεντρίσματος μετά το τσίμπημα μαζί με το σάκο με το δηλητήριο. Αντίθετα, το κεντρί της σφήκας δεν είναι αγκαθωτό και συνήθως αυτό απομακρύνεται με τη σφήκα μετά το τσίμπημα. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα, η σφήκα να μπορεί να τσιμπήσει παραπάνω από μία φορές.

Όπως προαναφέρθηκε, τα περισσότερα άτομα έχουν μόνο τοπικό πρόβλημα, όταν κεντριστούν από μέλισσα ή σφήκα. Για την ακρίβεια, παρατηρείται οξύς πόνος τη στιγμή του τσιμπήματος κι έπεται ο κνησμός και η τοπική αντίδραση. Στη συνέχεια, εμφανίζεται τοπικό πρήξιμο κι ερυθρότητα, ενώ η τελική μορφή του τσιμπήματος περιλαμβάνει λευκό δέρμα γύρω από το τσίμπημα κι ερυθρότητα γύρω από αυτό. Τα συμπτώματα μπορεί να διαρκέσουν από 2 έως και 10 ημέρες. Το σημείο του τσιμπήματος σπάνια επιμολύνεται, ενώ αποκλείεται η μόλυνση από τέτανο, καθώς η βλάβη είναι εντελώς επιφανειακή.

Ένα μικρό μέρος του πληθυσμού (γύρω στο 3%) θα εμφανίσει αλλεργική αντίδραση από τσίμπημα μέλισσας ή σφήκας κι ένα ακόμη μικρότερο εμφανίζει σοβαρή αλλεργία, απειλητική για τη ζωή, που ονομάζεται αναφυλαξία. Όταν συμβεί μία αλλεργική αντίδραση, παρατηρείται εκτεταμένο οίδημα, ακόμη και σε σημεία, που απέχουν από το σημείο του τσιμπήματος, κνίδωση, εμετός ή διάρροια, ζαλάδα και ναυτία, δυσκολία στην αναπνοή, βραχνάδα ή συριγμός, πόνος στην κοιλιά, λιποθυμία. Αν παρατηρηθούν τέτοια συμπτώματα, είναι επιτακτική η ιατρική περίθαλψη.

Αν δεν καταφέρετε να το αποφύγετε, δείτε τι πρέπει να κάνετε αν σας τσιμπήσει μέλισσα ή σφήκα

Το πρώτο και βασικότερο βήμα είναι να απομακρύνεται το κεντρί όσο πιο άμεσα μπορείτε. Όσο πιο γρήγορα το κάνουμε, τόσο περισσότερο πόνο και αντίδραση θα γλιτώσουμε, αφού θα προλάβουμε πριν απελευθερωθεί το δηλητήριο από το σάκο στο ακέραιο. Ακόμη, όμως κι αν έχει περάσει ώρα, είναι εξισου σημαντικό να το αφαιρέσουμε, για να αποφευχθεί η τοπική αντίδραση λόγω ξενιστή. Χρησιμοποιείστε ένα τσιμπιδάκι, ώστε να απελευθερωθεί όσο λιγότερο δηλητήριο είναι δυνατό.

Σε δεύτερο χρόνο, καθαρίστε την περιοχή με κρύο νερό και σαπούνι. Μπορείτε, επιπλέον, να ακουμπήσετε πάγο στο σημείο του τσιμπήματος για να περιορίσετε το πρήξιμο. Αν το τσίμπημα προήλθε από μέλισσα, χρησιμοποιείστε αμμωνία, ένα βασικό σκεύασμα, που εξουδετερώνει το οξύ δηλητήριο της μέλισσας. Αν, από την άλλη μεριά, το τσίμπημα προκλήθηκε από σφήκα αποτελεσματικότερο στην αντιμετώπισή του είναι το ξύδι, που σαν οξύ εξουδετερώνει το βασικό δηλητήριό της. Στη συνέχεια, μπορείτε να επαναλάβετε κομπρέσες εμποτισμένες σε κρύο νερό. Είναι σημαντικό να διατηρείτε την περιοχή καθαρή και να αποφεύγεται το ξύσιμο όσο αυτό είναι εφικτό. Σε περίπτωση, που το οίδημα δεν υποχωρεί, αλλά αντίθετα εντείνεται, προτείνεται η χρήση μίας κορτιζονούχας κρέμας σε συνεννόηση με τον φαρμακοποιό ή τον θεράποντα ιατρό σας.

Εxtra tips
Αν το τσίμπημα πραγματοποιηθεί στο στόμα ή στη μύτη, είναι σημαντικό να αναζητήσετε ιατρική περίθαλψη, ακόμη κι αν δεν έχετε ιστορικό αλλεργικών αντιδράσεων στο τσίμπημα μέλισσας ή σφήκας. Αυτό γιατί το τσίμπημα μπορεί να οδηγήσει σε οίδημα και λόγω της ιδιαιτερότητας των παραπάνω περιοχών, να προκαλέσουν προβλήματα στην αναπνοή. Αφαιρέστε κοσμήματα, κυρίως δαχτυλίδια, καθώς αν προκύψει οίδημα, θα δυσκολευτείτε να τα αφαιρέσετε.

Πηγή: ofarmakopoiosmou