Η ομιλία επικεντρώνεται στον ρόλο της εκπαίδευσης ως βασικού παράγοντα για τη δημιουργία μιας κοινωνίας χωρίς αποκλεισμούς, θέτοντας ένα ουσιαστικό ερώτημα: το μεγαλύτερο εμπόδιο που αντιμετωπίζουν τα άτομα με αναπηρία βρίσκεται στην ίδια την αναπηρία ή στον τρόπο με τον οποίο η κοινωνία την αντιλαμβάνεται;

Μέσα από αυτή την οπτική, η συζήτηση μεταφέρεται από τους περιορισμούς στις δυνατότητες και αναδεικνύει τη σημασία της καλλιέργειας μιας συμπεριληπτικής νοοτροπίας ήδη από τα σχολικά χρόνια. Η εκπαίδευση παρουσιάζεται ως ένα σημαντικό εργαλείο για την καταπολέμηση στερεοτύπων και προκαταλήψεων, αλλά και για την ενίσχυση της αποδοχής και του σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.

Κατά τη διάρκεια της εκδήλωσης θα παρουσιαστούν παραδείγματα από την ελληνική και διεθνή εμπειρία, αναδεικνύοντας τη σημασία της εκπαίδευσης ως μοχλού κοινωνικής αλλαγής.

Όπως σημειώνει η Αθηνά Κρητικού, η συγκεκριμένη πρωτοβουλία αποτελεί συνέχεια της διαχρονικής προσπάθειας του Σ.Κ.Ε.Π. να προωθήσει την εκπαίδευση ως μέσο δημιουργίας ενεργών πολιτών με συμπεριληπτική αντίληψη.

Από το 2019 έως σήμερα, ο Σ.Κ.Ε.Π. προτείνει την καθιέρωση ενός καινοτόμου προγράμματος μη τυπικής εκπαίδευσης για την Πρωτοβάθμια και Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση, με στόχο οι μαθητές και οι μαθήτριες να αναγνωρίζουν και να αποδομούν στερεότυπα, προκαταλήψεις και κοινωνικούς αποκλεισμούς.

Η εκπαιδευτική αυτή πρόταση έχει παρουσιαστεί στην έδρα της UNESCO στο Παρίσι (2019), στα Ηνωμένα Έθνη, στο πλαίσιο της 14ης Συνόδου της Σύμβασης για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρία στη Νέα Υόρκη (2021), στο Υπουργείο Παιδείας στην Ελλάδα (2019 και 2024), καθώς και σε διεθνείς επιστημονικές διοργανώσεις στη Φλωρεντία και τη Γενεύη το 2026.

Η εκδήλωση πραγματοποιείται με την υποστήριξη της SEAJETS.

Πληροφορίες εκδήλωσης

Χώρος: Ίδρυμα Τηνιακού Πολιτισμού, Χώρα Τήνου
Ημερομηνία: Σάββατο 18 Ιουλίου 2026
Ώρα: 20:00
Είσοδος: Ελεύθερη
Επικοινωνία: info@itip.gr

Η φετινή διοργάνωση πραγματοποιείται υπό την καλλιτεχνική διεύθυνση της Τζένης Αργυρίου για δεύτερη συνεχόμενη χρονιά και αναζητά μέσα από τον χορό τρόπους έκφρασης σε μια περίοδο συνεχών αλλαγών. Το σώμα, η κίνηση και η δυνατότητα του ανθρώπου να προσαρμόζεται και να δημιουργεί αποτελούν βασικούς άξονες του φετινού προγράμματος.

Στην τελετή έναρξης παρευρέθηκαν εκπρόσωποι της πολιτείας, της τοπικής αυτοδιοίκησης, του πολιτικού κόσμου και πολιτιστικών φορέων. Την κυβέρνηση εκπροσώπησε η Γενική Γραμματέας Σύγχρονου Πολιτισμού, Ελένη Δουνδουλάκη.

Η πρώτη ημέρα του Φεστιβάλ ξεκίνησε με τα εγκαίνια της έκθεσης «Ζουζού Νικολούδη: Η Μεθοδολογία ως Πράξη» στο φουαγιέ του Μεγάρου Χορού. Ακολούθησε η παράσταση «He Who Falls» του Γάλλου δημιουργού Yoann Bourgeois, η οποία παρουσιάστηκε στην κεντρική σκηνή.

Στη φετινή διοργάνωση συμμετέχουν δώδεκα διεθνείς καλλιτέχνες, με πέντε από αυτούς να παρουσιάζονται για πρώτη φορά στην Ελλάδα. Οι δημιουργοί έρχονται από χώρες όπως η Φινλανδία, η Βραζιλία, η Γαλλία, η Γερμανία, η Σουηδία, το Πράσινο Ακρωτήρι, η Πορτογαλία, η Σλοβενία, η Ολλανδία, η Βενεζουέλα και η Ισπανία.

Παράλληλα, το Φεστιβάλ δίνει φέτος ιδιαίτερη βαρύτητα στην ελληνική χορογραφική δημιουργία, φιλοξενώντας δώδεκα Έλληνες δημιουργούς. Στο επίκεντρο βρίσκονται επίσης η συμπερίληψη και οι νέες συνεργασίες, όπως η σύμπραξη SYSTEMA – For the Greek Performing Arts με το Φεστιβάλ Αθηνών Επιδαύρου και το Εθνικό Θέατρο, με στόχο την ενίσχυση της παρουσίας Ελλήνων καλλιτεχνών στο εξωτερικό.

Μία από τις σημαντικές φετινές δράσεις είναι η επιστροφή του Φεστιβάλ στον αρχαιολογικό χώρο της Αρχαίας Μεσσήνης. Εκεί θα παρουσιαστεί παράσταση στο πλαίσιο της ενότητας «Χορός με την Κοινότητα», με τη συμμετοχή του κοινού να αποτελεί μέρος της εμπειρίας.

Το πρόγραμμα περιλαμβάνει ακόμη τις ενότητες «Χορός στην πόλη», με παραστάσεις σε δημόσιους χώρους της Καλαμάτας, «Χορός στην Οθόνη», «Συναντήσεις εκτός Σκηνής», καθώς και το «Χορός σε πόλεις της Πελοποννήσου», που φέρνει παραγωγές σε οκτώ διαφορετικές περιοχές της Πελοποννήσου.

Η ολοκλήρωση της φετινής διοργάνωσης θα γίνει με το Μπαλέτο της Εθνικής Λυρικής Σκηνής και το έργο του Γιώργου Κουμεντάκη «Τόσαις φοραίς τόσο κοντά να είμαι». Η παραγωγή βασίζεται σε τέσσερα ποιήματα του Κωνσταντίνου Π. Καβάφη, τα οποία μελοποιούνται στο ιδίωμα του αμανέ και παρουσιάζονται με ζωντανή μουσική. Τις χορογραφίες υπογράφουν οι Πατρίσια Απέργη, Ηλίας Χατζηγεωργίου και Εύα Γεωργιτσοπούλου.

Στο πλαίσιο του Φεστιβάλ συνεχίζεται και η παρουσία εκθέσεων που αναδεικνύουν την ιστορία του σύγχρονου χορού. Η έκθεση «Ζουζού Νικολούδη: Η Μεθοδολογία ως Πράξη» πραγματοποιείται σε συνεργασία με το Μουσείο Μπενάκη και παρουσιάζει υλικό από το Αρχείο Ζουζούς Νικολούδη, το οποίο ανήκει στο Αρχείο Παραστατικών Τεχνών του μουσείου.

Την έκθεση επιμελείται η Ερατώ Κουτσουδάκη-Γερολύμπου, με επιστημονική συνεργασία της Στεριανής Τσιντζιλώνη και οργάνωση παραγωγής από τη Δέλτα Πι. Μέσα από το αρχειακό υλικό αναδεικνύεται η συμβολή της Ζουζούς Νικολούδη στην πορεία του ελληνικού χορού και η σύνδεση της κληρονομιάς της με τις σύγχρονες καλλιτεχνικές αναζητήσεις.

Αναρωτιέμαι, Ελένη, ποιες συνθήκες ευνοούν έναν άνθρωπο με δεξιότητες και ταλέντο να αποφασίσει ότι μπορεί να ζήσει από αυτό που αγαπά, χωρίς να το αντιμετωπίζει ως πάρεργο;

Η απάντηση είναι μέσα στην ερώτησή σου, Χρύσα. Η απόφαση, θα πω. Αν πάρεις την απόφαση, όλα τα υπόλοιπα είναι απλά θέμα χρόνου να συμβούν. Θα βρεις τον τρόπο να το κάνεις αληθινό.

Έτσι είναι. Ποια ήταν η διαδρομή σου μέχρι να φτάσεις εδώ; Ήσουν το παιδί ή η έφηβη που «έπιαναν τα χέρια της» και αναζητούσε διαρκώς τρόπους να εκφράζεται; Ξέρω, λόγω της κοινής μας καταγωγής, ότι είχες πάντα μια ιδιαίτερη εικαστική ματιά.

Ναι, ήθελα από μικρή πάντα να φτιάχνω κάτι. Ζωγραφική, κατασκευές. Είχα ανακαλύψει από νωρίς ότι τα χέρια μου είναι ικανά να δημιουργούν κόσμους μαγικούς. Πριν φτάσω στο σήμερα και στα κοσμήματα, πέρασα από διάφορους σταθμούς, όμως ποτέ δεν άφησα το κομμάτι της δημιουργίας. Άλλαζα τα ρούχα μου, τα παπούτσια μου, ζωγράφιζα, έγραφα ποιήματα. Γενικά, η διέξοδός μου ήταν καλλιτεχνική.

Πιστεύεις ότι μια δημιουργός, όπως εσύ, έχει ανάγκη τα μεγάλα αστικά κέντρα για να προωθήσει τη δουλειά της; Θα μπορούσες να ζεις και να δημιουργείς σε μια μικρή πόλη ή σε ένα νησί;

Τα μεγάλα αστικά κέντρα δίνουν ευκαιρίες που μπορείς να αρπάξεις τη στιγμή: μια έκθεση, ένα μπαζάρ, μια συνάντηση για συνεργασία που, αν ζεις στην επαρχία, θα έπρεπε να δρομολογήσεις. Ίσως να έχεις και παραπάνω έξοδα κ.λπ. Εάν με ρωτάς, όντως μεγαλωμένη στην επαρχία, την αγαπώ άπειρα και πάντα θα επιστρέφω, αλλά ο «θόρυβος» της πόλης είναι έμπνευση, είναι έρωτας!

Από πού αντλείς την έμπνευσή σου; Και ποιο θα έλεγες ότι είναι το στοιχείο που κάνει τα κοσμήματά σου να ξεχωρίζουν;

Από τη ζωή, τα συναισθήματα, τις εικόνες, τα βιβλία, τις χαρές, τις λύπες. Από πειραματισμούς υλικών και τεχνικών, από συζητήσεις με φίλες που μου λένε τι έχουν φανταστεί. Εύχομαι να ξεχωρίζουν για το συναίσθημα, την ιστορία, τη στιγμή που κλείνουν μέσα τους και έτσι να γίνονται κομμάτι σου.

Θυμάσαι την πρώτη δημιουργία σου; Τι ήταν και τι σημαίνει για σένα σήμερα;

Ξεκίνησα αγοράζοντας δέρματα από το Μοναστηράκι με 50€. Με σιγουριά που δεν ξέρω από πού προήλθε, σκίζοντας και ράβοντας υφάσματα, δέρματα και κουμπιά, έφτιαξα δερμάτινα βραχιόλια. Ήταν το πρώτο σκίρτημα που ένιωσα και κάπως ήξερα ότι ήμουν στο σωστό σημείο.

Περιγράφεις τα κοσμήματά σου ως αντικείμενα «για να ζεις μαζί τους». Είναι μια φράση που μου έκανε ιδιαίτερη εντύπωση. Τι σημαίνει για σένα και τι θέλεις να νιώθει ο άνθρωπος που φορά ένα κόσμημά σου;

Θέλω να φορά ο κόσμος τα κοσμήματα που αγοράζει, να μην μένουν κλεισμένα στα κουτιά τους για μια «καλή» στιγμή. Να ζουν, να αναπνέουν μαζί τους, να τα έχουν ορόσημο στις στιγμές τους καθημερινά. Να γίνουν το φυλαχτό τους!

Τι ωραία σκέψη. Έχεις μιλήσει πολλές φορές για τη σημασία του να «δίνουμε φωνή στις γυναίκες, δυναμώνοντας την κοινωνία μας». Σε μια εποχή που αυτή η φωνή εξακολουθεί συχνά να χρειάζεται αγώνα για να ακουστεί, πώς πιστεύεις ότι η τέχνη μπορεί να συμβάλει σε αυτή την προσπάθεια;

Δεν χρειάζεται συχνά αγώνας, χρειάζεται πάντα αγώνας για να ακουστεί! Παλεύουμε καθημερινά όλες μας για τα αυτονόητα. Η τέχνη, σε οποιαδήποτε μορφή της, πέρα από το ότι μας βοηθά να δούμε τον κόσμο αλλιώς, μας κάνει να ακούμε τον άλλο. Όταν μια γυναίκα αφηγείται την ιστορία της μέσα από την τέχνη, ανοίγει τον δρόμο για διάλογο, για ενσυναίσθηση, για κατανόηση. Εύχομαι στο μέλλον οι καλλιτεχνικές ευκαιρίες να είναι περισσότερες για τις γυναίκες. Το έχουμε ανάγκη.

Το έχουμε. Ποιο είναι το αγαπημένο σου υλικό και τι είναι αυτό που σε κάνει να επιστρέφεις ξανά και ξανά σε αυτό;

Το ασήμι είναι μαλακό, εύπλαστο και ικανό να δώσει σχήμα σε κάθε μου σκέψη και συναίσθημα.

Πώς θα περιέγραφες το παρόν σου; Και ποιο είναι το μέλλον που ονειρεύεσαι και διεκδικείς, τόσο ως δημιουργός όσο και ως άνθρωπος;

Κοπιάζω για να δημιουργώ καθημερινά έναν μικρόκοσμο που θα με αφήνει να είμαι ο εαυτός μου. Μέσα σε αυτόν υπάρχει τρέλα, προθεσμίες, υποχρεώσεις, διασκέδαση, αγάπη, απογοήτευση, γέλια, κλάματα, φωνές. Υπάρχει δηλαδή η ζωή που πάντα ονειρευόμουν. Ως δημιουργός, ονειρεύομαι να έχει τόση δουλειά το eshop μου, ώστε να μην αγχώνομαι για τα βασικά, και ως άνθρωπος να αφήνομαι στις στιγμές.

Αν σου δινόταν η ευκαιρία να σχεδιάσεις ένα κόσμημα για μια γυναίκα που θεωρείς μοναδική, ποια θα ήταν εκείνη και πώς θα ήταν το κόσμημα που θα δημιουργούσες ειδικά γι’ αυτήν;

Σχεδιάζω και δημιουργώ κοσμήματα για τις πιο ξεχωριστές γυναίκες. Για σένα, για μένα, για τις φίλες μου, τις μαμάδες, τις γιαγιάδες, τις θείες. Για όλες εμάς που γράφουμε καθημερινά την ιστορία μας.

Σε ευχαριστώ πολύ, Ελένη!

Κι εγώ. Καλό καλοκαίρι!